Trung Quốc sửa đổi Luật về Luật sư nhằm cải thiện việc tố tụng
2007.06.27
Lê Dân, phóng viên đài RFA
Hôm Chủ nhật vừa qua, ban Thường vụ Quốc hội Trung Quốc đã khởi sự thảo luận dự thảo sửa đổi Luật về Luật sư nhằm tạo minh bạch, thông thoáng trong tiến trình tư pháp của họ cho dân chủ, văn minh hơn. Do có nhiều tương đồng trong lãnh vực Tư pháp của Trung Quốc với Việt Nam, Lê Dân tìm hiểu thêm và trình bày sự việc như sau.
Nghe bài tường trình này
Tải xuống để nghe
[/align]
AFP PHOTO.
[/align]Dự thảo sửa đổi Luật về Luật sư được ban Thường vụ Quốc hội Trung Quốc đưa ra thảo luận tại kỳ họp thứ 28 trong tuần này. Đây là lần đầu tiên bộ luật được xem xét sửa đổi kể từ ngày nó được ban hành hồi tháng Giêng năm 1997, dù nhiều lần giới luật gia Trung Quốc yêu cầu sửa đổi và các chuyên gia tư pháp quốc tế khuyến cáo tu chính.
Luật sư được tham gia vào vụ án
Giới luật gia Trung Quốc nhiều năm qua vẫn thường kêu ca về việc gặp nhiều khó khăn khi cần tiếp xúc với thân chủ của họ, tham khảo tài liệu và chứng cứ khi tham gia những vụ án hình sự hay kinh tế.
Bản dự thảo quy định, ngoại trừ những vụ án liên quan đến bí mật quốc gia thì các luật sư nếu có đầy đủ giấy tờ chứng nhận, được trọn quyền gặp gỡ người mình sẽ biện hộ, sau khi các cơ quan điều tra đã hoàn tất giai đoạn chấp cung sơ khởi, thường được gọi là giai đoạn một.
Đây là một nét mới vì ở luật về Luật sư hiện có, người luật sư nhiều khi chỉ được tiếp xúc với thân chủ sau khi cơ quan điều tra đã hòan tất bản cáo trạng, mọi cuộc thẩm vấn đã kết thúc.
Ở Việt Nam cũng không khác, một luật sư lão thành Hà Nội năm nay đã 80 tuổi là luật sư Trần Lâm, cho biết:
“Có cho tham dự vào sự làm việc của công an hay không, nó chia làm 3 giai đoạn. Có khi người ta cho tham gia vào giai đoạn 1, có khi giai đoạn 2, mà cũng có khi đến giai đoạn 3 người ta mới cho. Giai đoạn 1 là điều tra, giai đoạn 2 là truy tố, giai đoạn 3 là xét xử.
Tôi đã làm trong ngành này đã quá lâu rồi. Người ta vẫn tùy tiện, nên người ta cho luật sư tham gia vào giai đoạn nào cũng còn tùy thôi...”
Nếu luật sư được gặp gỡ người được biện hộ sớm, có thể giúp tránh được trường hợp bị mớm cung, hay có khi bị rơi vào cảnh vô tình lại tự nhận tội vì kém hiểu biết pháp lý.
Tuyên bố với báo chí tại Bắc Kinh hôm Chủ Nhật, bà Ngô Ái Anh, bộ trưởng Tư pháp Trung Quốc, cho biết thêm là theo dự thảo sửa đổi luật về Luật sư thì trong cuộc tiếp xúc với người được biện hộ, họ sẽ hòan toàn được tự do trao đổi không bị bất cứ một hình thức giám sát nào.
Luật sư cũng sẽ có trọn quyền yêu cầu được tiếp cận và thu thập thông tin, cùng các tang chứng, vật chứng liên quan đến vụ án.
Thêm vào đó, bà bộ trưởng Tư pháp Trung Quốc cũng nhấn mạnh là luật sư sẽ được luật bảo vệ thêm trong việc biện hộ cho các vụ án, không quan hệ đến an ninh quốc gia. Đó là mọi lời nói, nhận định của luật sư trình bày trước tòa sẽ không bị truy tố về bất kỳ lý do gì.
Việt Nam có nhiều nét tương đồng
Dự thảo sửa đổi Luật về Luật sư cũng có mục đích củng cố nghĩa vụ của các luật sư đối với thân chủ họ và xã hội. Văn bản viết rằng "các luật sư không được liên kết với phe đối nghịch hoặc một phe thứ ba, nhằm lừa bịp hoặc xâm phạm quyền lợi của thân chủ mình. Luật sư cũng không được quyền gây tác động đối với các thẩm phán, công tố viên hay hòa giải viên bằng những phương cách bất hợp pháp".
