Cõi Thơ

Cám ơn những tiếng gõ truyền cảm. Từ gió đùa chiếc phong linh rung lên những tiết tấu hòa nhịp tim ta chạm nhẹ vào một khoảng không gian. Đến tiếng gõ trên keyboard kết những mắt xích thời gian xoắn lại tạo nên những nhịp rung, để mãi ta thấy mình còn tồn tại với những thương yêu. Tặng phẩm vô giá mà vật và người gởi đến cho nhau theo độ rung truyền cảm huyền nhiệm. Ngôn ngữ thơ tiếp truyền sự rung cảm đó đến chỗ vô cùng tận.
Em hãy nhìn đất thở, những rễ cây rung lên theo mạch nước lách len qua từng viên sỏi làm giòng suối tịnh yên cũng nẩy lên điều bất chợt trong ta với ý niệm tìm về một nguồn cội nguyên xưa.



Sự tương quan giữa vạn vật và lòng người, làm Hồn của những con chữ chạy qua Tâm thành lời, là nhịp thở nuôi sống ý thơ .
Cảm tạ sự bí nhiệm của Trời Đất tiếp truyền hơi thở để mình có đủ sức chạy theo sự cuốn hút của cầu vồng Chân Thiện Mỹ, vượt thoát những hệ lụy đời thường, đến với một cõi khác trong Đời - Cõi Thơ - Cõi có những tiếng gõ truyền cảm thanh thoát ngân lên từ nhịp tim phối âm đồng cảm tuyệt vời!

Cao Nguyên

Chào huynh Cao Nguyên

Chúc anh ngày Lễ Từ Phụ (Father s Day)

Nhiều vui vẻ, hạnh phúc và an lành

Kính

Mây Ngàn Xanh Xao
 
 Khi con đường dài ra trong hoang vắng lầm lũi với cái lạnh gay gay của những chiều vừa tắt nắng, ta như thèm được sánh bước thong dong dọc theo những hàng cây đứng xanh xao thả mảnh hồn về phía chân trời xa mênh mang những cánh chim bạt ngàn. Trùng trùng vạn dặm khuất nẻo với mây trắng trời xanh dẫu rằng ví như có tìm về đi nữa thì biết có còn được nguyên màu của thuở ấy chăng! Nghĩ đến thắt lòng nghe như trong ta từng bước chân thân thiết trầm lắng âm thầm khuất sâu vẫn song song tồn tại bên nhịp đời hối hả của thời đại hôm nay rồi cũng sẽ dần rơi từng cánh nhỏ để hòa quyện vào mông lung tịch tĩnh của muôn đời nao. 
 
Dịu vợi, mông lung như trong màu chiều có đẩm chút khói sương của loang loáng bao nhân ảnh là ngẫu nhiên tình cờ lúc đến lúc đi vẫn vẫy gọi ta muôn đời thắp sáng một cõi con người đầm ấm chứa chan. Chỉ là thế đó, là một sự ráo riết lên tiếng của con tim hắt bóng thời gian lên khung cửa đời sống mà ta một đời đi qua không thể thản nhiên. Có những khoảng trắng cách biệt đến tê người cũng không thể cầm giữ nỗi những đắm say day dứt trong lòng biết bao hoài vọng về những dấu vết còn hằn trong những khoắc khoải của thanh xuân thật xa thật nhớ. Miệt mài trong thác lũ ùa về từng buổi chiều vàng ánh lao xao những bước chân hoang mang gần gũi đến vô bờ nhưng xa xăm tít mù khơi. Ai vội lật từng trang đời khoắc khoải những niềm riêng trong cùng tận hoang vu mịt mù nên chi đời lung linh dở mộng tỉnh say, ta lần theo bước mộng biết người thuở xưa rồi dạt dào thương nhớ mông lung.  Ôi, một thoáng phù du trong tiêu sơ năm cũ như chơi vơi nơi khung cửa nhỏ, mây trời xanh thẳm vẫn ngàn năm dìu dặt khúc vui buồn. Một tiếng ngân dài vô vọng “ mộng tri âm ray rứt suốt trăm năm”, dẫu hoang đường vẫn hằn nỗi quạnh hiu trọn kiếp phù vân nơi lòng người lữ thứ...
 
Trong cái thoảng lạnh nhẹ nhàng của nhớ nhung tôi như nghe được tiếng thì thầm của mây trời xanh. Thanh tân và bao la êm ái lòng ai lắng đọng tình tự của nhân gian lúc tìm lại chính mình, khi đối mặt với cuộc đời vốn như một tấm gương soi. Cái dòng chảy thiết tha đang lóng lánh những sắc màu kỷ niệm đã đưa ta về một thuở đất trời gió bụi cho mỗi một đời người cứ ngụp lặn với vỡ tan bao nhiệt huyết xây đời không thỏa, với duyên đôi lứa bèo mây cách trở.  Để ta nghe nỗi cuồng say rạt rào đang vo tròn ôm gọn hai vai người trong cái mõi mòn xanh xao thương nhớ, xót đau lẫn quẫn không thể rời bỏ những ràng buộc của cõi đời mênh mông.
 
