Cầu Đại Ngãi bắc qua miền mơ ước!

Cầu Đại Ngãi Bắc Qua Miền Mơ Ước!

Lượt đọc: 17 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »

❊ ❊ ❊

Từ đây ta đứng nhìn về phía bên kia sông là Cửa Trần Đề, nơi đã quy hoạch tương lai thành cảng nước sâu, cửa ngỏ của khu vực Đồng bằng Sông Cửu Long hướng ra với thế giới; nơi nước của dòng sông Mêkông sau khi chảy qua hàng ngàn km ở thượng nguồn được trở về trong vòng tay bao dung của mẹ biển Thái bình Dương bao la xanh và xinh đẹp.

Cũng từ đây nhìn chếch về hướng đầu nguồn sông Hậu ta có thể nhìn thấy những cột, trụ bê tông từ dưới lòng sông ngoi lên mặt nước trông rất bề thế, vạm vỡ; đấy chính là những cột, trụ, nền móng đầu tiên của cầu Đại Ngãi 1, nối với cầu Đại Ngãi 2 – Chiếc cầu bắc qua miền mơ ước của người dân hai tỉnh Trà Vinh cũ (nay là tỉnh Vĩnh Long), Sóc Trăng cũ (nay là thành phố Cần Thơ) đã bao đời nay. Mục đích, ý nghĩa và quy mô cầu Đại Ngãi như báo chí đã viết:

“Cầu Đại Ngãi qua sông Hậu nối hai tỉnh Trà Vinh – Sóc Trăng cũ (nay là tỉnh Vĩnh Long và thành phố Cần Thơ), khi hoàn thành giúp nối thông toàn tuyến quốc lộ 60, nâng cao năng lực vận tải cho vùng Đồng bằng sông Cửu Long, tạo vành đai kết nối các tỉnh duyên hải miền Tây với thành phố Hồ Chí Minh

Đặc biệt cầu Đại Ngãi sẽ đưa kinh tế – xã hội của hai tỉnh Trà Vinh , Sóc Trăng cũ (nay là tỉnh Vĩnh Long và thành phố Cần Thơ) và khu vực Tây Nam Bộ ngày càng đi lên và đảm bảo quốc phòng – an ninh của khu vực ven biển phía Nam.

Đồng thời, Cầu cũng giúp giảm áp lực giao thông trên quốc lộ 1, rút ngắn được khoảng 80km từ Cà Mau, thành phố Cần Thơ đi thành phố Hồ Chí Minh và ngược lại so với đi tuyến quốc lộ 1 hiện hữu.

Dự án Cầu Đại Ngãi 1 và 2, có tổng chiều dài toàn tuyến 15,14km, điểm đầu giao với quốc lộ 54 (thuộc xã Hùng Hòa, huyện Tiểu Cần, tỉnh Trà Vinh) và điểm cuối giao với quốc lộ Nam Sông Hậu (xã Long Đức, huyện Long Phú, tỉnh Sóc Trăng).”

Có thể điểm qua đôi nét lịch sử Văn hóa của vùng đất này liên quan đến tên các địa danh, liên quan đến những câu chuyện dân gian, đến những giai thoại về Chúa Nguyễn Ánh trong tâm thức đồng bào, tác giả bài viết xin cóp nhặt vài mẫu chuyện truyền miệng có liên quan đến Chúa Nguyễn (thuần túy về địa đanh không có ý bàn về những vấn đề khác).

Đó là muốn nói đến Bốn địa danh: Cửa Mỹ Thanh, Rạch Long Ẩn, Rạch Vượt, và Rạch Trường Tiền. Cửa Mỹ Thanh là một trong những chi nhánh của Sông Hậu đổ ra biển Đông. Phần Sông Hậu chảy trên địa tỉnh Sóc Trăng hiện tại có hai cửa: Cửa Trần Đề và Cửa Mỹ Thanh.

