<Bài viết đã được chỉnh sửa lúc 2007-04-03 17:16:05Ngọc Lý>
.
Trung Quốc trước bạo loạn của nông dân
Lê Diễn Đức - Dịch bài của Melinda Liu - Newsweek.
Sự khác biệt khủng khiếp về thu nhập giữa 800 triệu nông dân Trung Quốc và dân thành thị đang làm Bắc Kinh lo ngại bạo loạn bùng nổ.
‘‘Giết chết những con chó cầm quyền!” – Đó là tiếng hô của những người nông dân làng Zhushan thuộc tỉnh Hunan cách đây hai tuần lễ. Hai mươi ngàn nông dân biểu tình đã nổi giận đến mức đốt cháy cả xe của cảnh sát. Một người bị chết, hàng chục người bị thương.
Lý do để gây nên cuộc biểu tình là việc nhà nước tăng giá vé xe buýt công cộng. Tại sao người nông dân lại mạo hiểm cả mạng sống của mình chỉ vì một đô la và 41 xu (cent).
Dân làng Zhushan nổi loạn, đốt xe bus
Nguồn: angrychineseblogger.blog-city.com/Ảnh: Boxun.com
Làng Zhushan nằm sâu về phía trong của Trung Quốc cách xa Thượng Hải (Shanghai) hay Bắc Kinh (Beijing) đang sôi nổi nhịp đập chuẩn bị cho Thế Vận Hội mùa hè 2008. Nơi vùng quê này thì chỉ có tiếng kêu của nghèo đói. Miếng ăn duy nhất mà chúng tôi có là những gì chúng tôi nuôi trồng được. Vô số đàn ông đi ra thành phố làm việc vài tháng mỗi năm trong ngành xây dựng với số lương 64 đô la mỗi tháng - Sun, một nông dân của Zhushan kể.
Chỉ cần làm phép nhân hoàn cảnh của Sun với 800 triệu người khác – bởi vì từng ấy người Hoa sống ở nông thôn – để hiểu ra rằng, Bắc Kinh đang đứng trước một vấn đề to lớn như thế nào.
Mặc dù từ nhiều năm nay, đất nước đạt tăng trưởng kinh tế rất ngoạn mục – GDP, tổng thu nhập quốc dân, trong năm vừa qua tăng tới 10,7 phần trăm – nhưng người nông dân Trung Quốc chẳng hề hưởng dụng được gì từ thành quả của sự bùng nổ kinh tế này. Sự thịnh vượng tập trung chủ yếu ở các thành phố ven biển. Càng đi sâu về phía trong, mức độ nghèo đói càng cao. Thu nhập của người nông dân chỉ bằng một phần ba thu nhập của dân thị thành, và mức chênh lệch này ngày mỗi tăng thêm.
Sự chênh lệch quá lớn về thu nhập có thể đe doạ an ninh xã hội. Chủ tịch nước Hồ Cẩm Đào và thủ tướng Ôn Gia Bảo (Wen Jiabao) đang phải tìm biện pháp khắc phục nhanh chóng để ngăn ngừa mối đe doạ đối với sự ổn định của chế độ. Gần đây trên các trang báo hàng đầu của thế giới đăng tải thông tin về việc quốc hội Trung Quốc thông qua luật bảo vệ một phần tài sản tư nhân. Song song, quan trọng không kém là chương trình giúp đỡ những người nghèo nhất.
Những nhà lãnh đạo đảng hứa hẹn gì với nông dân? Trước hết là tăng tiền trợ cấp cho nông dân lên 15 phần trăm. Ngoài ra, miễn học phí cho tất cả học sinh nông thôn đến lớp 9 và tăng ngân sách cho chăm sóc y tế lên 87 phần trăm. Thủ tướng Ôn Gia Bảo cho hay rằng, các hợp tác xã y tế trong năm nay sẽ đảm đương chăm sóc sức khoẻ cho 80 phần trăm nông dân, mặc dù đa số trong họ không có bảo hiểm. Vì không có bảo hiểm nên nhiều nông dân thà nằm chờ chết ở nhà còn hơn bị phá sản vì chi phí thuốc men quá cao tại bệnh viện.
Ngoài việc thực hiện những sáng kiến mới, chính quyền Trung Quốc muốn động viên hơn hoạt động khu vực kinh tế tư nhân. Ví dụ, trong năm 2005 nhà nước đã bằng các khoản cho vay tín dụng nhỏ cho phép một số công ty xâm nhập vào các tỉnh Shanxi, Guizhou, Sychuan và Inner Mongolia (Nội Mông). Chương trình thực nghiệm này nhằm giúp người nghèo và các công ty nhỏ vốn không có khả năng vay tín dụng của ngân hàng – có vốn kinh doanh.
