XEM PHIM VƯỢT BIỂN
Có một cảm giác làm rung động hồn tôi , không phải chỉ là một sự rung đông bình thường như những lần xảy ra trong cuộc đời mình mà là một rung động mảnh liệt , một sự kích động toàn cả con người , khi xem phim Vượt biển . Hầu như tất cả những hình ảnh trong phim đều là những hình ảnh của cuộc đời của tôi , hầu như tất cả những âm thanh cũng là những âm thanh của cuộc đời tôi .
Âm thanh của những tiếng thét gào hoảng hốt trong những con tàu mong manh trên biển khi đối diện những con người ghê tởm dã man, kinh hoàng trong những tiếng nấc nghẹn ngào, của những tiếng nghiến răng chịu đựng . Hình ảnh của những đôi mắt như muốn vở tung ra vì những bạo ngược , tàn ác đang diển ra trước mắt mình , hình ảnh những cặp mắt vô hồn của những người đàn bà , những thân thể như muốn thu nhỏ lại trong góc tối của thực tại , những đôi mắt như đang nhìn về một cỏi xa xăm từ những hoang đảo , từ những trại tạm cư xứ người như đang hướng về nơi chốn mà mình vừa mới rời xa để tủi nhục, để đau đớn , để hờn trách cuộc đời , để nhớ thương trong mất mác ngậm ngùi .
Trong mơ màng của âm thanh kẻo kẹt từ chiếc bánh láy tàu không người kềm giử, hình ảnh của những thân thể bất động trên những khoang thuyền , những thân thể nằm đó mà mơ mà tưởng đến những ly nước mát , những món ăn mà thèm khát , ước ao trong cuộc đời mình , và rồi đó chỉ là những hình ảnh trong mơ để khi tỉnh táo chỉ là thèm khát những điều trước mắt một giọt nước ngọt , một chén cơm đầy .
Trong mơ màng của âm thanh kẻo kẹt từ chiếc bánh lái tàu không có người kềm giử , trước cái chết gần kề trong tuyệt vọng , hình ảnh nào xuất hiên nhiều nhất trong tâm tưởng mình là hình ảnh đâm nét rỏ ràng nhất ? Người mẹ , người vợ , người tình , hay những đứa con thơ ngây . . . ? Đó chính là hình ảnh của người quan trọng nhất trong cuộc đời mình .
Rồi hình ảnh của bộ đồ xanh thùng thình cùng chiếc nón cối kệch cởm , hình ảnh của cái cuốc , hình ảnh của những căn nhà dài được gọi là láng , là trại , hình ảnh của hầm tối cùng những âm thanh rời rac của tiếng súng AK47 trong đêm tối , âm thanh của những ngôn từ kỳ cục, lạ lùng của những người cùng được gọi là người Viêt Nam , âm thanh của giọng nói sắt máu dọa nạt trong những ngày lao động trên những cánh rừng , trên những bải mìn , trên những nông trường dài bất tận của tháng ngày được gọi là học tập cải tạo , cảm giác trống trải của cái bao tử sau những bửa ăn như vẫn còn thấy đói , hình ảnh của những cánh tay gát trên trán dưới ánh trăng sáng vằng vặt chiếu vào , trên những dãi phảng bằng nứa của những con người san sát nằm kề nhau, trong những trại tù cải tạo, âm thanh của những tiếng thở thật dài như không bao giờ dứt trong đêm khuya . . .
Tất cả những hình ảnh và âm thanh nầy hình như đã lâu lắm rồi chìm dần trong ký ức nay bổng nhiên sống lại , sống lại một cách mảnh liệt trong tâm tưởng của chính tôi .
Tôi đã không để ý đến tài diển xuất của từng nhân vật , tôi đã không để ý đến kết cấu của câu chuyện hay những lời đối thoại để biết phim hay hay dở vì hình như tôi không phải là người đang xem phim mà chính tôi đang là người diển , hồn của tôi đang ở cùng những nhân vật trong phim . . .
Tâm trạng nầy cũng gần giống như một buổi chiều của năm 1984 , phim The killing fields được chiếu trong tuần lể đầu tiên , rời khỏi rạp hát với những bước lạng quạng , khập khiển , chân đi mà lòng như đang ở trong phim . Con người của tôi như đã đang ở trong cánh đồng lầy đầy dẩy đầu lâu , xương người tay cầm cuốc, vật vã , rã rời và đói khát trên những cồng trình xây dựng ngu xuẩn . Con người của tôi đã ở lại trong những nghẹn ngào tức tưởi trước họng súng gườm gườm của những đứa trẻ con . . .Rồi tự hỏi cuộc đời thật của tôi đang ở đâu ? Đang ở trong nông trường kinh khiếp , đang ở trong trại tù cải tạo trong phim hay là đang ở trong những ngày sống vất vả , bận rộn vừa học vừa làm trên xứ người để những đêm khuya tràn đầy niềm thương nổi nhớ , giống như trong điển tích của Nam Kha giấc mộng . Để rồi tự hỏi đâu là thực và đâu là mơ ?
Tôi không biết là có nên khen tặng hay chỉ trích những người làm phim đã gọi dậy những hình ảnh hải hùng , đau thương kinh khiếp mà tôi đã trải qua . Tôi không biết là có nên phê bình hay hay dở vì tôi thật sự không có thời gian để nhận xét, ghi nhớ những điểm đặc thù của cuốn phim vì tôi không phải là người thưởng thức mà tôi như chính là nhân vật trong phim . Tôi không biết là có nên cám ơn người làm phim đã làm cho những giọt nước mắt tôi trào dâng trên gương mặt cằn cổi nhăn nheo nầy không ?
Tôi thật sự không biết .
