TIẾNG CHỔI MÙA HẠ NÓNG.
 
__hacphonglong__
 
Tháng 7, hè nóng bức. Nóng đến kinh người, lâu lâu trời lại thoảng vài cơn mưa làm cho thời tiết ngày càng hầm thêm. Hạ nóng, ai cũng biết điều này. Lão cũng biết. Cơ mà lão là người biết rõ nhất. Hãy cứ nhìn đi, dưới cái nắng chang chang của một buổi trưa hè tháng 7, người ta thấy lão cặm cụi và oằn lưng ra quét đường. Lão là phu quét đường. Ngày này qua tháng nọ, người ta cứ thấy lão mài mòn cả dép trên những con đường trong thành phố. Lão cặm cụi và cần mẫn làm công việc của mình không chút nề hà. Thành phố nhờ lão và các bạn đồng nghiệp mà không trở thành một đống rác khổng lồ.
 
Trời hạ, không thu, sao vẫn có tiếng xào xạc!
 
Lão là một lão già gần đất xa trời, lắm lúc lão bảo lão chỉ 70 tuổi mà thôi. Nhưng cứ nhìn cái lưng còng khổ cực mà lão có, cũng như hàng tỉ tỉ nếp nhăn thi nhau dúm dó lại trên gương mặt của lão thì khó ai dám bảo lão chưa qua 90. Tay lão gân xanh nổi lên, da cũng nhăn nhúm chẳng kém đống giẻ lau là mấy.
 
Cả ngày lẫn đêm, tiếng sột soạt cây chổi vang lên đã làm bạn với lão suốt bao năm nay. Lão ít học, nhưng cũng thuộc lõm bõm vài câu thơ, bài hát. Người ta bảo cái gì dính đến mình cũng hay nhất.
 
“Người phu quét lá bên đường
Quét cả lá vàng
Quét cả mùa thu…”
 
Lão lắm lúc thắc mắc làm sao quét mùa thu đi được, nhưng vì bài hát của ông Trịnh ấy nói về lão, về phu quét đường nên lão thích. Mà chính lão cũng chẳng biết lão hát có đúng hay không nữa.
 
Cái nghề của lão cực mà lắm lúc tủi nhục. Nhưng lão cũng quen rồi, hay là lão già nên các dây thần kinh phản ứng chẳng buồn nhúc nhích nữa. Ai bảo gì lão cũng mặc.
 
 
 
Lão quét đường, một chiếc xe gì đó chạy ngang, lão chẳng đủ thị lực mà nhìn xem xe gì nữa. Lão chỉ biết từ xa chiếc xe vọng tiếng lại một cô gái:
 
“Có xe rác kìa anh, chạy lên cho em quăng bịch nước.”
 
“Chà, tuân thủ vệ sinh đường phố dữ.”
 
“Có thì tiện thôi mà, vài thứ rác rưởi, quan tâm làm gì.”
 
Rồi chiếc xe chạy lên. Lão chưa kịp hiểu gì xảy ra, thì một bịch nước bay vào mặt. Đá từ trong bịch nước chảy ra trên mặt lão.
 
“Chết!” – giọng con trai la lên và phóng xe đi mất.
 
Bịch đá ấy quăng trúng mũi lão và bây giờ nó đang rỉ máu. Lão đưa tay áo quẹt mũi và cúi xuống nhặt bịch đá. Rồi lão tiếp tục quét đường. Những nhát chổi vẫn chầm chậm đưa đi, sột soạt sột soạt.
 
Trời hạ, không thu, sao vẫn có tiếng xào xạc!
 
****************************
 
Vẫn cái ngày nóng bức ấy, lão thấy một bà mẹ dạy con rằng phải bỏ rác đúng nơi quy định, tức là thùng rác ấy. Và để làm gương, bà bước lại thùng rác công cộng, quăng vào đấy một đống giấy gì đó không rõ. Đứa bé trai gật gật đầu ra vẻ hiểu biết. Bỗng lão thấy ấm lòng. Tiếng chổi lão đưa đi lại vang lên sột soạt.
 
Rồi lão trở về căn nhà, hay cái nơi lão vẫn gọi là nhà, và nghỉ ngơi. Lão tắm rửa, và tiếp tục công việc thường nhật ở nhà của lão. Đóng bàn ghế từ những thanh gỗ “rác rưởi” mà lão nhặt được. À nhầm, lão đóng kệ sách, kệ sách cho cháu lão sau này đi học sẽ có chỗ để tập vở. Cái kệ sách ấy chỉ 3 tầng thấp lè tè, nhưng cũng tốn mất 3 ngày của lão rồi. Lão tự nhủ mai sẽ xong, đã qua 3 ngày “mai” rồi.
 