Thẩm phán và công tố viên cũng không được hành nghề luật sư trong vòng 2 năm sau khi họ rời khỏi chức vụ xét xử.
Trở lại với lãnh vực tư pháp tại Việt Nam, nhiều người cho là cũng rất cần phải cải tổ rốt ráo, bắt đầu từ khâu biện hộ. Một người từng có khá nhiều kinh nghiệm tù đày và vừa được trả tự do là ông Nguyễn Khắc Tòan.
Ông là cựu chiến binh, đứng ra bênh vực cho dân oan và bị kết án 12 năm tù giam, 3 năm quản chế về tội làm gián điệp. Ông nói: “Tôi phải nói rằng, với một tình trạng xét xử bất công, với một chế độ độc đoán như hiện nay, thì lời bào chữa của luật sư cũng không có mấy tác dụng. Lý do là vai trò của luật sư ở trong đất nước này, vị trí của họ trong hệ thống pháp lý này, không được Nhà nước tôn trọng.”
Đó là nhận xét từ phía không đồng chính kiến với Nhà nước. Nhưng cùng phía Nhà nước, là những luật sư hiện đang hành nghề tại Việt Nam, cũng cho rằng cần phải cải tổ tòan bộ hệ thống tư pháp Việt Nam cho văn minh, cho dân chủ hơn.
Luật sư Bùi Quang Nghiêm cho biết: “Đảng lãnh đạo, không phải là chỉ đạo phải xử như thế này, như thế này... mà phải để cho các cơ quan tiến hành tố tụng được độc lập, bởi vì đó là thành tựu của khoa học pháp lý của thế giới. Nó tồn tại hàng mấy trăm năm nay rồi, cho nên không có lý gì mà Việt Nam lại họp khi có vụ án, ba ông lại họp "liên ngành", gọi là họp với nhau”.
Nhìn lại dự thảo luật sửa đổi Luật về Luật sư của Trung Quốc đang được ban Thường vụ Quốc hội ở Bắc Kinh thảo luận, nhiều người hy vọng Việt Nam cũng sẽ có một dự thảo luật hay hơn, tốt hơn, hay chí ít cũng phải bằng như Trung Quốc đang làm.
[/align]
[/align]© 2007 Radio Free Asia
[/align][/align]
http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/2007/06/27/China_to_amend_law_to_help_lawyers_LDan/
2007.06.27
Lê Dân, phóng viên đài RFA
Hôm Chủ nhật vừa qua, ban Thường vụ Quốc hội Trung Quốc đã khởi sự thảo luận dự thảo sửa đổi Luật về Luật sư nhằm tạo minh bạch, thông thoáng trong tiến trình tư pháp của họ cho dân chủ, văn minh hơn. Do có nhiều tương đồng trong lãnh vực Tư pháp của Trung Quốc với Việt Nam, Lê Dân tìm hiểu thêm và trình bày sự việc như sau.
Nghe bài tường trình này
Tải xuống để nghe
[/align]
AFP PHOTO.
[/align]Dự thảo sửa đổi Luật về Luật sư được ban Thường vụ Quốc hội Trung Quốc đưa ra thảo luận tại kỳ họp thứ 28 trong tuần này. Đây là lần đầu tiên bộ luật được xem xét sửa đổi kể từ ngày nó được ban hành hồi tháng Giêng năm 1997, dù nhiều lần giới luật gia Trung Quốc yêu cầu sửa đổi và các chuyên gia tư pháp quốc tế khuyến cáo tu chính.
Luật sư được tham gia vào vụ án
Giới luật gia Trung Quốc nhiều năm qua vẫn thường kêu ca về việc gặp nhiều khó khăn khi cần tiếp xúc với thân chủ của họ, tham khảo tài liệu và chứng cứ khi tham gia những vụ án hình sự hay kinh tế.
Bản dự thảo quy định, ngoại trừ những vụ án liên quan đến bí mật quốc gia thì các luật sư nếu có đầy đủ giấy tờ chứng nhận, được trọn quyền gặp gỡ người mình sẽ biện hộ, sau khi các cơ quan điều tra đã hoàn tất giai đoạn chấp cung sơ khởi, thường được gọi là giai đoạn một.
Đây là một nét mới vì ở luật về Luật sư hiện có, người luật sư nhiều khi chỉ được tiếp xúc với thân chủ sau khi cơ quan điều tra đã hòan tất bản cáo trạng, mọi cuộc thẩm vấn đã kết thúc.
