“Ăn cây nào, rào cây ấy”
Nhà văn Tô Phương
“Ăn cây nào, rào cây ấy” là câu tục ngữ đã có từ rất lâu đời mà đến nay là người Việt Nam ai ai cũng nhớ, cũng thuộc lòng. Đây là lời khuyên về đạo đức, lối sống, đề cập đến quyền lợi và trách nhiệm của người được hưởng lợi ích.
Song, nếu xem câu tục ngữ này là lẽ sống, là phương châm hành động, là hành vi ứng xử giữa người với người trong đời thường thì thật là sai lầm.
Bây giờ có câu tục ngữ: “Ăn cây nào, rào cây ấy” đã được không ít người thực hiện trái với ý nghĩa lành mạnh, đạo lý, đạo đức làm người, vì động cơ cá nhân chủ nghĩa và lòng tham vô đáy của họ. Đó là họ chỉ biết cái gì có lợi cho cá nhân họ, hoặc đơn vị, địa phương họ.
Trong cuộc đấu tranh chống tham nhũng hiện nay, kẻ tham nhũng cấu kết với nhau, tạo ô dù vây cánh để bảo vệ nhau tới cùng nhằm đối phó với pháp luật và công luận. Trong lĩnh vực pháp luật, những kẻ thoái hoá biến chất khi đã nhận tiền hối lộ của bọn tội phạm thì họ thực hiện: “Ăn cây nào, rào cây ấy” bằng cách tìm đủ mọi mánh khoé để chạy án cho chúng. Nhớ lại vụ án Trương Văn Cam thì thấy rõ.
ở cơ quan, đơn vị nọ có người khi còn là nhân viên hoặc đảng viên thường, người ta thấy anh ta trung thực, thẳng thắn, mạnh dạn đấu tranh với những sai trái của đồng chí, đồng đội và cấp trên. Nhưng khi anh ta được tín nhiệm bầu vào cấp uỷ rồi được đề bạt lên một chức vụ nào đó, thì tự nhiên con người anh ta thay đổi hẳn. Anh ta im lặng trong mọi cuộc họp, nhất là cuộc họp góp ý phê bình trong chi bộ Đảng và cấp trên. Có người hỏi anh ta tại sao vậy? Anh ta chẳng giấu giếm gì mà xoa tay nói thật: “Phải biết ăn cây nào rào cây ấy ông anh ạ(!)”. Rồi anh ta giải thích: đã đấu tranh thì phải đụng chạm. Mà đã đụng chạm thì liệu “cái ghế” mình ngồi đây có yên không; (nhất là khi đụng chạm với cấp trên) và liệu đại hội Đảng nhiệm kỳ tới có còn đủ phiếu để ở lại cấp uỷ không?
ở địa phương nọ có những cán bộ về hưu thường nêu cao tinh thần chống tiêu cực, thẳng thắn chỉ rõ các sai sót, khuyết điểm của một số cán bộ chủ chốt được nhân dân rất hoan nghênh, đồng tình. Nhưng khi ông ta có người con được cất nhắc làm cán bộ một ngành của địa phương thì ông ta lại thay đổi hẳn tính tình, thái độ của mình. Ông ta ít đi họp, hoạ hoằn lắm mới đi dự vài cuộc họp quan trọng ở địa phương. Người ta mời ông phát biểu ý kiến, ông cứ im lặng. Nhiều người ngạc nhiên hỏi ông tại sao nay lại khác vậy, ông lắc đầu và khó nhọc nói: “Cả nhà mình đều bảo: “Ăn cây nào, rào cây ấy”. Con mình nó ngồi được “cái ghế” ấy là nhờ ai, mà bây giờ lại phê bình, đấu tranh ai? Thôi thì im lặng để cho nó kiếm cơm ăn vậy!”.
Sự việc trên mới nghe qua tưởng rằng đó là việc nhỏ, nhưng suy nghĩ thật kỹ, phân tích thấu lý, đạt tình sẽ thấy rõ đây là việc rất lớn. Những người như vậy họ đang đi ngược lại phẩm chất trong sáng, đạo đức, lý tưởng cao đẹp của người cán bộ, đảng viên. Họ sống theo kiểu lừa dối, thủ đoạn. Thiết nghĩ, nếu trong đấu tranh tự phê bình và phê bình ở các cơ quan, đơn vị, địa phương được phát động mạnh mẽ và duy trì thường xuyên, thì những cán bộ, đảng viên còn có hiện tượng cá nhân chủ nghĩa và cuộc sống cơ hội như vậy sẽ được tập thể phân tích, giáo dục, giúp đỡ họ nhận ra khuyết điểm để sửa chữa và tiến bộ.
