Vợ chồng phó Biện lấy nhau đã được hơn hai năm rưỡi mà chẳng có dấu hiệu chửa đẻ gì, bà mẹ chồng tỏ ra sốt ruột một cách lộ liễu. Bà hay thở dài đánh sượt mỗi khi nhìn vào bụng đứa con dâu. Có vẻ nó dài như thể hai mươi năm vậy.

Vợ Biện chán ngán cái nhìn săm soi ấy của bà mẹ chồng lắm nhưng chẳng biết làm sao khác hơn được. Nhất là mỗi khi bà mẹ chồng nhìn đàn chó con đang rúc vào cú con chó cái, tranh nhau bú, bà đay nghiến nói:

- Nhà này nuôi chó chó đẻ sai, nuôi lợn lợn đẻ mắn. Thế mà nuôi người thì người lại chả đẻ hộ cho. Chả biết cái phúc nhà này nó ra làm sao nữa.

Có một làn khác, vợ Biện cố gánh chỗ bèo về băm nấu cám lợn, bà mẹ chồng không thương cảm lại còn nói kháy một câu:

- Chị chả cần phải cố như thế cho hại người. Chịu khó nghỉ ngơi rồi đẻ cho tôi một vài đứa cháu nội, thế là được rồi.

Kể từ đó vợ phó Biện trong lòng bao giờ cũng canh cánh một nỗi niềm đau khổ. Có lần bà mẹ chồng còn hỏi cậu con trai một câu mà vợ Biện nghe được:Thế mày với mẹ thằng cu không ngủ mấy nhau à? Tuy vợ Biện chưa bao giờ sinh cho nhà họ Huỳnh lấy một mụn con, song bà mẹ chồng bao giờ cũng gọi vợ Biện là mẹ thằng cu. Cứ như thể gọi mãi như thế, cô con dâu của bà một ngày nào đó sẽ có chửa. Người con trai trả lời bà mẹ:

- Tuần nào cũng đánh hơn chục lần…Mà mẹ lo làm gì…từ từ thủng thẳng, đi đâu mà vội.

Bà mẹ thở dài đánh sượt một cái rồi nói

- Cha bà cái thói bênh vợ của nhà anh. Tôi sắp chui xuống lỗ rồi. Bảo từ từ thủng thằng là từ từ thủng thẳng thế nào. Anh không mau mau kiếm tí cháu nội cho tôi bồng, sau này ngộ nhỡ tôi không chờ được, rồi đi xuống chốn cửu tuyền, tôi biết ăn biết nói với các cụ tổ họ Huỳnh nhà anh như thế nào.

- Vợ Biện nghe nói thế, trong bụng cảm thấy rát ruột lắm.

Ban đầu vợ Biện mới về làm dâu nhà họ Huỳnh, bà mẹ chồng tỏ ra chăm chiều hết mực. Có cái gì ngon bà cũng dánh riêng cho đứa con dâu. Có quả xoài bổ ra thì bà sẽ nhất định chọn phần cái hột, ép cô con dâu ăn bằng được hai cái má thịt xoài. Cả chuyện băm bèo nấu cám lợn bà cũng giành lấy: Chị xê ra đi, nom chị băm bèo tôi ngứa mắt lắm. Nói xong bà không quên kèm theo một nụ cười thật to ra điều mình đang mắng yêu cô con dâu.

Nhưng rồi sau đó sự nôn nóng của vợ Biện mong mình cấn thai cũng giống như chuyện bà mẹ chồng mất dần kiên nhẫn. Hình như bà bắt đầu sốt ruột thật sự. Có thời gian cây đu đủ trước nhà rất sai quả, bà ngày nào cũng bắt cô con dâu ăn đu đủ. Thôi thì đủ cả các món canh,xào,nộm,dưa,luộc… Thì ra bà đã hỏi xem vợ nhà Thoan ăn cái gì mà mắn chửa. Vợ Thoan bảo: Nhà con nghèo, chỉ có mỗi món thù đủ. Hóa ra ăn cái ấy nó mắn lắm,bà ạ.

Cây đủ đủ dễ có đến hơn ba mươi quả, đeo bám kín một khúc thân cây, nhưng chẳng quả nào kịp chín. Chả là bà mẹ chồng cứ vặt xanh xuống. Vợ Biện độ ấy cứ nhìn vào mâm cơm là phát ốm vì nhìn thấy toàn là món đu đủ.

Cuối cùng ăn xong hết mùa đu đủ ấy, nhưng cái bụng của vợ Biện không chịu ngoan ra, không chịu cấn chửa. Tháng nào vợ Biện cũng thấy máu chảy ra từ âm hộ, lòng vợ Biện lại nhói đâu như có ai thắt lại bằng gai mây. Bà mẹ chồng thấy mình đã dày công như thế mà cái nết chửa đẻ của vợ Biện xem ra vẫn chẳng ăn thua gì. Chán nản, bà bỏ mặc ý định mình đang sốt ruột chờ một đứa cháu nội.

Trong nhà bây giờ bông nặng nề u ám như thể mọi xó xỉnh ngóc ngách đều ngập tràn chướng khí. Anh chồng cũng chán nản nhìn vợ. Hình như anh không hiểu tại sao anh và chị vẫn đều đặn chuyện ân ái nhưng vợ anh vẫn không có chửa. Có lần chồng bảo vợ:

- Trông mình lành lặn khỏe mạnh như thế, tôi nghĩ chắc là lỗi tại do tôi mà ra cả.

Vợ Biện nghe chồng nói thế chỉ biết nằm rưng rưng khóc. Thì ra chồng chị cuối cùng đã than thở về điều mà chị nghĩ chỉ có bà mẹ chồng mới thực sự quan tâm đến. Anh đã nói đến một sự thật bao giờ cũng khiến cho chị nhói đau. Đối với vợ Biện, khổ và nghèo, cơ cực đến mấy vợ Biện không hề ca thán ngần ngại. Chị chỉ đau khổ khi trách nhiệm chửa đẻ của mình không hoàn thành trọn vẹn. Nay nghe chồng nói thể, thử hỏi làm sao lòng chị không đau cho được.

Vợ Biện một hôm lén đi coi bói. Bà thầy bói xem quẻ bài xong rồi bảo:

- Thú thật… Tôi không muốn nói ra những điều mà quẻ bài đã ứng. Nhưng mà thấy chị hiền lành, lại thành tâm, tôi không nỡ nói dối. Cái số chị long đong về đường chửa đẻ lắm.

- Thế là cháu không bao giờ có con…

Người đàn bà vội trả lời:

- Ấy chết! Không phải như thế. Số chị… Chỉ nhờ được con nuôi thôi. Theo quẻ bài thì đấy là một đứa con gái. Con thì hai lần chửa, đẻ đủ cả hai. Hai đứa con giai đàng hoàng. Nhưng chỉ giữ lại được một đứa. Cái đứa đầu tiên, xin đừng trách tôi nói gở mồm… đẻ ra thì có mà cho bú thì không!

Nghe xong,vợ Biện khuôn mặt chùng xuống. Một ý nghĩ thoáng nhanh xuất hiện trong đầu chị, có lẽ không nên tin vào bói toán. Hoặc là nếu xoa bài lại, rất có thể quẻ thứ hai sẽ không ứng xấu như quẻ trước. Chị nói nhanh:

- Bài xấu thế cơ à? Hay để cháu xoa bài quẻ khác!

Người đàn bà vội lắc đầu:

- Ấy chết… Không được đâu. Làm thế cũng chẳng giúp được việc gì. Chẳng linh nghiệm gì đâu.

- Nhưng cháu muốn. Xin bà giúp cháu… - Vợ Biện năn nỉ. Hình như chị nghĩ rằng với sự thành tâm khẩn thiết của mình, số phận sẽ cảm động cho hoàn cảnh bẽ bàng của chị. – Cháu xin bà thật lòng đấy!

Người đàn bà nhác thấy có một khách lạ đến đang đợi ngoài sân vội nói tránh đi: Có muốn xem lại thì phải đợi hôm khác! Nhưng khi nhìn vẻ mặt chết lặng của vợ Biện, bà ta không nỡ ăn ở cạn tình. Thành ra bà sai con bé giúp việc ra ngoài thềm báo lại với khác là chừng mười phút nữa là bà sẽ cho mời khách vào.

Vợ Biện lại xoa bài một lần nữa. Thật trớ trêu thay. Những con bài vẫn là con bài ban nãy. Nhưng vợ Biện vẫn cầu xin là bà thầy bói mấy phút trước đã coi nhầm. Nhưng nhìn khuôn mặt lặng lẽ đến độ tàn nhẫn của bà ta, vợ Biện toàn thân lạnh đến độ toát mồ hôi hột. Người đàn bà lên tiếng:

- Bài quẻ này ứng lên càng xấu hơn.

- Thưa bà. Là thế nào, cơ ạ? – Khuôn mặt vợ Biện tái xanh lại.

- Theo quẻ…bài nói… Thằng con trai của chị sau này cũng khổ đau về chuyện gia đạo. Không có hạnh phúc. Còn đứa con gái nuôi thì đường tình duyên tan tành. – Nghĩ sao bà ta nói: Thôi đi đâu cũng chẳng thoát khỏi mệnh Giời. – Cuối cùng bà ta lẩy một câu Kiều:


Vợ Biện hôm ấy ra về long đau như cắt.

Đất bằng dậy sóng.

Một điều vợ Biện không thể ngờ được là quẻ bài linh nghiệm cực kỳ. Ngay buổi sáng hôm ấy, trên bến đò làng Cối vắng khác, chị nghe có tiếng khóc trẻ con re ré cất lên, nghe như thể nó đang rất khát sữa, hình như nó sợ chết nên cố hết sức khản cổ gào để người ta có thể nghe được tiếng kêu cứu thảm thiết của nó.

Vợ Biện đi lại nơi có tiếng khóc thì nhận ra đấy là một đứa trẻ được bọc trong một cái xống cũ, rách nát, bẩn thỉu. Hai bàn chân con bé thò ra, bám đầy kiến lửa. Vợ Biện vội gỡ cái xống ra, nhanh tay nhặt những con kiến lửa. Đến lúc này thì vợ Biện mới nhận ra là con bé không chỉ khát sửa mà nó còn bị kiến đốt nhừ tử. Quan sát kỹ, vợ Biện nhìn thấy đấy là một đứa con gái. Nhưng nom kỹ, đứa con gái ấy không bình thường, hình như nó có một cái âm vật khá lớn, không giống như những đứa con gái nhỏ khác mà vợ Biện đã từng gặp qua.

Vợ Biện nhìn quanh nhưng không trông thấy ai. Bất chợt chị hiểu ra đã có người đẻ xong rồi đem vứt con bé đi. Thế là chị cảm động ẵm nó về. Trên đường về nhà, chị cứ lo lắng là bà mẹ chồng sẽ tìm cách mắng trách chị. Chị sợ bà sẽ nói: Con chị đẻ ra tôi mới quý. Còn con người ta vứt đi, chị khuân về để cả nhà này hầu nó à? Đúng là đoảng từ cái nết đẻ đoảng đi.

Chị lo lắng như vậy là vì từ hai năm nay, hình như mọi chuyện chị làm trong tầm mắt bà mẹ chồng cũng đều sai cả. Nhưng nhìn con bé trong tình cảnh tang thương như thế này, chị không nỡ đành đoạn bỏ nó lại bến đò một mình. Thế là vợ Biện quyết định ẵm con bé về. Dù sao thì nó cũng mang một thân phận kiếp con người. Đâu phải cái thúng rách vứt ở vệ đường. Thế là chị nói với con bé:

- Thôi ngoan, không khóc nữa. Để mẹ ẵm con về. Mẹ sẽ nuôi con. Nín đi nào. Ngoan nào…

Có lẽ con bé vừa đói vừa bị kiến cắn, nên nó hờn, nhất mực cứ khóc thét lên, dù vợ Biện vẫn đều tay vỗ về cho con bé.

Ai xui dại mày đèo bòng dan díu,
Nở giữa đời réo rắt chẳng ngại chông chênh.
Biết đâu là bến vui, biết đâu là bến khổ.
Ai thấu tình cho, lên xuống thác ghềnh.

Trước sân nhà Biện có một giàn hoa giấy nở đầy những cánh hoa màu tím.

Vợ Biện ẵm con bé về, vừa bước vào đầu ngõ đã gặp ngay phải bà mẹ chồng. Lúc này thì con bé đã nín khóc, thiêm thiếp ngủ. Vừa nhìn thấy con dâu cụ đã đay nghiến. Hình như từ hai năm trở lại đây, bà cụ bao giờ cũng bực bội mỗi khi nhìn thấy người con dâu:

- Mặt trời đã lên cao thế này, thôi chị vào trong kia mà ngủ, chốc ta thổi cơm chiều ăn luôn một thể.

Kỳ tình lúc ấy cũng chỉ mới hơn mười một giờ sáng. Nhà lại chẳng nấu nướng gì nhiều. Nhưng bà mẹ chồng bao giờ cũng cạnh khóe đáo để như thế. Có khi bà con chửi đổng, nói xiên nói xỏ, lời lẽ rất xóc óc, cố tình khiến cho đứa con dâu phải rơi vào tình cảnh khó xử.

Hôm nay, sau câu nói gay gắt ấy, nhìn thấy đứa con gái ẵm một cái búi giẻ trên tay, bà gay gắt hỏi:

- Chị lại khuân cái của nợ gì về nhà đấy!

Vợ Biện ghé mông ngồi xuống bậc thềm nhà, ngả cái xống nát chìa sát về phía bà mẹ chồng, chị mở cho bà nhìn thấy đứa con gái bị bỏ rơi ngoài bến đò. Chị lí nhí nói:

-G iời ơi! – Bà cụ lập tức hét toáng lên. – Chị làm cái gì thế này hở. Ai đời mà người ta lại vứt con đi. Chắc là chị lại đẻ không được nên ẵm trộm con người ta về. Biện ơi…Anh ra đây mà xem vợ anh đây này.

Biện đang dở tay trát lại cái vách phía sau nhà bếp nghe thấy tiếng mẹ thét lên, vội vứt bỏ tất cả mọi chuyện chạy ra xem. Nhìn thấy trên tay vợ là một đứa trẻ con, anh trố mắt nhìn:

- Con cái nhà ai thế này?

Vợ Biện ngước mắt lên nhìn chồng:

- Tôi nhặt được nó ở bến đò…

Bà mẹ chồng vội xỉa xói:

- Nhặt. Nhặt. Nhặt… Ai đẻ con ra rồi vứt cho nhà chị nhặt. Mà chị có muốn nhặt nó về thì chị cũng phải hỏi tôi một tiếng chứ. Tôi có phải đã bạc phước chết khuất đi đâu mà chị coi tôi như đã chết. Mà tôi có chết thì trong nhà này cũng vẫn còn thằng Biện. Chị chỉ là con dâu, cái nết đẻ đái còn làm không xong. Giờ chị còn ngang nhiên chiếm hết cả quyền hành trong cái nhà này phải không? Hử.

Vợ Biện ngơ ngác đôi mắt:

-Con nom thấy đứa trẻ, tội nghiệp quá…

Người đàn bà tru lên ngay tức thì. Có lẽ bà không thể chịu được cảnh cô con dâu đã dám trả lời bà như thế:

-Giời ơi là giời. Ông ngó xuống đây mà coi đây này. Các ông tổ, các bác nhà họ Huỳnh sống lại mà coi con vợ Biện nó chửi tôi là người thất đức đây này. – Nói xong một tay bà ta đập xuống nền gạch huỳnh huỵch, một tay bứt tung cúc áo.

Biện thấy mẹ làm thế, bực lây sang vợ. Anh đã dặn chị nhiều lần, mỗi khi bà cụ nói chuyện, chị chỉ được phép ngồi nghe. Thế là anh quát lên, có lẽ vì bực bội khi nhìn thấy mình rơi vào cảnh đôi bề khó xử. Trong trường hợp này anh chẳng biết bênh bên nào cả. Mẹ anh thì tuy có hơi khó tính nhưng luôn là vai mẹ. Còn vợ anh hiền lành đáng thương nhưng anh chỉ có thể chiều chuộng đằng sau mặt mẹ. Thế là Biện quát vợ:

- Còn không biết há mồm ra mà xin lỗi mẹ ngay à?

Không hiểu sau vợ Biện hôm nay dở chứng, cứ như thể là vừa nhai xong nguyên cả một cái mật cọp. Chị ẵm đứa trẻ, đứng lên:

- Tôi không làm gì sai cả. Thấy người sắp chết không cứu tôi không làm được. Nếu mẹ và anh không chịu giữ nó thì tôi đun cháo đổ hồ cho nó vài hôm rồi tôi sẽ tìm cho nó một nơi. Còn nếu như bắt tôi phải vứt nó ra đường ngay bây giờ. Tôi sẽ ẵm nó về nhà u đẻ tôi. Sống ở đời phải có đức chứ!

Nói xong vợ Biện ẵm đứa trẻ đi thẳng vào trong phòng. Bên ngoài anh chồng đứng chết trân. Bà mẹ chồng thì vật ra thềm giãy đành đạch: Giời ơi là Giời. Ông ngó xuống đây mà xem đây này. Con dâu dám chửi lại mẹ chồng. Con giai thì bênh vợ. Giời sao có mắt hay không mà ông nỡ đối xử với tôi như thế, hả Giời ơi. Sao ông nỡ hành hạ tôi khổ sở như thế này? Giời ơi là Giời…

Biện bực quá, không biết phải làm sao, thế là anh bỏ ra sau nhà trát tiếp bức vách.

Cứ tưởng là sau vài hôm đổ hồ, người ta sẽ chứng kiến cảnh vợ Biện đem đứa trẻ đi gạ gẫm những người trong làng Cối để họ nhận nuôi nó. Nhưng mà hình như thiên duyên lại nghễnh ngãng thế nào ấy, chuyện đem đứa trẻ cho người khác cuối cùng đã không xảy ra.

Chuyện là thế này. Một hôm vợ chồng Biện cùng nhau ra đồng, ở nhà chỉ còn bà mẹ chồng và con bé. Có lẽ vì đói nên nó khóc. Ban đầu bà cụ nhất mực không ngó ngàng gì đến con bé. Nhưng sau thấy nó hờn, khóc quá, sốt ruột không chịu được, cuối cùng bà phải ẵm con bé lên.

Lạ thật, ban đầu con bé không nín ngay nhưng sau đó tiếng khóc dịu dần. Cuối cùng thì nín bặt. Của đáng tội là mấy hôm nay bà mẹ chồng rất giận đứa con dâu nên không thèm ngó ngàng gì đến con bé. Thế là hôm nay nhà vắng người, bà liền vạch mặt nó ra nhìn. Không hiểu sao con bé nhoẻn miệng ra cười, khoe hai cái nứu thâm, khiến cho lòng bà chùng hẳn lại.

Ẵm con bé theo xuống bếp, bà gạn ra một ít nước hồ rồi bón cho nó. Con bé uống ừng ực những muỗng hồ loãng rồi lâu lâu rồi lại mỉm cười. Lòng người đàn bà vì thế càng lúc càng nở ruột ra. Kỳ tình mà nói, bà tuy mồm mép hằn học nhưng trong bụng luôn có cái tâm Bồ tát, thành ra nhìn một đứa trẻ như thế, bà không thể không động lòng thương xót nó.

Khi vợ chồng Biện về nhà thấy bà cụ đang ru cháu. Cả hai vợ chồng đều rất lấy làm lạ. Nhất là khi chị nghe cụ nói với chồng: Con bé này thế mà ngoan lắm. Hôm nay ở nhà ăn hết một bát cháo đầy.

Sau đó cả nhà không ai nhắc đến chuyện đem con bé cho đi nhà khác. Mà có lẽ do ăn ở có đức, Trời động lòng thương, con trăng ấy vợ Biện không thấy mình có tháng như bình thường. Rồi tháng thứ hai cũng không có nốt. Đã thế vợ Biện lại cứ hay thèm ăn lá me. Mỗi lần nhai cả hang vốc.

Cuối cùng bà mẹ chồng bắt con dâu vạch vú ra cho bà xem. Nom thấy hai quầng thâm xung quanh nhũ hoa, bà cụ nhe răng ra cười, bảo:

- Thâm như thế đúng là chửa thật rồi đấy!

Hóa ra đấy không phải là niềm vui của người con dâu mà con là niềm vui của cả bà mẹ chồng nữa.