Nhớ có lần tác giả cùng với nhà văn, nhà báo Phan Hoàng được nhà nhiên cứu lịch sử tiến sỹ Trịnh Công Lý, Chủ tịch Hội Khoa học lịch sử, Chủ tịch Liên hiệp các Hội khoa học kỹ thuật, tỉnh Sóc Trăng, đưa đi thăm quan và viếng một ngôi mộ cổ, nằm gần cửa biển Mỹ Thanh. Ngôi mộ cổ giờ chỉ còn lại mấy viên đá ong nằm xô lệch, có một bát hương để sẵn. Chúng tôi cùng với vài người khách hành hương thắp nhang cầu cho vong linh người quá cố đã được an táng ở đây.

Cửa Mỹ Thanh đang được tỉnh Sóc Trăng quy hoạch cùng với Cửa Trần Đề thành cụm cảng biển nước sâu, khu kinh tế, khu Logistics. Theo truyền miệng của dân gian khi Nguyễn Ánh bị quân Tây Sơn truy sát có lần chạy đến miệt biển Vĩnh Châu ngày nay, khi đi có mang theo công chúa Mỹ Thanh. Không may đến đây thì công chúa Mỹ Thanh bị bạo bệnh mà chết. Tương truyền Công chúa được chôn cất an táng ở tại nơi đây. Ngày nay ngôi mộ cổ đã là phế tích nhưng vẫn còn sót lại vài phiến đá “ong” có nguồn gốc từ miền Trung (ở miền Tây chưa thấy nơi nào khai thác đá ong). Theo người dân xung quanh, cách đây không lâu viên đá ong còn rất nhiều bao quanh mộ. Nhưng khi nghe tin đồn đại ngôi mộ cổ linh thiêng nên khách hành hương thường khấn xin đá về thờ. Cứ như vậy mỗi người hành hương đến thắp nhang lại lấy đi một ít đá, đến nay chỉ còn lại vài viên kê làm bàn thờ tạm. Từ đó cái tên Mỹ Thanh theo dân gian, người dân vùng này lấy đặt cho cửa sông ở đây, gọi là cửa Mỹ Thanh cho tới giờ. Hiện tại, phía hạ lưu sông Mỹ Thanh đã có hai cây cầu Mỹ Thanh 1, và cầu Mỹ Thanh 2 bắc qua, giúp cho việc lưu thông qua lại và giao thương hàng hóa hai bên bờ con sông ngày thuận lợi hơn rất nhiều so với nhiều năm trước.

Cầu Đại Ngãi

Còn nhớ khi thắp hương xong nhà thơ Phan Hoàng có hỏi tiến sĩ Trịnh Công Lý:

– Vì sao ngôi mộ cổ lại nên nỗi? Tiến sĩ Trinh Công Lý chép miệng rồi giải thích:

– Dân gian thì cho đây là ngôi mộ của công chúa Mỹ Thanh, nhưng vì không có căn cứ dấu tích bia mộ gì, tên tuổi cũng không có ghi? Chúng tôi đã lục tìm trong gia phả Nhà Nguyễn cũng không thấy ghi lại. Tiến sĩ Lý giải thích thêm:

– Vì vậy cũng không có cơ sở để đề nghị cấp có thẩm quyền, xin phép trùng tu, tôn tạo gì, chỉ coi đây như là ngôi mộ cổ, hoang, rồi thành phế tích như ngày nay!

Chúng tôi sau đó, không ai nói với ai lời gì nữa, lên xe trở về lại thành phố Sóc Trăng, nhưng trong lòng người viết bài này vẫn nặng trĩu nghĩ mãi: về đời sống nhân sinh, về thân phận của con người, mà nhất là con người trong thời buổi loạn lạc chiến tranh. Có rất nhiều người chết đi mồ yên mả đẹp, nhưng cũng có không ít người nằm xuống, ngôi mộ không ai chăm sóc, hương khói, lâu rồi cũng sẽ thành ngôi mả hoang và phế tích cùng nắng mưa năm tháng. Mới thấy, tục hỏa táng người chết của đồng bào dân tộc thiểu số Khemer Nam Bộ lại hay, “cát bụi lại trở về các bụi”, sạch sẽ phù hợp với môi trường và cuộc sống thời hiện đại lắm thay?

