Thơ vui sưu tầm:
1. Nghìn năm văn vật đất Thăng Long
Khoảng đầu thế kỷ 20, báo Nam Phong có tổ chức cuộc thi thơ ca tụng Văn miếu Hà Nội, lấy câu "Nghìn năm văn vật đất Thăng Long" làm câu phá đề cho các bài dự thi. Sau đây là một bài dự thi, tuy không được giải, nhưng rất được lưu truyền, và chưa rõ tác giả là ai.
Nghìn năm văn vật đất Thăng Long,
Văn vật ngày nay mới lạ lùng.
Tham biện, tham tằm, tham cán sự,
Đốc bò, đốc chó, đốc canh nông.
Du côn, mật thám, đầy sông Nhị,
Giăng há, ma cô chật núi Nùng.
Trừ miếu Khổng kia chưa tiện nói,
Còn thì văn vật đất Thăng Long!...
(Chú thích: Tham tằm: quan tham làm việc ở sở nuôi. Giăng há, ma cô: phường đĩ bợm).
2. Vịnh tượng Trấn Võ
Năm 1892, Hoàng Cao Khải ra đề vịnh tượng Trấn Võ, tức Đức thánh Đồng Đen ở đền Quan Thánh, Hà Nội. Có hai thơ được gửi đến: một Hán, một Nôm; nhưng không rõ tác giả là ai. Vì tìm không ra người viết, ông Khải đã cho cách chức một viên tri phủ và một viên huấn đạo.
Bài thơ chữ Hán như sau:
Truyện thần Trấn Võ nghe lâu nay,
Muốn đến trước thần hỏi câu này:
Trừ hại cứu dân chỉ chuyện hão,
Hùm beo chẳng giết, giết cáo cầy.
Ngày nay yêu quái thành từng bọn,
Hút máu mủ dân khắp đó đây.
Dân đen tội gì mắc tai ách,
Gươm thần còn thiêng mượn một tay!...
(Doãn Kế Thiện dịch thơ)
Và bài chữ Nôm:
Quân thiêng trấn giữ bắc kinh đô
Trải: Lý, Trần, Lê, Nguyễn đến giờ
Đền mới nguy nga trông khéo (tởm?)
Tượng đồng đồ sộ ngắm càng trơ.
Lừa dân vua nọ thành ăn bám,
Mất nước thần kia hóa ở nhờ.
Thiên hạ chết nhăn thần có biết?
Chữ đâu mà són thẩn cùng thơ?
3. Cảm Tác
Thành trì phó mặc mấy thằng Tây
Thế cũng cân đai mũ với giày!
Một nước cơ đồ tan nát vậy,
Muôn dân đồ thán xót xa thay.
Những phường trở đậu ngồi trơ mặt,
Mấy lũ can thành đứng chắp tay.
Cơm nặng áo dày mà lại thế,
Phong trần rửa mãi biết sao đây?
(Bài thơ này của có người cho rằng của Nguyễn Xuân Ôn, lại có người cho rằng của Đinh Văn Chất).
4. Chửi mực
Đầu thế kỷ 20, nhân một bữa tiệc tại nhà quan Nguyễn Hữu Bài, một thỏi mực tàu được đưa ra làm đầu đề để mọi người ngâm vịnh. Và bài thơ này nhanh chóng được lan truyền, nhưng không rõ tác giả là ai.
Khen khéo ai sinh lão “mặc” (mực) này.
Mày đen còn muốn để ai lây?
Ngoài da trau được trơn tru thế,
Trong ruột soi ra cát bụi đầy.
Lòe chúng chỉ nhờ ba chữ mặt,
Đo mình kgo6ng được một gang tay.
Tiếc cho trong trắng như tờ giấy,
Làm bẩn, làm hoen cũng tại mầy.
5. Gửi các quan
Đéo hỏa nhân tâm, đéo ỏa quan,
Mặt người lòng thú kể muôn ngàn.
Vài thằng sung sướng nơi triều nội,
Mấy triệu lầm than giữa thế gian.
Xem báo hình như ngơn ngớn mặt,
Gặp người sai lại cứ phùng mang.
Qui điền trả ấn, khuyên cho đó,
Ở mãi rồi đây chớ trách than!
(Đéo hỏa: tiếng chửi ở trong Nam Bộ).
6. Xem hát bội
Sao buổi tuồng xưa cứ diễn hoài
Diễn đi diễn lại quá nhàm tai.
Đỏ đen lui tới chừng dăm mặt,
Trung nịnh ra vào vẫn mấy vai.
Trống gióng chiêng khua nghe đã rộn,
Đào già kép dở ngó càng gai.
Thôi về đi ngủ chờ ban khác,
Trót dại toi tiền biết hỏi ai!
Hương Thủy
Ba hồi trống đổ, tiếng hô ran
Áo mũ lô nhô kéo một đàn.
Vương tướng mấy vai thừa sự nghiệp,
Triều đình một góc đủ giang san.
Tuy không thi cử, không sưu thuế
Mà cũng cân đai, cũng lọng tàn.
Làm cái trò chơi thiên hạ ngó
Hỏi rằng chi đó? Bội Tràng An.
Cao Xuân Đằng
(Bội: Từ miền Trung chỉ Phường hát bội).