LÃNG LÃNG
Có một cảm giác làm rung động hồn tôi , không phải chỉ là một sự rung đông bình thường như những lần xảy ra trong cuộc đời mình mà là một rung động mảnh liệt , một sự kích động toàn cả con người , khi xem phim Vượt biển . Hầu như tất cả những hình ảnh trong phim đều là những hình ảnh của cuộc đời của tôi , hầu như tất cả những âm thanh cũng là những âm thanh của cuộc đời tôi .
Âm thanh của những tiếng thét gào hoảng hốt trong những con tàu mong manh trên biển khi đối diện những con người ghê tởm dã man, kinh hoàng trong những tiếng nấc nghẹn ngào, của những tiếng nghiến răng chịu đựng . Hình ảnh của những đôi mắt như muốn vở tung ra vì những bạo ngược , tàn ác đang diển ra trước mắt mình , hình ảnh những cặp mắt vô hồn của những người đàn bà , những thân thể như muốn thu nhỏ lại trong góc tối của thực tại , những đôi mắt như đang nhìn về một cỏi xa xăm từ những hoang đảo , từ những trại tạm cư xứ người như đang hướng về nơi chốn mà mình vừa mới rời xa để tủi nhục, để đau đớn , để hờn trách cuộc đời , để nhớ thương trong mất mác ngậm ngùi .
Trong mơ màng của âm thanh kẻo kẹt từ chiếc bánh láy tàu không người kềm giử, hình ảnh của những thân thể bất động trên những khoang thuyền , những thân thể nằm đó mà mơ mà tưởng đến những ly nước mát , những món ăn mà thèm khát , ước ao trong cuộc đời mình , và rồi đó chỉ là những hình ảnh trong mơ để khi tỉnh táo chỉ là thèm khát những điều trước mắt một giọt nước ngọt , một chén cơm đầy .
Trong mơ màng của âm thanh kẻo kẹt từ chiếc bánh lái tàu không có người kềm giử , trước cái chết gần kề trong tuyệt vọng , hình ảnh nào xuất hiên nhiều nhất trong tâm tưởng mình là hình ảnh đâm nét rỏ ràng nhất ? Người mẹ , người vợ , người tình , hay những đứa con thơ ngây . . . ? Đó chính là hình ảnh của người quan trọng nhất trong cuộc đời mình .
Rồi hình ảnh của bộ đồ xanh thùng thình cùng chiếc nón cối kệch cởm , hình ảnh của cái cuốc , hình ảnh của những căn nhà dài được gọi là láng , là trại , hình ảnh của hầm tối cùng những âm thanh rời rac của tiếng súng AK47 trong đêm tối , âm thanh của những ngôn từ kỳ cục, lạ lùng của những người cùng được gọi là người Viêt Nam , âm thanh của giọng nói sắt máu dọa nạt trong những ngày lao động trên những cánh rừng , trên những bải mìn , trên những nông trường dài bất tận của tháng ngày được gọi là học tập cải tạo , cảm giác trống trải của cái bao tử sau những bửa ăn như vẫn còn thấy đói , hình ảnh của những cánh tay gát trên trán dưới ánh trăng sáng vằng vặt chiếu vào , trên những dãi phảng bằng nứa của những con người san sát nằm kề nhau, trong những trại tù cải tạo, âm thanh của những tiếng thở thật dài như không bao giờ dứt trong đêm khuya . . .
Tất cả những hình ảnh và âm thanh nầy hình như đã lâu lắm rồi chìm dần trong ký ức nay bổng nhiên sống lại , sống lại một cách mảnh liệt trong tâm tưởng của chính tôi .
Tôi đã không để ý đến tài diển xuất của từng nhân vật , tôi đã không để ý đến kết cấu của câu chuyện hay những lời đối thoại để biết phim hay hay dở vì hình như tôi không phải là người đang xem phim mà chính tôi đang là người diển , hồn của tôi đang ở cùng những nhân vật trong phim . . .
Tâm trạng nầy cũng gần giống như một buổi chiều của năm 1984 , phim The killing fields được chiếu trong tuần lể đầu tiên , rời khỏi rạp hát với những bước lạng quạng , khập khiển , chân đi mà lòng như đang ở trong phim . Con người của tôi như đã đang ở trong cánh đồng lầy đầy dẩy đầu lâu , xương người tay cầm cuốc, vật vã , rã rời và đói khát trên những cồng trình xây dựng ngu xuẩn . Con người của tôi đã ở lại trong những nghẹn ngào tức tưởi trước họng súng gườm gườm của những đứa trẻ con . . .Rồi tự hỏi cuộc đời thật của tôi đang ở đâu ? Đang ở trong nông trường kinh khiếp , đang ở trong trại tù cải tạo trong phim hay là đang ở trong những ngày sống vất vả , bận rộn vừa học vừa làm trên xứ người để những đêm khuya tràn đầy niềm thương nổi nhớ , giống như trong điển tích của Nam Kha giấc mộng . Để rồi tự hỏi đâu là thực và đâu là mơ ?
Tôi không biết là có nên khen tặng hay chỉ trích những người làm phim đã gọi dậy những hình ảnh hải hùng , đau thương kinh khiếp mà tôi đã trải qua . Tôi không biết là có nên phê bình hay hay dở vì tôi thật sự không có thời gian để nhận xét, ghi nhớ những điểm đặc thù của cuốn phim vì tôi không phải là người thưởng thức mà tôi như chính là nhân vật trong phim . Tôi không biết là có nên cám ơn người làm phim đã làm cho những giọt nước mắt tôi trào dâng trên gương mặt cằn cổi nhăn nheo nầy không ?
Tôi thật sự không biết .
LÃNG LÃNG
