Fairview là một thành phố nhỏ, sạch sẽ và yên tĩnh, có vẻ như đang say ngủ. Nhưng từ vài năm nay, thành phố bỗng rộn lên vì chuyện anh chàng Henry Armstrong nhặt được tờ giấy bạc 1.000 đôla.
            Anh thấy tờ giấy bạc ấy trên đường đến sở làm. Trong tâm trạng uể oải anh đi đến sở với bước chân do dự. Việc kinh doanh của công ty bảo hiểm French & Jones - nơi anh làm việc - không mấy phát đạt, đến độ công ty định sa thải một số lớn nhân viên vào tháng tới. Mọi nhân viên đều hồi hộp hy vọng bản thân họ không nằm trong số người kém may mắn ấy. Hẳn khi lập danh mục những bệnh của con người thời hiện đại, người ta phải ghi cả tâm trạng bất an, một chứng bệnh ăn mòn tâm trí con người, làm nảy sinh nỗi sợ hãi, sự mất tự tin và đầu độc mối quan hệ giữa nhau. Henry Armstrong đang trong tâm trạng bối rối này. Anh vốn rụt rè, sống khép kín. Nhưng với tờ giấy bạc 1.000 đôla trong túi, anh cảm thấy phấn chấn hơn, bước chân trở nên vững vàng hơn. Đến văn phòng anh mạnh dạn bước vào và khi biết ông chủ chưa đến, anh nói to, không còn vẻ vụt rè thường lệ:
            - Nói giúp với ông Flench lát nữa tôi sẽ quay lại, tôi có chuyện cần nói với ông ấy.
            Rồi anh đi nhanh đến tòa soạn báo Fairview Chronicle. Anh muốn nhờ đăng một mẩu rao vặt cho biết anh nhặt được tờ giấy bạc 1.000 đôla và yêu cầu “chủ nhân tờ giấy bạc liên hệ với Henry Armstrong”. Lệ phí đăng rao vặt là 1 đôla 60, nhung Henry không có đủ tiền nên anh yêu cầu được ghi nợ. Nhân viên phụ trách rao vặt phải xin ý kiến ông Young, chủ báo và cũng là tổng biên tập của báo. Ông Young ngạc nhiên:
            - Sao? Anh ta nhặt được tờ giấy bạc 1.000 đôla à? Tôi muốn nói chuyện với anh ta.
            Ông rời văn phòng, đến phòng quảng cáo gặp Henry:
            - Nghe này, anh bạn. Nêu anh kể lại cho chúng tôi nghe câu chuyện của anh, chúng tôi sẽ viết thành bài báo. Như thế anh không phải tốn tiền đăng rao vặt nữa. Tờ giấy bạc ấy nằm trong một cái bóp?
            - Không. Vì vậy không có cách nào để xác định người đã đánh rơi tiền. Tôi sẽ đưa nó cho ông xem.
            - Không cần. Chẳng có yếu tố nào giúp phân biệt tờ giấy bạc anh nhặt được với một tờ bạc khác, trừ số xêri. Tôi khuyên anh không nên cho ai xem nó, vì bất kỳ người nào cũng có thể nhớ số và nhờ người khác đến mạo xưng là sở hữu chủ của tờ giấy bạc. Thế anh nhặt được nó ở đâu?
            - Trên Đại lộ. Có lẽ nó rơi ra từ một chiếc xe.
            - Thế anh định làm gì nếu không có ai đến nhận nó?
            - Tôi sẽ dùng tiền ấy để tổ chức lễ cưới với Dolly Summers.
            - A! Sẽ thành một bài báo hay đấy. Anh sinh trưởng ở đây à?
            - Vâng. Nhưng tôi không có ý định sống suốt đời ở đây.
            - Tại sao? Thế điều gì ở Fairview khiến anh không hài lòng?
            - Ông thấy đấy, đây là một thành phố già nua, được điều hành bởi một hội đồng gồm những người hủ lậu, họ tin rằng tất cả những gì họ làm đều hay đều đẹp. Chúng tôi, những người trẻ, chúng tôi không đồng tình với ý kiến ấy. Chúng tôi muốn thử cơ may của mình tại một nơi khác năng động hơn.
            - Theo anh, thế nào là “năng động”?