Nhớ là nhớ cái dáng vóc tuổi trẻ cuồng say, rắn rỏi cương nghị, đôi mắt người như rực lửa ước mơ, nữa miệng cười đầm ấm chan hòa với yêu thương. Lòng ai sao khỏi luyến lưu bồi hồi khi thấy lại tóc xưa “ ai nỡ thay màu gió “...Thương là thương lúc lịch sử chuyển mình, quê hương chìm nỗi, thân phận người thôi cũng gieo neo, để đôi mắt xưa chợt u uẩn tàn phai theo nhịp đời luân lạc... Sao có thể không động lòng thương mến nỗi gian nan như “ lửa “ thiêu đốt cả một đời quanh hiu. Xót là xót cái giam hãm thanh xuân, bổ mòn tâm huyết, xẻ héo xác thân,  khiến lòng người gục ngã hư hao trong cái xanh dài chơi vơi của chiếc bóng bên đời. Buồn là buồn thay cái tài hoa xưa sao vẫn còn khuất lấp chốn bụi mờ! Cái nguồn sống vốn mảnh liệt phong phú đến không ngờ như muốn chìm dần trong cái nghịệt ngã của thời gian. Tiếc là tiếc nỗi oái oăm ta  không thấy những cơ trời trong dâu bể đa đoan sẽ là phù sa đắp bồi của dòng sống hôm nay. Cái khắc nghiệt, gian nan sẽ là những mài giũa của lưỡi dao thanh khiết ban cho ai biết “ lửa thử vàng “. Đau là đau ta đã dữ dằn quá trong trái tim yêu thương còn lẫn lộn những ranh giới giữa con người, nên không thể nhẫn nại khoan hòa cho biển rộng trời cao để người mãi ra đi “ đầu không ngoảnh lại" cho sau lưng “thềm nắng lá rơi đầy”.
 
Nên chi, “Ngoảnh nhìn lại cuộc đời như giấc mộng “ là lúc tôi như trôi trên dòng hư ảo tâm tư trong lắng đọng bao nỗi ưu tư phiền muộn như cát bụi trong cõi trời đất bao la này vậy. Có gì đâu,  nếu như quanh đây vẫn còn đó trái tim người với nhịp sống dịu êm, an tĩnh sẽ để nhẹ nhàng một thời khắc nhớ và quên, tràn tuôn vào tận sâu thẳm ngõ ngách hồn ta rồi thóat ra như mây trắng giữa cõi trời bao la. Ừ nhỉ, nên có gì đâu hỡi người!... 

 
Chớp mắt “ nữa môi cười “ thì tôi lặng yên nghe mưa mãi bên đời để “được, mất, bại, thành” bỗng chốc hóa thành hư không, nên chi mưa ơi xin cứ rơi mưa nhé! Cho nhẹ lòng ai khi ngồi ngắm mưa rơi...Vui là vui cái hữu tình bạn cũ gặp lại nhau, cuộc hàn huyên là bao nỗi thăng trầm, là thế sự nỗi trôi, là bao điều không thốt được nên lời nhưng thấy nhau là vẫn thấy đủ đầy cho dù là chưa trọn vẹn.  Mừng là mừng còn nghĩ nhớ đến nhau, còn trao cho nhau ánh mắt nụ cười dù cuộc đời là trăm nẻo ngược xuôi, là hợp tan, là cách trở muôn trùng, chẵng đáng là bao nhưng cũng ấm lòng trong giây phút thôi. Thích là thích bạn bè san sẻ cho nhau, cởi bỏ cho nhau khúc mắc cuộc đời để tìm lại chính ta trong quẫn quanh thế giới mong manh vô thường. Yêu là yêu sự dạn dầy mưa gió, những nỗi đau thương hằn dấu trong đời, sự bồi hồi trong hoài niệm thanh xuân đã xa ngút ..
 
Tôi như thấy cuộc sống tuyệt vời quá, cho dù với cơn mưa dầm sùi sụt hay ngọn gió se buốt lòng của ngày hôm nay, trong phút giây này, khi niềm hạnh phúc yêu thương cứ dào dạt trong lòng mãi thôi!
 
Một mảnh lòng son với giá băng
Ai đem trải chiếu cửa sông Hằng...
vad
 

Một chuyến đi


Chờ và hẹn mãi rồi cũng đến lúc phải thực hiện. Đó là việc đi tìm gặp những người bạn từ “cõi ảo” – những người đã quen qua chữ nghĩa trên nhiều trang web trong những năm qua – đã từng chung chia những vui buồn, bi tráng … trên từng đoạn đường sống qua. Những dòng chữ qua email, qua PM, qua văn thơ … mà lại hình dung ra nét mặt thân thương trên khung cửa màn hình. Mà không thân thương sao được, khi gọi nhau là anh, em, chú, bác … và cả những “đứa con” đã gọi mình là Ba … để nói về một điều gì đó – một gạch nối chuyển giao tâm thức từ những đã qua, còn lại giữa người, giữa ta; từ những hôm nay gởi lại mai sau. Những người đã nhìn quê hương Việt Nam trong bình minh rạng rỡ đầy hoa và nắng tình người; nhìn ở giữa trưa trong nóng nung nhiệt đới làm cạn kiệt dòng sông và khô hạn ruộng đồng quê mẹ; nhìn giữa hoàng hôn theo chớp mắt mất còn của những thân nhân, bè bạn xa, gần.