Âu cũng một lần đau, một lần từ tạ,
Kiếp con người ai bảo sướng gì đâu.
Đêm đem nghe giọt mưa ngâu,
Thương con lòng mẹ giọt sầu tả tơi.

Vợ Biện có chửa thật.

Đây là một tin tốt cho nhà họ Huỳnh. Chẳng hiểu sao ai cũng vui nhưng chỉ có vợ Biện là khuôn mặt lúc nào cũng ưu tư, vương vấn một nỗi buồn xa vắng.

Thì ra là chị luôn luôn ám ảnh về lần voi bói hôm nào. Theo lời của bà thầy bói mà luận thì một phần của quẻ bài đã ứng. Vợ Biện đã có một đứa con gái nuôi. Vợ Biện lại nhớ lại cái hôm ở ngoài bến đò, khi ẵm con bé về, trong bụng chị rất lo sợ, vì chị thấy quẻ bài sao mà linh nghiệm đến độ bất ngờ. Vừa nói đấy, đã ứng ngay ra đấy.

Bà mẹ chồng nhìn thấy cô con dâu cấn chửa nên càng vui vẻ hơn. Hình như bao nhiêu bực dọc bức xúc đều được tan biến hết. Thế là bà cụ ngoài niềm vui sắp có cháu nội bồng, nay lại được chơi với con bé nhặt về được, trong lòng cụ lúc nào cũng thư thới. Trong nhà họ Huỳnh vì thế bây giờ không còn căng thẳng như trước đây nữa. Không khí lúc nào cũng tươi tắn như gió xuân.

Cây đu đủ trước sân năm ngoái quả kém lắm, thế mà năm nay nổi hứng, tự nhiên quả lại sai y như cái năm vợ Biện mới về làm dâu nhà họ Huỳnh. Năm vừa rồi gà qué cả làng Cối bị rù tiệt cả, chỉ có nhà Biện có ba con gà mái không bị rù. Thành ra năm nay ngoài sân nhà họ Huỳnh gà nhiều lắm, hết lứa nọ đến lứa kia, bới đất tìm giun, mổ nhau chí chóe.

Sẵn sân nhà lắm gà, bà mẹ chồng lựa những con gà giò béo nhất rồi tự tay cắt tiết nấu cháo, có bỏ đỗ xanh vào cho con dâu tẩm bổ. Cứ lần lượt hết con này đến con khác. Thành ra cũng giống như ngày xưa sợ món đu đủ trường kỳ, vợ Biện hôm nay ngày nào cũng nhìn thấy thịt gà lại phát sợ. Nhưng biết làm sao được, cản mãi nhưng bà mẹ chồng có cái tính gàn cố hữu nhất định một mực không chịu nghe. Mà cũng chả ai nỡ chống lại bà cụ. Bà đã có tuổi mà vẫn như trẻ con, thích cái gì thì nhất nhất sẽ làm cho kỳ được. Nên anh chồng cứ phải bảo vợ:

- Ngán thịt gà thì cứ bưng vào buồng rồi để đấy, chốc tôi xong việc tôi vào ăn hộ cho. Mẹ hỏi có ngon không thì cứ bảo là ngon lắm cho mẹ vui. Nhá.

Mùa thu năm ấy vợ Biện cái bụng lặc lè trông rất hay. Có người nhìn bụng bảo nhất định sẽ sinh ra con trai. Bà mẹ chồng vì thế càng mát ruột hơn. Bà không cho vợ Biện làm những công việc nặng nhọc nữa. Đã thế, bà còn nhờ người đi chợ mua vải về rồi cặm cụi khâu tã, khâu áo cho cháu nội. Các việc ấy bà làm một cách tự nguyện, không ai ép. Nhìn thấy mẹ chồng hăng hái, trong tâm vợ Biện càng lo nhiều hơn. Vì chị biết sô phận của đứa trẻ này rồi đây sẽ ra sao, nếu cứ dựa theo quẻ bài hôm nọ.

Đầu đông thì vợ Biện đi đứng càng khó khăn hơn. Rồi khi những quả hồng chín được người ta bảo nhau hái xuống vì đã có vài quả bị dơi khoét trộm. Đáng lẽ ra người ta cứ để những quả hồng chin treo trên cây cho đến khi tết về mới hái vào cúng ông bà. Chả hiểu sao năm nay tự nhiên lại nảy ra cái giống dơi khoét đêm. Thành ra họ tuy không muốn nhưng vẫn phải vặt xuống sớm. Đến lúc này thì vợ Biện cảm thấy giờ sinh con đã sắp đến gần.

Vào một đêm trời đầy sao, giá băng như cắt da, vợ Biện ôm bụng đau đớn, khuôn mặt tái nhợt. Chồng chị vội chạy đi kêu bà mụ.

Đêm ấy, vợ Biện luôn miệng lầm rầm khấn vái. Cơ khổ, nỗi ám ảnh từ lời của bà thầy bói cứ vang lên trong đầu vợ Biện, càng nghe rõ rệt hơn. Bà mẹ chồng chỉ nghe thấy con dâu lầm rầm mà chả hiểu chuyện gì xảy ra. Bà cứ nghĩ là con dâu lo sợ, nên bà bảo:

- Vợ Biện này, chuyện đẻ con, người đẻ cũng giống như con lợn đẻ vậy. Con thấy đấy, lợn sề có con nào chết vì đẻ đâu?

Cơ khổ, nào bà mẹ chồng có biết là vợ Biện không hề sợ chết. Chị nào có sợ gì cho chính bản thân mình. Chị lo là đang lo cho đứa con trong bụng của mình kia. Với chị, vợ Biện chẳng thích cái chết bao giờ. Nhưng nếu có một lựa chọn, chị nghĩ rằng thà là chị chết để con chị được sống còn hơn. Chị sẽ nhường mạng để con mình được sống. Nhất là trong hoàn cảnh này, bà mẹ chồng bao giờ cũng khát khao mong ước có một đứa cháu nội. Bà mong mỏi có một cháu nội đến độ cuống cuồng của trẻ con. Kể cả giận lẫy và khóc thầm. Nên vợ Biện bụng bảo dạ, thế nào thì thế, nếu chị chết đi sẽ đỡ khổ cho cả chị và cho bà cụ, nhiều hơn là con của chị sẽ phải ra đi.

Có lần vợ Biện đã khấn: Con xin trên có Trời, dưới có đất. Con cầu xin các vong hồn anh linh tổ tiên của nhà họ Huỳnh. Nếu như con có phải tổn thọ mười năm, hay hai mươi năm cũng được, hãy rủ lòng để cho con của con được sống, con nhất định sẽ xin được vâng lời làm y theo như thế.

Thành ra đến giờ sanh, vợ Biện luôn bị ám ảnh rằng con chị sinh ra sẽ chết. Có sinh thì có, mà bú thì không. Lời của bà thầy bói càng lúc càng cất lên nghe rõ rệt trong đầu vợ Biện hơn, chan chát như tiếng búa nện. Khi nghe thấy tiếng chồng về, có cả tiếng bước chân của bà mụ đi sau, vợ Biện càng run sợ nhiều hơn. Chả là chị tin rằng khi rằng khi bà mụ đến sẽ là lúc chị sanh con. Mà khi sanh ra đứa trẻ sẽ chết thì chị thà giữ nó trong bụng. Dù sao thì quả tim đứa trẻ cũng đã đập trong bụng chị hơn chín tháng nay rồi.

- Có khi bói toán chả đúng đâu. Coi bói ra ma, quét nhà ra rác.

Một lúc nào đó vợ Biện đã nghĩ đến chuyện mê tín này. Nhiều lần chị đã không tin lắm vào bói toán nhiều. Ngặt cái là quẻ bài quá linh đến độ không muốn tin cũng khó. Đứa con gái được nhặt về ứng ngay sau khi vợ Biện bước ra khỏi nhà người đàn bà thầy bói kia. Đã thế, thiên hạ đồn rằng bà ấy xem quẻ rất thiêng. Mười người đến nơi đều công nhận là bà ta có thể biết được cả những chuyện thiên cơ kín kẽ nhất, nên nhất nhất chuyện gì bà ta nói cũng đều đúng cả. Chính vì thế mà vợ Biện mới lén chồng đi coi bói xem đường gia đạo con cái của mình sau này sẽ ra làm sao.

Khi bà mụ đến nơi thì nước ấm và giẻ sạch, lá chuối khô, cùng là rơm rạ đã được bà mẹ chồng chuẩn bị đâu vào đấy. Vợ Biện nằm trên cái phản ở nhà trong, khuôn mặt méo xệch, tái hẳn lại.

Một cái đèn bão được thắp lên, ánh sáng tù mù le lói. Anh chồng lóng ngóng đứng ở bên ngoài, ruột gan nóng như lửa đốt vì không biết vợ mình có vượt cạn được an toàn hay không. Bụng sốt ruột như kiến bò chảo rang mà Biện không làm gì được. Thành ra anh chỉ biết đi tới đi lui ở phòng ngoài, sớ rớ, thừa thãi, tay ẵm đứa con gái nuôi. Miệng ru nó mà cũng như thể đang cố tự trấn an chính mình.

Không hiểu vì vợ Biện không muốn sinh con vì sợ nó chết ngay sau khi lọt lòng; hay là vì đứa trẻ không chịu chui ra vì nó có một khiếm khuyết nào đó, không thể sống tồn tại một mình được. Vì thế khi vợ Biện chuyển dạ lúc đầu canh một mà đến giữa canh tư vẫn chưa sinh con được. Người chồng đứng bên ngoài càng lúc càng đau đớn hơn khi anh nghe thấy tiếng vợ mình thở rất nặng nhọc trong nhà.

Sau cùng Biện sốt ruột quá, đánh liều nhìn qua khe liếp, anh nhìn thấy bà mụ thọc sâu cánh tay của mình vào cửa mình của vợ, ngập đến tận cùi chỏ. Tim Biện thắt lại. Anh bỗng òa lên khóc. Sao mà vợ anh lại phải chịu cảnh đau khổ đến dường ấy. Cuối cùng thì Biện không thể đứng đó chứng kiến cảnh vợ mình đau đớn, anh bỏ ra ngoài hiên nhà, lòng nát tan như có rất nhiều mảnh sành đang cắt cứa bên trong.

Cuối cùng anh nghe tiếng bà mụ thốt lên, thay vì phải là tiếng trẻ con khóc ré lên. Anh tốc chạy vào xem coi đấy là chuyện gì, con trai hay con gái. Nhưng anh chưa kịp vào đến bên trong thì mẹ anh đã cả lại:

- Thôi anh đừng vào trong ấy. Anh ra đây tôi bảo cái này.

Nói xong bà mẹ lôi tay người con trai đi ra ngoài, nét mặt bà biến sắc. Bà mệt mỏi nói với con trai khi hai người họ ra đến ngoài thềm:

- Sao mà cái vận nhà họ Huỳnh ta nó lại xấu như thế không biết!

-Chuyện gì thế, hở mẹ. – Biện sốt ruột hỏi.

Bà mẹ chồng lắc đầu:

- Có đẻ mà cũng như không. Chửa lượt này thế là hỏng.

Tuổi thơ chắp vá âu cũng là duyên số,
Dăm hạt mưa buồn tẻ nhạt cả chiều thu.
Tiếng mưa nghe thật âm u,
Nghe như tiếng khóc trong tù vọng ra.

Người ta đặt tên cho con bé bị vứt ở bến đò làng Cối là Diệu. Cái tên ấy do bà nội nuôi của nó đặt cho. Vì bà tin là con bé có cái tên như thế sau này sẽ tránh được những chuyện duyên tình long đong trắc trở.

Gọi là đặt tên Diệu, nhưng bà hay gọi nó là con Nghêu.

Nghêu từ độ được đưa vào nhà họ Huỳnh phổng phao hẳn lên. Nó rất hay ăn nên chóng lớn. Chả mấy chốc đã mọc răng, rồi thì biết bò, biết ngồi, biết đứng. Nhiều người đàn bà trong làng Cối nhìn con bé khỏe mạnh rất lấy làm ganh tị:

- Uống độc có nước hồ mà cũng khỏe thế, chóng nhớn phết.

Kỳ tình thì bà nội nó chăm đẵm con bé nhiều lắm. Ban đầu bà còn bực bội nên bỏ mặc. Nhưng từ dạo con bé biết cười với bà, thế là bà xay gạo nếp, ngâm cả đỗ xanh, đun lên rồi hòa cả đường phổi vào cho nó bú. Thỉnh thoảng bà còn cho cả một thìa dầu lạng vào nồi bột, nên con bé tình thực ra là được nuôi đầy đủ hơn con cái nhà khác.

Thỉnh thoảng bà nội con bé nói chuyện với vợ chồng Biện: Con bé chân tay chắc nình nịch thế này, lớn lên chả đứa nào dám bắt nạt nó. Có khi bà nói chuyện với con bé: Nghêu này, ăn cho chóng lớn. Rồi lớn lên thì bà mua trâu cho mày trông. Rồi thì con nghé đẻ đầu tiên bà cho mày làm vốn đấy.

Cũng nhờ con bé mà sau lần đẻ hỏng, vợ Biện đỡ buồn hơn rất nhiều.

Vợ Biện ngồi ngoài thềm nghe bà cụ nói chuyện với con bé trong bụng rất vui, như thể đấy là niềm an ủi cho mẹ chồng và cho cả mình. Nhất là khi chị nghĩ đến cảnh chị dạy dỗ con bé về các điều phải quấy để khi nó lấy chồng sẽ không bị nhà chồng xem thường. Chị nhớ đến cảnh mẹ chị đã dạy chị biết bao điều, từ lời nă tiếng nói cho đến cách đi đứng, làm cơm, làm cỗ.

Con Nghêu càng lớn càng chắc nịch, nó biết đi khi mới lên mười một tháng tuổi. Bà nội nó nhìn vào bụng vợ Biện lúc ấy sắp sanh rồi bảo cháu: Sau này cháu trông em cho bà, nhớ không cho đứa nào bắt nạt em, nghe không? Con bé chưa biết nói nhưng biết toe miệng ra người. Bà nội nó rất lấy làm thích, khoe với mọi người rằng: Nó chưa biết nói, thế mà bảo cái gì nó cũng biết đấy!

Giữa lúc Nghêu biết gọi ba ba, bà bà thì vợ Biện chuẩn bị nằm cữ. Nhưng hình như người đàn bà sức không được khỏe nên sinh con sớm. Bà mụ đêm hôm vợ Biện lâm bồn đã cố hết sức nhưng khi bà đưa được đứa trẻ ra, chính bà cũng không thể tin vào mắt mình được nữa. Đứa trẻ xám ngoắt, có vẻ như nó đã chết trong bụng mẹ nó từ lâu. Khi bà chạm vào đứa bé thì bà biết nó đã lạnh ngắt ngay từ trong bụng mẹ.

Ngay sáng hôm sau, người ta vảo Biện nên chôn ngay đứa trẻ. Vì nó đã chết từ khi còn trong bụng mẹ, nên để ở ngoài lâu e không tiện. Vợ Biện thì gần như đã ngất xỉu khi chị nghe tiếng bà mẹ chồng tru lên:

- Sao lại quái lạ như thế này hở bà.

Khi tỉnh dậy, chị biết có điều gì đó không bình thường trong lần sinh nở này. Mặc dù chị tin rằng lời của bà thầy bói thật rất linh nghiệm, biết thế nhưng chị vẫn lần sờ. Chị lần tay sờ hai bên xem coi người ta có đặt con của chị bên cạnh hay không, nhưng chị không sờ thấy gì cả. Cố gượng nghếch đầu lên, chị nhìn thấy chồng đang ngồi ở cuối cạnh giường. Chị vội thều thào hỏi:

- Con nó chết rồi phải không mình?

Anh cầm lấy tay chị đưa lên miệng hôn nhẹ rồi bảo:

- Ừ. Thằng con này hư lắm. Nó không chịu ở với bà nội. Nó đòi đi theo ông nội trước rồi…

Anh nói chưa dứt câu thì bật lên khóc. Nước mắt chợt trào ra hai khóe mắt chị vợ. Chị cảm thấy chua xót khi mình biết trước được số phận kém may mắn của mẹ con chị, nhưng chị không thể chia sẻ với ai được. Chị không thể nào bảo chồng rằng: Đứa con đầu lòng này tôi sinh ra sẽ chết ngay.

Trước khi sinh con, mặc dù đấy chỉ là chuyện bói toán, nhưng vợ Biện vẫn thấy rất lo. Nhiều phen chị nghe người ta kể lại rằng những chuyện thiên cơ thì có thờ mới có thiêng, có kiêng mới có lành. Chị không muốn tin vào lời của bà thầy bói nhưng xem ra quẻ bài quá linh, nên dù cố gắng cách mấy, chị vẫn không thể gạt bỏ ý nghĩ con chị vừa sinh ra sẽ chết.

Anh chồng an ủi vợ:

- Mai kia… Mình lại sanh một đứa khác. Lần này chính tay tôi sẽ thịt gà làm cơm cúng ông nội, bảo là cấm không cho đứa nào đi trước tôi với mình nữa.

Vợ Biện nắm nhẹ vào tay chồng, hình như chị muốn nói: Đứa thứ hai sẽ không việc gì đâu mình ạ. Nhưng đấy chỉ là suy nghĩ riêng tư trong lòng chị. Sau đó vợ Biện xin chồng cho mình nhìn xác con. Nhưng anh chồng liền bảo: Tôi đã đắp mộ yên lành cho con nó đi rồi. Có lẽ sợ vợ buồn anh vỗ về an ủi vợ: Người ta bảo là mình còn yếu, không nên để tâm đến thằng cò nhiều. Họ bảo, còn sức còn có cơ hội. Tôi nghe thấy họ nói phải, nên đã đưa con ra ngoài chỗ ông nội từ sớm rồi.

Vài hôm sau thì vợ Biện bắt đầu ngồi dậy được. Bà mẹ chồng bế cả con Nghêu vào cho nó chơi với chị. Con bé bây giờ đã tập nói được vài mươi chữ. Chả hiểu sao khi trông thấy vợ Biện, con bé liền kêu lên, nghe rất sõi:

- M… ẹ… Mẹ… ơi.

Thì ra bà nội con Nghêu đã tập cho nó nói như thế. Vợ Biện quay lại nhìn con bé, tự nhiên nước mắt chị trào ra như mưa. Thì ra hai tiếng mẹ là một âm thanh thiêng liêng và đầy quyền lực đối với những người đàn bà đã một lần bụng mang dạ chửa. Trong trường hợp của vợ Biện thì cảnh tình càng chông chênh trắc trở nhiều hơn. Chị sinh con nhưng không một lần cho con bú. Thế mới đau. Nếu đã nói thế, chuyện chị nghe được con mình gọi hai tiếng mẹ ơi làm sao có thể xảy ra được. Vừa sinh nó đã chết rồi.

Nay nghe con Nghêu gọi chị bằng hai tiếng mẹ ơi, bất chợt vợ Biện vừa đau xót vừa cảm thấy ngậm ngùi, cô đơn. Rồi không hiểu sao con bé chồm ra với lấy chị. Vợ Biện cố gượng đưa tay ra đón con bé. Cái đầu bé nhỏ của nó tựa nhanh vào ngực người đàn bà vẫn còn đang nằm cữ chỉ có một mình. Con bé xoay nhanh người rồi nhìn bà nội, cái miệng nho nhỏ của nó lại líu ríu gọi: Mẹ… mẹ… ơi. Nói xong con bé nhe bốn cái răng sữa ra cười. Trông nó mới thật xinh xắn dễ thương làm sao?

…

Rồi thì vợ Biện cũng từ từ bình phục hẳn.

…

Từ lúc vợ Biện sinh con cho đến lúc này, chị gầy tóp hẳn đi, giảm mất hơn chục cân, người chỉ còn một tay xách nặng. Con bé Nghêu bây giờ đã bi bô được nhiều tiếng hơn. Nó bắt đầu hỏi lung tung. Dạo lên ba, có hôm nó hỏi là tại sao nó không có em bé như mấy đứa trẻ nhà cô Thoan. Vợ Biện nghe thấy càng cực thân hơn, vì kể từ hôm con chết, vợ Biện tránh hẳn chuyện ân ái với chồng, chị cảm thấy chuyện nằm với chồng nó nhạt nhẽo làm sao ấy.

Nếu như trong nhà không có con bé Nghêu ấy mỗi ngày a ê, bi bô với tất cả mọi người, chắc là bầu không khí trong nhà phải buồn chán lắm. Vì thế các sự bực dọc giữa bà mẹ chồng và cô con dâu rất có thể sẽ trở lại tình trạng gầm ghè như xưa. Nhưng nhờ có con bé nên câu chuyện giữa hai người được cải thiện một cách đáng kể.

