HUNTKEY [/align] Kiến thức cơ bản về nguồn
[/align] 1.Nguyên lý hoạt động của nguồn
[/align] 2.Công suất
[/align] 3.Các đường điện thế chuẩn trong bộ nguồn
[/align] 4.Chuẩn của bộ nguồn
[/align] 5.Các chân(rắc) cắm
[/align] 6.Quạt
[/align] 7.Các hế độ bảo vệ
[/align] 8.Chế độ PFC
[/align] Một số đặc điểm của nguồn Huntkey
[/align]
[/align] [/align] [/align] [/align] [/align] [/align]
1. Nguyên lý hoạt động của nguồn:
[/align] Điện xoay chiều từ lưới điện được bộ chỉnh lưu nắn thành dòng điện một chiều chỉnh lưu. Dòng điện này được các bộ lọc gợn sóng (tụ điện có dung lượng lớn) làm cho bằng phẳng lại thành dòng điện một chiều cấp cho cuộn sơ cấp của biến áp xung (transformer).Qua biến áp xung đươc nguồn điện cách li hoàn toàn với lưới điện và đưa qua bộ chỉnh lưu được dòng một chiều tới bộ lọc nguồn để lọc bằng phẳng .Một phần rất nhỏ được lấy mẫu trở lại (feed back) để nhận biết được quá dòng, quá áp và hiệu chỉnh, ổn áp … Phần chính còn lại được đưa ra để cung cấp cho PC.
CÔNG SUẤT
Công suất được tính theo công thức sau:
[/align] Công suất(Watt)= Voltage(V) x Ampere(A)
[/align] Có 2 loại công suất:
[/align] Công suất hiệu dụng (công suất thực): Là công suất mà bộ nguồn có thể cung cấp liên tục và ổn định cho hệ thống
[/align] Công suất danh định: Là công suất ghi trên vỏ(chỉ mang tính quảng cáo)
[/align] [/align] Lưu ý:
[/align] Một cấu hình trung bình hiện nay cần phải có một bộ nguồn có công suất hiệu dụng tối thiểu là 300W
[/align] Phần lớn bộ nguồn hiện nay công suất danh định lớn hơn rất nhiều so với công suất thực(công suất hiệu dụng). Ví dụ Nguồn Microlab 500W, công suất thực 300W
[/align] -
[/align] [/align] [/align] CÁC ĐƯỜNG ĐIỆN THẾ
[/align] Bộ nguồn thường có nhiều đường điện khác nhau, gồm: +3,3V, +5V, +12V, -5V, -12V. Ý nghĩa của chúng như sau:
[/align] -12V: Được sử dụng chính cho các mạch điện cổng Serial và hầu như rất ít được dùng trên các hệ thống mới. Mặc dù các PFU mới đều có tính tương thích ngược nhưng công suất các đường -12V chỉ chưa tới 1A.
[/align] -5V: Chủ yếu sử dụng cho các bộ điều khiển ổ đĩa mềm và mạch cấp điện cho các khe cắm ISA cũ. Công suất đường -5V cũng chỉ dưới 1A.
0V: Đây là đường “mát”
[/align] +3,3V: Là một trong những mức điện thế mới trên các bộ nguồn hiện đại, xuất hiện lần đầu tiên khi chuẩn ATX ra đời và ban đầu được sử dụng chủ yếu cho bộ vi xử lý. Hiện nay, các bo mạch chủ (BMC) mới đều nắn dòng +3,3V để nuôi bộ nhớ chính.
[/align] +5V: Nhiệm vụ chính là cấp điện cho BMC và những thành phần ngoại vi. Ngoài ra, các loại bộ vi xử lý như Pentium III hay AthlonXP cũng lấy điện từ đường 5V thông qua các bước nắn dòng. Trên những hệ thống mới, đa số các thành phần linh kiện đều dần chuyển qua sử dụng đường 3,3V ngoại trừ CPU và BMC.