(Báo Văn nghệ)
Nhà văn Tô Phương
“Ăn cây nào, rào cây ấy” là câu tục ngữ đã có từ rất lâu đời mà đến nay là người Việt Nam ai ai cũng nhớ, cũng thuộc lòng. Đây là lời khuyên về đạo đức, lối sống, đề cập đến quyền lợi và trách nhiệm của người được hưởng lợi ích.
Song, nếu xem câu tục ngữ này là lẽ sống, là phương châm hành động, là hành vi ứng xử giữa người với người trong đời thường thì thật là sai lầm.
Bây giờ có câu tục ngữ: “Ăn cây nào, rào cây ấy” đã được không ít người thực hiện trái với ý nghĩa lành mạnh, đạo lý, đạo đức làm người, vì động cơ cá nhân chủ nghĩa và lòng tham vô đáy của họ. Đó là họ chỉ biết cái gì có lợi cho cá nhân họ, hoặc đơn vị, địa phương họ.
Trong cuộc đấu tranh chống tham nhũng hiện nay, kẻ tham nhũng cấu kết với nhau, tạo ô dù vây cánh để bảo vệ nhau tới cùng nhằm đối phó với pháp luật và công luận. Trong lĩnh vực pháp luật, những kẻ thoái hoá biến chất khi đã nhận tiền hối lộ của bọn tội phạm thì họ thực hiện: “Ăn cây nào, rào cây ấy” bằng cách tìm đủ mọi mánh khoé để chạy án cho chúng. Nhớ lại vụ án Trương Văn Cam thì thấy rõ.
ở cơ quan, đơn vị nọ có người khi còn là nhân viên hoặc đảng viên thường, người ta thấy anh ta trung thực, thẳng thắn, mạnh dạn đấu tranh với những sai trái của đồng chí, đồng đội và cấp trên. Nhưng khi anh ta được tín nhiệm bầu vào cấp uỷ rồi được đề bạt lên một chức vụ nào đó, thì tự nhiên con người anh ta thay đổi hẳn. Anh ta im lặng trong mọi cuộc họp, nhất là cuộc họp góp ý phê bình trong chi bộ Đảng và cấp trên. Có người hỏi anh ta tại sao vậy? Anh ta chẳng giấu giếm gì mà xoa tay nói thật: “Phải biết ăn cây nào rào cây ấy ông anh ạ(!)”. Rồi anh ta giải thích: đã đấu tranh thì phải đụng chạm. Mà đã đụng chạm thì liệu “cái ghế” mình ngồi đây có yên không; (nhất là khi đụng chạm với cấp trên) và liệu đại hội Đảng nhiệm kỳ tới có còn đủ phiếu để ở lại cấp uỷ không?
ở địa phương nọ có những cán bộ về hưu thường nêu cao tinh thần chống tiêu cực, thẳng thắn chỉ rõ các sai sót, khuyết điểm của một số cán bộ chủ chốt được nhân dân rất hoan nghênh, đồng tình. Nhưng khi ông ta có người con được cất nhắc làm cán bộ một ngành của địa phương thì ông ta lại thay đổi hẳn tính tình, thái độ của mình. Ông ta ít đi họp, hoạ hoằn lắm mới đi dự vài cuộc họp quan trọng ở địa phương. Người ta mời ông phát biểu ý kiến, ông cứ im lặng. Nhiều người ngạc nhiên hỏi ông tại sao nay lại khác vậy, ông lắc đầu và khó nhọc nói: “Cả nhà mình đều bảo: “Ăn cây nào, rào cây ấy”. Con mình nó ngồi được “cái ghế” ấy là nhờ ai, mà bây giờ lại phê bình, đấu tranh ai? Thôi thì im lặng để cho nó kiếm cơm ăn vậy!”.
Sự việc trên mới nghe qua tưởng rằng đó là việc nhỏ, nhưng suy nghĩ thật kỹ, phân tích thấu lý, đạt tình sẽ thấy rõ đây là việc rất lớn. Những người như vậy họ đang đi ngược lại phẩm chất trong sáng, đạo đức, lý tưởng cao đẹp của người cán bộ, đảng viên. Họ sống theo kiểu lừa dối, thủ đoạn. Thiết nghĩ, nếu trong đấu tranh tự phê bình và phê bình ở các cơ quan, đơn vị, địa phương được phát động mạnh mẽ và duy trì thường xuyên, thì những cán bộ, đảng viên còn có hiện tượng cá nhân chủ nghĩa và cuộc sống cơ hội như vậy sẽ được tập thể phân tích, giáo dục, giúp đỡ họ nhận ra khuyết điểm để sửa chữa và tiến bộ.
(Báo Văn nghệ)
Love mickey,