Xin kính cẩn nghiêng mình trước anh linh Trịnh nhạc sĩ tài hoa, xin mượn ngôn từ HUYỀN THOẠI MẸ của cố nhạc sĩ để làm đề tựa cho bài viết này.

*********

CỘI PHÚC

Đời có đạo vàng ta có mẹ
Người có tình yêu ta có em
Mây hỡi về đâu buồn nhân thế
Bể trầm luân đâu chỉ phận tài hèn..!


MẸ TÔI

Mẹ tôi tóc đã bạc rồi
đôi tay tần tảo một đời nắng mưa
đêm nằm nhớ lại chuyện xưa
bỗng dưng thèm được sớm trưa bên người...

Con đi cuối đất cùng trời
những mong mẹ được yên vui tuổi già
đường đời con lắm xót xa
liêu xiêu dáng mẹ quê nhà đợi mong...

Mưa chiều nước lũ xuôi dòng
đêm nghe trời trở gió đông lạnh lùng
biết rằng áo mẹ ấm không
có ai đâu để gánh gồng sớm mai ?

Bốn mùa trĩu nặng hai vai
sương trên cành lão khóc hoài lá non
lao xao chớp bể mưa nguồn
chạnh nghe thương nhớ - về, miền xa xưa
đỡ đần nắng sớm mưa khuya

**********

GIỌT ĐỜI

Cội thông rớt lặng bên đời
rã thân gỗ mục ngậm ngùi rong rêu
mẹ già giọt nước cành xiêu
gặp cơn gió thoảng bóng chiều...xa mây !

Bỏ con lạc bước lối gầy
thế nhân uẩn khúc vần xoay sang hèn
đời mẹ nặng gánh tảo tần
đời con bạc gối phong trần áo cơm...

Khay trầu chơ chỏng quấy nhôm
bình vôi nẻ vết chân chim...đợi người
giọt cay lất phất mưa đời
giọt thương đăng đắng ngậm ngùi riêng con !

**********

VU VƠ MÙA HẠ

Tiếng ve sầu làm chín đỏ hoàng hôn
sương đầu núi giăng ngang chiều phố lạ
bầy chim ngói thì thầm trên tháp cổ
phượng nói gì mây tím một dòng sông...

Tiếng đàn ai bên xóm vắng mơn man
buồn tóc rối giận hờn người ở lại
gió lắt lẻo nụ sen hồ run rẩy
thương câu hò chìm nổi ánh mắt quê...

Áo trắng tung tăng thu mộng lối về
vườn chúm chím nụ hương đào khe khẽ
thương gié lúa trĩu tràng ngậm sữa
để môi cười khóe mắt mẹ rung rung...

Hương hoàng lan dìu dịu ngã ba sông
cứ bịn rịn chưa rời sang bến mới
thương tần tảo mẹ một đời đơn thoại
khói đồng xa quạnh vắng giữa giêng buồn...

********

MÙA ĐÔNG PHỐ NÚI

Cuối đông trở về phố núi
ta con nhạn lạc bóng chiều
lãng tử phiêu bồng mấy độ
ân tình gãy gánh phong rêu...

Tiếng chim nào nghe quen quá
vòng tay còn ấm nhu mì
môi hôn vừa xa vừa lạ
nồng nàn đâu thuở tình si...

Cuối đông trở về phố núi
mẹ già tất tả gieo neo
gội sương ẩn sầu tóc bạc
đồng xa vắt vẻo khói chiều...

Phố núi chập chùng hư ảo
hồn chuông quạnh khách trầm ngân
mẹ ơi, quỳ vàng mấy độ
bước đi...thương quá...ngập ngừng !

*********

CHỢ CHIỀU

Phiên chợ chiều khô héo xấp lá dong
mẹ gánh nỗi buồn đăm chiêu lối cũ
phên nan mỏng lắt liu chùm gió dữ
con khô vàng cong lửa đỏ bếp quê...

Tiếng sáo diều cao vút lưng đê
ru đồng tám...đợi giêng về chín đỏ
vườn thưa quả thương hạn trời thắp lửa
thân mẹ gầy thêm lấm láp gian nan...

Giông bão đời đâu sá nợ đa truân
áo cơm thổi bạc nhàu đôi má thắm
như hạt giống mỏi mòn nắng ấm
bung mầm xanh mai hé nụ vươn chồi...

Lộc chửa đơm cành xuân mẹ đã mấy mươi
mà gội trắng làn tóc thu xao xác ?
chân chợ đuối đường xa gió khóc
lặn lội thân cò tiếng hát nỉ non...