Cũng theo dân gian truyền miệng lại khu vực xã An Thạnh 1 (Nhứt), huyện Cù Lao Dung tỉnh Sóc Trăng cũ (nay là xã An Thạnh, thành phố Cần thơ) hiện có Ba địa danh: Rạch Trường Tiền ở đầu cồn Cù Lao Dung; Rạch Long Ẩn (còn gọi là cồn Long Ẩn) kế đó và Rạch Vượt cũng gần đó, cùng tọa lạc tai xã An Thạnh 1, huyện Cù Lao Dung, tỉnh Sóc Trăng. Theo dân gian, sỡ dĩ có tên Rạch Trường Tiền là vì Chúa Nguyễn đã tạm dựng xưởng đúc tiền ở hai bên bờ rạch. Sau đó người dân đến ở, lập xóm ấp gọi luôn là rạch Tường Tiền cho đến nay. Cách đây vài ba chục năm, nhiều người già kể lại, thỉnh thoảng người dân vẫn còn nhặt được tiền xu thời đó từ dưới lòng con rạch này.

Còn Rạch Long Ẩn thì rõ rồi, long là rồng, ẩn là lùi lại, tạm lánh…Có Nghĩa là nơi đây Vua Gia Long thời bị Tây Sơn truy sát đã ẩn, lánh, và tá túc tại đây một thời gian. Cuối cùng, con rạch tác giả muốn nói đến là Rạch Vượt, cũng theo dân gian truyền lại, sau khi ẩn ở khu vực này một thời gian, nhưng vẫn bị quân Tây Sơn theo dõi và phát hiện, một hôm binh lính và tàu thuyền đánh úp vào đây để bắt Nguyễn Ánh, nhưng một lần nữa Nguyễn Ánh đã tẩu thoát, vượt qua tai nạn. Vì vậy người dân nôm na cũng đặt tên Rạch Vượt cho con rạch này đến nay.

Tuy nhiên theo nhà văn Hoàng Tử Vân, quê ở xã An Thạnh, sau khi chén thù chén tạc với tác giả bài viết tại một quán nhậu quê ở gần đó, trong một buổi chiều mưa gió. Anh cho rằng:

– Còn một giả thuyết nữa! Nhà văn chậm rãi, rồi nói tiếp:

– Đầu Rạch Vượt, Cù Lao Dung là Sông Hậu, phía bờ bên kia sông là miệt Cầu Kè của tỉnh Trà Vinh cũ, ngày xưa có một con cá “vược” khổng lồ chết trôi vào đầu rạch, người dân đem xác chôn ở đây, nên gọi tên con rạch này là là Rạch Vượt!

– Thì dân gian mà! Nhà văn Diệp Bần Cò thêm vào, nói cách nào cũng được, giải thích cách nào cũng thấy có lý, vì giờ đâu có bằng chứng gì đâu, tích cũ thì mất hết dấu vết rồi, còn gì?

Theo thời gian cái gì rồi cũng sẽ bị bôi xóa hết! Nếu chúng ta không ghi chép lại thì ngay cả lúc này đây, những móng trụ đầu tiên của cầu Đại Ngãi 1 ở ngoài sông kia, thế hệ sau của chúng ta, con cháu chúng ta dần dần rồi cũng sẽ lãng quên?

Đến đây không ai nói với ai lời nào nữa, tất cả chìm vào niềm suy tư của chính mình, chìm vào men rượu ST.25 vừa ngấm, chìm vào cơn mưa xối xả của xứ Cù Lao, doi đất cuối cùng ở hạ lưu nằm giữa lòng sông Hậu. Cơn mưa nhiệt đới gió mùa vẫn còn nặng hạt, gió tạt từng cơn, ngoài vàm sông rặng bần ngả nghiêng như cơn say của đất, của trời của một đêm Cù Lao bạt gió.