[/align] +12V: Trong các hệ thống máy tính hiện đại, đây là đường điện đóng vai trò quan trọng nhất, ban đầu nó được sử dụng để cấp nguồn cho mô tơ của đĩa cứng cũng như quạt nguồn và một số thiết bị làm mát khác. Về sau, thiết kế mới cho phép các khe cắm hệ thống, card mở rộng và thậm chí là cả CPU cũng “ăn theo” dòng +12V.
[/align] +5Vsb (stand by): Đây là đương điện chờ luôn có khi cấp nguồn cho PSU ,nó chỉ cấp cho phạm vi nhỏ ở trên Main ,chủ yếu là cho khối Power .Khi đường điện nay không có hoặc kém chất lượng thì máy của bạn không thể khởi động được.
[/align] [/align] [/align] [/align] CHUẨN CỦA BỘ NGUỒN
[/align] ATXV1.3 (microlab 500W): Chỉ có 1 đường 12V, hiệu suất thấp(dưới 60%) phù hợp với các main cấp 5V cho CPU thế hệ cũ. Ví dụ nguồn microlab 500W chuẩn 1.3
[/align] ATX2.0( Huntkey LW series)): Có thêm một đường 12V phục vụ cho các thiết bị đời mới
[/align] 12V1 : Main board ATX 24 pin , HDD, SATA , Floppy...
12V2 : Tập trung tải các thiết bị khủng bố như VGA PCI-E và 12V+ cho main board đời mới.
ATX2.2 (Huntkey Vista, DH, Titan series): Có thêm 1 hoặc 2 đường 12V nữa
[/align] [/align] Bộ nguồn chuẩn 2.x đã và đang thay thế cho các bộ nguồn chuẩn 1.3
[/align]
[/align] [/align] CÁC CHÂN(RẮC) CẮM
[/align]
CÁC CHÂN(RẮC) CẮM
- Molex: Sử dụng cho các loại đĩa cứng và ổ đĩa quang, ngoài ra bạn cũng có thể sử dụng để cắm quạt và một số thiết bị khác như card đồ họa AGP (Geforce 5, 6 hoặc Radeon X800) hay BMC như của Asus hay DFI.
- Đầu cắm nguồn chính: Nguyên bản ATX ban đầu có 20 chân cắm, chuẩn mới 2.0 đã nâng số chân cắm chính lên 24 chân. Bạn cũng có thể tìm thấy một số BN có dạng chân 20+4 với chốt gắn cho phép sử dụng cả trên các BMC với đầu điện nguồn dạng 20 hay 24 chân.
- Dây điện phụ 12V1: Xuất hiện cùng với hệ thống Pentium 4. Dây này gồm 4 đầu cắm với 2 chân 12V và 2 chân "mát".
[/align] - Đầu cắm SATA: Những BN mới nhất đều phải có tối thiểu từ 2 tới 4 chân cắm dẹt dành cho những đĩa cứng SATA hiện đại. Tuy nhiên bạn cũng có thể sử dụng các đoạn dây chuyển nếu như nguồn của mình không có loại chân này.
Đầu PCI-Express: Cũng tương tự như với chân cắm SATA, đầu cắm PCI-Express là thứ không thể thiếu trong các BN thế hệ mới. Những nguồn điện với chứng nhận SLI hoặc Crossfire cho các hệ thống đồ họa kép luôn có tới 2 đầu cắm dạng này để sử dụng với card đồ họa PCI-Express. Tất nhiên, nếu nguồn của bạn không có đầu cắm mà vẫn muốn sử dụng card đồ họa mới, bạn vẫn có thể sử dụng các jack chuyển đối (đôi khi được tặng kèm theo card).
- Đầu cắm ổ đĩa mềm: Nguyên thủy, giắc cắm này được sử dụng cho ổ đĩa mềm, nó cũng gồm 2 dây ground, 1 dây +5V và 1 dây +12V. Về sau, có khá nhiều thiết bị khác cũng sử dụng kiểu đầu cắm này như các card đồ họa, đầu chuyển đổi ATA – SATA của đĩa cứng và thậm chí là cả BMC như DFI Lanparty NF4.
