Bài học nào cho các vụ kiện mất đất?
[/align]
Việc giải tán những người khiếu kiện đất đai chấm dứt chỉ vài giờ trước khi gần 500 đại biểu quốc hội khóa 12 bắt đầu phiên họp đầu tiên kể từ khi được bầu hoặc được bầu lại.
 
[/align]Các tin tức khác nhau vẫn còn đang nói về quá trình giải toả 'dân oan' ở vỉa hè TP Hồ Chí Minh mà một số nhân chứng nói với BBC là họ bị đối xử nặng tay.

Hai sự kiện nối tiếp nhau này đặt ra câu hỏi về hệ thống pháp luật của Việt Nam cần làm gì để giải quyết vấn đề khiếu kiện đất đai của nông dân, mà việc giải tán có thể chỉ tạm thời chấm dứt.

Trả lời phỏng vấn BBC hôm 19.07, cựu Bộ trưởng Tư pháp Nguyễn Đình Lộc, người cũng làm đại biểu Quốc hội 20 năm nói về vai trò của dân biểu:
"Chúng tôi có thể có tác động nhất định nhưng đây là cả một cơ chế nên cũng khó. Chúng tôi có thể đệ đơn, đề nghị nhưng không dễ làm,"

Ông Nguyễn Đình Lộc cũng nói 'Hiến pháp Việt Nam thừa nhận quyền biểu tình của dân nhưng đây không phải là biểu tình'.

Nghe nhân chứng vụ giải tán
[/align]

Theo ông, cũng phải biết 'có những người bên trong xúi giục và đây không đơn giản chỉ là khiếu nại'.

Về kinh nghiệm bản thân ông nói:

"Khi đi vào TP HCM gần đây tôi cũng bị dân bao vây, yêu cầu giải quyết nhưng đây không chỉ là việc khiếu kiện."

Báo chí Việt Nam trích lời Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng vài hôm trước nhật nói rằng "Có những kẻ phản động" tham gia vào các vụ việc.

Trong khi đó, các ý kiến trên hàng loạt mạng của người Việt ở nước ngoài cho rằng cách nói về yếu tố bên ngoài chỉ là cách để chính quyền bắt và trừng phạt những người tổ chức khiếu kiện.

Nhà bất đồng chính kiến Nguyễn Khắc Toàn ở Hà Nội thì nêu quan điểm rằng 'Tình hình đã đẩy những người dân oan này xuống đường biểu tình. Đó là thảm kịch của Việt Nam, chỉ sau thảm kịch thuyền nhân sau 1975'.

Về giải pháp cho Việt Nam, ông Nguyễn Đình Lộc tìm cách đặt câu chuyện vào một bối cảnh mang tính lịch sử:

"Công nghiệp hóa là quy luật chung mà các nước Phương Tây đã đi qua, nay Việt Nam chúng tôi đang đi qua. Nhưng người dân cũng đòi giá bồi thường cao."

Cũng như Cựu Thứ trưởng Bộ Tài Nguyên Môi Trường Đặng Hùng Võ, ông Lộc nói về nhu cầu có một tòa án hay cấp tài phán riêng để giải quyết khiếu kiện đất đai.

Ngoài ra, ông tin rằng cần có 'một cố gắng, một chủ trương, cần nhận thức đồng bộ, các bước, các ngành, đưa ra cơ chế phù hợp, làm sao để có các thẩm phán và tương lai là toà án hành chính địa phương.'

Tuy thế, ông cũng thừa nhận:
"Điều mâu thuẫn là chính các cấp địa phương lại giải quyết những vấn đề này, mà vấn đề nảy sinh tại chính các địa phương."

Còn bác sĩ Nguyễn Đan Quế, một nhà bất đồng chính kiến tại TP HCM thì nhìn vào vấn đề từ góc độ khác:

 Nông dân bị bỏ rơi trong quá trình hội nhập
[/align][/align]BS Nguyễn Đan Quế
[/align][/align]
"Chính sách đất đai không hợp lý, cán bộ địa phương tham nhũng, và quyền sở hữu đất đai lại do nhà nước quyết định, nhiều trường hợp không đền bù, sau khi phù phép đất lại rơi vào tay cán bộ hoặc gia đình cán bộ."

Theo ông Quế, người là thành viên Tổ chức Ân xá Quốc tế, thì các vụ tranh chấp, khiếu kiện đất 'ảnh hưởng rất lớn đến phát triển kinh tế của đất nước vì hàng triệu lao động nông thôn đang thất nghiệp'.

Nhìn lại lịch sử, ông cho rằng 'Nông dân, công nhân trong chiến tranh đã phải hy sinh nhiều nhất, nay họ lại hy sinh lần nữa', trong khi 'Cán bộ cộng sản nay được làm kinh tế và tham nhũng nhiều'

Trả lời BBC, bác sĩ Quế nói giải pháp duy nhất là:

"Bộ Chính trị đảng CS Việt Nam phải trả lại quyền tư hữu cho người dân. Phải xử phạt các cán bộ vi phạm và bồi thường đúng mức cho dân."


http://www.bbc.co.uk/vietnamese/vietnam/story/2007/07/070719_landprotestslessons.shtml