Rồi lão tình cờ gặp mẹ con bé trai hôm qua, gương mặt người mẹ đang cáu gắt chuyện gì. Bà thảy điều thuốc xuống nền xi-măng và dụi thuốc.
 
“Mẹ xả rác kìa.” – thằng bé lên tiếng.
 
“Im đi!” – bà mẹ gắt và tiếp tục bước.
 
Đứa bé im bặt, rồi lặng lẽ nhặt điếu thuốc tàn dưới chân và đi tìm thùng rác. Chiếc xe rác của lão trước mặt, đứa bé chạy đến định với tay thả điếu thuốc vào, nhưng xe rác có lẽ quá cao so với bé. Lão chậm chạp đưa tay ra bảo:
 
“Để ông bỏ giúp…”
 
“Chát!” – một tiếng động vang lên cắt đứt lời lão. Bà mẹ vừa tát cậu bé:
 
“Để tìm nãy giờ, đã dặn biết bao nhiêu lần là không được tự ý bỏ đi, không được nói chuyện với người lạ, nhất là cái hạng…” – bà mẹ nhìn lão với ánh mắt khinh bỉ.
 
“Con chỉ đi bỏ rác thôi mà.” – thằng bé mếu máo.
 
“Quăng xuống đường được rồi, mày có phải con của tên hốt rác đâu mà lượm rác từ dưới đất lên. Đi!”
 
Bà mẹ liếc xéo lão và hùng hổ lôi đứa bé đang mếu máo đi.
 
Lão chẳng nói gì, lầm lì cúi nhặt điếu thuốc và cần mẫn làm công việc của mình. Bỗng mắt lão nhòe đi. Lão tự bảo:
 
“Già rồi, mắt kèm nhèm rồi.”
 
Và lão mặc kệ đôi mắt ướt, đưa chổi đi đều đều.
 
Trời hạ, không thu, sao vẫn có tiếng xào xạc!
 
*****************************
 
Lão trở về căn nhà rách nát của mình và tiếp tục đóng kệ sách, cái kệ đã gần xong, chỉ còn thiếu vài cây đinh cho thật chắc chắn. Lão nghĩ, sẽ có ngày lão làm lại một cái xe rác khác để cậu bé có thể tự mình bỏ rác vào. Lão tự hỏi mẹ thằng bé đã bớt cáu gắt chưa. Già rồi, hay nghĩ vẩn vơ.
 
Lão lọm khọm rót lấy cho mình một ly nước, tay run run. Rồi lão trở về chiếc giường xập xệ kêu cót két và thả người xuống một cách nặng nhọc. Lôi từ gối ra một xấp vải gì đấy, và lão bắt đầu may. Lão biết may, nên lão may. Lão may cho cháu của lão vài ba cái áo mùa hè cho bố mẹ nó đỡ tốn. Lão cặm cụi mở to đôi mắt nhăn nheo và mờ nhạt để đi từng đường chỉ. Rồi sau này, cháu lão lớn lên sẽ có được đi học, có một việc làm tốt hơn lão. Bố mẹ nó sẽ đến thăm lão hàng ngày. Và lão cứ may.
 
Lão may, may mãi, cho đến khi nhận ra rằng, lão chẳng có đứa cháu nào cả, lão vẫn cứ may. Đều đều và cần mẫn hệt như khi lão quét đường. Lão làm gì có thằng cháu nào để đóng cho cái kệ sách, hay may cho vài cái áo hè. Đến con lão còn chẳng có cơ mà. Mà nói “con” thì xa quá, lão làm gì có vợ. Mấy mươi năm lão sống trên đời, đã cưới ai bao giờ mà có con. Chỉ là lão muốn có một gia đình như thế thôi, ít ỏi nghèo nàn thôi, nhưng thế là lão mãn nguyện rồi. Mãn nguyện mà nhắm mắt.
 
Nên thế, lão vẫn cặm cụi may chiếc áo không ra hình thù gì. Lẩm nhẩm vài câu hát lão biết:
 
“Người phu quét lá bên đường
Quét cả lá vàng
Quét cả mùa thu…”
 
Hát hết ba câu ấy, lão lại hát lại từ đầu. Quét mùa thu là sao? Lão chẳng hiểu được.
 
Như thường lệ, lão may áo đến khi mắt díp lại, và lão ngủ với giấc mơ gia đình không tưởng của lão.
 
************************
 
Người ta chôn cất lão cũng đàng hoàng. Người ta bảo, lúc lão chết trên giường, tay còn cầm chiếc áo may dở, miệng vẫn còn một nụ cười móm mém mà vô cùng hạnh phúc. Và thế là lão đi.
 
Trời hạ, không thu, mà cũng chẳng còn tiếng xào xạc.
 
Lão đi quét mùa thu mất rồi, hạ ơi!
 
 
9/7/2007