Sáng hôm sau tác giả bài viết đã đến đứng dưới chân những cây cần cẩu, bên những tàu, sà lan chở vật liệu xâu dựng cát, sắt, đá… hòa cùng tiếng búa máy, tiếng va đập của sắt thép, tiếng nói cười, của của nhóm công nhân làm việc trên hiện trường phía bờ xã An Thạnh, mới thấm thía hết nỗi cực khổ của anh em trên công trường thi công công trình cầu Đại Ngãi 1, vào mùa mưa bão thất thường; cảm xúc tự hào của người viết trước hình tướng của chiếc cầu cao ngạo nghễ bắc qua miền mơ ước; mới thấy hết lòng quyết tâm của con người nó mạnh mẽ đến dường nào; và cũng lại chạnh lòng tưởng nhớ và hình dung những cam khổ của người xưa thuở đi mở đất, máu và nước mắt họ cảm giác như còn nóng hổi dưới chân tôi trên mảnh đất xinh đẹp này.

Và một lần nữa tác giả bài viết này đã phải dừng lại thật lâu ở phía đầu cầu bên kia, thuộc xã Long Đức, huyện Long Phú cũ (nay là xã Long Phú, thành phố Cần thơ), đặc biệt tại Bến phà Đại Ân 1 xưa, nó gợi nhớ một thưở đi về, gợi nhớ về những ngày đêm “qua sông thì phải lụy đò”. Rồi đây, cầu Đại Ngãi 1, hoàn thành lưu thông bộ sẽ thuận lợi hơn nhiều lần, không còn những bến phà cách trở như thế này nữa, nhưng những chiếc ghe, chiếc phà đưa khách sang sông rồi sẽ luôn là những hoài niệm, những ký ức mà không phải ai người ở miệt Cù Lao này ngày một ngày hai vội dễ quên đi; nó cũng là một phần của đời sống, một phần của văn hóa sông nước miệt vườn, văn hóa của người và đất xứ Cù Lao cuối dòng sông Hậu?

Biết bao nhiêu người con, bao thế hệ người Cù Lao Dung qua sông rồi đã không về nữa, hoặc thân xác họ còn bỏ lại dưới lòng sông đỏ nặng phù sa cũng có thể trôi ra tận cùng biển lớn? Bởi thời họ qua sông chỉ có chiếc phảng phát đồng trong tay, mo cơm nguội, chiếc ghe và mái chèo “định mệnh”. Ấy vậy mà, bây giờ đây, người viết được dạo quanh một vòng An Thạnh Tây, An Thạnh Đông, An Thạnh 1 cũ … và các xã khác của huyện đảo Cù Lao Dung cũ dọc hai bên đường đâu đâu cũng rực rỡ sắc hoa; con đường độc đạo chạy dọc theo xương sống của huyện Cù Lao Dung cũ đang được mở rộng ra, cũng đã sắp sửa thảm nhựa mặt đường; những ngôi nhà mới khang trang, những mái ngói đỏ tươi; những mặt người luôn vui tươi hớn hở, đủ biết, đủ cảm nhận, đủ thấy sức sống mới, đang trào dâng, để từ đó khoát lên khuôn mặt Cù Lao Dung diện mạo mới của sự no ấm và xinh đẹp hơn từng ngày. Có thể nói cây cầu Đại Ngãi 1, bắc qua huyện đảo Cù Lao Dung cũng là bắc qua miền mơ ước bấy lâu của người dân xứ sở Cù Lao này!

Nói “cây cầu bắc qua miền mơ ước” cũng không ngoa, vì ở xa hơn bên kia sông, phía tả ngạn sông Hậu là cửa biển Trần Đề, tương lai gần, là diện mạo mới của cảng nước sâu của tỉnh Sóc Trăng (nay là thành phố Cần Thơ; cửa ngõ của cả vùng Đồng bằng Sông Cửu Long vươn mình ra với thế giới. Huyện Trần Đề nay là xã Trần Đề trở thành thành phố cảng sầm uất, cùng với các thành phố khác, và thành phố Cần Thơ, người Cần Thơ vươn mình đi lên khá giả, giàu có thoát khỏi đói nghèo!

Đó không phải là niềm mơ ước bao đời nay của người dân xứ sở này hay sao?

Nguồn: https://vanvn.vn/cau-dai-ngai-bac-qua-mien-mo-uoc-but-ky-cua-tran-thanh-dung/
Nguồn: vanvn.vn
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 21 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.