Trân trọng và giữ gìn tình cảm ấy suốt nhiều năm với hằng ngày gặp nhau trên Net qua trung gian những "con chữ". Đã thôi thúc mình phải đi, phải gặp để được nhìn, được nói trực tiếp với những người

Bạn. Phải vói tay chạm tới sự nồng nhiệt của những ân tình. Phải ôm lấy, vỗ vai, siết chặc tay, hôn nhau... để thấy đời mình còn có những thân tình đáng quí, đáng trân trọng giữ lại trong đời, như một động lực giúp mình tiếp bước trên hành trình với người, với ta.
Đi là đến, mừng biết chừng nào. Bởi trong đời đã có biết bao lần "đi không đến" , nên chi thường ám ảnh trong tâm những bất chợt không vui, rồi canh cánh trong lòng những điều tiếc nhớ.

Chỉ có 6 ngày cho những nơi cần đến với những cuộc hẹn gặp ở Cali quả thật ngắn, nên khi từ giả Cali, trong tâm mình đầy ắp những cảm xúc về những ưu ái mà mọi nguòi dành cho mình không thể viết ra hết bằng lời trong một lúc.

Mỗi người mà mình đã gặp là một người Bạn - Một chữ Bạn thôi là cả tâm tư sâu lắng ý tình về ngoại cảnh dung thân, về nội tâm ân nghĩa. Bề bộn thế mà đôi khi một tràng cười, một nét nhìn đã thâu tóm được những điều muốn nói. Những nét nhìn tiếp nối, háo hức dẫn mình đi qua từng điểm hẹn. Hồi hộp, đợi chờ siết tay nhau, nhìn trong mắt nhau cái cảm nhận "đồng thanh tương ứng".

Ôi những cánh cửa tâm mở rộng nhiệt thành đã tiếp đãi mình như tình anh em ruột thịt, như những nguòi bạn chí thân dẫu chỉ mới lần đầu gặp mặt. Mối thân tình đến nỗi, trong một cái email do Sông Cửu gởi sau hai ngày gặp mặt đã viết: "... không dám nhìn lại, sợ sự xúc động làm nặng những tâm tư..."

Ôi Bạn, giá mà mình con thời gian ngồi bên nhau tỉ tê những điều chưa nói hết. Có lẽ mình không nói hết đâu Bạn ơi! Từ chiếc cầu khỉ nơi Bến Tre quê Bạn, đến những dãi núi điệp trùng của cao nguyên hùng vĩ của một thời mình lưu ngụ trong chiến tranh, đến vùng núi Lào Cay sương muối hòa tan trong nuóc mắt của những tháng năm nếm trải ngục tù. Nhiều quá, cảnh vật và lòng người nhét dồn trong ký ức, làm sao trong thoáng chốc khơi quật lên cho hết. Rỉ rả thôi nhé Bạn, văn thơ ta nhỏ giọt từng hồi khi máu ta còn luân lưu trong huyết quản. Nhớ và viết như một nỗi đam mê chuyển mạch đời vào tâm, từ tâm thoát ý gởi người cả chất bi và tráng của một thời ta nhập cuộc cho đấu tranh vì tự do, cho nhân bản cuộc đời, và cho nguyên ủy sự lưu vong của nhiều thế hệ.

(để nhớ về chuyến đi Cali - tháng 6/2006)

Cao Nguyên

G ọ i
......điêu tàn thức dậy







Sau một bài viết ngắn như một niệm khúc gởi Nhạc Sĩ Trịnh Hưng, khi anh vừa ra đi vào cõi vĩnh hằng. Nhạc sĩ Phan Anh Dũng gởi cái link cho tôi nghe lại 2 bài nhạc của anh Trịnh Hưng: Tôi Yêu và Lúa Mùa Duyên Thắm với chính lời thơ của anh. Mới thấy tâm hồn anh rộng trãi bao la trên những cánh đồng Miền Nam thắm tình sông nước:

"kìa cùng đùa chơi trẻ thơ ca hát say đời
dù nghèo mà vui hỏi ai không hé môi cười!"
(Tôi Yêu - Trịnh Hưng)

Tôi đã hân hạnh gặp con người có hồn thơ chơn chất ấy, với nụ cười rộng mở chứa niềm vui với những thân quen.
Nhắc cuộc gặp với nhạc sĩ Trịnh Hưng trong ngày Đại Hội Thân Hữu của Hội Thơ Tài Tử Hải Ngoại ở Washington.DC vào tháng 10 năm 2004. Tôi chợt nhớ trong đêm ra mắt Tuyển Tập Thơ "Cụm Hoa Tình Yêu 10", có một kỷ niệm khó quên.

Một trong những vị khách mời dự đêm ra mắt sách là Nhà Văn Trần Quán Niệm. Người mà trong lời ngỏ chúc mừng Đại Hội Thơ Tài Tử Hải Ngoại, đã đọc bài thơ "gọi điêu tàn thức dậy" của tôi trong tuyển tập Thơ "Cụm Hoa Tình Yêu 10".