Ở Việt Nam cũng không khác, một luật sư lão thành Hà Nội năm nay đã 80 tuổi là luật sư Trần Lâm, cho biết:
“Có cho tham dự vào sự làm việc của công an hay không, nó chia làm 3 giai đoạn. Có khi người ta cho tham gia vào giai đoạn 1, có khi giai đoạn 2, mà cũng có khi đến giai đoạn 3 người ta mới cho. Giai đoạn 1 là điều tra, giai đoạn 2 là truy tố, giai đoạn 3 là xét xử.
Tôi đã làm trong ngành này đã quá lâu rồi. Người ta vẫn tùy tiện, nên người ta cho luật sư tham gia vào giai đoạn nào cũng còn tùy thôi...”
Nếu luật sư được gặp gỡ người được biện hộ sớm, có thể giúp tránh được trường hợp bị mớm cung, hay có khi bị rơi vào cảnh vô tình lại tự nhận tội vì kém hiểu biết pháp lý.
Tuyên bố với báo chí tại Bắc Kinh hôm Chủ Nhật, bà Ngô Ái Anh, bộ trưởng Tư pháp Trung Quốc, cho biết thêm là theo dự thảo sửa đổi luật về Luật sư thì trong cuộc tiếp xúc với người được biện hộ, họ sẽ hòan toàn được tự do trao đổi không bị bất cứ một hình thức giám sát nào.
Luật sư cũng sẽ có trọn quyền yêu cầu được tiếp cận và thu thập thông tin, cùng các tang chứng, vật chứng liên quan đến vụ án.
Thêm vào đó, bà bộ trưởng Tư pháp Trung Quốc cũng nhấn mạnh là luật sư sẽ được luật bảo vệ thêm trong việc biện hộ cho các vụ án, không quan hệ đến an ninh quốc gia. Đó là mọi lời nói, nhận định của luật sư trình bày trước tòa sẽ không bị truy tố về bất kỳ lý do gì.
Việt Nam có nhiều nét tương đồng
Dự thảo sửa đổi Luật về Luật sư cũng có mục đích củng cố nghĩa vụ của các luật sư đối với thân chủ họ và xã hội. Văn bản viết rằng "các luật sư không được liên kết với phe đối nghịch hoặc một phe thứ ba, nhằm lừa bịp hoặc xâm phạm quyền lợi của thân chủ mình. Luật sư cũng không được quyền gây tác động đối với các thẩm phán, công tố viên hay hòa giải viên bằng những phương cách bất hợp pháp".
Thẩm phán và công tố viên cũng không được hành nghề luật sư trong vòng 2 năm sau khi họ rời khỏi chức vụ xét xử.
Trở lại với lãnh vực tư pháp tại Việt Nam, nhiều người cho là cũng rất cần phải cải tổ rốt ráo, bắt đầu từ khâu biện hộ. Một người từng có khá nhiều kinh nghiệm tù đày và vừa được trả tự do là ông Nguyễn Khắc Tòan.
Ông là cựu chiến binh, đứng ra bênh vực cho dân oan và bị kết án 12 năm tù giam, 3 năm quản chế về tội làm gián điệp. Ông nói: “Tôi phải nói rằng, với một tình trạng xét xử bất công, với một chế độ độc đoán như hiện nay, thì lời bào chữa của luật sư cũng không có mấy tác dụng. Lý do là vai trò của luật sư ở trong đất nước này, vị trí của họ trong hệ thống pháp lý này, không được Nhà nước tôn trọng.”
Đó là nhận xét từ phía không đồng chính kiến với Nhà nước. Nhưng cùng phía Nhà nước, là những luật sư hiện đang hành nghề tại Việt Nam, cũng cho rằng cần phải cải tổ tòan bộ hệ thống tư pháp Việt Nam cho văn minh, cho dân chủ hơn.
Luật sư Bùi Quang Nghiêm cho biết: “Đảng lãnh đạo, không phải là chỉ đạo phải xử như thế này, như thế này... mà phải để cho các cơ quan tiến hành tố tụng được độc lập, bởi vì đó là thành tựu của khoa học pháp lý của thế giới. Nó tồn tại hàng mấy trăm năm nay rồi, cho nên không có lý gì mà Việt Nam lại họp khi có vụ án, ba ông lại họp "liên ngành", gọi là họp với nhau”.
Nhìn lại dự thảo luật sửa đổi Luật về Luật sư của Trung Quốc đang được ban Thường vụ Quốc hội ở Bắc Kinh thảo luận, nhiều người hy vọng Việt Nam cũng sẽ có một dự thảo luật hay hơn, tốt hơn, hay chí ít cũng phải bằng như Trung Quốc đang làm.
[/align]
[/align]© 2007 Radio Free Asia
[/align][/align]
http://www.rfa.org/vietnamese/in_depth/2007/06/27/China_to_amend_law_to_help_lawyers_LDan/