Vì thế vô hình chung con bé đã trở thành nềim vui của cả nhà. Con bé lại khỏe cười, hay nói chuyện. Bi bô, bà bà, ba ba, mẹ mẹ… khắp nơi. Nhất là cái cách nó hay chạy lao ra rồi ôm chầm lấy chân người khác. Vì thế không chỉ có người làng Cối bên ngoài nhìn vào mà tất cả các thành viên trong nhà họ Huỳnh đều yêu thương con bé.

Có lẽ vì thế mà vết thương lòng (mất đứa cháu nội hiếm hoi) của bà mẹ chồng đã không bị cắt quá sâu. Chả là con bé có duyên với bà nội. Bà đánh mắng thế nào nó cũng nhe răng ra cười. Bị bố chòng, nó khóc to lắm, nhưng bà nội chỉ bảo một tiếng là im ngay. Thành ra bà nội bỗng yêu thương con bé Nghêu này một cách hết sức đặc biệt.

Câu nói màu nồng hơn nước đôi khi không phải lúc nào cũng đúng.

Sau đận sinh ra đứa con đầu lòng chết trong bụng mẹ từ lúc nào không ai hay biết, vợ Biện quay ra ăn chay trường. Nếu nhà có nấu canh cua hay kho tép, kể cả luộc trứng, chị chỉ lẳng lặng gắp mấy quả cà pháo muối ghém ăn với nước tương. Hình như chị đang thành tâm khấn vái với trời đất: Xin cải cho con cái mệnh. Xin đừng để cho đứa con trai thứ hai sau này và đứa con gái nuôi của con phải long đong đường tình cảm như quẻ bài đã ứng.

Nhìn thấy người con dâu ra chiều chán nản, bà mẹ chồng muốn nói vài lời can vào nhưng không biết phải ăn nói làm sao. Bà chỉ ái ngại cho tình cảnh của vợ Biện. Dù sao thì mang chửa chín tháng, thế mà đàng sinh nở lại kém phúc. Vận hạnh nhà họ Huỳnh xem ra đã bị sao quả tạ ám nặng quá. Bà mẹ chồng vì thế cũng chỉ còn biết cách thở dài, chẳng làm gì khác hơn được.

Không chỉ ăn chay, vợ Biện còn năng đi chùa hơn. Có hôm chị nhìn thấy một con cá bị mắc kẹt cạnh bờ ao, chị còn khỏa đám rau muống cho con cá ấy bơi đi. Bà mẹ chồng nhìn con cá vẫy đuôi mà tiếc của. Nhưng khi bà biết con dâu mình phóng sanh tạo phước thì lại thôi.

Một hôm bà hỏi con trai:

- Thế mẹ thằng cu với anh có còn ăn ngủ với nhau không?

Biện trả lời mẹ:

- Người ta chưa hoàn người, mẹ bảo, ai mà ép chuyện ấy cho được.

Biết con trai nói có lý, bà mẹ chỉ còn biết thở than: Thôi thì mẹ cũng chỉ cầu mong cho nó chóng nguôi ngoai. Chứ ép ăn ép mặc thì ép được, còn chuyện ép chửa, ép đẻ, chả ai ép được đâu. Rồi như nghĩ sao đó, bà lại bảo: Gía mà nó đẻ được một đứa con, cảnh nhà sẽ không quạnh như thế này. Chứ cảnh nhà vô hậu, hương hỏa mà không có người trông nom, các cụ sau này làm ma chả ai lo đến chuyện giỗ chạp, hương đèn, cúng quẩy.

Hôm ấy vợ Biện đang nhặt rau cần ở chái nhà nghe thấy lời mẹ chồng nói lời nghe thật thống thiết như thế, tự nhiên như có một sở ngộ điều gì đó, chị cảm động quá, đêm đến, chị bảo chồng:

- Mình cho em sinh một đứa con nữa cho mẹ vui.

Biện cầm tay vợ, nâng lên áp vào má anh:

- Thôi cứ để thư thư...

Không đợi chồng nói tiếp, vợ Biện xòe bàn tay ra vuốt lên má chồng, sau đó những ngón tay lần nhẹ xuống chiếc cằm mọc khá nhiều râu của anh. Rồi chị ân cần mấy ngón tay xoa nhẹ lên cổ chồng. Nơi đó trái cấm nơi cổ Biện chạy lên chạy xuống vì anh cảm động muốn khóc. Cứ thế bàn tay của vợ Biện hạ thấp xuống hơn, xoa lên ngực chồng. Chị tìm đến trái tim chồng lúc ấy đang đập một cách hối hả. Rồi bàn tay chị luồn xuống cạnh sườn anh, chị ghì chặt. Người đàn bà gục đầu vào ngực chồng:

- Nhanh nhanh để mẹ sớm có cháu bồng, mình ạ.

Máu trong người Biện chợt chạy loạn lên rần rật. Anh quàng tay ôm lấy vợ. Rồi Biện cúi xuống hôn nhanh lên đỉnh đầu người vợ, trong lòng chợt rung lên biết bao niềm cảm xúc.

Rồi thì sau đó cả hai vợ chồng cùng rung vai vì tiếng nấc. Bàn tay vợ Biện bây giờ đặt lên đùi chồng. Chị xoa nắn nhẹ nhàng bằng một cử chỉ khuyến khích và gởi gắm. Biện chợt trỗi lên một niềm khát khao bất chợt. Thế là không hẹn hò gì cả, hai người họ cũng ngả đầu trên mặt gối.

Ánh trăng ngoài sân vẫn sáng vằng vặc.

Bên kia gian nhà bà cụ đang ôm con bé Nghêu bay giờ đã ngủ rất say. Bất chợt bà cụ cười khi bà nghe tiếng chiếc giường tre bên phía buồng con trai và con dâu rung lên những tiếng kêu kẽo kẹt rất nhịp nhàng. Bất chợt bà cụ lẩm bẩm cầu xin một mình: Xin vong linh các cụ tổ nhà họ Huỳnh hãy cám cho cái cảnh mẹ con nhà tôi mà cho vợ Biện sinh lấy một mụn cháu. Rồi thì các cụ có muốn bắt tôi về chốn ấy bất cứ lúc nào tôi cũng xin được đi ngay không chậm trễ.

Tiếng giường tre càng lúc càng vặn rõ và nhanh hơn, gấp gáp hơn. Tự nhiên chưa bao giờ âm thanh ấy lại hiền hòa thân thương đối với bà mẹ của Biện như trong buổi tối hôm nay.

Đúng là vận hạnh nhà họ Huỳnh có lúc tưởng như là đen tối, nhưng cuối cùng thì sau cơn mưa trời lại sáng. Giông tố có hung hăng cách mấy thì có lúc cơn bão cuối cùng cũng sẽ qua đi.

Chả mấy chốc mà cơn mưa đầu mùa vãi xuống, những vạt rau dền, rau đay tranh nhau mọc lên, ngút ngát cả một góc sân. Trông chúng xanh non mơn mởn, lớn nhanh như thổi, bà mẹ chồng nghĩ ngay đến mấy bát canh rau dền nấu với tôm khô mà năm nào bà cũng chờ đợi.

Cây khế cũng buông xuống những chùm hoa màu tím trông rất nhộn nhịp, hình như bọn chúng quá háo hức, quá xăm xắn, muốn được ra quả thật nhiều trong năm nay. Kiến bống cũng hăm hở một cách khác thường. Chúng tranh nhau kéo những chiếc lá khế lại gần nhau, rồi nhả dãi làm thành những cái tổ, nom xa trông như giống những chiếc lồng đèn con con, bé tí xíu, màu xanh nõn nà.

Mưa về đem theo cả giun và sâu. Châu chấu và cào cào cũng tanh tách nhảy. Đàn gà vì thế tranh nhau mổ những con sâu béo mẫm, bỏ hẳn nắm thóc mà vợ Biện vãi ra cho chúng nhặt. Dế cơm và dế mèn thì táo tợn liều lĩnh, bay tràn cả bầy vào trong nhà mỗi khi đèn thắp lên. Biện có hôm bắt được lưng rổ dế, hôm sau đưa cho vợ kho với riềng ăn cơm.

Bà mẹ chồng thì hai con mắt cứ chăm chắm quan sát từng nét biểu hiện trên khuôn mặt cô con dâu. Tuy không nói ra miệng, nhưng bà rất sốt ruột mong ngóng xem bao giờ thì con dâu bà lại có chửa. Lắm lúc quá sốt ruột, bà gần như cau có với cả ông Trời:

- Giời hóa ra thế mà ăn ở bất công. Nhà Thoan con đẻ thòn thòn, nuôi không hết. Chà bù cho vợ Biện hiền lương thế mà chỉ xin lấy một mụn con xem ra mới thấy khó khăn làm sao!

Khi cây khế đã treo những quả bé tí xíu bằng ngón chân cái, lủng là lủng lẳng, cỡn lên mỗi khi có làn gió nhẹ thổi qua; đấy cũng là lúc vợ Biện lại hái lá me sống vào nhai, ăn vã nguyên cả một nắm to đùng.

Bà mẹ chồng tuy khấp khởi vui sướng như có đèn chăng trong bụng. Nhưng hình như bà sợ bày tỏ ra niềm vui của mình sớm quá trong lúc này có khi lại bị ma tà ám khí nó rình rập. Thành ra bà chỉ vừa ẵm con Nghêu, vừa xốn xang, giấu chặt cõi lòng trong ruột tượng, như thể bà mới là người có chửa chứ không phải vợ Biện.

Rồi vợ Biện có chửa đận ấy thật.

Tàn lượt khế đầu mùa rồi thì đến lúc mấy khóm mía mọc lên cao quá mái gianh, dóng mía nào cũng dài, đỏ tía một cách mời mọc. Đám người vẫn hay vào vườn mua hoa quả, chuối, mía... chở ra chợ huyện bán, nhìn vào cái bụng của vợ Biện phưỡn ra, đi đứng rất lách cách, tiện mồm bảo:

- Thế nào cũng đẻ con giai cho mà xem.

Khi mấy cây hồng sát hàng rào trái đã chuyển sang màu xanh thẫm, vợ Biện bảo chồng là chị gần đến ngày sanh. Thế là bà mẹ chồng sai Biện đi chợ mua cho bà mấy thẻ hương và một mớ giấy vàng mã. Bà định sẽ chống gậy ra ruộng mả nhà họ Huỳnh để đốt cho người dưới cõi âm, giúp bà đuổi xa mấy cái ma cô lảng vảng quanh nhà, giúp cho vợ Biện lần này mẹ tròn con vuông, cho bà khỏi rơi vào cái cảnh tuổi già mong cháu vò võ mà chẳng được một mụn cháu nào để ẵm.

Vợ Biện sinh nở đầu xuôi đuôi lọt, thuận buồn xuôi gió, đứa trẻ vừa chào đời đã cất tiếng oa oa khóc. Bà mụ lần nãy ẵm đứa trẻ ra trao cho bà nội nó, miệng ti toe, ra như thể tất cả đều là công lao của bà ta:

- Này bác nom xem. Hai cái bìu dái mẩy thế kia. Chim cò thì cứ gọi là ngồn ngộn như thế, nhà ta dẫu chỉ có một mụn đinh nhưng mà sau này thì cứ gọi là con đàn cháu đống, sướng nhá!

Mẹ Biện định bịt miệng bà mụ lại, nhưng không kịp. Chả là bà nội đứa trẻ không muốn nói lớn về đại hỷ sự này, tà ma chướng khí, oan hồn lảng vảng mà nghe được, rất có thể sẽ đeo bám theo thằng bé. Như thế sẽ chả tiện chút nào. Nên bà nội thằng cu chỉ nói khẽ:

- Cô cho tôi mượn thằng cò...

Khi bà mụ trao đứa bé cho bà nội nó, người đàn bà đang mỏi mòn ngóng trông cháu nội gần như ôm chặt đứa trẻ, gồng cái vai của mình khom xuống để che chắn bảo vệ cho thằng cháu nội. Bất chợt như nghĩ ra điều gì đó, bà gọi Biện vào, bảo:

- Anh chạy ngay đi kiếm mấy khúc xương rồng rồi treo bên ngoài hai chái nhà cho tôi!

Biện không hỏi vì sao vì mẹ bảo anh làm thế. Anh biết mẹ muốn anh treo xương rồng để xua tà. Mỗi lần lợn đẻ, mẹ anh vẫn hay có thói quen treo một khúc xương rồng ở cột chuồng lợn. Có lẽ mạng người quan trọng hơn nên mẹ mới bảo anh treo cả hai bên chái nhà.

Bà mụ tay bưng ra một chậu nước, lưng chậu là một thứ nước có màu đỏ khá đậm, cho thấy vợ Biện sinh con ra máu chảy hơi nhiều. Lều bều nổi bên trong cái chậu là cái nhau của đứa trẻ. Có cả giẻ rách đã ướt sũng trong chậu nữa.

Vợ Biện sinh con khỏe mạnh. Sữa lại nhiều nên đứa trẻ trông bụ bẫm khác thường. Nom cứ như một quả bí đao phổng phao trồng ngay sát sàn rửa bát, nước nhiều, quả bí ắt là phải đẫy.

Giống như con chị tên Nghêu của nó, thằng bé được bà nội đặt tên cúng cơm cũng rất có ý nghĩa: Huỳnh Văn Phúc. Bà nội đứa trẻ chỉ mong muốn là sự ra đời của nó sẽ đem lại phúc lộc cho nhà họ Huỳnh và cho cả riêng bản thân đứa trẻ. Nhưng bên ngoài thì cả nhà gọi nó là Ốc. Bà nội bảo bố thằng cu:

- Gọi cái tên xấu như thế cho dễ nuôi.

Nghêu và Ốc lớn lên trong tình thương yêu đằm thắm của bà nội và của cha mẹ. Theo lẽ thường, trẻ con khi có đứa em mới chào đời kế mình thường hay dễ tủi thân. Nhưng Nghêu thì không thế. Nó quý em lắm. Bà nội con bé vì thế càng vui hơn. Thành ra cứ mỗi lần đút bột cho Ốc, bao giờ bà cụ cũng không quên đút cả cho Nghêu. Tiếng cười đùa của ba bà cháu nghe líu ríu rất vui. Cảnh nhà họ Huỳnh vì thế không thể bảo là không đề huề ấm cúng cho được.

Cắc cũm mãi rồi thời gian cũng trôi qua thật nhanh. Khi Ốc đã biết nghịch phá ngoài sân, biết đòi chị bắt chuồn chuồn cho chơi thì cũng là lúc bà nội cảm thấy mệt mỏi trong người. Có hôm bà còn bảo Nghêu:

- Con đưa em ra ngoài kia chơi cho bà nằm nghỉ một chốc.

Bố mẹ Nghêu và Ốc bận rộn hơn.

Làng Cối vài năm trở lại đây mùa màng kém hẳn. Nạn sâu cắn lúa chưa qua, nạn còng lại đến phá phách. Rồi thì đang lúc lúa giỗ đòng thì lại bão. Phấn không thụ được, thành ra lúa chỉ có bông mà không có hạt. Người làng Cối lấy rơm lợp nhà, thấy nguyên cả thóc lép nằm cả trên mái rạ.

Thành ra Nghêu phải trông em cho bố mẹ đi vợ đất giồng khoai. Thằng Ốc bao giờ cũng nghịch phá. Nên hay đòi chị dẫn ra ngòai đường chơi. Lại vốn không có bà nội trông nom, thế là hai chị em rủ đi ra ngoài ngõ rồi lững thững đi về phía bác Thoan.

Nhà ấy có con chó cái đẻ, rất dữ. Vô phúc cho hai chị em Nghêu và Ốc hôm ấy lại đi về ngả ấy. Thấy hai đứa trẻ sớ rớ đi ngòai ngõ, con chó mẹ xông ra sủa rất gắt. Ốc mặt tái mét cắt không còn một hạt máu. Nghêu thì khác, bản tánh con chị này chẳng hiểu sao lại bình tĩnh từ thuở bé. Nghêu hai tay vòng lấy che chở cho em, miệng sủa gâu gâu lại như tiếng chó, hai con mắt nhìn thẳng vào mắt chó mẹ chứ không sợ sệt. Nhà bác Thoan gái khi chạy ra trông thấy Nghêu đang sủa với con chó nhà bác ấy nên không nhịn được cười. Bác ta quát chó:

- Quýt! Không được cắn người ta.

Con chó thấy chủ quát nên không dám làm dữ nữa. Nghêu lúc này mới thả em ra. Rồi nó nhanh tay dắt em về nhà. Thằng Ốc vẫn đang khóc thút thít vì quá sợ.

Đấy chỉ là một câu chuyện điển hình mà con Nghêu luôn bảo vệ cho em nó.
Rồi thì bà nội hai đứa qui tiên. Kể từ đó, con Nghêu bao giờ cũng nhớ lời bà nó dặn:

- Con là chị, phải biết thương em, bênh em. Đừng để cho người ta bắt nạt nó. Bà kém phúc không còn khỏe để lo cho chị em chúng mày. Nhưng nếu bà có làm con ma thì bà cũng sẽ không cho người ta bắt nạt hai đứa đâu. Nhớ lời bà dặn đấy nhá. Chị em phải thương yêu quấn túm lấy nhau.

Lần ấy, Nghêu lên mười hai tuổi đầu. Nó đã cầm tay bà nội và hứa:

- Con sẽ không để cho ai bắt nạt em con đâu. Con sẽ cho nó tất cả những gì con có. Bà nội cứ an tâm nhé.

Đấy cũng chính là một lời hứa mà con Nghêu đã sống bằng chính cuộc đời của nó với thằng em tên Ốc của mình.

Bên nhà bác Thoan có cái Thường, tên tục gọi là Hợi. Con bé này kém tuổi Ốc đúng một năm. Hai đứa cùng đẻ vào rằm tháng mười. Thành ra cứ mỗi năm tháng mười đến, vợ Biện lại bảo vợ Thoan:

-Thằng Ốc nhà em mười hai, cái Hợi nhà chị mười một rồi đấy nhỉ!

Hai nhà không cách xa nhau lắm. Hồi nhỏ Nghêu nhớ là từ sân nhà nó mà đi qua bên nhà bác Thoan phải mất một lúc lâu. Dạo ấy bà nội hay nhờ nó qua ấy xin nắm lá mơ hay nắm lá ngải cứu. Bao giờ bà nội cũng bảo:

- Nhớ mà cầm theo cái gậy, Nghêu nhá! Chó nhà ấy dữ lắm. Nó mà cắn cho thì khổ.

Nghêu chỉ dạ cái miệng nhưng vẫn đi tay không. Ngày còn bé Nghêu đã không sợ chó. Giờ lớn lên, Nghêu càng coi thường con vật hơn. Con chó thì ra về sau này già hơn, nó trở nên lười nhác, không còn hung hăng nữa. Vả lại mỗi lần nó bị Nghêu đá cho một cái vào bụng, thế là con chó đâm kiềng mặt Nghêu. Chả là chú Biện lâu lâu vẫn tập vài ngón võ cho con gái. Thỉnh thoảng đi ngang qua nhà bác Thoan, Nghêu còn chõ miệng vào trêu con chó bằng mấy tiếng sủa: Gâu. Gâu. Gâu.

Nhưng từ dạo lớn lên, nó thấy hai nhà rõ ràng chỉ cách nhau có mỗi một bờ trúc của nhà bà phán Hựu. Gọi là bờ trúc cho oai nhưng thực ra đấy là cái thổ đầu chuột đuôi voi. Chả biết ngày xưa người ta khai khẩn ra làm sao mà mặt tiền phía trước chỉ rộng có vài thước. Còn đâu thì miếng đất cứ ăn thuôn ra phía sau, dài mãi, rồi thì phình ra thành một khuỷnh rộng, nom như hình một quả bầu.

Trong ruộng trúc ấy nghe đâu ngày xưa có một hai người con trai vào đấy bắt rắn bắt rết gì ấy rồi thì cả hai cùng bị rắn hổ cắn chết. Nhưng có người lại kể là hai người họ cùng mắc bệnh long dương với nhau. Rồi thì người nhà của cả hai bên ra sức cản phá, một bên thì đánh chửi con trai, một bên thì khóc lóc van xin thằng con đừng làm chuyện ngược đời ấy. Yêu không trọn, thế là hai người họ mới rủ nhau vào ruộng trúc. Mãi cho đến khi có người ngửi thấy mùi xác chết, tri hô lên thì mới biết hai cái xác của họ đã trường phềnh.