            - Thế nào à? Đây này, ngay cả tờ bảo của ông cũng không năng động. Tôi, tôi xin thẳng thắn nói với ông rằng các ông đã sai lầm khi để các xe tải của báo ông chạy trên đường mà không có bảo hiểm rủi ro. Hẳn ông sẽ đáp ngay rằng tôi nói thế vì tôi muốn các ông ký hợp đồng bảo hiểm với hãng chúng tôi. Và rồi ông lại rút vào cái vỏ ốc như nhiều người ở Fairview vẫn làm. Tuy vậy, ông quả thật sai lầm.
            - Làm sao anh biết xe tải của chúng tôi không được bảo hiểm?
            - Công ty French & Jones, nơi tôi làm việc, đã cố gắng thuyết phục các ông và các ông trả lời rằng tự sức các ông biết tránh mọi phiền phức.
            - Thật vậy à, chàng trai trẻ?
            - Tôi biết rằng những điều tôi vừa nói không làm ông hài lòng, thưa ông, nhưng chính ông đã muốn biết mà.
            Henry kết thúc câu chuyện ngang đó. Anh muốn báo ngay cho Dolly biết tin này. Anh chạy nhanh đến nhà nàng, muốn đứt hơi.
            Dolly kêu lên, hoảng hốt:
            - Anh sao vậy, Henry. Em chưa bao giờ thấy anh như thế này.
            - Em biết không, anh sẽ đến ngay văn phòng, nói tất cả những gì anh nghĩ cho ông French biết. Đã đến lúc có ai đó nói cho ông ấy hiểu.
            - Henry! Làm vậy anh sẽ bị mất việc.
            - Công việc của anh cũng đáng để mất lắm. Tạm biệt em, Dolly.
            Đến công ty, bằng bước chân cả quyết, Henry bước vào “thánh địa” của chủ nhân. Anh lên tiếng:
            - Thưa ông French, tôi xin báo cho ông biết kể từ lúc này tôi không còn là nhân viên của ông nữa. Sáng nay tôi vừa nhặt được tờ giấy bạc 1.000 đôla, và tôi sẽ tìm một việc làm khác hợp ý tôi hơn. Tôi không muốn mãi mang nặng cảm giác bất an khi làm việc cho công ty của ông. Tôi sẽ giải thích nếu ông quan tâm đến ý kiến của tôi.
            - Nói đi, anh Armstrong. Tôi thật sự muốn nghe những gì mà “tờ giấy 1.000 đôla” giúp nói ra.
            - Ở đây, ngày nào chúng tôi cũng tự hỏi ai trong số chúng tôi sẽ bị sa thải vào lần tới. Tâm trạng bất ổn ấy khiến chúng tôi đâm nhút nhát, sợ hãi, và trạng thái ấy làm tổn hại đến việc kinh doanh của ông. Nhân viên của ông run sợ và khách hàng ý thức được điều này. Ngay cả ông cũng hay càu nhàu, không ngừng than phiền về sự gia tăng chi phí chung. Nhưng phí tổn tăng không làm ông lo ngại nếu chúng tôi khiến việc kinh doanh hiệu quả hơn. Và chúng tôi sẽ làm được điều này nếu chúng tôi an tâm hơn, khi hiểu rằng chúng tôi có việc làm ổn định. Thưa ông, đó là những gì tôi muốn nói với ông. Tuy vậy, tôi cũng cám ơn ông về tất cả những gì ông đã làm cho tôi, và tôi hy vọng ông sẽ không giận tôi về sự thẳng thắn này.
            Ông French đáp:
            - Anh hãy ngồi nán lại.
            Đúng lúc ấy, chuông điện choại reo lên. Tổng biên tập báo Fairview Chronicle muốn nói chuyện với Henry.
            - Anh Armstrong, tôi muốn phỏng vấn anh để viết một bài xã luận có tựa “Fairview, thành phố của người già”. Anh có thể dùng bữa trưa với tôi không?
            - Vâng, cảm ơn ông. Hẹn gặp ông lúc 12 giờ 30.
            Vị tổng biên tập nói thêm vài lời và Henry đáp.
            - Vâng. Ông French rất vui được gửi đến ông bảng lệ phí bảo hiểm rủi ro.
            Armstrong gác máy và quay về phía ông French:
            - Khi tôi đến tòa soạn báo Chronicle để nhờ đăng rao vặt, tôi đã nói với ông Young rằng thật là điều tồi tệ khi các xe tải của tòa báo không được bảo hiểm. Ông Young muốn công ty gửi cho ông ấy bảng giá về hợp đồng bảo hiểm rủi ro.