- Đầu cắm EPS 12V 8 chân: Thường được sử dụng cho các BMC workstation trên những hệ thống máy tính chuyên nghiệp với CPU Opteron hay Xeon. Gần đây, một số BMC desktop mới cũng bắt đầu sử dụng đầu cắm này ví dụ như dòng P5WD2 của Asus.
[/align] [/align] [/align] [/align] [/align] QUẠT
[/align] [/align] [/align] Quạt: để giải quyết vấn đề nhiệt độ cho các linh kiện công suất trong bộ nguồn, tất cả các bộ nguồn hiện nay đều dùng phương pháp tản nhiệt bằng không khí là chính (dùng quạt để làm mát). Quạt thông dụng nhất có kích thước 80mm, tốc độ quay từ 2.200 ~ 3.500 vòng/phút. Quạt có tốc độ quay càng cao thì việc tản nhiệt càng hiệu quả nhưng độ ồn cũng tăng theo. Khi công suất bộ nguồn tăng do nhu cầucủa hệ thống, vấn đề giảm nhiệt độ cho linh kiện trong bộ nguồn càng được các nhà sản xuất quan tâm hơn. Họ đưa ra nhiều cải tiến như tăng tốc độ quạt, thêm tính năng “quạt thông minh - smart fan”, sử dụng hai quạt (một hút, một đẩy), sử dụng quạt lớn (120 mm), làm các khối kim loại tản nhiệt “hầm hố“ hơn hoặc kết hợp các cách trên lại với nhau.
CÁC CHẾ ĐỘ BẢO VỆ
[/align] OCP (Over Current Protection) Bảo vệ quá dòng:
PSU sẽ ngừng hoạt động, khi một trong các đường điện cung cấp của nó vượt qua giới hạn dòng cực đại cho phép của PSU, mức giới hạn dòng này nhằm bảo vệ cho PSU khi gặp nhu cầu cung cấp dòng điện của phụ tải tăng cao đột biến, quá khả năng cung cấp dòng điện an toàn của PSU, giá trị dòng điện giới hạn phụ thuộc vào công suất PSU và thiết kế riêng trên mỗi dòng sản phẩm cụ thể theo quy định của nhà sản xuất.
OTP (Over Temperature Protection) Bảo vệ quá nhiệt:
PSU sẽ tự động tắt khi cảm biến nhiệt độ trên khối tản nhiệt kim loại báo nhiệt độ từ 80 độ C đến 100 độ C nhằm bảo vệ các linh kiện công suất (BJT, CMOS, Diode…) không bị hư hỏng do nhiệt độ tăng cao vì nguyên nhân bất kì.
OPP (Over Power Protection) Bảo vệ quá công suất:
Khi tổng công suất hiệu dụng cung cấp ở đầu ra vượt quá 105% đến 140% so với công suất tối đa danh định (khả năng cung cấp một công suất tối đa của PSU). PSU sẽ ngừng hoạt động.
[/align] OVP (Over Voltage Protection) Bảo vệ quá áp:
[/align] PSU sẽ ngừng hoạt động khi điện thế DC ở một trong các đầu ra vượt quá điểm điện áp được thiết lập bảo vệ.
[/align] OLP (Over Load Protection) Bảo vệ quá tải:
[/align] Khi công suất tiêu thụ (AC) của PSU vượt hơn 110% đến 160% so với công suất ra cực đại (DC) của PSU đó.
[/align] SCP (Short Circuit Protection) Bảo vệ chạm tải:
[/align] Nếu một trong bất kì đường điện thế nào của PSU bị chạm với đường điện chung (GND) hay các thiết bị có vỏ ngoài được kết nối với đường điện chung này. PSU sẽ ngừng hoạt động.