Sát với bờ trúc là một cái vực, không sâu lắm. Nhưng nếu ai sơ ý mà ngã xuống, không vong mạng thì có sống cũng thành tật. Có lần nhà ông Khiết, bà con bên vợ của bác Thoan qua ăn cỗ, xơi đẫy rượu, đêm về chả biết đi đứng lẩn thẩn ra làm sao, gieo ngay xuống vực, sáng ra khi phát hiện thì đã chết. Còn chuyện người bị què chân hay gẫy tay do ngã xe đạp, do trượt chân ngã xuống vực, chả thiếu.

Thoai thoải xuống sâu hơn một chút, cái vực ấy tiếp giáp với con sông Lạch. Thổ nhà thím Biện và nhà thím Thoan cùng ăn thông với con sông Lạch ấy.

Nhà bác Thoan đông con, nhưng toàn là những đứa rấm rớ, nửa người nửa ngợm, đen trùi trũi như than, người cả làng Cối chẳng ưa gì bọn ấy. Nhưng cái Hợi thì khác, ai cũng thương nó. Nghe đâu nó không phải là con đẻ của bác Thoan giai. Người ta bảo là bác Thoan gái cái đận gánh chanh vườn nhà đi bán trên chợ huyện, bị mấy thằng cửu vạn thổ tả nó hãm cho. Thành ra cái Hợi đẻ ra, ngay từ bé, nước da đã trắng mịn không lẫn vào đâu được, khuôn mặt dễ coi, không câng cấc như mấy đứa khác. Nhìn vào chả khác nào một con bồ câu trắng đang nhặt thóc giữa một bầy quạ đen.

- Cả nhà ông Thoan đen như củ ấu thế kia, đẻ ra con bé da trắng như cùi dừa. Mắt mũi con bé nom cũng chả giống họ nhà ấy tẹo nào. Họa là có mù mới không biết đấy là con chim kền kền đi nuôi chim con tu hú.

Thằng Ốc thích con bé Hợi lắm. Thích ngay từ thuở để chỏm. Đấy là một thứ tình bạn thật đẹp. Thật trong sáng. Chả là mấy đứa con lớn nhà bác Thoan bao giờ cũng ưa thích gây sự, cà khịa. Chúng nó rất thích chơi lắm trò tai ngược, khỏe cậy đông bắt nạt trẻ nhà khác, bao giờ cũng khiến cho thằng Ốc rất ghét.

Không chỉ bắt nạt thằng Ốc, bọn kia vì biết thân phận con Hợi không cùng dòng máu với chúng nên bọn này không ngại gì mà không hành hạ con bé. Mặc cho bác Thoan gái bảo thế nào quân nọ cũng không nghe. Chả là chúng biết ông bố cục súc bao giờ cũng nhìn con bé Hợi với một cặp mắt rất hằn học. Trong bối cảnh ấy, vô tình hai đứa trẻ ấy chơi rất thân với nhau.

Tất nhiên con Nghêu cũng thích con Hợi. Nhưng vì hơn nhau năm tuổi đầu nên hai đứa con gái này thỉnh thoảng mới có thời gian ngồi chơi dăm ván ô quan. Còn thằng Ốc thì tuy không cùng tuổi với con Hợi nhưng lại đi học chung một lớp từ cái đận vỡ lòng. Thành ra hai đứa thường tha thẩn đi từ trường học về nhà. Vì nhà bác Thoan và nhà con Nghêu nằm ở cuối làng Cối, nên hai đứa có nhiều dịp để hái lá, hái hoa, và tha hồ trêu ghẹo nhau.

Tình bạn của hai đứa cuối cùng trở thành một tình bạn rất đẹp, rất hiền hòa, rất trong sáng.

Giá như mà con người đừng bao giờ bước vào tuổi dậy thì, tuổi thơ sẽ mãi mãi đẹp như một bức tranh vẽ cảnh những cánh đồng lúa của làng Cối, chuyện cổ tích vì thế sẽ không bao giờ mòn cũ, và chẳng ai phải cảm thấy mình đang bước vào một thế giới của những chông chênh khó lường trước được của người lớn.

Nghêu bước vào tuổi dậy thì trước tiên. Đấy cũng là lúc chú Biện đi vào rừng đắn gỗ vàng tâm, nhưng khi về đến nhà thì quay ra bị cảm thương hàn. Bị bệnh đúng có bốn hôm thì người suy kiệt hẳn đi trông thấy. Cuối cùng thì kiếp người cũng chẳng thoát được cái câu bốn tấm dài, hai tấm ngắn.

Trông con bé lớn nhanh lên trông thấy, mông và ngực đều nở, thím Biện một hôm hỏi con gái:

- Thế con đã có tháng chưa?

Nghêu ngơ ngác nhìn mẹ:

- Tháng là cái gì, hở mẹ.

Thím Biện ghé sát miệng vào lỗ tai con gái rồi thì thào rất khẽ. Nghêu nghe xong, khuôn mặt có vẻ rất ngỡ ngàng:

- Máu chảy ra ở chỗ ấy á, hở mẹ.

Người mẹ gật đầu. Nghêu lắc đầu, nói:

- Con chả bao giờ thấy cái ấy.

Thím Biện nhẩm tính thật nhanh trong đầu. Tính ra thì cái Nghêu nhà thím đã gần mười bảy tuổi. Thím so sánh với mình. Độ ấy, mới chỉ quá mười ba tuổi đầu mà thím đã có tháng. Nay nhìn thấy con gái to cao như thế mà lại không có, thím thấy hơi ngờ ngợ. Thế là thím lại ghét sát vào tai con gái hỏi tiếp một câu mà chỉ có Nghêu mới nghe thấy. Đứa con gái nghe xong liền trả lời bà mẹ:

- Lông mọc ở chỗ nào, hở mẹ!

Rõ ràng là đứa con gái của thím Biện chả biết chuyện gì. Mà có thể nó không biết là vì nó không có. Thảng hoặc thím Biện có nghe qua về những người đàn bà không có mao mọc ở vùng kín thì thiên hạ bảo là bị đoi. Nghe con gái nói chuyện rổn rang như bình thường, thím Biện vội đưa tay lên che miệng con gái:

- Khẽ cái mồm chứ. Lông mọc chỗ này này. – Vừa nói, thím Biện vừa chỉ vào khu vực kín sau phía dưới rốn, vị trí tự nhiên vào tuổi dậy thì người ta sẽ nhận ra những thay đổi vì lông sẽ mọc. Thím hỏi con gái: Thế chỗ ấy có mọc không?

Nghêu lắc đầu. Thím Biện cảm thấy lo lo. Đàn bà mà bị đoi thì người đời hay rỉa rói lắm. Nếu mà nhà chồng có gặp phải bất cứ chuyện gì xui xẻo đứa con dâu bị đoi sẽ bị người ta xem thường. Rồi họ sẽ không ngần ngại chuyện đổ thừa là cô gái đã đem sự xúi quẩy về nhà chồng. Nghêu nhìn thấy vẻ lo lắng xuất hiện trên khuôn mặt mẹ vội hỏi:

- Thế con có bị làm sao không, hở mẹ?

Thím Biện không trả lời con gái được. Thím chỉ nói:

- Nếu có ai hỏi là có không thì bảo là có nhá!

Thím dặn con gái như thế vì thím nhớ thời thím con trẻ; mấy người đàn bà trong làng Cối đã hỏi thím xem thím có mao hay không. Sau này thím biết họ hỏi là vì họ đang ngắm nghía thím cho đám con trai của họ. Rồi thím chợt nhớ đến hồi con nhỏ, lúc thím nhặt được con bé Nghêu ở ngoài bến đò, nhìn thấy con bé có cái âm vật to hơn bình thường, thím lại đâm lo. Nên thím bảo con Nghêu:

- Vạch quần ra cho mẹ xem nào.

Nghêu đỏ mặt. Nhưng con bé làm theo lời mẹ nó. Con bé chưa bao giờ cãi mẹ nó bất cứ điều gì. Nhìn kỹ lại bộ phận kín của con gái, thím Biện không khỏi ngạc nhiên khi nhìn thấy âm vật của con gái phình ra như một đụn thịt. Thím bỗng lắc đầu:

- Sao lại lạ thế nhỉ. – Nghĩ sao đó, thím Biện lại bảo Nghêu:

- Con vạch áo lên cho mẹ xem nào.

Thím Biện nhìn thấy hai nhũ hoa của con gái bình thường, cặp ngực xem ra có phần nhỉnh hơn, to đầy, không thây lẩy, nhưng gọn và chắc, có phần lớn hơn những đứa con gái khác.

Câu chuyện của hai mẹ con họ đã để lại trong đầu Nghêu biết bao nhiêu là câu hỏi. Cô bé không hề biết tại sao mẹ lại hỏi mình những câu như thế. Và đây cũng là lần đầu tiên Nghêu nhận ra là mẹ đang nói chuyện với Nghêu như nói với một người đã lớn.

Đấy là kỷ niệm đầu tên mà Nghêu sau này đã nhớ lại. Những câu hỏi liên quan đến tuổi dậy thì của cô.

Theo dòng thời gian, Nghêu bắt đầu hiểu ra vì sao mẹ đã hỏi cô những câu như thế.

Chếch quá bên kia mé quả đồi là căn nhà của họ Quách.

Thời còn trẻ, vợ của Quách Văn Điều là một cô gái có khuôn mặt khá dễ nhìn. Người làng Cối gọi cô gái là Chiên. Trăm tội chỉ vì cô gái tên Chiên ấy có đôi chân mày quá đen và quá rậm nên chẳng mấy người dám xin cô ta về làm dâu. Họ bảo là đôi chân mày ấy chẳng thể nào giúp con trai nhà họ được vượng phu ích tử. Thế là đáng lẽ Chiên cũng có thể được người ta gánh cau qua ăn dạm, nhưng chờ mãi chả thấy ai người ta đến.

Ngày xưa nhà họ Huỳnh có thằng con trai tên Biện, vì nhút nhát, nhà lại xa những nơi đông người nên Biện không bao giờ dám đi ve gái làng Cối. Biện chỉ quẩn quanh chơi đánh cờ tướng với Thoan. Hai thằng bạn không hợp tính khí, một thằng hiền lành, một thằng cục súc. Nhưng không có bạn, hai đứa quay ra chơi với nhau khá thân.

Gần nhà nhau nên Biện qua lại mãi đâm sinh tình với Chiên.

Đận ấy, hai người đã từng đưa nhau vào ruộng trúc sát ngay cái vực để hò hẹn. Biện nhát gái lắm. Thích con gái người ta thì bụng Biện đã thích nhưng lại không dám mở lời. Mà vào cái cảnh của Biện, cứ hễ là con gái thì cậu ta thích, chẳng cần cứ phải là con gái đẹp thì anh cu Biện nhà mình mới chịu ưng bụng.

Nay vớ phải Chiên là đứa con gái khỏe cười, Biện mới quay ra hay lân la, suốt ngày đâm đầu sang bên ấy làm đủ các việc cho người ta. Nhưng mỗi khi chỉ còn hai người thì Biện ta lại lung ta lung túng, ú ớ, chả khác nào con gà nuốt phải dây lá chuối khô. Thành ra mọi việc trai trên gái dưới đều do Chiên hoàn toàn chủ động.

Của đáng tội nhẽ ra thì hai người đã có thể cùng nhau lạy gia tiên mà thành chồng thành vợ. Nhưng bà mẹ của Chiên lại là người ngoa ngoắt, ăn nói chỏng lỏn, ưa nói chuyện xếch mé, thành ra người làng Cối chả ai dám qua lại. Sẵn ghét, họ nói gièm đủ chuyện, thế là mẹ Biện nhất mực cấm cửa không cho con trai qua lại với con bé có đôi chân mày đen và rậm như sâu róm kia.

Rồi lại mạnh về phần mối lái, cuối cùng người ta lôi Biện đi coi mắt vợ. Biện ban đầu cứ nghĩ đến tình nghĩ với Thị Chiên nên cứ dung dằng nấn ná. Sau bị thúc mãi phải đi. Khi đến nới, nhìn thấy cô gái có khuôn mặt phúc hậu nhu mì, Biện mới chợt nhận ra là anh gần như quên béng ả Chiên. Thì ra Biện nhà mình không phải là người chung tình, thấy gái là thích, chẳng cứ gì đến các chuyện ân nghĩa ân tình lôi thôi lằng nhằng khác.

Đã bảo rồi, với Biện nhà mình, cứ hễ con gái là Biện thích. Hơn nữa, thấy mẹ cấm cản mình với Chiên rất gắt, nhưng lại húi anh vào với cô gái kia, Biện ừ đại. Thế là vợ Biện được người ta hẹn ngày lành tháng tốt sẽ cho nhà họ Huỳnh sang kiệu cô dâu về.

Ả Chiên từ đấy rất hận thù người con trai bạc bẽo. Chị ta căm ghét cả người đàn bà chả làm gì nên tội, trăm sự chỉ vì chị ta trở thành vợ của Biện nên bị thù ghét lây. Rồi càng lúc, thị Chiên rất hận thù vợ Biện.

Vài năm sau thì ả Chiên do bà mẹ tất tả đi kiếm chồng cho con mãi ở bên mạn ngược nên cũng cuối cùng cũng yên bề gia thất. Cơ mà là bắt rể. Quách Văn Điều ngày ấy khét tiếng là người tắt mắt, khỏe thói trộm đạo, không ai dám dây vào. Nay nhìn thấy bà mẹ của ả Chiên khẩn khoản, lại có cả tiền biếu không cho nhà trai. Cơm no bò cỡi. Bảo thế, chả ai dám cãi là cái số Quách Văn Điều không gặp may.

Những tưởng thời gian trôi qua, lòng con người sẽ hóa giải được những thâm thù trong quá khứ. Ai ngờ, ả Chiên tuy đã chồng con một bề mà lòng vẫn tơ tơ tưởng tưởng đến Biện. Ngay cả cái hôm Biện ngã ốm thương hàn rồi chết, ả Chiên đã qua tận ngõ nhà họ Huỳnh nhiếc móc vợ Biện là thứ đàn bà đoảng giết chồng. Thì ra là lửa tình mà ả Chiên dành cho Biện trong lòng không bao giờ tắt. Một ngọn lửa tình mà đến cả thời gian cũng đành phải bó tay đầu hàng.

Rồi chuyện trẻ con mất lòng người lớn. Con trai ả Chiên thấy con trai của thím Biện ốm yếu hơn nó, mà lại học thong minh hơn mình, nên một hôm thằng này cậy gần nhà, chặn đường rồi lấy gậy vụt Ốc. Bà mẹ của thằng con mất dạy ấy còn xông vào đánh thằng con trai của tình địch. Trưa về, Nghêu thấy mặt em bị sưng, hỏi ra mới biết là bị con nhà Quách xúm vào đánh. Đêm ấy, Nghêu rắp tâm báo thù.

Gần tết, nhà họ Quách có trồng một vạt hoa cúc. Năm nào cũng thế. Nhà ấy có giống hoa cúc vàng, khi hoa nở to bằng cái bát sành, nên năm nào cận tết nhà Quách cũng trồng rất nhiều hoa cúc. Lái buôn cho xe trâu vào kéo đem về chợ huyện bán.

Đêm tối trời, Nghêu một mình lẻn vào ruộng hoa cúc ấy, nhổ bằng sạch. Nhưng cô bé không nhổ bật hẳn gốc mà chỉ nhổ cho gốc hoa đứt hết rễ mà thôi. Thoạt nhìn thì chả ai biết chuyện gì đã xảy ra.

Sáng hôm sau người nhà họ Quách đi ra tưới hoa, nhưng lạ thật, mới già quá bóng nắng một tí thì cả hơn ngàn gốc hoa thi nhau héo rũ như thể có một thứ bệnh dịch nào đó đã kéo đến. Rồi thì nhiều gốc hoa bị ngả nghiêng đi. Khi nhà thím Chiên gái nhấc thử một cây lên mới biết là rễ đã bị đứt hết.

- Đích thị là có ai phá nhà ta rồi. Tiên sư bố nó cái quân chó đẻ nào…

Rồi thì người ta phát hiện ra một chiếc dép của một đứa con gái. Thằng con trai thím Chiên nhận ra đấy là chiếc dép của con Nghêu. Thế mới vãi tội ra. Bao nhiêu lửa hận tình hôm xưa âm ỉ, ngun ngún, nay gặp gió cả rơm khô, thế là thím Chiên cầm ngay chiếc dép đi qua bên cổng nhà họ Huỳnh, xoi xói chửi tàn chửi tệ.

Nghe tiếng chửi, thím Biện chạy ra.

Người đàn bà kia vỗ đùi, vỗ rụm, nhảy cẫng lên chửi. Chửi rất ngoa nguyền. Thím ta vừa chửi vừa hất cát hất đất. Thím Biện nghe không kịp vuốt mặt, nhưng cuối cùng thím hiểu ngay đầu đuôi câu chuyện.

- Mả bố mày con đĩ kia. Mày định rồi mày cũng sẽ dạy cho con mày đi đĩ à?

Hóa ra câu chuyện vườn hoa bị phá vẫn không thoát khỏi câu chuyện hờn ghen của người đàn bà ngun ngún ngọn lửa hận tình của gần hai mươi năm về trước. Con Nghêu được gọi ra. Nó dắt theo thằng em bị ăn đòn. Dù bất luận như thế nào, người đàn bà con dâu nhà họ Huỳnh đáp trả lại:

- Này chị kia. Chị chửi tôi thế nào cũng được. Nhưng chị mà động đến con gái tôi, rồi bảo nó là con đĩ, tôi sẽ không để cho chị yên đâu!

- Á à… mày đi đĩ thì đi đĩ mặc mẹ mày. Con cái con thổ tả kia, mẹ mày đánh đĩ. Rồi thì mày cũng đánh đĩ nốt.

Thím Biện mất hết cả kiên nhẫn. Thím tuy không to khỏe bằng thím Chiên, nhưng không hiểu sao khi người ta chửi đứa con gái nuôi, tự nhiên thím không kiềm mình lại được. Thế là thím mất hết bình tĩnh, xông vào đánh đấm một trận, rách áo rách quần với người đàn bà đang nổi cơn ghen kia.

Con Nghêu đứng im nhìn. Nó chợt nhận ra là người mẹ của nó bình thường luôn là một người đàn bà hiền lành chân chất. Nhưng chỉ vì đứa con gái của mình, người đàn bà ấy đã trở thành một con người hoàn toàn khác hẳn.

Đó là một trong những ký ức sâu sắc nhất để nó sau này không bào giờ từ chối bất cứ điều gì mẹ nó yêu cầu.

Thế mới biết hoa giấy là loài hoa rất hiền, nhưng khi cần thiết, nó sẽ đâm người khác bằng những chiếc gai của nó để tự vệ.

Càng lớn, Hợi càng xinh hẳn ra. Ai ai người ta cũng tấm tắc bảo như thế.

Không chỉ có đám con trai trong làng Cối nhận ra điều đó mà ngay cả đám con trai ở bên làng Tấm, làng Hạ, làng Ruốc cũng biết tin. Đúng là tiếng lành đồn xa. Hoa thơm mọc ở cuối vườn, đầu vườn cũng ngửi thấy mùi thơm. Có người nhìn con bé rồi chép miệng nói với thím Thoan:

- Cái giống Trời sinh ra phận má hồng là để gieo sầu gieo khổ. Con gái mà xinh thế kia thì chưa hẳn đã là cái phúc. Nom thấy con bé xinh xắn mà tôi lại thấy đâm lo.

Có người ái ngại một cách dè dặt:

- Cứ kiếm đại một chỗ nào tử tế, không quá quắt, gả ngay đi. Không khéo rồi lại sinh ra muôn vàn giống tội! Đàn ông con giai làng Cối này ai cũng như cái gậy thằng ăn mày, bạ chỗ nào cũng chọc vào được.

Có người độc mồm hơn, bảo:

- Nói xin lỗi chứ, đứa con gái nom giòn con mắt thế kia, chả khác nào quả hồng treo trên cành. Trẻ thì lắm. Mà thuần là trẻ hỗn ăn. Cứ gậy mà chúng nó chọc thì không giập, không rụng cũng không được.