1. Nghìn năm văn vật đất Thăng Long
Khoảng đầu thế kỷ 20, báo Nam Phong có tổ chức cuộc thi thơ ca tụng Văn miếu Hà Nội, lấy câu "Nghìn năm văn vật đất Thăng Long" làm câu phá đề cho các bài dự thi. Sau đây là một bài dự thi, tuy không được giải, nhưng rất được lưu truyền, và chưa rõ tác giả là ai.
Nghìn năm văn vật đất Thăng Long,
Văn vật ngày nay mới lạ lùng.
Tham biện, tham tằm, tham cán sự,
Đốc bò, đốc chó, đốc canh nông.
Du côn, mật thám, đầy sông Nhị,
Giăng há, ma cô chật núi Nùng.
Trừ miếu Khổng kia chưa tiện nói,
Còn thì văn vật đất Thăng Long!...
(Chú thích: Tham tằm: quan tham làm việc ở sở nuôi. Giăng há, ma cô: phường đĩ bợm).
2. Vịnh tượng Trấn Võ
Năm 1892, Hoàng Cao Khải ra đề vịnh tượng Trấn Võ, tức Đức thánh Đồng Đen ở đền Quan Thánh, Hà Nội. Có hai thơ được gửi đến: một Hán, một Nôm; nhưng không rõ tác giả là ai. Vì tìm không ra người viết, ông Khải đã cho cách chức một viên tri phủ và một viên huấn đạo.
Bài thơ chữ Hán như sau:
Truyện thần Trấn Võ nghe lâu nay,
Muốn đến trước thần hỏi câu này:
Trừ hại cứu dân chỉ chuyện hão,
Hùm beo chẳng giết, giết cáo cầy.
Ngày nay yêu quái thành từng bọn,
Hút máu mủ dân khắp đó đây.
Dân đen tội gì mắc tai ách,
Gươm thần còn thiêng mượn một tay!...
(Doãn Kế Thiện dịch thơ)
Và bài chữ Nôm:
Quân thiêng trấn giữ bắc kinh đô
Trải: Lý, Trần, Lê, Nguyễn đến giờ
Đền mới nguy nga trông khéo (tởm?)
Tượng đồng đồ sộ ngắm càng trơ.
Lừa dân vua nọ thành ăn bám,
Mất nước thần kia hóa ở nhờ.
Thiên hạ chết nhăn thần có biết?
Chữ đâu mà són thẩn cùng thơ?
3. Cảm Tác
Thành trì phó mặc mấy thằng Tây
Thế cũng cân đai mũ với giày!
Một nước cơ đồ tan nát vậy,
Muôn dân đồ thán xót xa thay.
Những phường trở đậu ngồi trơ mặt,
Mấy lũ can thành đứng chắp tay.
Cơm nặng áo dày mà lại thế,
Phong trần rửa mãi biết sao đây?
(Bài thơ này của có người cho rằng của Nguyễn Xuân Ôn, lại có người cho rằng của Đinh Văn Chất).
4. Chửi mực
Đầu thế kỷ 20, nhân một bữa tiệc tại nhà quan Nguyễn Hữu Bài, một thỏi mực tàu được đưa ra làm đầu đề để mọi người ngâm vịnh. Và bài thơ này nhanh chóng được lan truyền, nhưng không rõ tác giả là ai.
Khen khéo ai sinh lão “mặc” (mực) này.
Mày đen còn muốn để ai lây?
Ngoài da trau được trơn tru thế,
Trong ruột soi ra cát bụi đầy.
Lòe chúng chỉ nhờ ba chữ mặt,
Đo mình kgo6ng được một gang tay.
Tiếc cho trong trắng như tờ giấy,
Làm bẩn, làm hoen cũng tại mầy.
5. Gửi các quan
Đéo hỏa nhân tâm, đéo ỏa quan,
Mặt người lòng thú kể muôn ngàn.
Vài thằng sung sướng nơi triều nội,
Mấy triệu lầm than giữa thế gian.
Xem báo hình như ngơn ngớn mặt,
Gặp người sai lại cứ phùng mang.
Qui điền trả ấn, khuyên cho đó,
Ở mãi rồi đây chớ trách than!
(Đéo hỏa: tiếng chửi ở trong Nam Bộ).
6. Xem hát bội
Sao buổi tuồng xưa cứ diễn hoài
Diễn đi diễn lại quá nhàm tai.
Đỏ đen lui tới chừng dăm mặt,
Trung nịnh ra vào vẫn mấy vai.
Trống gióng chiêng khua nghe đã rộn,
Đào già kép dở ngó càng gai.
Thôi về đi ngủ chờ ban khác,
Trót dại toi tiền biết hỏi ai!
Hương Thủy
Ba hồi trống đổ, tiếng hô ran
Áo mũ lô nhô kéo một đàn.
Vương tướng mấy vai thừa sự nghiệp,
Triều đình một góc đủ giang san.
Tuy không thi cử, không sưu thuế
Mà cũng cân đai, cũng lọng tàn.
Làm cái trò chơi thiên hạ ngó
Hỏi rằng chi đó? Bội Tràng An.
Cao Xuân Đằng
(Bội: Từ miền Trung chỉ Phường hát bội).