Gợi nhớ đến, tôi vẫn còn bồi hồi từ tâm thức buồn của bài thơ được chọn đọc như một bất ngờ.

gọi điêu tàn thức dậy
uống cho hết chua cay!

Có giọt lệ rưng đau thấm vào lòng chăng? Có phải chữ nghĩa muốn khởi quật lên một tia sáng của hoài vọng: sau khi uống hết chua cay, sự điêu tàn hoang hóa sẽ trở mình hồi sinh những cánh đồng vàng rực lúa vụ chiêm, triều nghi xưa đượm tình hương sắc cũ, núi sông xanh sau cuộc chiến thê lương.

Thê lương đến độ phải bỏ nước ra đi. Đi để tìm sống trong cái lý lẽ làm người được bảo vệ bằng công bình nhân ái.

Đi với mục đích thoát những xiềng xích hận thù. Dẫu biết đi mà lòng đau như cắt khi để lại sau lưng bao thân thương của Đất, của Người.

Đi để rồi suốt nhiều năm sống trên đất người, lòng vẫn luôn cật vấn, cật vấn đến độ hóa ngông gọi điêu tàn thức dậy:

Nếu đi mà thong thả
Tội đếch chi quay về
Cứ nhìn đời đon đả
Ta dõi miết đường mê

Nếu về mà an tịnh
Cần quách gì phải đi
Ngồi lê đời bịn rịn
Mê hoặc cõi hồ nghi

Đi, Về - đường khúc gãy
Chồi nứt ngọn hoài thai
Giấc đời xa ngọt ngậy
Cong quắp khối hình hài!

Cả cái chồi nứt mầm lên cũng không xanh được, thì ngọt ngậy đời bao giờ mới có. Trách chi cái hình hài không quắp lại vì những nỗi đau mất Nước, tan Nhà!

Thế kỷ này thật tội
đau thương quá hóa rồ!
(gọi điêu tàn thức dậy)


*


"Lúa thắm vàng đầy đồng
Người sống với tình mặn nồng
Như cùng nhau xây tình yêu sông núi
Tô màu cho nước Việt ngày thêm tươi!"
(Lúa Mùa Duyên Thắm - Trịnh Hưng)

Ôi yên ả và thành bình chi lạ
Phù sa thơm ôm gốc mạ xanh!

Vậy mà điêu tàn! Vậy mà hoang phế! Uổng công thơ chuốt chữ cho đời!
Còn đâu trên những cánh đồng cò bay thẳng cánh, rôm rả tiếng hát:

... gánh thóc về
gánh thóc về...

Chỉ còn những đường khúc gãy, mỗi nhìn trước nhìn sau nghẹn những niềm đau, khi người làm ruộng thiếu gạo ăn, khi trẻ đến trường không lành tấm áo!
Mặc, tôi vẫn gọi điêu tàn thức dậy, uống niềm tin để thoát cơn đau.

Phù sa rồi lại thơm
Lúa đòng đòng mẩy hạt
Câu thơ lồng tiếng hát
Trong khúc nhạc đồng quê

Những tấm lòng gặp nhau từ tâm điểm ấy - Ân tình gởi núi sông!

Tạm biệt hôm qua, hay vĩnh biệt hôm nay, ngày mai... chỉ là sự vắng mặt không là sự xa cách của ngôn từ thơ, nhạc viết cho đời, viết về nguồn cội quê hương.
Khi điêu tàn thức dậy, con mắt thơ không nhìn sự đổ nát mà nhìn qua khao khát để tìm về Tổ Quốc trong tim!

Cao Nguyên

Virginia 13/5/2008.

..thênh thang ôi phiêu diêu ngất ngưỡng
Rơi...rơi...rơi...ta rơi như phiêu du cuối đời trong hơi thở sau hết để dìm mình nơi suối ngọc lãng quên với những dấn thân tận lực khôn cùng của kẻ không còn đầu óc cũng chẵng thể nào có nỗi trái tim...Ta đã trống rỗng trong hoang sơ tàn lụi đến vô bờ với tĩnh lặng mênh mông của sự phù phiếm cả đời này. Ta ngước nhìn từ dưới đáy sâu thăm thẳm bỗng động lòng nhận biết một tình yêu huyền nhiệm cho hồn ta theo nhờ nương náu bay cao. Thật nhẹ nhàng lung lắm nỗi lòng ai sau những mõi mòn tê tái, và êm ái làm sao bởi những nhọc nhằn trĩu nặng oằn đau. Sự trầm lắng mới nơi linh hồn ta nghe chừng như dịu dàng và tĩnh tại trong thênh thang phơi trải. Đơn sơ mà tinh tế rồi cũng đã nẩy sinh trong ta sự an hòa thấu triệt một tình yêu chan chứa thật ân cần đằm thắm thiết tha nên đã tuôn chảy mảnh liệt đến không ngờ giữa lòng sóng đại dương như một hòa khúc thiên thu của nỗi cô liêu nhẫn nại khôn cùng.
 