Tất nhiên chồng thím Thoan rất ghét Hợi. Ghét ra mặt. Ghét cay ghét đắng. Hình như điều tiếng của mọi người bàn tán bề nhan sắc của con bé đã trở thành một nhắc nhở khó chịu trong tâm khảm chú ta. Thì ra sự xuất hiện của Hợi không chỉ làm khổ cho mẹ, mà cô bé còn làm khổ cho ông bố dượng, người lúc nào cũng hằn học, bực tức, ghen tuông. Nghe đâu khi biết Hợi không phải là con đẻ của mình, ông ta đã lấy dao đem ra chặt trụi bốn gốc chanh, năm nào cũng đơn ra mấy gánh quả.

Trai làng bắt đầu hau háu đôi mắt nhìn Hợi. Chả ai cấm bọn chúng được. Đứa con gái xinh đẹp khác nào cái hoa giữa đàng. Chưa có chồng thì giai làng muốn chòng ghẹo thế nào mà không được. Người mẹ ban đầu không để ý gì lắm. Nhưng sau nghe thấy thiên hạ xầm xì nhiều quá, thế là thím ta phải nói chuyện với con gái:

- Mẹ không muốn ép duyên mày, nhưng nếu như mày đã thích thằng nào, bảo mẹ một tiếng, rồi mẹ sẽ nói chuyện với người ta. Còn như chưa có nơi nào, để mẹ nói chuyện với bác Biện gái cho mày.

Hợi bẽn lẽn giấu niềm cả ngượng vào chéo áo.

Không phải là Hợi không muốn lấy chồng. Con gái quê, lại đang cái độ tuổi xuân như thế, chuyện được nằm kề một người con trai không phải là Hợi không bao giờ nghĩ qua. Nhưng bảo với mẹ là cô không muốn lấy chồng trong lúc này sao mà nó ngượng đến thế.

Thấy con gái khuôn mặt đỏ bừng, người mẹ đoán ra là cô đã muốn lấy chồng nhưng còn ngại nói ra. Vì thế thím Thoan bảo: Thế thì để mẹ nói chuyện với nhà người ta.

Nhưng mà chuyện lấy anh Ốc với Hợi nghe sao nó cứ lấn cấn như thế nào ấy. Hợi không ghét người con trai nhà họ Huỳnh chút nào. Thực ra Hợi quý anh ta lắm. Hai người đã từng đi học chung với nhau cho đến khi trường tiểu học trong làng không còn chữ để dạy cho hai đứa nữa. Từ đó Ốc và Hợi cuối cùng mới thôi ngày nào cũng gặp mặt nhau.

Thời gian vô tình trôi đi, cuối cùng cả hai đứa đều lớn lên. Hai nhà lại cách nhau không xa. Chỉ cách bởi một ruộng trúc, một cái vực ăn thong ra con song Lạch. Lắm hôm Hợi ra đấy tắm trước, khi nhìn thấy Ốc ra tắm sau, cô gái không hề dám bước lên. Hình như cô sợ nước thấm vào vải áo quần, bó sát vào cơ thể, nom sẽ như chẳng mặc cái gì.
Chàng Ốc mặc quần đùi, lội ùm xuống song, tha hồ bơi, tha hồ lặn. Mà nếu nó có lên bờ, nước thấm vào quần, bó vào cơ thể, phô ra những đường nét góc cạnh gồ ghề, anh ta vẫn không ngại. Vẫn bình chân như vại. Có khi anh chàng còn đứng trên bờ đá, tóc tai ướt rượt những nước, nơi tiếp giáp hai khoanh đùi gồ lên một khối, miệng nói bô bô:

- Không về, định ngâm mãi cho đến chết rét à?

Hợi môi tím như mồng tơi héo, run cầm cập:

- Về trước đi. Chốc nữa đây mới về!

Cô bé nói thế nhưng kỳ tình đã muốn ra về lắm. Nhưng làm sao cô có thể bước lên bờ mà về được. Mỗi một giây chàng Ốc còn đứng trên bờ là một giây cô bé Hợi rét run cầm cập. Cô tuy ngâm dưới nước nên người không thấy lạnh lắm, nhưng cái cổ và khuôn mặt thì cực kỳ rét.

Thế là từ đó trở đi, cô bé Hợi không bao giờ dám ra tắm sông ban ngày nữa.

Rồi lâu lâu mẹ cô sai qua bên nhà thím Biện xin lửa về thổi cơm, xin một thìa mẻ, hay vay vài đấu ngô, cô chỉ chạy qua chớp nhoáng, xong việc rồi lại tất tả ra về. Có hôm Hợi nhìn thấy cây roi nhà Ốc quả ngon quá. Đưa tay lên hái. Đúng lúc ấy chàng Ốc đi đâu về, nhìn thấy Hợi đang vặt rôi, cô bé ngượng chin người. Mặc cho anh Ốc bảo:

- Gượm đã. Để tớ chọc cho một rổ, đem về ăn.

Nhưng cô bé chỉ nghĩ mình là người ăn trộm, mặt đỏ nhừ như màu trái roi đỏ trên tay.

Nhan sắc của Hợi càng ngày càng ngọt. Trai làng rủ nhau kéo đến khu vực này vào những đêm sáng trắng và những buổi trời không có mưa rất đông. Tiếng chó cắn người lạ khiến cho hàng xóm rất sốt ruột.

Ốc giống chú Biện, tất nhiên là thích gái những cái miệng không bao giờ chịu bảo ra lấy một tiếng. Hợi có lúc đã cảm thấy thinh thích anh chàng này. Nhưng trông cái vẻ cù lần của người con trai cạnh nhà, cô bé dần nhận ra anh ta là kẻ nhát gái. Chả lẽ con gái lại mở lời trước. Ai đời lại cọc đi tìm trâu. Có lẽ chờ mãi mà không thấy Ốc động tĩnh gì, Hợi đâm nản.

Cứ thế, hai đứa trẻ hàng xóm ấy tuy trong bụng đã có ít nhiều tình cảm nhưng cuối cùng chỉ vẫn dừng lại ở quãng đánh rắn giữa khúc. Chẳng đi đến đâu. Chả ra làm sao.

Đám trai làng càng lúc càng táo tợn hợn. Chúng nó chòng ghẹo Hợi đến độ chú Thoan sau này mất hết cả kiên nhẫn. Chú quay ra bảo vợ:

- Mày làm sao thì làm, tống quách cái con nghiệt chủng ấy đi. Không thì cái quân thổ tả kia đêm nào cũng kéo đến đây như chó dái. Đái ỉa khắp ra đây, tao bực không chịu được.

Người mẹ trong lòng rất đau khổ. Nào thím có muốn như thế đâu, nhưng ngặt là hôm qua bên nhà họ Huỳnh bàn chuyện, hai người đàn bà đã đồng ý với nhau như thế. Câu chuyện của hai đứa trẻ cuối cùng chỉ còn chờ hôm nào rảnh hai bà mẹ sẽ đi coi tuổi cho hai đứa xem có hợp hay không.

Sau khi hai bà mẹ kể ra ngày giờ sinh của hai đứa trẻ, ông thầy địa lý bảo là cung hai đứa khắc nhay lắm. Bằng như có cố tình mà miễn cưỡng, sau này có sống chung cũng chẳng thể có hạnh phúc. Lại sinh cùng ngày, cùng tháng, cung hỏa đối lại với cung hỏa, sau này đường con cái đã hỏng, mà rồi cả cái sự chúng thân cũng chẳng ra cái quái gì. Thì ra ông thầy địa lý cũng có một thằng con trai rất say cái Hợi.

Thím Biện buồn mà thím Thoan lại buồn đến mươi phần. Chả gì thì con Hợi cũng là con gái. Vú mẩy mông đầy, giành giành ra một rổ, chả khác nào thẻ đường phèn trong cái bát gỗ. Mà con giai làng Cối này thì cứ như một đàn nhặng vo vo bay ở bên trên. Thử hỏi làm sao mà người mẹ không lo ngay ngáy cho được.

Chú Thoan bảo vợ:

- Hay là mày gả quách nó cho thằng Sở con giai nhà lão Điều. Họ bảo tao rồi. Lễ biện sang, muốn bằng nào, cứ bảo người ta lấy một tiếng.

Thím Thoan tìm cách hoãn binh. Dù gì thì thím cũng không cái thằng Sở này. Trông mặt nó thất đức lắm. Nom chả khác nào khuôn mặt gian xảo của ông bố. Còn bà mẹ thằng Sở thì tính tình ương ngạnh, ăn không nói có. Thím nói với chồng:

- Thì cũng phải đi coi xem cái tuổi nó co hợp hay không!

Ông chồng đốp luôn:

- Xem tuổi làm đếch gì cho rách việc. Dị đoan thì chỉ tổ lằng nhằng thôi. Như tao với mày, ngày xưa cũng coi tuổi với coi tác. Bảo là hợp lắm. Thế mà sống có hạnh phúc ra cái gì đâu!

Người vợ chỉ biết nhìn chồng, nỗi đau ngấn thành nước mắt:

- Để tôi hỏi xem con Hợi nó...

Không để vợ nói trọn câu, chú Thoan quát lên:

- Hỏi, hỏi cái b... ông đây này. Không nghe, đánh gióc cổ bỏ mẹ nó đi. Con cái trong cái nhà nà không có cái phép cãi nhời cha mẹ! Không việc b... gì phải hỏi cả.

Thì ra chẳng phải là thằng Sở yêu thích gì con Hợi. Kể ra thì nó chỉ thích con bbé một phần. Phần nhiều hơn là nó biết thằng Ốc cũng thích con bé. Mục đích nó muốn cưới con bé chỉ vì muốn trả đũa thằng Ốc. Thế là lại có tiếng đồn ầm lên là trai làng này thằng nào cừ nhất mới lấy được con Hợi. Thành ra thằng Sở muốn cưới được con Hợi chỉ vì mục đích ấy.

Hóa ra đấy là một cuộc chạy đua của bọn trai làng, xem coi thằng nào có thể đem võng qua nhà ông Thoan để gánh con Hợi về làm dâu. Vì là gái tơ chưa có nơi đặt giầu cau, trai làng nghiễm nhiên có thể chòng ghẹo Hợi một cách danh chính ngôn thuận. Có hôm bọn chúng còn táo tợn, rình lúc Hợi đi tắm rồi rủ nhau chặn ngõ, buông lời tục tĩu, nham nhở, khả ố. Hôm ấy con bé không dám lên bờ. Thông thường, chỉ có một mình thằng Ốc là đứa hàng xóm quen biết mà nó còn ngại, nay nguyên cả một đám lâu la hung tợn như thế, con bé càng ngại hơn, sợ phát khiếp lên được.

Tiếng bọn con trai cười hô hố trên bờ khiến con bé sợ vãi đái dưới sông.

Trong bọn có ba thằng là con Hợi thích. Đó là thằng Tài nhà Chung, thằng Định nhà Oanh, và thằng Hưng nhà Hiển. Ba thằng ấy là bọn con trai nhiều lần nói những câu dễ nghe. Cả ba thằng đều là bạn học với Hợi ngày xưa. Vì thế Hợi tuy không thật sự thích thú lắm, nhưng xem họ ra vẫn còn hơn là cái anh cu Ốc nhà thím Biện, mồm miệng lúc nào cũng ngậm chặt như dính phải cơm nếp nhão.

Gía như chỉ có một trong ba thằng con trai ấy, rất có thể Hợi sẽ lúng liếng đôi mắt cười tình. Đằng này ba thằng kia lại đứng chung với đám con trai làng Cối, thành ra Hợi chỉ biết cúi đầu im lặng.

Hôm nay Hợi rất muốn về vì đã tắm quá lâu. Nhưng bọn kia xem ra rất thích thú cái trò nhìn Hợi ngâm nước, môi tím ngắt lại. Chúng cợt nhả cười đùa với lời lẽ rất đểu cáng. Đáng lẽ ra cô bé không nên ra đây tắm một mình hôm nay. Chả là từ cái hôm bị bọn con trai kéo ra đây phá đám, ngay cả về đêm Hợi cũng không ra sông tắm nữa. Nhưng vì Hợi hôm nay có tháng, cô muốn ra sông tắm cho sạch. Vô tình thế nào mà lại gặp phải bọn con trai kéo ra. Đến lúc Hợi gần như rét run phát ốm, vừa sợ hãi, vừa căm ghét bọn con trai, cô rủa thầm bọn này trong bụng: Xin làm ơn đi đi chỗ khác cho người ta còn lên bờ nữa.

Giữa lúc ấy thì Nghêu xuất hiện. Cô gái nghe thấy tiếng bọn con trai cợt nhả, trong bụng cảm thấy rất ghét. Nhất là cô biết ác ý của bọn kia là cố tình cầm chân Hợi không cho cô bé lên bờ. Cô gái bèn lên tiếng:

- Các anh đứng rồi nói chuyện cợt nhả thế này có khác nào chặn lối không cho người ta lên bờ.

Một thằng trong bọn cười đểu:

- Giả như bọn anh đây muốn như thế, cô em định bụng sẽ làm gì đối với bọn anh, nào.

Chẳng hiểu sao Nghêu nóng mặt. Cô gái chỉ thằng vào mặt thằng này:

- Làm gì à? Tôi chỉ muốn nói lời phải quấy. Nhưng nếu anh không nghe, tôi sẽ không nể mặt đâu.

Nghe người con gái nghiêm giọng nói như thế, bọn này hình như cảm thấy có một trò vui mới, cả bọn đồng thành phá lên cười ùng ục. Tiếng cười của bọn chúng nghe rất dâm đãng, đểu cáng. Hợi ngâm dưới sông theo dõi câu chuyện, hồi hộp quên cả rét. Cô bỗng cảm thấy lo lắng cho chị gái của thằng Ốc.

- Tôi yêu cầu các anh nhường lối, để người con gái kia có thể lên bờ về nhà.

Nghe câu nói có vẻ ra lệnh ấy, đám con trai lại liền hô hố cười. Lần này càng to hơn. Có thằng sặc lên, ho rũ rượi. Một thằng trong bọn thách thức:

- Cô em có giỏi thì bắt bọn anh im đi!

Nhanh như cắt, Nghêu tiến thẳng đến bên thằng này, chụp ngay cánh tay phải của hắn rồi giật mạnh ngược ra sau. Có lẽ bị giật quá mạnh nên thằng này bất thần kêu ré lên vì đau. Khuôn mặt nó tái mét lại. Hình như khớp xương đã bị trật. Nghêu gằn giọng:

- Nếu các anh không nhường lối cho cô gái kia, tôi sẽ không nể các anh nữa. Tôi nói là tôi sẽ làm thật đấy! Không khách sao đâu.

Với cái giọng nói chắc như đinh đóng cột ấy, bọn con trai chợt nhận ra Nghêu không phải là một cô gái bình thường. Lại có tiếng đồn là Nghêu có võ. Hơn nữa, chúng biết mình đã làm khó Hợi lâu rồi. Vì thế chẳng đứa nào bảo đứa nào, chúng lần lượt rời bến sông.

Khi bọn kia đi hết, Hợi luống cuống lội gần vào bờ. Cô gái răng lập cập va vào nhau. Cô nhìn người con gái hàng xóm tên Nghêu bằng đôi mắt cảm động như thể cô bé đang nhìn một vị anh hùng trong những câu chuyện của Tàu mà người già thỉnh thoảng vẫn kể cho con cháu nghe ngày tết. Hợi nói, răng va vào nhau:

- Không có chị Nghêu thì em chả dám về. Nãy giờ em hốt lắm.

Nghêu nhẹ nhàng nói:

- Về nhanh đi, kẻo rét. – Nghĩ sao Nghêu nói nhanh: Bận sau có muốn đi tắm sông thì qua rủ đây đi cùng. Chứ bọn con giai làng này chúng nó mất dạy lắm.

Đấy cũng là lý do tại sao người làng Cối thỉnh thoảng vẫn nhìn thấy hai cô gai ra sông tắm chung.

...Tắm chung nên mới sinh tình,
Cho mai mến trúc, cho mình mến ta.
Tắm chung nên mới sinh ra,
Cái duyên chân chất, đậm đà lứa đôi...

Cuối cùng thì vùng kín của Nghêu đã thấy có mao mọc lên từ từ, ban đầu thì lún phún như râu ngô non, thẳng thướm, nhưng càng lúc càng mượt sợi, càng quăn hơn, nom như một vắt thuốc lào tãi ra trên vốc bàn tay.
Rồi chu kỳ tháng đến, Nghêu hôm ấy lần đầu nhìn thấy máu chảy ra nơi âm hộ, vì không thấy đau, nên cô không sợ, cô gái chỉ cảm thấy mình không thích nhìn thấy những giọt máu ấy. Nó khiến cô gái cảm thấy khó chịu. Hình như điều đó khẳng định rằng Nghêu là một phụ nữ. Nghêu không muốn thế. Nghêu muốn mình khác đi cơ. Cô muốn mình giống như đám con trai.

Nghêu hay nằm mơ. Thường thì hay nằm mơ gặp thấy bà nội nhiều nhất. Không chỉ nhìn thấy khuôn mặt của bà nội sáng và đẹp hơn, nhưng Nghêu nhớ rõ trong giấc mơ của mình cái mùi khăn khẳn mà những ngày cuối đời bao giờ cũng bốc lên từ người bà nội không biến đi. Sáng ra Nghêu kể chuyệm, mẹ cô lại hỏi:

- Thế bà có dặn gì không?

Nghêu cố nhớ nhưng không nhớ được xem bà nội có dặn gì hay không. Mà thường thì bà chả nói gì nhiều. Trong những giấc mơ, bà hay vạch tóc Nghêu ra bắt chấy. Nhưng Nghêu nhớ là mắt bà kém lắm. Có khi Nghêu nằm mơ nhìn thấy mình ngồi nhổ tóc sâu cho bà nội. Có khi Nghêu giã trầu cho bà, có khi Nghêu bóp chân, đấm lưng. Có khi hai bà cháu còn ngồi ăn lạc luộc, ăn ngô rang, ăn sắn nướng. Thỉnh thoảng Nghêu nằm mơ thấy bố về. Kể cho mẹ nghe thì mẹ lại hỏi:

- Thế thầy có dặn gì con không?

Nhưng lần ấy Nghêu lại không nhớ được gì cả.

Nhưng dạo gần đây, Nghêu hay có những giấc mơ kỳ quặc hơn. Nghêu rất ít khi nằm mơ thấy bà nội và bố. Trong những giấc mơ của Nghêu bây giờ là một người khác.

Nhất là từ cái dạo Nghêu hay cùng với Hợi ra tắm sông. Nghêu hay nằm mơ nhìn thấy cô gái này. Thời còn bé thì Nghêu không phải là không biết Hợi nhưng chưa bao giờ Nghêu nhìn kỹ Hợi. Bây giờ nhìn Hợi, Nghêu thấy cô gái khác trước nhiều quá. Khuôn mặt người con gái như có một điều gì đó rất đặc biệt khiến Nghêu cảm thấy không bình thường, một cảm giác mà Nghêu chưa bao giờ nhận ra. Nghêu thèm mình được là một người con trai. Một ý nghĩ luôn khiến Nghêu dằn vặt mãi.

Khác với những giấc mơ Nghêu ngày xưa hay nhìn thấy bà và bố, Nghêu thường không nhớ rõ câu chuyện của họ đã nói với nhau trong giấc mơ. Một điều lạ nữa là Nghêu chỉ nằm mơ nhìn thấy bà và bố giống như hình của một tấm ảnh trắng đen. Nhưng khi nằm mơ nhìn thấy Hợi, đấy là những giấc mơ có màu sắc y như thật ở ngoài. Ví dụ cánh áo của Hợi mặc rõ là màu xanh. Còn đôi môi Hợi màu đỏ, mái tóc màu đen, hàm răng màu trắng, cánh tay trắng như hoa sữa... tất cả hiện lên trong giấc mơ của Nghêu rất rõ.

- Đêm hôm qua con nằm mơ thấy cái Hợi nhà thím Thoan!

Mẹ nghe Nghêu nói thế, hỏi:

- Sao dạo này mày hay nằm mơ nó thế. Mơ thấy cái gì vậy?

Nghêu kể lại cho mẹ nghe:

- Con thấy hai đứa đi bắt cua chung. Bắt được nhiều lắm. Mà con nào cũng mẩy. Sáng thức dậy, con cứ tiếc mãi. Cái Hợi bảo là nó chỉ lấy một ít thôi, còn đâu cho con hết. Tỉnh ra chẳng thấy con cua nào cả.