Cho đến nay, chương trình khá thành công. Trong năm đầu tiên, hai chi nhánh của ngân hàng, cả hai đều ở Shanxi, đã hoạt động và cho vay tín dụng nhỏ với số tiền khoảng 9 triệu đô la và chưa bao giờ ngân hàng gặp khó khăn về thanh toán lại vốn vay khi đáo hạn.
Bắc Kinh cũng ý thức được rằng tìm cách xoá bỏ nghèo đói cho nông dân tại nông thôn không chỉ giới hạn ở kinh tế. Trong mười lăm năm gần đây, số nông dân ra thành phố tìm việc làm vượt quá con số 200 triệu. Nhưng thành phố thì lại không có đủ công việc cho những người không có tay nghề. Trong năm nay, con số thất nghiệp tại Trung Quốc sẽ đạt tới 24 triệu người – ngang bằng dân số của cả Malaysia. Nhiều tổ chức phi chính phủ bắt đầu mở những lớp dạy nghề đơn giản cho giới nông dân di tản này, như bồi bàn hay cắt tóc nhưng không giải quyết được vấn đề chính.
Những biến cố trên đây là nguyên nhân cơ bản dẫn đến việc chính quyền phải đưa ra luật mới về quyền sở hữu tư nhân mang nhiều tính tương phản vì không cho nông dân quyền được bán đất. Chính quyền sợ rằng, một khi cho phép giới nghèo nông thôn bán đất là tài sản duy nhất của mình, thì hàng chục triệu người trong ngày một ngày hai sẽ tống khứ nhanh chóng để lấy tiền rồi tìm lên Bắc Kinh hay Thượng Hải với hy vọng tậu được một nơi nương thân nào đó trong ngóc ngách của thành phố.
Mẹ con bên luống dưa (Vùng quê Trung Quốc)
Nguồn: npr/Ảnh Dianne Geng
Cách làm sống động lại cuộc sống nông thôn là tạo điều kiện cho nông dân thành lập hợp tác xã. – ‘‘Bằng phương pháp này, họ có thể bảo vệ quyền lợi của mình khi các nhà đầu tư bằng mọi giá muốn lấy đất của họ” - Wen Tiejun, nhà kinh tế của Renmin University nói.
Còn một số sáng kiến khác để lấp lỗ đói nghèo của nông thôn – một trong những ưu tiên của Hồ Cẩm Đào, nắm quyền lãnh đạo từ năm 2003 – là bỏ thu thuế nông nghiệp có truyền thống từ 2.600 năm nay. Việc này được thực thi từ cuối năm 2005 và đã nhìn thấy kết quả. Số các cuộc bạo loạn (theo số liệu chính thức) của nông dân được gọi là ‘‘những cuộc chống đối của quần chúng”, giảm từ 26 ngàn lần trong năm 2005 xuống 23 ngàn lần trong năm ngoái.
- ‘‘Những bước đi này xác định toàn bộ sự thay đổi chiến lược của những người lãnh đạo Trung Quốc khi họ thấy bắt đầu phải quan tâm đến số phận của người dân bình thường” - Wen Tiejun nói. Cho đến hiện thời, lãnh đạo chỉ tập trung vào việc làm sao để tăng trưởng nhanh tổng thu nhập quốc dân mà không hề chú ý gì đến cái giá phải trả cho xã hội khi nền kinh tế xoay chuyển, cũng như gây tổn hại nghiêm trọng cho môi trường. Tóm lại, họ đi theo chủ thuyết của Deng Xiaoping (Đặng Tiểu Bình), nhà kiến trúc các cải cách thị trường của Trung Quốc, đã từng phát biểu: ‘‘Cứ để cho một bộ phận xã hội làm giàu. Những người khác sẽ đi theo họ”.
Thế nhưng những người khác không đi nhanh như thế và cả nước trong khi tăng trưởng kinh tế vượt mức 10 phần trăm mỗi năm thì hàng trăm triệu công dân vẫn thu nhập ít hơn một đô la mỗi ngày.
© DCVOnline
(*): Bài viết của tác giả Melinda Liu với sự cộng tác của Jonathan Ansfield, đăng trên tuần báo Newsweek Poland số 13, ngày 1/04/2007. Các chữ in đậm trong bài là như nguyên bản.
http://www.danchimviet.com/php/modules.php?name=News&file=article&sid=3188
[/align]
Trung Quốc trước bạo loạn của nông dân
Lê Diễn Đức - Dịch bài của Melinda Liu - Newsweek.