...an hòa rốt ráo chăng hỡi ơi!
Rơi...rơi...rơi. Một sự chết lặng ngất ngây đã mõi mòn tan biến, một nỗi hoang tàn cứ ngùn ngụt thiêu rụi bao nhẫn nại kiếm tìm trong sự mày mò xơ xác của thân ta hữu hạn vô minh rồi bỗng dường như lạ kỳ mất dấu...để nơi ta thơ trẻ mông mênh với mọi lãng quên. Ôi, lai láng hồn ta trào dâng chất ngất nỗi đam mê cuộc sống diệu kỳ nên ta đã chẳng một phút giây ngại ngần lặng lẽ thả nghiêng mình uống trọn chén hân hoan sau hết của niềm đau cô quạnh đến tận cùng tim óc, thịt xương ta nơi lều vắng tịch liêu.
vad

phảng phất




Đã hết tuần đầu của Tháng Tư/2009. Bầu trời Miền Đông vẫn còn xám xịt, mưa lai rai kéo cái lạnh chạy dài từ Đông vào Xuân. Cây trong rừng muốn thay lá mà nắng chưa chìu. Vườn nhà, mấy khóm hoa tulip cố nhoi lên để khoe màu, mặc nắng mưa. Tội những cọng cây yếu hơn mùa trước vì thiếu nắng, cánh vẫn xòe ra gợi ánh mắt người, chờ nụ cười của hôm nay và ngày mai.
Tiếng cười chưa khẩy lên trong không gian vắng lặng bên ngoài. Tôi đi tìm hương quá khứ trên những trang sách báo cũ tiếc hoài chưa chịu vất đi, sợ khối chữ nghĩa ân tình trở thành bụi thời gian. Có thể đó là sự đồng cảm với một người bạn văn: Mỗi lần dọn nhà, thấy sách báo mà thương, vất đi cũng nhẹ phần khuân vác, nhưng sợ lòng mình man mác những ưu tư! Sách báo in nhiều cũng tội cho rừng vơi màu xanh của lá, nước lũ vượt nguồn xoáy vỡ đất quê!

Còn bao năm nữa ta mài mực
viết phóng lên trời mấy dấu than!

Đỡ tốn mực và tốn giấy, thì viết phóng lên trời chắc cũng vui dẫu chỉ là những dấu chấm than!! Tiếc là cứ loay hoay mãi với việc người, việc ta mà khất lần bữa viết. Hoặc cảm thấy đã viết đủ điều nên viết, viết thêm chưa chắc đã khá hơn với giòng nghĩ vốn đã trầm cảm.


Nhặt tờ Phố Văn số 44 - tháng 10/2004, với chủ đề "Thu nói với người", chợt thấy mênh mông đời của mộng, cho dẫu muốn "gọi điêu tàn thức dậy".

Mộng dằng dặc, mộng nặng đầy
níu hồn trầm ý, đè gầy lời tâm!

Bật ra được hai câu thấm dòng hoang ngữ giữa chiều vơi, lại thấy nôn nao viết điều gì đó cho ta giữa khoảnh thời gian gác bút niệm đời!
Ấy vậy mà vừa đọc lời Trần Doãn Nho giới thiệu tập truyện của Lâm Chương: "Tôi để ý, càng ngày, Lâm Chương càng viết ngắn đi... càng ngày anh càng kiệm lời hơn". Ngẫm mà hay! Sự kiệm lời của một nhà văn chuẩn mực là muốn nâng niu từng hạt chữ cho nghĩa tỏa hương thơm. Thấy mà ham.
Tôi cũng muốn: thử xem một tháng thơ không viết/chữ nghĩa dư ra được bao nhiêu.
Nín viết, kiệm lời thế mà mấy tháng qua, chữ dư ra không đủ lấp kín cái dấu hỏi em quăng vào mailbox của tôi: sao im lặng thế?
Giữa thời tress lây lan cùng khắp mặt địa cầu do tiếng vỡ của những đồng tiền rơi vào hố thẳm! Sự im lặng của chữ đồng nghĩa với sự khuất bóng của một nhân sinh. Và em thảng thốt nhìn khung trời vắng bóng chân thơ! Dẫu đã báo trước:

mai anh cùng chữ ẩn cư
rảnh, mời em ghé cội từ thăm anh.

Vậy mà vẫn sợ đóa hồng em chờ đặt vào không đúng chỗ, hoặc tôi như chưa từng có mặt trong đời! Mà tôi thì vẫn muốn mình hiện hữu dẫu chỉ là phảng phất:

chẳng thế, thời xưa buồn mất nẻo
bờ bến hồng hoang tự thuở nào
bia đá rêu xanh lời đáy mộ
đời lạnh mùa thương những khát khao

trăng đã vì đêm bàng bạc sáng
sao người không vì núi thẳm xanh

Hôm nay viết chừng ấy, để em biết tôi còn có mặt, dấu chân thơ còn trên lối xanh của một thảo nguyên xưa!


VA 4/4/2009

Cao Nguyên

Khi điêu tàn thức dậy, con mắt thơ không nhìn sự đổ nát mà nhìn qua khao khát để tìm về Tổ Quốc trong tim!