Thì ra không chỉ có hình ảnh và màu sắc, Nghêu còn nhớ cả những câu chuyện mà hai người họ thường nói với nhau trong giấc mơ. Có hôm ngủ trưa trên chiếc võng mắc ngang qua hai cây mít nhão ở chái nhà, Nghêu cũng nằm mơ thấy Hợi. Ban đầu Nghêu không thắc mắc lắm, nhưng cô nhận thấy mình mơ gặp Hợi hoài, Nghêu bắt đầu suy nghĩ tìm cách giải thích, nhưng lần nào Nghêu cũng đành bó tay.

Có lúc Nghêu nói chuyện nằm mơ thấy Hợi hoài, bà mẹ nhìn con gái có phần hơi lạ nhưng cũng không hiểu gì nhiều hơn. Hình như thím Biện đang bận rộn nhiều việc, nên những chuyện không ăn nhập gì đến cám bã, phân gio, mùa màng... thím đều không để tâm đến nhiều lắm.

Có lần thím đang nhặt sạn gỗ chỗ gạo nếp, nghe tiếng Nghêu gọi giật: Hợi. Hợi ơi, chờ đây với... Thím còn tưởng là con gái thím Thoan đi vào nhà mình. Nhưng ngẩng lên thím lại không thấy Hợi đâu. Thế là thím mới vỡ ra là Nghêu đang nằm mơ. Thím lắc đầu: Đến lạ. Chả ra cái gì cả.

Một điều không ai biết là Nghêu chẳng kể rõ về những gì Nghêu nhìn thấy trong những giấc mơ kỳ quặc của mình. Chính Nghêu cũng không hiểu được tại sao cô lại nằm mơ như thế. Nghêu có lần nằm mơ nhìn thấy cô và Hợi hai người ngủ chung với nhau. Rồi thì cô đã ôm lấy Hợi mà hôn môi. Sáng hôm sau Nghêu thấy đũng quần của mình ướt rượt. Rõ ràng không phải là đái dầm. Nước tiểu không dính dáp như thế. Hơn nữa từ hồi nhỏ đến giờ Nghêu chỉ đái dầm có vài bận khi cô còn ngủ với bà nội. Mà nếu có đái dầm thì phải đái ướt cả chiếu chứ không chỉ có ướt mỗi quần không như thế này.

Giấc mơ này Nghêu không hề dám kể cho ai nghe. Nghêu tự biết mình rất xấu hổ với những giấc mơ ấy của mình. Cô nghĩ nếu đem kể ra câu chuyện ấy, dù chỉ là giấc mơ, người ta sẽ cười Nghêu. Một điều khổ tâm là Nghêu không thể kể về những giấc mơ sau này của mình với Hợi như những giấc mơ trước đo, chẳng hạn như:

- Đêm hôm qua... đây nằm mơ nhìn thấy Hợi đi chợ. Mua cả bánh đa về nữa. Hợi mắc cái áo màu vàng hoa chanh. Hợi cho đây hẳn một cái đấy!

Hợi nhìn Nghêu, mỉm cười:

- Hay nhỉ. Nằm mơ mà thấy rõ đến thế cơ à. Chị còn nhớ là em mặc áo màu vàng hoa chanh nữa. Em thì em chịu. Mà em ngủ chả nhớ mình nằm mơ thấy cái gì. Mọi sự cứ làm sao ấy, lung tung lắm, đầu đuôi chả ra cái gì cả.

Không thể cắt nghĩa được, Nghêu rất khó chịu khi nghe tiếng chị thoát ra từ miệng của Hợi. Tiếng chị ấy khiến cho Nghêu có một cảm giác rất bực bội, gần như là nhột nhạt. Nó xa lạ, trống trải, hình như thiếu hẳn một cái gì đó. Nghêu cố gắng nghĩ tãi sao mình lại nghĩ như thế, nhưng không thể cắt nghĩa được. Rõ rệt là Hợi bao giờ cũng gọi Nghêu bằng chị và xưng em. Ngay từ hồi còn nhỏ đã như thế. Nhưng không hiểu sao bây giờ Nghêu không muốn nghe cái tiếng chị ấy. Nghêu cảm thấy thật khó nghĩ.

Càng khổ tâm hơn là Nghêu không chỉ nằm mơ thấy mình gần gũi với Hợi chỉ có một lần. Có khi hai ba đêm liền đều nằm mơ như thế. Tình cảnh trong cơn mộng là rất thực. Khi giật mình dậy, Nghêu con thấy tim mình đập mạnh, hai núm nhũ hoa cương lên cưng cứng, nơi âm hộ thì thấy không còn khô ráo như bình thường nữa.

Dạo gần đây Nghêu hay trầm ngâm tư lự. Bà mẹ cứ tưởng là con gái đã tương tư thằng khỉ gió nào trong làng Cối nên bảo:

- Chị cảm thằng nào rồi phải không?

Nghêu chẳng bảo gì cả. Cô muốn kể cho mẹ nghe về những suy nghĩ của mình dạo gần đây với Hợi. Cảm thì có cảm, nhưng không phải là Nghêu cảm con trai. Nhưng cô không thể nào nói được. Tại sao Nghêu cứ tơ tưởng đến Hợi nhiều đến như thế. Tại sao Nghêu cứ da diết nghĩ đến một đôi mắt thật buồn mỗi khi Hợi nói:

- Sao mà em hốt lấy chồng thế! Đàn ông trong làng mình, toàn là người ác.

Nghêu nhìn vào khuôn mặt trắng xinh của cô gái cạnh nhà, cảm nhận được một điều gì đó mong manh trong đôi mắt hiền lành ngây thơ ấy:

- Làm thân con gái, nếu không xuống tóc xuất gia thì phải vấn tóc lên mà xuất giá. Chả lẽ ở vậy mãi mà được ru!
Hợi tần ngần một lúc rồi mới trả lời:

- Chị nom đấy. Nhà ông Điều thì đối với vợ con chắc lép từng đồng. Đem tiền cho người đàn bà khác thì không tiếc, như thể người ta ném vỏ don ra ngoài bờ tre. Vợ gạn có mấy câu đã lấy chày đánh vào mồm, gãy hết mấy cái răng. Còn như cảnh mẹ em, bị chồng con hành hạ, có sống cũng khổ hơn là chết. Ông bố em ác lắm. Chửi mẹ em như chửi cho. Đánh mẹ em như đánh trâu.

Rồi thì cả hai cùng chùng xuống. Một lát sau Hợi lại hỏi:

- Thế mấy hôm nay chị có còn nằm mơ thấy em nữa không? Em có đi chợ không? Em mặc áo màu gì? Em mua cái gì? Chị có nhớ không?

Nghêu không trả lời được. Nằm mơ thấy Hợi thì có. Nhưng chả lẽ Nghêu sẽ kể ra chuyện hai người họ ôm lấy nhau, âu âu, yếm yếm. Nghêu chỉ biết nhìn Hợi, đôi mắt buồn da diết:

- Có. Mà không phải là em đi chợ. Mà là...

Hợi là con gái nhà quê, chẳng có thú vui gì, thời gian nhàn rỗi rất nhiều, nhất là vào những lúc ngồi nhặt có lạc, hay nhặt cỏ cho mấy luống vừng, nên cô hay hỏi chuyện hoặc thích được nghe Nghêu kể chuyện. Thành ra cô bé thúc tiếp:

- Chị nằm mơ thấy em làm sao cơ? Kể cho em nghe đi, chị Nghêu.

Nghêu cố gắng lắm mới nói được:

- Thấy em đẹp lắm... đẹp hơn ở ngoài rất nhiều.

Hợi nghe xong rũ ra cười ngặt nghẽo. Cô gái rất xinh nhưng không có duyên lắm. Hợi khỏe cười và hay nói thật. Thím Thoan vẫn răn là con gái không ý tứ, chưa nói đã cười, sau này sẽ chẳng đoan trang, kín đáo. Rồi thì lấy chồng lại bị nhà chồng khinh rẻ. Nhưng không hiểu sao cô bé lại rất dễ thương trong cách nhìn của Nghêu. Hình như Hợi làm cái gì Nghêu đều thấy rất hay. Nghêu nghĩ: Hợi hay cười thì đã sao nào. Cô ấy thật thà và chịu khó. Khuôn mặt nhìn lại luôn phảng phất một nét buồn.

Nghe Hợi cười rũ lên, Nghêu cũng cười vì lây với cái vui của Hợi. Nhưng trong lòng cô gái rất khát khao được kể lại chi tiết những gì cô đã nhìn thấy trong giấc mơ của mình:

- Nhưng khó lắm Hợi ơi. Chả lẽ tôi sẽ kể cho em nghe là tôi yêu em trong những giấc mơ như người con trai yêu một người con gái hay sao.

Thím Thoan đẻ nhiều, nhưng về cái đàng phước lộc con cái xem ra không được thuận thảo như những người đàn bà khác. Chẳng hạn như thím Biện, chỉ sinh ra được một thằng con trai và có một đứa con gái nuôi nhưng xem ra tình cảm mẹ con chan hòa như bát nước đầy. Chẳng ai phải khóc thầm nhiều như thím Thoan, cay cực vì chuyện chồng con độc đoán.

Chả lẽ chồng thím Thoan là người ăn ở bạc? Không biết có phải ông ta cố ý làm như thế hay không? Nhưng các việc trong nhà không bao giờ ông ta quan tâm chú ý đến. Mọi sự vì thế dồn hết lên vai người đàn bà đã tám lần đẻ. Ông chồng khỏe bắt nạt vợ nhưng lại chiều đàn con hỗn. Thành ra những đứa con của nhà chú đều hư hết lượt.

Ba đứa con trai lớn bỏ nhà ra đi vì không chịu sống trong cái làng Cối. Nghe đâu bọn chúng đâm lên chợ huyện rồi lao vào đàng nghiện ngập hút sách. Hai đứa con gái gả chồng thì một đứa bỏ theo trai đi biệt xứ. Đứa còn lại thì láo lếu với nhà chồng nên cuối cùng họ giả về nhà thím. Còn lại những đứa khác thì bảo đàng mặt, quặt đàng tai, ăn nói hỗn láo, cá mè một lứa với bố với mẹ. Cuối cùng trong nhà chỉ còn mỗi cái Hợi là được nhờ cậy.

Thành ra thím tuy con đứa nào mà người mẹ chả thương đồng đều như nhau, nhưng thím chỉ gần gũi hay tâm sự nhiều nhất với Hợi. Có lần thím bảo con gái út:

- Sau này gả mày đi nơi khác, nhà này chả còn ai phụ mẹ trông nom quán xuyến!

Hợi nhìn mẹ, nó cảm thấy tội nghiệp cho bà mẹ. Đứa con gái liền hỏi:

- Thì mẹ đừng gả con đi đâu sất!

Người mẹ mắng yêu cô con gái:

- Tiên sư nhà chị. Ăn nói thế mà nghe được à? Con gái lớn lên thì phải lấy chồng. Ở nhà ai nuôi báo cô chị được mãi.
Hợi đùa lại:

- Mẹ vừa mới bảo gả con đi nhà sẽ hết người làm đấy thôi.

Thím Thoan chỉ biết thở dài chứ không biết nói làm sao hơn được nữa. Tình thực ra thì thím biết gả Hợi đi thím sẽ hết chỗ trông. Nhưng tự cổ chí kim đến bây giờ, nhà có nghèo đén mấy người ta vẫn phải tìm cách gả con gái đi. Cực chẳng đã không ai chịu lấy thì mới phải để con gái ở nhà. Thành ra tiếc cái nết chăm là của đứa con gái, người mẹ biết rằng có những việc thím phải làm theo định luật xã hội chứ không thể thay đổi được. Nghĩ thế, thím bảo con gái:

- Gía gả mày ở gần gần quanh đây thì đỡ cho mẹ.

Hợi ngồi suy nghĩ. Quanh đây thì chỉ có mỗi anh Ốc nhà thím Biện với thằng Sở nhà bà Chiên. Một người thì nhút nhát, e dè, chậm chạp. Một người thì khỏe cà khịa, đâm ba chày củ, ăn nói hỗn hào, ranh ma, xếch mé. Thành ra cô gái ngán ngẩm lắc đầu. Cô gái thấy thương cho mẹ quá mà không thể làm gì được. Tâm sự người con gái đôi khi vẫn ngổn ngang bừa bộn như thế đấy!

Hợi thương mẹ lắm. Cô biết mỗi lần ông bố chửi mẹ mà cô bao giờ cũng là nguyên nhân của những hằn học tức tối ấy. Hợi rất khổ tâm, có lúc cô gái đã nghĩ nếu như cô chưa bao giờ chào đời, nếu như da cô đừng trắng quá, giá như cô đừng nhìn khác biệt những chị em gái của mình, giá như cô là con trai, giá như cô có thể chết đi để mẹ cô khỏi phải đau khổ...

Nhưng ở đời đâu phải mình muốn cái gì cũng được. Cuộc đời có quá nhiều cái “giá như” mà chúng ta khao khát nhưng không đạt được. Cô chua xót nhận ra thân phận con người bao giờ cũng đau khổ. Nhìn bên ngoài, người ta nghĩ rằng cô là đứa con gái nông cạn, vô duyên, lúc nào cũng chỉ chực toét miệng ra cười. Nhưng người ta không hề biết đã có những lúc cô gái đã rưng rức khóc thầm vì thương cho hoàn cảnh của người mẹ, cũng như cô tủi thân cho chính cảnh ngộ hẩm hiu của mình.

- Gía như con chết đi ngay từ hồi còn bé, mẹ sẽ không phải khổ vì con.

Có lần Hợi đã vuột miệng nói như thế. Nhưng người mẹ không nói gì cả, thím Thoan chỉ bảo con gái: Nếu mày thương mẹ thì đừng có nghĩ dại dột như thế. Cấm không nghĩ đến chuyện chết chóc ấy!

Thật đáng thương cho cả hai mẹ con nhà thím Thoan. Có chồng đấy, nhưng mà coi như cuộc đời đã vứt hết. Chồng thím còn sống sờ sờ mà cảnh tình chông chênh của thím chả khác nào như người đã góa chồng. Thế mới biết ở đời cái chữ nhân duyên đôi khi lại bạc bẽo đến độ không thể nào có thể tin được.

Mùa bòng năm ấy hoa nở rất nhiều, nhưng chả hiểu sao lại rụng tiệt cả. Chỉ còn vài quả cố tình bám lại. Cảnh vật vì thế mà trông rất buồn tình, rất ảm đạm.

Vãn việc, nhà không có gì làm, chơi không mãi cũng chán, Nghêu quay ra rủ Ốc vào rừng đốn vàng tâm về để mai kia có gỗ sẵn, muốn làm vào việc gì cũng có cái mà làm. Không thì đem bán đi cũng có dăm đồng để chi dùng vào những việc khác.

Nghêu là con gái nhưng xem ra các việc của đàn ông Nghêu đều có thể làm một cách rất tốt, gọn gàng, ra tấm ra món. Có lẽ vì thằng em trai tuy to cao ngồng nghềnh nhưng không biết gì nhiều việc của đàn ông. Ốc lại không biết leo trèo, vừa lên có bốn bậc thang đã thấy hai ống chân run lên bần bật. Leo xuống giếng thì mới quá nửa đã thấy chóng mặt, thành ra các việc xốc vác cần đến bàn tay đàn ông thì Nghêu bao giờ cũng phải xắn tay lao vào. Ốc chỉ giỏi đan lưới bẫy chim và đan lồng bẫy thỏ, bẫy chuột.

Có mấy người đàn bà làng Cối biết chuyện kháo nhau rằng:

- Đáng lẽ con Nghêu sinh ra phải là con trai, còn thằng Ốc sinh làm con gái mới đúng. Thế mới bảo ông Trời đúng là cắc cớ thật.

Người tế nhị hơn thì họ bảo:

- Nhưng mà cái Nghêu giỏi giắn như thế, sau này thằng nào vớ được nó thì cả một đời nhàn xác. Chả bao giờ phải động vào móng chân, móng tay. Thứ đàn bà con gái mà đào giếng khỏe hơn đàn ông, ngày xưa thì chỉ có bà Triệu Ẩu.
Người kỹ tính thì họ lại nói khác đi:

- Làm cái anh đàn bà con gái, việc mình cần làm là có chửa, sinh con và nuôi con. Biết chăm sóc và chiều chuộng gia đình nhà chồng. Còn các chuyện như đẵn tre chẻ nan và những việc nặng nhọc thì đã có cánh đàn ông họ làm.

Trong trường hợp của Nghêu thì cô nhất định phải làm việc. Theo lý lẽ của cô thì việc đến tay thì làm, chả cứ phải là việc này của đàn ông hay việc kia của đàn bà. Hơn nữa ngay từ khi thằng Ốc còn nhỏ, Nghêu đã giành tất cả các việc nặng vì cô rất thương thằng em của mình.

- Mai kia gặt xong, chả có việc gì làm, mày với chị vào rừng kiếm lấy dăm cây gỗ vàng tâm chặt về.

Thường thì đã thành nếp, mỗi lần Nghêu xướng ra việc gì thì thằng Ốc hưởng ứng. Là con trai thật, nhưng nó chẳng bao giờ có chủ kiến gì. Chuyện khơi giếng hay làm giàn mướp, trát lại cái vách, lợp lại cái chuồng lợn... những sự ấy cứ hễ Nghêu thấy cần làm thì chủ động. Thằng Ốc chỉ là người bảo làm sao nó nghe làm vậy.

Từ ngày chú Biện theo ông bà họ Huỳnh về nơi chín suối, Nghêu nghiễm nhiên trở thành cột trụ của nhà họ Huỳnh. Các việc của người đàn ông đều do cô đảm nhận tất.

Rừng nơi gỗ vàng tâm mọc nước rất độc. Trong ấy vàng tâm mọc không nhiều nhưng năng tìm sẽ có. Nghe đâu rằng trong rừng có rất nhiều hồn ma vất vưởng nên chả có mấy người dám vào đẵn vàng tâm. Đận ấy nghe đâu có một trận đánh nhau rất to, chết rất nhiều lính thú. Sau họ hóa thành hồn ma. Đận nào người đi đốn gỗ trong ấy đều về bị ốm. Có người còn thác oan vì rước vào thân cái khỏan thương hàn. Chính chú Biện cũng chỉ vào rừng đẵn vàng tâm mà về nhà bị cảm, sơ sểnh thuốc men có mấy hôm là thiệt mạng.

- Thôi con ạ. Ở nhà vun lấy mấy luống khoai cho mẹ.

Thím Biện cản con gái như thế, nhưng xem ra ý Nghêu đã quyết.

Trồng khoai thì biết bao giờ mới ra tiền, hả mẹ.

Người mẹ cắt đàng cắt lối:

- Thôi con ạ. Của nả thế gian thì nhiều, Giời có cho thì tự nhiên nó khắc đến. Chứ vào rừng, nước độc thế, mẹ lo lắm.

Nói thì nói thế chứ mẹ biết tính nết con gái. Nó đã bảo là nó làm. Thành ra thím Biện chỉ biết sửa soạn các sự cho hai chị em Nghêu. Dường như nhìn thấy nét lo âu trên khuôn mặt mẹ; nhất là khi nhà họ Huỳnh này chỉ có một mình thằng Ốc, Nghêu bảo thằng em:

- Thôi mày ở nhà. Để một mình tao đi được rồi.

Thằng Ốc không phải là đứa lười biếng, nhưng chị gái bảo cái gì nó cũng nghe, Thế là sớm hôm sau, Nghêu đi một mình. Trên đường đi vào rừng ngang qua ruộng mả, Nghêu ghé vào thăm bà nội. Cô gái thì thầm với bà nội rằng:

- Không phải là con ương gàn không nghe lời mẹ con. Nhưng bà biết rồi đấy, nhà của thím Thoan đang độ túng ngặt. Nhà ấy họ đã trót nhận tiền của người ta, gần như là đem bán không cái Hợi đi. Vì thế con mới vào rừng đẵn gỗ vàng tâm. Bà nội xin hãy sống khôn thác thiêng, phù hộ cho con.Bà nội biết đấy, lần này con vào rừng đẵn gỗ vàng tâm để cứu cái Hợi khỏi phải lấy một thằng chồng ngổ ngáo. Bà nội phù độ cho con nhá.