Sự khác biệt khủng khiếp về thu nhập giữa 800 triệu nông dân Trung Quốc và dân thành thị đang làm Bắc Kinh lo ngại bạo loạn bùng nổ.
‘‘Giết chết những con chó cầm quyền!” – Đó là tiếng hô của những người nông dân làng Zhushan thuộc tỉnh Hunan cách đây hai tuần lễ. Hai mươi ngàn nông dân biểu tình đã nổi giận đến mức đốt cháy cả xe của cảnh sát. Một người bị chết, hàng chục người bị thương.
Lý do để gây nên cuộc biểu tình là việc nhà nước tăng giá vé xe buýt công cộng. Tại sao người nông dân lại mạo hiểm cả mạng sống của mình chỉ vì một đô la và 41 xu (cent).
Dân làng Zhushan nổi loạn, đốt xe bus
Nguồn: angrychineseblogger.blog-city.com/Ảnh: Boxun.com
Làng Zhushan nằm sâu về phía trong của Trung Quốc cách xa Thượng Hải (Shanghai) hay Bắc Kinh (Beijing) đang sôi nổi nhịp đập chuẩn bị cho Thế Vận Hội mùa hè 2008. Nơi vùng quê này thì chỉ có tiếng kêu của nghèo đói. Miếng ăn duy nhất mà chúng tôi có là những gì chúng tôi nuôi trồng được. Vô số đàn ông đi ra thành phố làm việc vài tháng mỗi năm trong ngành xây dựng với số lương 64 đô la mỗi tháng - Sun, một nông dân của Zhushan kể.
Chỉ cần làm phép nhân hoàn cảnh của Sun với 800 triệu người khác – bởi vì từng ấy người Hoa sống ở nông thôn – để hiểu ra rằng, Bắc Kinh đang đứng trước một vấn đề to lớn như thế nào.
Mặc dù từ nhiều năm nay, đất nước đạt tăng trưởng kinh tế rất ngoạn mục – GDP, tổng thu nhập quốc dân, trong năm vừa qua tăng tới 10,7 phần trăm – nhưng người nông dân Trung Quốc chẳng hề hưởng dụng được gì từ thành quả của sự bùng nổ kinh tế này. Sự thịnh vượng tập trung chủ yếu ở các thành phố ven biển. Càng đi sâu về phía trong, mức độ nghèo đói càng cao. Thu nhập của người nông dân chỉ bằng một phần ba thu nhập của dân thị thành, và mức chênh lệch này ngày mỗi tăng thêm.
Sự chênh lệch quá lớn về thu nhập có thể đe doạ an ninh xã hội. Chủ tịch nước Hồ Cẩm Đào và thủ tướng Ôn Gia Bảo (Wen Jiabao) đang phải tìm biện pháp khắc phục nhanh chóng để ngăn ngừa mối đe doạ đối với sự ổn định của chế độ. Gần đây trên các trang báo hàng đầu của thế giới đăng tải thông tin về việc quốc hội Trung Quốc thông qua luật bảo vệ một phần tài sản tư nhân. Song song, quan trọng không kém là chương trình giúp đỡ những người nghèo nhất.
Những nhà lãnh đạo đảng hứa hẹn gì với nông dân? Trước hết là tăng tiền trợ cấp cho nông dân lên 15 phần trăm. Ngoài ra, miễn học phí cho tất cả học sinh nông thôn đến lớp 9 và tăng ngân sách cho chăm sóc y tế lên 87 phần trăm. Thủ tướng Ôn Gia Bảo cho hay rằng, các hợp tác xã y tế trong năm nay sẽ đảm đương chăm sóc sức khoẻ cho 80 phần trăm nông dân, mặc dù đa số trong họ không có bảo hiểm. Vì không có bảo hiểm nên nhiều nông dân thà nằm chờ chết ở nhà còn hơn bị phá sản vì chi phí thuốc men quá cao tại bệnh viện.
Ngoài việc thực hiện những sáng kiến mới, chính quyền Trung Quốc muốn động viên hơn hoạt động khu vực kinh tế tư nhân. Ví dụ, trong năm 2005 nhà nước đã bằng các khoản cho vay tín dụng nhỏ cho phép một số công ty xâm nhập vào các tỉnh Shanxi, Guizhou, Sychuan và Inner Mongolia (Nội Mông). Chương trình thực nghiệm này nhằm giúp người nghèo và các công ty nhỏ vốn không có khả năng vay tín dụng của ngân hàng – có vốn kinh doanh.