[/align] UVP (Under Voltage Protection) Bảo vệ thấp áp nguồn:
[/align] Các bộ nguồn được thiết tốt vẫn có thể hoạt động ổn định ở mức điện áp lưới cung cấp từ 75~85VAC và sẽ ngưng hoạt động dứt khoát khi điện áp lưới xuống thấp hơn 65~75VAC. Khi một trong các đầu điện thế DC ra có điện thế xuống thấp hơn từ 10% đến 20% so với điện áp DC chuẩn, nó cũng kích hoạt bảo vệ bởi chế độ bảo vệ thấp áp này.
[/align] [/align] [/align] CHẾ ĐỘ PFC
[/align] PFC (Power Factor Corrected) : là 1 hệ thống bao gồm nhiều FET, IC, Diot v.v... (tùy theo thiết kế cụ thể của mỗi PSU) chức năng như 1 cuộn thứ cấp tạo dòng điện đồng pha và không đổi khi vào cuộn chính của PSU (tăng chất lượng và độ ổn định của dòng điện) và không gây nhiễu ngược về dòng điện AC đầu vào (dòng điện xoay chiều) gây ảnh huởng đến các thiết bị sử dụng điện AC trong hệ thống điện chung (nhất là khi PSU có công suất lớn).
[/align] PFC cho phép việc cung cấp điện đạt hiệu quả sử dụng cao. Có hai loại PFC chính là Active PFC và Passive PFC. Tất cả các bộ nguồn được sản xuất vào hiện tại đều thuộc một trong hai loại này.
[/align] [/align] [/align] ACTIVE PFC (TITAN 650)
[/align] Đây là kiểu hiệu quả nhất. Nó sử dụng mạch điện tự động điều chỉnh để hiệu suất sử dụng điện có thể đạt tới 95% (theo lý thuyết). Ngoài ra, Active PFC cũng có khả năng khử nhiễu và căn chỉnh đường điện vào (cho phép bạn cắm vào bất kì ổ cắm 110V cho tới 220V thông dụng nào mà không cần phải quan tâm tới các chỉ số). Tuy nhiên do kiến trúc phức tạp của Active PFC nên những bộ nguồn dùng công nghệ này đều có giá khá cao. Một số bộ nguồn Active PFC vẫn cho phép người dùng sử dụng công tắc chuyển xác định dòng điện đầu vào.
PASSIVE PFC(DH500)
[/align] [/align] - Passive PFC: Đây là kiểu thông dụng nhất hiện nay. Khác với Active PFC, Passive PFC căn chỉnh dòng điện thông qua các tụ lọc và chính vì thế khả năng làm việc của nó sẽ bị thay đổi theo thời gian cũng như chịu ảnh hưởng khá lớn từ các yếu tố bên ngoài như nhiệt độ, chấn động... Những bộ nguồn dùng công nghệ Passive PFC đều yêu cầu người dùng phải chỉnh lại điện thế đầu vào thông qua một công tắc nhỏ. Nguồn Passive PFC có giá rẻ hơn nguồn Active PFC.
[/align] [/align]
[/align]
Chi tiết thông số của nguồn Huntkey
[/align] [/align] [/align]
[/align]
[/align] [/align] [/align] So sánh nguồn LW6350 và microlab 500
[/align] Kết luận
[/align] -Như vậy nguồn Huntkey LW6350 có giá rất rẻ(tương đối) so sánh với bộ nguồn microlab 500W
[/align] -Với một bộ máy tính cấu hình trung bình: Main 945, chip PIV3.0, Ram512… thì bộ nguồn LW6350 là rất phù hợp vì theo tính toán cấu hình như vậy có mức công suất tiêu thụ khoảng 270W(chi tiết tại www.nguonmaytinh.vn)
[/align] SOHACO-NTC: Chúc các bạn thành công (tham khảo tại www.nguonmaytinh.vn)
[/align] [/align] [/align] -
[/align] [/align]