Nghêu nói xong rồi tất tả đi vào rừng. Cô gái nhớ đến hôm kia tắm ngoài sông, Hợi đã khóc với mình:

- Cái thân em nó khổ quá. Thầy em lấy tiền của nhà ông Điều, bắt em phải sang bên ấy làm vợ thằng Sở. Mà em thì em hốt cái thằng này lắm. Bản tánh nó ác độc. Mẹ em cũng không muốn gả em sang bên ấy, nhưng mẹ em không có tiền trả cho nhà người ta. Họ bảo là không muốn gả em cũng không sao, chỉ cần đền lễ cho họ, một đền bốn, thì họ sẽ không làm khó nữa. Thế là thầy em ngày nào cũng chửi bới mẹ em. Mà tiền thì ông ấy nướng sạch cả vào chiếu bạc rồi.

-Thế có mất nhiều tiền không?

Hợi tấm tức:

- Em không biết nữa. Hình như mẹ em bảo là phải mất hai đồng cân vàng, Mà chị biết đấy, nhà em thì làm gì có tiền. Mẹ em có bao giờ tơ hào được đồng nào đâu. Có cái gì bán được thầy em cũng đều hoạnh cả. Nên mẹ em tứ thời chẳng có lấy một đồng nào lận trong người.

Nghe Hợi nói chuyện nhà, máu nghĩa hiệp trong tim Nghêu chợt nổi lên. Có lẽ vì ngay từ khi còn nhỏ, Nghêu bao giờ cũng đứng trong vai trò bảo vệ thằng Ốc; nên cô gái bây giờ thấy những chuyện ép người như thế trong lòng không thể bó gối khoanh tay, ngồi im mà nhìn cho được. Vả lại, từ trong sâu thẳm, Nghêu luôn tin mình là một chàng trai nghĩa hiệp, giống như Võ Tòng của người Tàu xưa. Thế mới có chuyện Nghêu giả đò đi vào rừng đẵn gỗ vàng tâm là vì nhà mình, nhưng sự thật cốt là tìm cho đủ số tiền để thím Thoan có thể đưa cho chồng đi đền tiền cho nhà họ Quách.

Người ta hay vào rừng đẵn gỗ vàng tâm, rồi thì kết lại thành bè từ, thả theo nhánh con sông Lạch cho trôi về. Nghêu định bụng sẽ đi chặt đúng ba hôm mới thôi. Hôm trước Nghêu đã dặn Hợi là cô đi vắng chỉ ba hôm, nên đừng ra ngoài sông tắm một mình. Hợi hỏi đi đâu. Nghêu chỉ bảo quanh quanh là đi thăm người quen nhà họ Huỳnh ngoài chợ huyện. Nghêu còn nói dối là sẽ mua quà cho Hợi. Cô con gái của thím Thoan hỏi Nghêu:

- Chị đi ba ngày thôi hử.

- Ừ.

- Chị đi như thế ở nhà em nhớ chị lắm đấy.

Nghêu nghe câu nói ấy trong lòng bỗng chợt dềnh lên một làn sóng thương yêu trìu mến. Nghêu không thích chữ “chị” nhưng lại sướng ran người vì chữ “nhớ”. Tình thực ra thì Nghêu đã thương Hợi từ lâu. Đôi mắt của hai người đã ngầm có những cử chỉ nhìn nhau rất khác. Nhất là kể từ cái hôm Nghêu vặn sái tay một thằng trong làng Cối để cho Hợi có thể rẽ lối về nhà,sau khi cô gái đã ngâm đến tím cả người dưới sông.

Nghêu muốn lấy tay ôm choàng người con gái hàng xóm mà không dám. Hình như có một cái gì đó ngăn cản Nghêu lại. Cô gái chỉ biết nói: Đi cũng chỉ có ba hôm là về. Nhớ thì cứ để trong bụng ấy. Mai kia... tôi về... Hợi kể cho tôi nghe là Hợi nhớ tôi bằng ngần nào...

Đã bốn hôm rồi mà Nghêu chưa về, Hợi sốt ruột quá chạy sang dò la xem có tin gì của Nghêu hay không. Nghe thím Biện kể chuyện, đến lúc ấy Hợi mới biết là Nghêu nói dối mình. Khi biết Nghêu vào trong rừng ấy chặt gỗ vàng tâm, Hợi nghĩ ngay đến câu chuyện nhà Quách đòi nhà cô phải trả lại số tiền dẫn cưới, lại còn đòi phải phạt vạ nữa. Thế là cô gái chợt rân rấn nước mắt. Cô khẩn khoản nói với Ốc:

- Hai đứa mình vào trong rừng tìm chị Nghêu được không? Đàn ông vào trong ấy còn bị ốm nặng. Huống hồ gì là đàn bà con gái. Chị Nghêu đi vào trong ấy một mình, tôi sợ lắm...

Ốc cũng sốt ruột nên nó bảo thím Biện:

- Mẹ để cho hai đứa chúng con vào rừng. Chứ để một mình chị Nghêu trong ấy con cũng không an tâm chút nào. Ngộ nhỡ có chuyện chẳng lành xảy ra... Chị ấy bảo là đi chỉ có ba hôm thôi... hôm nay là hơn bốn hôm rồi.

Ruột gan thím Biện đã như lửa đốt sẵn. Nay nghe thế, vội vã chuẩn bị dao và cơm nước cho hai đứa trẻ đi vào trong rừng.

Rừng vào mùa tháng chạp thế mà vẫn um tùm xanh tốt. Đầy vẻ đe dọa. Không khí lành lạnh thấm vào da thịt của hai đứa như thể đấy là một thứ chướng khí rất độc. Ánh nắng bị tắt thở trước khi chúng có thể đi sâu xuống phía dưới mặt đất. Cuối cùng chỉ còn tiếng côn trùng kêu ri rỉ, nghe rất nhợn người. Hợi cảm thấy gai ốc nổi khắp phía sau gáy. Thằng Ốc thì thấy tim mình đánh thình thịch. Cánh rừng trên quả núi chỉ đi vào vài trăm bước chân đã trở thành một thế giới hoàn toàn khác hẳn, âm u bít bùng, hiểm trở và hoang dã.

Đây là lần đầu tiên Hợi đi vào rừng. Còn thằng Ốc thì đã từng theo chị gái vào đây hái nấm vài bận, nhưng chỉ là đi men men theo bìa rừng mà thôi. Đây là lần đầu tiên hai đứa tay dao tay giỏ đi sâu vào trong rừng tìm người.

Mới đi được một khoảng chưa sâu lắm, Hợi đã bắc tay lên miệng làm loa, gọi tên Nghêu tướng lên: Chị Nghêu ơi! Chị Nghêu ơi!

Chỉ có tiếng vọng của Hợi lan đi trong rừng, tiếng vọng loang ra như hòn cuội ném xuống mặt nước sông tĩnh dòng. Rồi cũng tiếng vọng ấy dội ngược trở lại, khuếch tán, chia nhỏ thành hàng trăm tiếng gọi Chị Nghêu ơi. Chị Nghêu ơi, khiến cho cả một cánh rừng nhốn nháo như đang ngủ say bị giật mình đánh thức.

Tiếng chim thảng thốt kêu nghe rợn cả gáy. Trời đất âm u. Không khí đặc quánh và nặng đến độ khó thở. Có cả tiếng vượn hú trộn lẫn với tiếng khỉ kêu nghe như tiếng trẻ con đang khóc. Có cả những con thằn lằn chạy vội trên lá khô, nghe xoàn xoạt, khiến da người nổi đầy gai ốc.

Thằng Ốc cầm dao phát những sợi dây mây đầy gai, dọn một con đường. Thằng này không thạo việc đi rừng, nên tay chân lóng ngóng. Mấy lần dao tuột ra khỏi tay. Nhưng vì sự an toàn của chị gái, vả lại có đứa con gái đang đi phía sau, nên nó nhất định không thể không cố gắng thể hiện mình là một chàng trai đã lớn.

Hai đứa quên cả đói và khát, nên cái mệt vì thế đã đánh úp hai đứa một cách bất ngờ. Khi thằng Ốc bảo là khát nước thì con Hợi mới biết là quả bầu khô đựng nước đã bị rớt mất từ lúc nào không hay. Con bé ngơ ngác nhìn thằng nọ: Chết rồi, rớt bình nước lúc nào tôi cũng không biết nữa.

Giữa rừng âm u. Không có nước như thế này. Chết là cầm chắc rồi còn gì.

Khuôn mặt thằng Ốc chợt biến sắc, dù nó cố gắng giữ vẻ mặt bình tĩnh. Nó biết cơ thể nó đã đang rất khát. Tình thực ra nó đã khát từ lúc nãy. Nhưng vì hăm hở tìm chị nên nó cứ cố nhịn. Mà kể ra cũng liều thật, hai đứa chúng nó chưa bao giờ vào rứng, thế mà dám đi tìm người. Hộ cái thân còn chưa xong, bảo đi cứu người thì biết cứu thế nào.

Con Hợi bỗng thút thít khóc. Nó cũng đói, cũng mệt, cũng khát. Nhưng nó không biết phải nói gì nữa bây giờ. Lỗi của nó mà ra cả. Đầu tiên cũng chỉ vì nó mà người ta mới cho hai đứa đi vào trong rừng. Và giờ thì cũng vì nó mà bình nước đã bị rớt mất. Thằng Ốc lấy lưỡi liếm đôi môi khô và bị sưng của mình rồi nói:

- Thôi đừng khóc nữa. Khóc cũng chẳng phải là cách. Rồi thì lại kiệt sức đi thì khổ lắm.

Con Hợi phải giấu nước mắt của mình vào tiếng nấc. Không khí trong rừng càng lúc càng nặng hơn. Đôi chân không quen đi rừng của thằng Ốc bây giờ mỏi rừ. Trên khuon mặt của hai đứa người ta nhìn thấy những vệt máu khô do gai mây cào mà chúng nó vì mải đi mà không hề biết. Tóc tai con Hợi xờm xạp, rối tung lên. Quần áo của hai đứa rách tươm. Trông chúng nó, người đi rừng quen nhất định sẽ mắng cho:

- Bận sau không đi rừng quen thì chớ có mà liều như thế. Bộ chán sống rồi hay sao?

Rừng xem ra vẫn chẳng thân thiện với hai đứa trẻ. Tiếng thú vật kêu càng lúc càng ảo não hơn, như thể chúng lo lắng hộ cho hai đứa trẻ. Đôi mắt của thằng Ốc cuối cùng lộ ra vẻ lo âu thực sự. Còn khuôn mặt con Hợi thì vẫn lặng lẽ, một sự lặng lẽ của người con gái bất chợt hiểu ra mình sẽ phải làm gì. Con bé đưa tay lên miệng làm thành cái loa rồi gom hết sức lực tru lên:

- Có ai ở trong rừng không? Cứu chúng tôi với! Có ai ở trong rừng không?

Tiếng con bé vọng đi rồi vọng ngược lại như thể rừng chẳng còn ai nữa. Thằng Ốc bảo con bé: Thôi đừng phí sức. Trong rừng chẳng có ai đâu mà gọi. Con Hợi trả lời: Phải cố gọi khi vẫn đang có sức. Chốc nữa kiệt đi, có muốn gọi cũng không gọi được. Thế à con bé lại gào lên. Lần này nó gào bằng tất cả sức lực trong hai lá phổi và từ trái tim của mình: Có ai ở trong rừng không? Cứu chúng tôi với...

Không đến nỗi quá vô vọng, có một âm thanh nghe rất mỏng, nửa giống như tiếng vượn, nửa như giống tiếng người đáp lại. Con Hợi cố tình gào lên một lần nữa. Tiếng hú kia đáp lại một cách rất cố ý. Thế là con bé lại gào lên, nhưng thật kém may mắn, thanh quản của nó bị đứt hay làm sao ấy nên tiếng nói không thoát ra được nữa. Nó khản đặc giọng lại. Tắt tiếng.

Thằng Ốc vội vã tiếp sức. Tiếng hú kia đáp lại. Mỗi lúc một gần hơn. Sau đó có tiếng người nghe rõ hơn: Đứng nguyên chỗ ấy, tôi đang đến đây này. Rồi tiếng dao phát lá nghe rõ hơn, gần hơn. Cuối cùng là một người đàn ông có mái tóc rất dài, khuôn mặt đầy rau, tuồng như ông ta là người sống ở trong khu rừng này rất lâu rồi.

- Trời ơi... Sao lại vào rừng thế này. Đi tìm người phải không?

Hai đứa trẻ gật đầu: Chúng cháu đi tìm chị cháu.

- Biết rồi. Cách đây mấy hôm, chị chúng mày có bảo là vào rừng chặt gỗ vàng tâm. Ta đã cản, nhưng cô ấy làm dữ quá. Rồi thì ta tưởng chỉ là nói đùa. Rồi ta cũng mặc. Nhưng qua ba ngày sau ta thấy trong bụng không an tâm. Vào đến bãi vàng tâm ta mới biết là cô gái ấy đã mê man vì bị sốt.

Nhìn hai đứa trẻ mặt mũi vẫn còn vều vào, ông ta nhìn thằng Ốc rồi bảo: Thế mày là thằng Hợi phải không?

Thằng bé chỉ đứa con gái rồi nói: Cháu tên Ốc. Đứa này mới là tên Hợi. Rồi nó hỏi tiếp: Làm sao chú biết tên bọn cháu?

Người đàn ông trả lời:

- Con chị chúng mày trong lúc bị sốt mê man, cứ réo một cái tên Hợi. Thế tao mới nghĩ là mày tên Hợi.

Nói rồi ông ta trao ra một bình nước cho hai đứa uống. Ông dẫn chúng về một cái lều cất theo kiểu nhà sàn giữa rừng. Trên tầng gác, một người con gái đang nằm run bần bật, người sốt li bì. Người con gái ấy tên tục là Nghêu, tên cúng cơm là Huỳnh Thị Diệu.

Từ phía dưới đất, người ta nghe được tiếng người mê sảng vẫn cứ gọi:

- Hợi ơi... Hợi ơi...

Bất giấc tim Hợi nhói đau. Nước mắt cô lăn nhanh. Trái tim cô bồi hồi thổn thức.

Giữa rừng, ít có khi nào người ta tưởng tượng ra ở trong đấy có một người đàn ông sống độc thân một mình. Hình như ông ta cố tình vào đây ở ẩn, xa lánh mọi thứ trần tục. Nhìn ông ta không có vẻ là người chân tu, khuôn mặt long lá xồm xoàm. Có lẽ do lâu ngày không sống với người khác nên ông ta không cạo râu cắt tóc, con người vì thế nom gần giống ngợm hơn là giống con người.

Ốc không biết là trời đã sắp tối hay chưa nhưng mọi thứ nhập ngoạng mờ mờ. Người đàn ông chỉ cho hai đưa một cái khe, nước chảy róc rách từ vách đá, rồi bảo: Ra đấy mà tắm. Rồi thì chuẩn bị ăn cơm. Chắc chúng mày đói lả rồi còn gì.

Thằng Ốc đưa mắt nhìn con Hợi: Đằng ấy đi tắm trước đi. Đứa con gái đùn lại: Đi trước đi. Để tôi lên trông chị Nghêu một cái. Nói xong người con gái đưa mắt nhìn người đàn ông như muốn xin phép. Ông ta nhìn cô gái: Lên đi. Cứ coi ở đây như ở nhà chúng mày.

Lên đến nơi, Hợi bật khóc khi nhìn thấy khuôn mặt vều vào của Nghêu. Trong cái cảnh ấy sao mà tội nghiệp quá! Nghêu nằm bất động như đã chết, toàn thân co quắp, bất động, cô liêu. Tại sao chỉ vì một lời than vãn của Hợi như thế mà Nghêu lại sẵn sàng lao vào chỗ nguy hiểm để cứu vớt cho cảnh ngộ của cô. Sao mà chị dại dột thế hả chị. Chưa bao giờ Hợi nghĩ người ta lại có thể tốt bụng một cách quảng đại như thế với người dưng. Làm gì có máu, có sót mà bảo. Thật là một câu chuyện hết sức khó tin, khó nghĩ ra, khó có thể tưởng tượng được.

Bất chợt nước mắt của Hợi chảy ra thật nhiều hơn. Rồi những giọt nước mắt ấy rớt nhanh trên khuôn mặt của người đang bị sốt. Có lẽ do Nghêu đã hơi tỉnh phần nào, mà cũng có thể là phép lạ, một hình thức thần giao cách cảm rất khó giải thích, nên Nghêu mở mắt ra.

Trong giây phút tích tắc vĩnh hằng ấy, cô gái nhếch môi lên nhưng nói không thành tiếng. Rồi đôi mắt nhắm cụp nhanh xuống. Hợi run bắn lên, thảm thiết nói:

- Chị Nghêu ơi. Chị đừng làm em sợ. Chị mà có mệnh hệ gì thì em sẽ ân hận suốt đời.

Nước mắt cũng ứa ra từ đôi mắt của Nghêu.

Đêm buông chùng. Đêm lặng lẽ. Đêm khô như hong mà cũng rét như thể ngâm nước dưới sông vào độ rét tháng ba.

Ngọn lửa bập bùng cháy. Ánh sáng của nó hắt bóng của hai người, một người đàn ông và một chàng trai mười bảy tuổi. Nhìn hai cái bóng ấy nhảy nhót trên vách phên của tầng bên dười, người ta sẽ có cảm giác như là họ đang cầm tay nhau máu. Người đàn ông ban chiều đã nói tên của mình cho thằng Ốc nghe. Ông ta giới thiệu mình tên Hiền.

Phía bên góc trong của sàn lều, ở tầng trên, hai người con gái đang ôm nhau, truyền hơi ấm. Một người thì mê sảng, ú ớ gọi hoài một cái tên. Một người thì tỉnh thức, trong lòng xốn xang những nỗi niềm bấn loạn. Nước mắt của người nằm mê và người còn đang thức cùng rớt xuống trên cùng một mặt gối.

- Chú Hiền không có ai là người thân ở ngoài kia, à?

- Có. Mà cũng như không có.

- Thế chú có vợ con gì, không?

- Không... Mà gọi là có cũng được.

- Cháu không hiểu?

- Ở đời có ngàn điều không thể hiểu hết được.

- Chú sông luôn ở trong rừng à?

- Ừ. Những nơi nguy hiểm nhất. Với tao, lại là nơi an toàn nhất.

- Cháu thấy trong rừng ghê lắm. Toán thú dữ.

- Thú vật tuy có dữ thật đất, nhưng chúng không dữ bằng con người.

Thế tại sao trong rừng sâu lại an toàn hơn ở bên ngoài?

- Vì rừng sẽ che chở cho tao và cho một người khác nữa... rừng sẽ tốt bụng để bảo vệ một mối tình...

- Cháu vẫn chưa hiểu...

- Mày không cần hiểu đâu. Chuyện của tao rất dài.

- Chú phạm tội rồi trốn vào đây, à?

- Không phạm tội... Mà cũng bị coi như là có tội!

- Thế chú bị người ta đổ oan cho chú.

- Không bị oan... Nhưng lại bị đối xử rất oan.

- Tại sao lại như thế. Không bị oan mà bị xử oan. Chú kể cho cháu nghe đi.

- Vì tao tự nguyện sống như thế. Sống khác với mọi người. Sống với bản năng tình cảm của chính mình.

- Sống trong rừng ấy à?

- Không. Tao muốn sống với tình yêu của tao.

- Thế chú chỉ yêu được trong rừng thôi hay sao? Nguy hiểm lắm.

- Nơi tưởng là nguy hiểm nhất, lại là nơi an toàn nhất!

- Thế chú có bị điên hay không?

- Mày gan thật đấy. Dám hỏi tao một câu như vậy.

- Cháu muốn nghe về cuộc đời của chú.

- “Ừ thì tao sẽ kể. Tao độ là mày cũng muốn biết. Giữa khu rừng thế này mà tao vào đây sống một mình. Thật khó hiểu đấy. Nhưng ở đời còn có nhiều cái khó hiểu hơn như thế cả ngàn lần.

Mà chính tao cũng không hiểu nhiều lắm về cuộc đời của tao nữa. Mày biết đấy, là con người, ai cũng cần yêu thương một người nào đó.

Mà mày có biết không? Tao không thể yêu những người đàn bà con gái được. Tao muốn lấy vợ và có con lắm. Nhưng tao không thể. Tao đã cố gắng. Nhưng tao không làm được.

Tao từng có một đám cưới hẳn hoi đấy. Nhưng đêm tân hôn không diễn ra được trọn vẹn bình thường. Mặc dù tao đã cố gắng tận sức. Mày sẽ hỏi tại sao ư? Vì tao đã yêu thằng em họ của vợ tao.