Cao Nguyên
 
Khi điêu tàn thức dậy, con mắt thơ không nhìn sự đổ nát mà nhìn qua khao khát để tìm về tiếng nói con người trong tim!
Khi một con người đã đi vào hồn muôn người thì tiếng lòng của người ấy sẽ là bản hòa âm chung  của nhân loại….
vad

 

 

Chữ Nghĩa

Chữ - Nghĩa
Chữ / Nghĩa
Chính xác là: Chữ và Nghĩa.

Chữ Nghĩa và Thơ, Tâm của tôi
vốc hạt tình gheo thấm cõi đời
hạt rơi thăm thẳm vào trong đất
hạt vọng thênh thang khắp ngõ trời!

Nói về Chữ và Nghĩa, nó rộng bao la. Cứ thử lên Google mà search, bạn sẽ đọc và ngẫm suốt bao lâu cũng không hết Nghĩa của Chữ. Sự biến hóa tài tình của Chữ, chỉ 24 nốt từ A đến Y, trước thì viết, bây giờ thì gõ trên mặt keyboard, có khác nào như ta gõ những nốt Mi, Fa, Sol... Ráp nối và biến tấu thành những tình khúc Thơ/Nhạc thẩm thấu qua thời gian và không gian hiện hữu và trừu tượng.
Không bàn đến (đúng hơn là tôi không đủ sức để ghé vào bàn và luận) về chữ nghĩa chính thống dòng họ Việt, với những pha trộn Hán Nôm, Âu Mỹ... Chỉ nói về Chữ gởi Nghĩa vào Tình, Đời và Quê Hương... là cả một hành trình Thơ tôi đi từ khởi thủy của sự ráp vần khi còn cắp sách vào Trường đến khi nhập cuộc vào Chiến Địa và thả bước Lưu Vong...Đã đầy lòng tôi những trăn trở trên từng Con Chữ vào Thơ, sao cho cảm Nghĩa bây giờ, mai sau!
Không dễ đâu phải không bạn. Ai đó, và chính xác hơn mới đây, anh Trần Kim Đoàn trong 1 email gởi tôi, khi tôi (và bạn AT) báo là đã đọc hết quyển "Tu Bụi" của anh: mỗi một người đọc tác phẩm của mình là một tác giả thứ hai, họ thẩm định lại giá trị từng Chữ và Nghĩa, và họ có toàn quyền hiểu một chữ khác hay hoặc thích nghi hơn chữ mà tác giả đã viết.
Chẳng hạn tôi đọc lại thơ tôi trong bài "ơn em", đã chỉnh lại câu" điệu vần lóng lánh duyên xưa > điệu vần lánh lóng duyên xưa". Duyên Xưa, Lánh lên và Lóng lại trong lòng mình một Nghĩa ân tình có phải là đẹp lắm không?
Mới ngày hôm qua, một đọc giả PM hỏi tôi: có phải anh vừa sửa lại một số Chữ trong bài "ơn em". Tôi cám ơn người đọc có trí nhớ thật tốt viết lại những Chữ trong câu của bài thơ nguyên thủy. Tuy nhiên, tôi vẫn chưa hài lòng về Chữ và Nghĩa trong bài thơ đó. Sẽ nói tiếp sau này, với cả nguyên nhân tôi viết bài thơ. Cũng là Tình gởi Người, gởi Đời và Quê Hương.
 

 
Ơn Em
 
ơn em nhắc tình hạc vọng
đường trăng sóng bước chân thơ
tung tăng ý lời đối bóng
điệu vần lánh lóng duyên xưa

ơn em môi vừa trỗ ngọt
ru tình ngon giấc mơ nồng
nghe vui quyên oanh thánh thót
hát xanh biếc đọt tơ hồng

ơn em thuyền duyên hư ảo
vượt đời giông bão hồ nghi
nhẹ tênh cánh buồm tâm đạo
lướt qua lối dạo huyền vi

ơn em tầm nhìn vạn lý
gởi lời tri kỷ vào thơ
phối âm khúc tình tuyệt mỹ
khởi duyên hệ lụy vô bờ!