Áo nâu sồng bạc phếch cánh đơn
xuân bổi hổi từ phía đông rét rỗng
mẹ kiêu hãnh một niềm tin cháy bỏng
hoa nở để tàn vẫn tự nhiên hương...

*********

THĂM

Con lại về đây thăm chốn xưa
thăm dòng sông trắng những chiều mưa
thăm đò ví dặm neo câu hát
rợp bóng hoàng hôn liếp bóng dừa...

Thăm mái đình cong tiếp thu sang
thăm gió miền xa cuốn nẻo vàng
thăm mùa chằm lưới...hoa là nắng
đỏ mắt chung tình đêm nhân gian...

Thăm mái trường xưa nhót tiếng chim
thăm ngày tóc bím nắng thơm thơm
thăm con đường nhỏ vàng hoa cúc
nghe tiếng ve mà rộn tiếng tim !

Thăm mẹ tảo tần trên ruộng ải
đồng phơi sắc biếc nắng hanh vàng
thu đi đã mấy mùa cây trái
khẳng khiu cành bạc lá dung nhan..!

*******

SÔNG NẮNG

Con sông nhỏ chảy qua miền cát trắng
chở hoàng hôn ráng đỏ tháp thiêng buồn
phượng thắp lửa triệu cành khoe sắc thắm
tiếng sáo lưng trời bạt gió véo von...

Mẹ gánh nước hằn dấu chân trên cát
xóm ven sông chằm lưới trắng phau phau
đàn trẻ nhỏ rủ nô đùa tắm mát
bà rung rung cười đỏn đẻm môi trầu...

Lục bình tím một đường sông khép nép
đứa bé xa quê chẳng kịp quay về
cô hàng quán ngày xưa mắt biếc
đã theo chồng bỏ bến sông quê...

Mẹ vẫn gánh từng phiên chợ vắng
hàng lau xưa vẫn bông trắng ven sông
nhớ thuở chăn trâu đầu trần bụi nắng
bát canh măng mẹ nấu mát lòng...

Mùa đem lửa về hong bỏng cát
đồng hanh khô cỏ rát chân người
con sông nhỏ vơi dần nước mắt
theo nỗi buồn quanh gánh mẹ tôi !

********

NGÀY XA MẸ

Ngày lóng cóng hành trang xa mẹ
đêm rét rừng thách thức tuổi hai mươi
khoai sắn trên nương giận dỗi xa người
gương hồ lánh thiếu dáng mùa soi bóng...

Em lặng lẽ giọt thầm khuya vắng
kéo cong mành chỉ rối tay thoi
giấc ngủ rong rêu hành khất đêm dài
khóe mắt điệp đọng quầng thâm, lạnh áo...

Đồng xa mỏi mồ hôi cha tần tảo
ngõ mưa lầy trơn trượt gánh gian nan
chuông hoàng hôn khải niệm hồn làng
trăng mặc thức soi phận người chìm nổi !

Đường quê hương dặm dài mời gọi
sông viễn du lặn lội thác ghềnh
thương mẹ lặng thầm một đời tóc rối
biển nhân tình con khập khiễng lênh đênh...

********

KHƠI VƠI CÁNH DIỀU

Đêm sa mưa ướt sụt sùi
con không còn mẹ nên đời quạnh hiu
nổi chìm phận cỏ rong rêu
cải dưa khú đắng bếp chiều quạnh không..!

Mạ xanh úa rũ nắng đồng
gàu đơn con tát buồn cong nhịp rời
cánh diều rớt gió chơi vơi
chuông khuya âm vọng cõi người đục trong

Hội làng " giã bạn" nhớ nhung
ba thu nguyệt khuyết buồn chung giấc hồ...

*******

MẸ NÚI

Thắt khăn sau lưng mẹ địu con
bầu vú nõn căng tròn dòng sữa
đứa bé nhoài người qua ôm vú mẹ
mắt lim dim môi múm mím mơ màng...

Lom khom lưng trần mẹ thả hạt giống thơm
hạt sẽ hồi sinh trong bao dung của đất
hạt sẽ đâm chồi rồi nên cây trĩu hạt
hạt sẽ nuôi người nuôi câu hát dân ca...

Mùa gặt về mẹ vẫn địu con thơ
tiếng chày giã nghe thập thình đêm vắng
xào xạc trên nia hạt lúa vàng no nắng
cởi xiêm y khoe thân ngọc trắng ngần...

Đêm hội làng chóe rượu vít cần cong
nõn như lá nụ tình căng ngực áo
bờ môi mọng hương tình men diễm ảo
động rèm khuya ngây ngất dáng xuân hồng...