            - Tại sao anh không mang đến cho ông ấy? Anh dùng bữa với ông ấy trưa nay phải không?
            - Tôi không còn làm việc cho ông nữa, thưa ông, nhưng tôi rất vui khi giúp ông công việc này.
            - Henry, nếu anh tiếp tục làm việc một cách cương quyết như anh đã chứng tỏ sáng nay, tôi sẽ ký với anh một hợp đồng làm việc 3 năm và anh được hưởng toàn bộ hoa hồng mọi dịch vụ mà anh ký được cho công ty, cùng với khoản tăng lương 25 đôla ngay lập tức và mỗi năm anh sẽ nhận được một khoản tăng lương mới.
            Henry suy nghĩ một lúc:
            - Cảm ơn, thưa ông French, tôi chấp nhận đề nghị của ông.
            Ngày hôm sau, câu chuyện về tờ giấy bạc 1.000đôla được đang trên trang nhất tờ Fairview Chronicle, kèm với vài hàng được đóng khung: “Cố điều gì không ổn ở Fairview? Một công kích đòi hỏi được trả lời. Hãy xem bài xã luận của chúng tôi ở trang 5”.
            Hội đồng thành phố nhóm họp ngay chiều ấy. Henry được mời đến để trình bày mong ước của giới trẻ ở Fairview. Thứ hai sau đó, tờ Chronicle đăng bài tường thuật về ý kiến của Henry và một bài xã luận khác tán đồng việc hội đồng thành phố đã chỉ định anh giữ một ghế thành viên còn trống trong hội đồng.
            Cách “quảng cáo” này khiến doanh vụ của Henry và của công ty French & Jones tăng lên nhanh chóng. Có những khách hàng không nghe nói đến cả 1 hay 2 năm nay cũng yêu cầu được gặp anh. Mọi việc diễn ra rất tốt đẹp.
            Nhưng thứ sáu kế đó, 8 ngày sau khi nhặt được tờ giấy bạc 1.000 đôla, khi Dolly và vị hôn phu lập danh sách những đồ đạc cần mua cho ngôi nhà của họ, Henry rút tờ giấy bạc ra khỏi bóp. Lần đầu tiên anh quan sát kỹ nó. Anh kêu lên:
            - Nhìn này, Dolly. Có cái gì là lạ ở đây. Không có những sợi chỉ tơ trên nền giấy, mà chỉ có những vạch in màu đỏ.
            Anh rút khỏi bóp tờ giấy bạc 1 đôla và so sánh tỉ mỉ hai tờ giấy bạc. Chẳng còn nghi ngờ gì nữa: tờ giấy bạc anh nhặt được là bạc giả. Hcnry chăm chú nhìn tờ giấy 1.000 đôla, không thốt được lời nào. Sau cùng anh mỉm cười:
            - Chúng ta bị lừa rồi. Anh nghĩ chỉ còn việc xé danh sách hàng định mua. May thay, chúng ta chưa tiêu nó, nếu không chúng ta sẽ trở thành trò cười của cả thành phố. 
            Dolly đáp:
            - Thế mà lại hay, anh à. Em sung sướng khi nó là bạc giả. Như vậy, chẳng ai đến đòi lại nó cả. Chúng ta có thể đóng khung nó lại và giữ nó như một vật lấy may. Thật lòng mà nói, trong trường hợp này tiền thật hay giả có gì quan trọng đâu. Điều chính yếu là mẩu giấy nhỏ ấy đã cho anh sự tự tin và giúp anh hướng đến một tương lai tốt đẹp: nó đã giúp anh được mọi người biết đến, tương đương với một quảng cáo cả vạn đôla; anh là thành viên của hội đồng thành phố, một thành viên trẻ tuổi nhất chưa từng thấy trước đó ở Fairview. Hơn nữa, toàn thành phố đã được đánh thức, với những hoạt động sinh động hơn. Anh thấy đấy, tờ giấy bạc này đã làm tròn nhiệm vụ một cách xuất sắc như là một tờ giấy bạc thật.
            Henry không nói tiếng nào, chăm chú nhìn đất, sau cùng anh trả lời:
            - Dolly, em có lý. Hãy kết thúc danh sách mua sắm hàng của chúng ta và đừng quên ghi một cái khung dành cho tờ giấy bạc 1.000 đôla của chúng ta.