Cao Nguyên
 
 
Có thể từ một ngẫu nhiên như chiều nay, trong cái lạnh còn mơn man trong đầu Xuân miền Đông Bắc Mỹ. Chợt thấy thèm một bếp lửa quê nhà. Có lẽ cảm được cái thèm này, mà thằng bạn - giữa thân và sơ - cho ngồi nơi phòng khách với tí tách lửa reo trong lò sưởi, với chút nồng của hương wishky. Và đặc biệt, nghe Trịnh Vĩnh Trinh hát nhạc TSC... Để lại ngẫm về ơn người khi "dòng sông đã qua đời", để "níu tay nghìn trùng", để "yêu trong nỗi vui đợi chờ"...
Chữ và Nghĩa tuyệt vời ,., đọc để thấm, nghe để ngấm... Thơ và Nhạc không bao giờ khép (chứ đừng nói là đóng) lại cánh của âm hưởng. Đó cũng là lý do thơ tôi không thường để lại tháng năm sau mỗi bài. Trừ những bài phải mang cột mốc thời gian để thấy sức tàn phá của bom, của lửa... cho niềm đau như vết cắt đương thời trên một không gian tôi đi qua và thơ ở lại!
Tình yêu, không có trước và sau của chữ nghĩa trong thơ. Dẫu một chốc làm nên cuộc tình, nhưng khó mà bỏ quên hay xóa mất cuộc tình như một cái click trên keyboard để lại khoảng trống. Sau khoảng trống hư vô đó, vẫn hiện hữu em, hiện hữu người và hiện hữu dòng sông!
Và thế là có "ơn em" trong đời. Ơn từ ý, từ lời ở đâu đó gởi tới chạm nhẹ Lánh lên và Lóng lại trong lòng mình, đủ làm những nốt thơ rung lên như tiếng hạc vọng cuối trời.
Tiếng hạc lưng mây!
Tiếng hạc quê mình!
Tiếng hạc của tình!
Bài "hạc vọng" viết lên từ đó, và người đọc nhắc đến nó không chỉ là những dòng thơ, mà còn minh họa đôi chim hạc bay trên bầu trời xanh thẫm...trong một thư viện net. Không "ơn em" thì phải gọi là gì? Một chuỗi nguyên nhân cho một bài thơ cũng đủ chất đầy khoang một con thuyền duyên. Dẫu hư ảo vẫn thấy đẹp vô cùng.

Chữ Nghĩa hóa thân tôi
bay theo lời hạc vọng
ơn em từ nghìn trùng
về chập chùng cánh mỏng!

* xem "hạc vọng": http://tetet.net/tv/viewtopic1.php?p=1454

 

Chong chóng

em ví em - con chong chóng quay
bộn bề tất bật chạy quanh ngày
buồn vui nhanh chậm tùy cơn gió
giữa nắng trong mưa dưới bóng mây

em bảo anh nhìn xuyên chong chóng
sẽ thấy hình em trong bóng quay
Xuân Hạ Thu Đông theo gió vỗ
chong chóng quay vờn theo lá bay!

*

mỗi lúc nhìn em - chong chóng quay
thương ơi tất bật chạy theo ngày
trong Đông anh muốn làm cơn nắng
hong ấm em từng cánh chóng quay

hãy cứ là con chong chóng quay
để biết ta còn giữa tháng ngày
còn cả yêu thương, còn sức sống
mặc kệ thời gian, chong chóng quay!

***

Bài "chong chóng" tôi viết tặng một người bạn thơ. Bẵng đi thời gian khá dài, không còn thấy chữ bạn vất lên trời. Làm tôi mất tiếng cười từ những con chữ vốn không khách sáo với đời, với người.
Cái hồn nhiên của chữ của bạn đủ níu tuổi đời khựng lại nơi khung cửa bốn mùa.Dường như chỉ có Trăng là hiểu lòng con chữ của bạn nhất, vì có lần bạn mét: nằm trong phòng nhìn trăng tròn treo ngoài khung cửa, lòng thanh thản chi lạ! Quên những chu kỳ chuyển động những vết rạn nhân sinh trong hành trình du mục bất đắc dĩ!
Dẫu mùi vị đời nếm qua đắng chát,tiếng cười bạn vẫn dòn tan như tiếng vỡ thủy tinh. Tôi thật sự thích tiếng cười đó của bạn.Tiếng rơi dòn phá vỡ sự lắng yên sâu hút của tình người.
Khi nói chuyện cùng tôi với cái điện thoại kẹp ở vai, một tay chỉ con chim hót ngoài hiên cho Cháu Ngoại xem, một tay khuấy đều đũa trong ồ soup cho kịp món điểm tâm cho Mẹ già. Tự dưng tôi nghĩ đến con chong chóng quay đều trong gió. Quay đều những con chữ :

mỗi lúc nhìn em - chong chóng quay
thương ơi tất bật chạy theo ngày

Cái hình tượng chong chóng đủ Nghĩa hai chiều:
Em đi chong chóng rồi về
kịp cho Cháu ngủ, Mẹ kề bữa ăn
....
em bảo anh nhìn xuyên chong chóng
sẽ thấy hình em trong bóng quay
....
Cái chữ "chong chong", với tôi hay chi lạ, vừa hiện thực, vừa ẩn dụ. Đủ cho tôi nhắc mình, nhắc bạn:

hãy cứ là con chong chóng quay
để biết ta còn giữa tháng ngày
còn cả yêu thương, còn sức sống
mặc kệ thời gian, chong chóng quay!

Chỉ cầu Trời đừng nổi cơn gió chướng
Chong chóng xa người, chong chóng bay!