Mẹ đã chờ bên bếp lửa đêm đông
nồi cơm mới vật vù thơm hương nắng
mẹ đã đong từng chuỗi ngày lận đận
để mùa xuân ngan ngát đóa hoa rừng...

********

GIẤC QUÊ

Ngày khép nắng tôi về quê mẹ
hàng cau non lấp ló gọi chiều
tôi gặp tôi thuở ngày thơ bé
chạy rong đồng men tiếng dế kêu...

Con sông làng nho nhỏ đăm chiêu
cõng mưa nắng dặm dài thương nhớ
cánh bèo xanh chạy bồi neo lở
ẩn bóng chiều lanh lánh hoàng hôn...

Mẹ lặng thầm bên bếp lửa rơm
nồi cá bống kho riềng thơm ngát
bát cơm quê dẻo mềm hương đất
đỏ phù sa ngọt mát rau đồng...

Tiếng sáo diều khắc khoải bên sông
buông cành lả hàng me thiếu nữ
đêm xõa tóc chờ trăng tắm gội
gió lung liu dải yếm tơ đào...

Giấc mơ quê êm ả ngọt ngào
tôi như khách giường nhà lạ lẫm
mơ sông Phố ầm ào bống trắng
mẹ được mùa mắm chín vàng chum...

*******

NỖI BUỒN CỦA MẸ
( tặng những người mẹ mỏi mòn theo những con tàu không số )

Mẹ lặng thầm công việc vào đêm
trang chải nỗi buồn qua tay cối lúa
nhọn hoắt tiếng tim một thời đạn lửa
thương người nằm lại biển xa...

Hoe đỏ bếp chiều quạnh vắng xót xa
mâm đũa lạnh bát cơm nghèo buội huội
mẹ níu tuổi xuân một thời xốc nổi
cong khuyết hồng nhan giận dỗi...đàn bà !

Chẳng được vuông tròn cũng một kiếp hoa
câu nồng ấm chưa ru đàn con trẻ
lặn lội thân cò mẹ ru đời mẹ
vui buồn khoan nhặt ca dao...

Mảnh gương soi đã vỡ mối duyên đầu
hắt hiu phận mẹ bạc nhàu tóc trăng !

******

MẸ GIÀ

Dòng sông lặng lờ năm tháng
đò em khâu nối hai bờ
xuân đi bao mùa dâu chín
ngõ làng khép nắng bơ vơ...

Mẹ già tay run lối mạ
khòm lưng ngàn ngạt hương bùn
bước đi giật lùi tất tả
mồ hôi ướt đẫm lưng cong...

Chim khách kêu bầy tíu tít
giấc trưa đứng bóng cội bàng
bữa nguội bát cơm sắc sỏi
hàm già lệu bệu nướu răng...

Cong vút vành trăng lá liễu
em đi biền biệt lối về
mây cuối phương ngàn có hiểu
lạnh thầm gối mẹ giấc khuya !

*********

QUÊ MẸ

Phượng thắp lửa tôi về quê mẹ
đò bên sông khắc khoải bến chiều
trả lại tôi chuỗi ngày thơ bé
cổng làng buồn lạnh ngắt phong rêu...

Chóp tre võng riềm mi cong thiếu nữ
gió đong đưa từng cánh lá vẫy chào
như gặp lại người thân mến cũ
con sáo lồng cất tiếng hót xôn xao...

Mẹ vẫn sống với gánh hàng cơm áo
bó rau xanh nồng thắm vị quê nhà
dăm củ đậu tươi non mùa tần tảo
bát canh còng đăng đắng lá khổ qua...

Giũ áo bụi đã nửa đời xuôi ngược
nghe tiếng quê lấp loáng gọi chiều
thương mẹ nhọc nhằn gieo neo tóc bạc
ve đợi mùa nức nở xót xao...

*********

CHIM LỒNG

Sương trăng lanh lánh môi đào
tóc say nụ gió ngọt ngào hương thông
phố rừng nũng nịu thu phong
heo may gói lụa trong vòng tay ru...

Nhón tình hái đóa vân du
lặng đêm nguyệt khuyết xa mù lối xưa
dỗi hờn bên vạt cỏ thưa
đồng hiu quạnh mẹ với mùa bão giông !

Ơi, con chim hót trong lồng
hiền như sợi khói trong vòng tình quân
chiều nghiêng dáng nhỏ bâng khuâng
búi duyên tóc cuộn mấy lần xót cay...

*****