Cho đến nay, chương trình khá thành công. Trong năm đầu tiên, hai chi nhánh của ngân hàng, cả hai đều ở Shanxi, đã hoạt động và cho vay tín dụng nhỏ với số tiền khoảng 9 triệu đô la và chưa bao giờ ngân hàng gặp khó khăn về thanh toán lại vốn vay khi đáo hạn.
Bắc Kinh cũng ý thức được rằng tìm cách xoá bỏ nghèo đói cho nông dân tại nông thôn không chỉ giới hạn ở kinh tế. Trong mười lăm năm gần đây, số nông dân ra thành phố tìm việc làm vượt quá con số 200 triệu. Nhưng thành phố thì lại không có đủ công việc cho những người không có tay nghề. Trong năm nay, con số thất nghiệp tại Trung Quốc sẽ đạt tới 24 triệu người – ngang bằng dân số của cả Malaysia. Nhiều tổ chức phi chính phủ bắt đầu mở những lớp dạy nghề đơn giản cho giới nông dân di tản này, như bồi bàn hay cắt tóc nhưng không giải quyết được vấn đề chính.
Những biến cố trên đây là nguyên nhân cơ bản dẫn đến việc chính quyền phải đưa ra luật mới về quyền sở hữu tư nhân mang nhiều tính tương phản vì không cho nông dân quyền được bán đất. Chính quyền sợ rằng, một khi cho phép giới nghèo nông thôn bán đất là tài sản duy nhất của mình, thì hàng chục triệu người trong ngày một ngày hai sẽ tống khứ nhanh chóng để lấy tiền rồi tìm lên Bắc Kinh hay Thượng Hải với hy vọng tậu được một nơi nương thân nào đó trong ngóc ngách của thành phố.
Mẹ con bên luống dưa (Vùng quê Trung Quốc)
Nguồn: npr/Ảnh Dianne Geng
Cách làm sống động lại cuộc sống nông thôn là tạo điều kiện cho nông dân thành lập hợp tác xã. – ‘‘Bằng phương pháp này, họ có thể bảo vệ quyền lợi của mình khi các nhà đầu tư bằng mọi giá muốn lấy đất của họ” - Wen Tiejun, nhà kinh tế của Renmin University nói.
Còn một số sáng kiến khác để lấp lỗ đói nghèo của nông thôn – một trong những ưu tiên của Hồ Cẩm Đào, nắm quyền lãnh đạo từ năm 2003 – là bỏ thu thuế nông nghiệp có truyền thống từ 2.600 năm nay. Việc này được thực thi từ cuối năm 2005 và đã nhìn thấy kết quả. Số các cuộc bạo loạn (theo số liệu chính thức) của nông dân được gọi là ‘‘những cuộc chống đối của quần chúng”, giảm từ 26 ngàn lần trong năm 2005 xuống 23 ngàn lần trong năm ngoái.
- ‘‘Những bước đi này xác định toàn bộ sự thay đổi chiến lược của những người lãnh đạo Trung Quốc khi họ thấy bắt đầu phải quan tâm đến số phận của người dân bình thường” - Wen Tiejun nói. Cho đến hiện thời, lãnh đạo chỉ tập trung vào việc làm sao để tăng trưởng nhanh tổng thu nhập quốc dân mà không hề chú ý gì đến cái giá phải trả cho xã hội khi nền kinh tế xoay chuyển, cũng như gây tổn hại nghiêm trọng cho môi trường. Tóm lại, họ đi theo chủ thuyết của Deng Xiaoping (Đặng Tiểu Bình), nhà kiến trúc các cải cách thị trường của Trung Quốc, đã từng phát biểu: ‘‘Cứ để cho một bộ phận xã hội làm giàu. Những người khác sẽ đi theo họ”.
Thế nhưng những người khác không đi nhanh như thế và cả nước trong khi tăng trưởng kinh tế vượt mức 10 phần trăm mỗi năm thì hàng trăm triệu công dân vẫn thu nhập ít hơn một đô la mỗi ngày.
© DCVOnline
(*): Bài viết của tác giả Melinda Liu với sự cộng tác của Jonathan Ansfield, đăng trên tuần báo Newsweek Poland số 13, ngày 1/04/2007. Các chữ in đậm trong bài là như nguyên bản.
http://www.danchimviet.com/php/modules.php?name=News&file=article&sid=3188
[/align]