CN

Tiếng gọi ngàn năm vang vọng mãi
Bóng nắng vương rơi tóc thả dài
Niềm xưa gởi gió thêm ngần ngại
Tấc lòng vẫn trắng tựa ban mai
vad

ân tình

Nhờ Duyên của chữ nghĩa hay Duyên với nguời, mà tôi được cái cơ may gặp nhà thơ Nhất Tuấn - tác giả Chuyện Chúng Mình - trên trời từ khanhly.net/phoxua để rồi anh em chào nhau qua điện thoại và kể chuyện mặt đất một thời binh lửa.
Tôi không ngại nói với anh về nửa thế kỷ tôi đọc thơ Nhất Tuấn từ
ngày xưa hè đến phượng hồng nở hoa đến Quê xa cũng Thái Bình Dương / Mà ta hai kẻ viễn phương lưu đày
Năm 2005, khi được tin anh Phạm Huấn mất, tôi viết bài thơ "tiếc", như nén hương lòng gởi tiễn đưa một đàn anh:


tiếc

(thương kính gởi thiên thần Phạm Huấn)

tiếc
lúc gặp anh, Tây Nguyên mùa rực lửa
hẹn rồi chờ, rượu chưa bữa mời nhau
đêm thao thức chờ cổng thành rộng mở (*)
đón bạn về từ giữa núi rừng sâu

tiếc
những tráng khúc, anh mơ chưa viết được
ngọn bút tình nghẹn chết giữa tim đau
bạn đang giữa trùng vây chưa bỏ cuộc
mà khăn tang ai cố buộc trên đầu

tiếc
sự tàn nhẫn không thể nào hiểu được
giữa lương tri và cứu cánh làm người
trên đất lạ anh mãi còn thao thức
nhìn xuyên đêm tìm kiếm lại nụ cười

tiếc
những nụ cười xưa, giờ đã mất
trên chính anh và của bạn bè anh
vậy mà lúc hoàng hôn anh sắp tắt
nhìn cháu con, ánh mắt chợt long lanh

tiếc
khi anh đi, mình lại không được gặp
nhìn anh thôi, không dám nhắc gì đâu
chỉ lời nói còn trong tim là thật
còn mọi điều, rất tiếc - đã là không!

Cao Nguyên

Tôi gặp anh Phạm Huấn chỉ vài lần trong thời gian quân vụ ở Pleiku, không quen lắm nên chưa được thân, chỉ là cảm mến tính cách và văn phong của anh.
Đâu ngờ bài thơ này lại là một sợi dây nối kết tình thân ái giữa tôi và anh Nhất Tuấn - bào huynh của anh Phạm Huấn.
Hôm qua, anh Nhất Tuấn nói sẽ chuyển bài thơ đến chị Minh Hà - vợ anh Phạm Huấn. Ô hay, cái vòng quay thời gian đã tạo nên mối ân tình huyền diệu giữa những tấm lòng mang ơn chữ nghĩa.
Mà chữ nghĩa cũng lạ, có gì đó rất quen quen giữa 2 bài thơ: Thăm Người Lính Cao Nguyên (Nhất Tuấn - 1964) và chiều trên cao nguyên (Cao Nguyên - 2004). Bốn mươi năm, lịch sử chuyển dịch qua mấy chặng đường, mà chữ nghĩa vẫn một mạch đi:
Đây có những người trai/Của núi rừng đất đỏ ngày xưa, nay nghe gió reo lời hát/ngỡ tiếng bạn về/từ cõi trăm năm
Một Mở / Một Kết - Hai tâm hồn đồng điệu viết một tình khúc chứa cả bi và tráng của một thời mình đi qua trên vùng đất còn da diết nhớ:

Thăm Người Lính Cao Nguyên

Chiều muộn, lên rừng núi
Thăm anh lính cao nguyên
Mây đồi xa giăng khói
Chìm dần trong mưa đêm

Đây có những người trai
Của núi rừng đất đỏ
Ba lô nặng trĩu vai
Từng hành quân gian khổ

Hết ở “Pla-tô J”
Lại sang miền “Dak-sut”
Bụi nhòa bộ treillis
Thân run trong giá buốt

Vì dân anh diệt cộng
Nào sá gì lầm than
Chết cho mọi người sống
Đem thân giữ giang san

Đêm nay mưa rừng bay
Thăm nhau trong chốc lát
Ta cùng tay nắm tay
Tìm vui trong điệu hát

Rồi thanh bình trở lại
Có những người em thơ
Chờ anh về tâm sự
Cho trọn niềm ước mơ

Nhất Tuấn
(“Truyện Chúng Mình” I. 1964)




chiều trên cao nguyên


chiều trên cao nguyên
gió reo lời hát
ngỡ tiếng bạn về
từ cõi trăm năm
bạn từng một thời
trong đêm nước mắt
mời rượu tiễn người
vào đất lạnh căm!

chiều trên cao nguyên
sương mù rớt vội
quyện phấn thông vàng
khỏa dấu chân quen
lòng ta đi qua
từng con dốc sỏi
trên đường về làng
nỗi nhớ gọi vang!

chiều trên cao nguyên
giăng hàng phố mới
đêm ta về đâu
tìm lối trăng xưa
lối chờ, lối đợi
hoa lá giao mùa
chừ xa vời vợi
gót hồng đón đưa!

Cao Nguyên

(tháng ba 2004)


Cám ơn anh Nhất Tuấn, nhờ giòng thơ anh, tôi có thêm một mối ân tình.

Virginia - tháng hai 2009.

Cao Nguyên