Mẹ tao và mẹ người ấy đều biết chuyện của hai đứa, vì mẹ tao đã chứng kiến cảnh hai đứa tao yêu nhau... nhưng họ quyết định phải giấu nhẹm chuyện ấy và bắt tao phải lấy vợ. Họ hăm dọa nếu tao từ chối thì cả nhà của người tao yêu sẽ mất sạch tất cả, từ tiếng tăm đến danh dự.

Tao không hề yêu chị họ của người mình thương mà vẫn phải làm đám cưới. Chỉ vì cứu vãn cho tình thế của người tao yêu thương. Rồi thì tao cũng chẳng nói dối ai mãi được. Chẳng ai có thể giấu mãi một sự thật.

Ngay đêm trước ngày cưới, bà mẹ vợ của tao đã chứng kiến cảnh đứa cháu gọi bà ấy là cô ruột lại đang ân ái với thằng con rể. Cuối cùng thì... Đám cưới vẫn diễn ra. Nhưng tao phải chết. Vì để cứu cho danh dự của nhà người đàn bà. Họ bắt tao phải chết. Để sau ba năm, cô ấy có thể tái giá, lấy chồng. Như thế sẽ vẹn cả đôi đàng.”

- Và tại sao chú không chết!

- Người ta chỉ muốn tao đừng bao giờ về làng nữa. Một cái chết chỉ để che mắt người đời.

- Và chú đã chọn rừng.

- Thú vật không hung dữ như con người.

- Và nơi nguy hiểm nhất lại là nơi an toàn nhất?

- Mày đã lĩnh ngộ được nhiều lắm.

- Cháu có đi học mà, cháu còn biết chữ nữa. - Ốc đang định nói như thế nhưng cu cậu chỉ im lặng.

- Để tao kể cho mày nghe một chuyện này nữa. Tao rất thích trồng mướp, vì loài cây này là hiện thân mối tình của tao. Tao có trồng một giàn mướp. Mày cũng biết đấy, cái giống mướp nó hay lắm. Có cả hoa đực mà cả hoa cái nữa. Người ta chỉ quý hoa cái thôi vì nó có quả. Còn hoa đực thì dù có cố gắng nở thành chùm mà người ta vẫn không thích nó.

- Làm sao mà thích được. Nó đâu bao giờ đậu quả.

- Nhưng mày có biết là hoa mướp đực nó cũng là hoa mướp. Nó cũng lớn lên từ một gốc mướp. Nó có đáng bị khinh rẻ như thế hay không? Mà nào nó có muốn nó là hoa đực. Trời đã sinh ra nó là như vậy.

- Nhưng nó chẳng có ích gì cho việc ra quả.

- Mày cũng kết tội oan cho nó rồi. Thực ra hoa mướp đực cũng có những đóng góp. Mà là đóng góp nhiều lắm là đằng khác. Mày biết không, hoa mướp đực nở có màu vàng nhiều hơn, cánh hoa cũng tươi hơn. Nó cố gắng thu hút đám ong đến lấy phấn. Rồi những con ong này bay sang mấy cái hoa mướp cái để thụ phấn. Nếu không, hoa mướp đự đã không phải hy sinh nhiều như vậy. An bài của tạo hóa sinh ra hoa mướp đực để làm công việc đó trong hy sinh thầm lặng.

- Nhưng giữa hoa mướp đực và câu chuyện tình của chú thì có dính dáng gì đâu?

- Có đấy. Tao đã chưa kể cho mày nghe. Người yêu của tao sau này lấy vợ. Tao rất đau khổ. Nhưng tao có thể làm gì hơn được. Người con trai ấy là con trai một. Cậu ta phải lấy vợ. Nhưng cậu ta không thể quên tao được. Vì thế tao chọn cánh rừng này. Để lâu lâu chúng tao vẫn còn tìm được với nhau. Tao chấp nhận hy sinh sống bên ngoài lề hạnh phúc của người bạn tình. Tao muốn được làm một chùm hoa mướp đực để người bạn tình của tao có thể trở thành một hoa mướp cái.

Hóa ra thằng Ốc với con Hợi vào rừng tìm con Nghêu mà nó lại được biết về một người đàn ông đồng tính và câu chuyện về một giàn mướp. Ở đời, chuyện nhân duyên đôi khi không phải cứ bảo mình nghĩ nó ra làm sao thì nó sẽ ra như thế.

Và câu chuyện về người đàn ông và giàn hoa mướp được thằng Ốc ôm mãi trong lòng nó. Dù sao thì đấy cũng là một câu chuyện tình đẹp. Nhưng rất buồn.

Nghêu mấy hôm sau đã tỉnh nên được cõng về.

Mớ gỗ vàng tâm Nghêu đẵn được vì mải cứu người không thể đem về ngay được, phải gởi lại chỗ nhà của người đàn ông tên Hiền.

Về nhà, vì người còn yếu nên mẹ không cho Nghêu đi ra ngoài. Thành ra cô gái cứ phải ngồi bó gối trong nhà, rất buồn chân. Còn thằng Ốc thì kể từ cái hôm đi tìm chị gái trong rừng về, trông vẻ mặt của nó rất khác. Hình như bao giờ nó cũng hay nhìn lén cái Hợi. Một cái nhìn rất da diết, bâng khuâng. Có lẽ cảnh hoạn nạn trong rừng đã đem hai đứa nó xích lại gần nhau hơn.

Riêng con Hợi rất cảm động về tình cảm mà Nghêu đã dành cho nó. Hơn nữa, sau hai đêm ngủ với Nghêu trong rừng, hơi ấm đã truyền cho nhau, thành ra con người đâu phải là gỗ đá mà bảo là không sinh tình, không thương không nhớ.

Có lúc con Hợi đã cố gắng xua đi cảm giác nó thích người con gái cạnh nhà, như thể nó đang thích một thằng con trai. Rồi sao mà chuyện ấy khó khăn với nó quá. Nó cảm nhận được rất rõ hơi ấm của người con gái. Nó nhìn thấy quả tim của người con gái ấy là vì nó. Nhất là những tiếng kêu trong mơ Nghêu đã gọi tên nó. Điều này đã khiến cho con Hợi cảm thấy giữa hai đứa không phải là một mối tình thân quen chòm xóm. Hình như đó là một mối thâm tình có nhiều cảm xúc bâng khuâng rạo rực.

Thế là thỉnh thoảng con Hợi lại đem mấy thứ hoa quả mà nó tìm được trong vườn sang cho Nghêu. Một hôm nhìn thấy mặt Hợi bị thâm tím, Nghêu hỏi, Hợi thật thà trả lời:

- Cái hôm em vào rừng tìm chị, vắng nhà ban đêm có hai buổi. Thầy em suốt ngày chửi rủa đay nghiếm mẹ em. Bực quá em cãi lại. Thế là ông ấy ném cái điếu cày vào mặt em.

Nghêu nghe xong tự nhiên gồng bàn tay lại thành một nắm đấm.

Rồi những câu chuyện của hai người họ chỉ chuyển tải một cách vu vơ, xa xôi. Nhưng những câu đối thoại ấy luôn có một sự liên hệ ẩn ý rất rõ rệt. Không chỉ có Nghêu là nhớ nhung khi không thấy Hợi chạy sang nhà chơi. Mà Hợi thì vui lộ ra mặt mỗi khi nhìn thấy Nghêu cười. Thím Biện nhìn thấy cảnh ấy trong lòng cũng không khỏi cảm động: Sao mà hai đứa con gái này chúng nó thân nhau còn hơn cả chị em ruột như thế.

Bỗng nhiên bẵng đi hai ngày liền Hợi không sang. Hai ngày ấy đối với Nghêu sao mà nó dài dằng dặc. Dài như thế đấy là một nỗi nhớ mênh mông. Dài như thể hai tuần vậy.

Chiều hôm ấy Nghêu vô tình nghe được câu chuyện của mẹ với thím Thoan. Tuy chỉ nghe câu được câu mất, nhưng Nghêu hiểu được đấy là một câu chuyện hết sức bàng hoàng.

- Em đau khổ quá bác ạ. Bây giờ con Hợi cứ nằm riệt trong nhà mà khóc. Mà nếu em có gả nó đi , người ta thế nào mà chả lót vải trắng xem nó có còn trinh hay không? Cái số mẹ con em nó khổ. Em thì bị hãm. Nó thì bị hiếp. Sao mà cái oan nghiệt nó hành hạ hai mẹ con em nhiều đến như thế.

Nghêu chết lặng người. Làm sao mà câu chuyện có thể diễn ra như thế được nhỉ. Tại sao chỉ cách đây có hai hôm Hợi vẫn bình thường, thế mà câu chuyện cuộc đời đã chuyển qua một khúc quanh định mệnh, tàn khốc và nghiệt ngã. Nghêu cảm thấy mình phải ở bên cạnh Hợi ngay trong lúc này.

Cô gái vội đi ngay qua bên nhà của Hợi. Sang đến nơi, Nghêu nhìn thấy Hợi đang ngồi trên cái chạc gỗ, kê ngay dưới gốc lựu. Khuôn mặt cô gái sưng tấy vì khóc quá nhiều. Toàn thân cô gái ngồi bất động như đã chết.

Nghêu tiến lại gần Hợi. Khi nhìn thấy người con gái đã dám vào rừng đốn gỗ vàng tâm cho mình, Hợi bỗng òa lên khóc. Khóc tức tưởi như thế cô gái chưa bao giờ khóc nhiều, khóc tả tơi như thế.

Nghêu ngồi xuống rồi nắm nhẹ lên vai Hợi: Có Nghêu ở đây, không ai sẽ ăn hiếp được em nữa đâu. Đừng khóc nữa, em nhé.

Không phải vì con người có bản tính mau quên, nhưng có nhiều lúc người ta không thể cứ mãi mãi gặm nhấm vào nỗi đau ray rứt của mình. Có những lúc cơ thể sẽ tìm đủ mọi cách để hàn lại một vết cắt, một vết phỏng, một vết chém. Rồi thì sẹo sẽ liền da khép thịt. Đùn lên thành một đụn thịt trông rất xấu xí. Nhưng đấy vẫn là cách để con người tiếp tục sống. Nếu không có những vết sẹo ấy, vết cắt, vết phỏng, vết chém sẽ cứ loét mãi ra, rồi thì phá sang những căn bệnh nhiễm trùng nặng hơn. Kết quả là cái chết, nhất là khi những vết thương quá sâu, quá hiểm.

Vết thương trong lòng con người ta cũng vậy. Nó cũng trở thành vết sẹo. Cũng xấu xí như vết thẹo ở bên ngoài da thịt.

Một điều ít người nhận ra đó là chỉ có những người can đảm (mà cũng có thể gọi là họ không may mắn), mới có thể sống với những vết sẹo. Người không liền vết thương đã chết ngay từ đầu, vì vết sẽo đã không có cơ hội để chữa lành. Nhiều người buông xuôi không chạy chữa. Họ không có can đảm. Một số may mắn hơn, vì họ sẽ không bao giờ cảm nhận nỗi đau và cái xấu xa của vết sẹo. Có người cố tình vượt lên, cố gắng chữa lành vết thương, nhưng giá phải trả là vệt sẹo. Đấy là những con người can đảm.

Và thực ra những chuyện tang thương ở đời xem ra cũng thật khó nói xem ai là người may mắn, ai là người can đảm. Trong trường hợp của Hợi, cô không thể chọn mình là người bỏ cuộc để từ chối một vết sẹo. Nhất là khi người mẹ khóc lóc:

- Thôi con ạ. Con thương mẹ, con cố nhịn. Rồi thì sẽ có đứa nó biết thương mày. Lo cho mày. Nghe lời mẹ nhé.
Kể ra đấy là một cơn lũ tàn khốc nhất của cuộc đời. Một cơn lũ đã kéo qua, tàn phá cả cuộc đời đam mê tình cảm với đàn ông của Hợi.

Nhưng còn có một cơn lũ khác. Nó là cơn lũ của con sông Lạch. Cơn lũ ấy đã sinh ra một mối tình. Có điều mối tình ấy là một cái phúc hay là một cái họa thì chỉ có thời gian mới trả lời trọn vẹn được.

Sau lần bị hiếp dâm ấy, Hợi không còn như xưa nữa. Chuyện cũng không ai biết nhiều, ngoài chính nạn nhân, bọn khốn nạn, hai người mẹ, và người tình của Hợi.

Tối hôm ấy sáng trăng, Hợi lén nhà bưng bát chè đỗ đen sang cho Nghêu ăn, chưa kịp đi đến ruộng trúc thì đã bị một cánh tay to và chắc túm chặt lại, rồi thì một nùi giẻ ấn chặt vào mồm không thể nào kêu cứu được. Khi định thần lại, cô gái biết được là mình bị một đám thanh niên xúm vào lôi tuột cô vào ruộng trúc.

Thế là tấm thân của cô gái bị hơn năm thằng mất dạy thay phiên nhau thỏa cơn hành lạc thú vật nhất. Bát chè đỗ đen văng ra đất, chè cả cái lẫn nước thấm xuống cát, cái bát lăn lúc vô phương tự vệ.

Sở dĩ người làng Cối không ai biết đến chuyện của Hợi bị hiếp dâm là vì có sự ra tay của Nghêu. Nghêu phải nói mãi nên Hợi đã kể ra đầu đuôi câu chuyện. Trong đó Hợi biết rõ là năm thằng kia là con cái nhà ai vì cô đã nghe được giọng nói của bọn chúng. Thế là Nghêu đã đi đến tận nhà gặp riêng từng thằng một. Nghêu nói rất rõ:

- Chúng mày đã làm ra một việc hết sức thất đức. Tao chỉ nghĩ đến chuyện ấy là có thể đốt nhà của chúng mày lên. Nhưng chỉ vì người con gái chúng mày đã làm nhục nên tao nhịn. Nếu tao mà biết đứa nào trong bọn mày đi bêu xấu chuyện nhục nhã ấy. Chỉ khi nào con sông Lạch này cạn nước tao mới quên mối hận ấy. Nghe rõ cả chưa. Chúng mày đi mà bảo nhau. Tao mà nghe được làng Cối này điều ra tiếng vào. Mả bố chúng mày tao còn đào lên được, nói gì đến ngữ chúng mày.

Nói xong Nghêu chìa ra cho bọn này xem thấy một con dao rất dài mà cô đã giấu trong người. Dưới ánh trăng, ánh thép sáng và lạnh. Y như đôi mắt đang tóe lửa của Nghêu.

Sau lần bị làm nhục ấy, Hợi im lặng giống như những người đã từng trải qua một cú sốc tàn nhẫn. Cô không còn hay cười theo thói cũ, khi mà người ta vẫn hay nghĩ cô là con người chân thuần, nông cạn. Họ vốn nghĩ rằng Hợi là loại: Vô duyên chưa nói đã cười. Bây giờ thì trên khuôn mặt của Hợi bao giờ cũng là một nét buồn ưu tư, một nét nhìn đầy uẩn khúc, co cụm, sợ hãi. Một khuôn mặt của người con gái đã già đi trước tuổi.

Đêm đến, Hợi không bao giờ dám đi ra ngoài đường nữa. Còn như ban ngày, cô chỉ dám đi ra đường với mẹ, hay là đi chung với chị Nghêu.

Cơn mưa đầu mùa cuối cùng cũng đã đến. Không chỉ có trúc là tham lam cố hữu, măng mọc lên như lông vịt gặp nước sôi, túa lên, nhổ không kịp. Ngay cả rau lang, bí bầu, mướp và khoai sọ cũng tranh nhau mọc. Ngay cả nấm hương, tuy không rễ, không lá, không thân không cành, chúng vẫn thi nhau mọc lên rầm rộ để người làng Cối có được những bữa canh ngọt lim. Nói như thế, con sông Lạch có không tham lam đua đòi theo cũng không được.

Vào cái hôm định mệnh ấy, cơn mưa kéo đến rất thất thường. Hợi và Nghêu hôm ấy rủ nhau đi cuốc đất để cấy khoai. Khi cơn mây kéo đến kìn kịt, người ta ai làm ngoài đồng cũng nghĩ đến chuyện về nhà. Cơn mây đen như thế nếu không về sớm thì nước lũ mà đến trước thì nguy to. Hết đường về.

Bình thường con sông Lạch không sâu. Người ta chỉ giăng qua sông một sợi dây thừng và một cái cầu gỗ nổi được bắc qua. Người đi tay không thì chẳng cần vịn dây chão. Chỉ khi nào vác nặng hay gồng gánh thì người ta mới phải vịn để đi cho khỏi ngã.

Cơn mây đen càng lúc càng nặng hơn. Hơi gió thổi lạnh tóc gáy. Người ngoài đồng í ới gọi nhau về nhà kẻo không kịp với cơn mưa. Khi Hợi và Nghêu đi ra đến chân cầu nổi thì đã có một đám người lố nhố đứng ngoài đấy. Chả hiểu mưa từ đâu đến mà nước trên núi có bao nhiêu đổ dồn hết xuống đây. Phù sa đỏ đục, hung hãn. Có người đàn bà tặc lưỡi:

- Giời với đất. Sao mà khổ cái thân chúng tôi thế này!

Ngay cả đàn ông cũng phải lắc đầu;

- Lũ thế này, mạng người chứ có phải lá trúc đâu mà bảo muốn trôi kiểu nào thì trôi cũng được.

Một chị khác tỏ vẻ ái ngại:

- Chỉ khổ cho ai có con thơ với mẹ già ở nhà.

Câu nói ấy đánh đúng vào tâm trạng của Hợi. Chả là đã hai hôm nay mẹ cô bị thổ tả, trong người rất mệt mỏi, nằm riệt trong nhà, không thể gượng đi lại được. Tối đến cô vẫn phải đun thuốc cho mẹ uống và nấu cháo cho mẹ. Giờ cơn lũ như thế nào, cô không về thì có khi trong nhà ấy người ta sẽ bỏ cho mẹ cô chết rũ. Hợi biết đã từ lâu thầy cô và các anh chị chẳng bao giờ quan tâm ngó ngàng đến mẹ.

- Chị Nghêu ơi, em phải về.

Nói xong Hợi lần xuống mép nước. Nghêu cản tay người con gái hàng xóm lại:

- Nước lũ thế kia, em không sợ chết hay sao?

Hợi chỉ nghĩ đến mẹ, giọng khẩn khoản:

- Mẹ em đang ốm nặng ở nhà. Chị bảo em ở lại đây làm sao em ở lại được?

Nghêu nghĩ thật nhanh trong đầu rồi nói:

- Để tôi về thay cho em. Hợi à... em yếu lắm. Tôi khỏe hơn em.

Có lẽ vì Hợi quá lo cho mẹ nên cô không còn nhìn thấy những điều nguy hiểm nữa. Cô nhìn Nghêu rồi nói: Em không sao đâu. Em cũng biết bơi mà. Nói xong Hợi lao bừa xuống dòng nước, tay bám vào sợi dây chão, liều mình bơi qua dòng nước đang chảy xiết cuồn cuộn.

Gía như người khỏe, cộng với một chút liều lĩnh thì họ có thể bơi qua sông được. Đằng này Hợi sau lần bị hiếp dâm, chán hẳn chuyện ăn uống, sức vóc kém hẳn đi so với thời tuổi dậy thì con gái. Vì thế chuyện bám vào sợi chão, gồng với sức cuốn của nước sẽ trở thành một điều vô cùng nguy hiểm.

Nghêu định nhao theo nhưng một người đàn ông khác cản lại:

- Ngu vừa vừa chứ. Nước lũ thế kia, hai đứa bám vào cho đứt dây chão ra, chứ còn à?

- Nói đúng đấy! – Có ai đó nói phụ họa thêm vào.

Dưới nước, Hợi cố gắng hết sức nhưng không di chuyển được bao xa. Nước cuốn hung hãn quá. Mọi người đứng trên bờ nín thở. Tâm trí của mọi người dồn vào tấm thân mỏng mảnh của Hợi, nước cuốn xiết, trôi tuột cả chiếc quần của người con gái đi nhưng không ai dám cười. Có lẽ tâm trí của họ đang căng lên như sợi dây chão. Ruột gan của Nghêu bấn lên như thể cô đang là người giãy giụa với dòng nước chảy cực kì xiết.

Ngay lúc ấy có một cái rễ cây to đùng lừ đừ trôi trên dòng nước. Mọi người nín thở nhìn theo khúc cây ấy đang trôi. Nước càng lúc càng dâng lên cao hơn. Như thế cái rễ cây ấy sẽ vướng vào sợi chão. Không ai dám nói mạnh chuyện gì sẽ xảy ra. Tình cảnh của Hợi vô cùng nguy hiểm, ngàn cân treo sợi tóc.

Cuối cùng phút giây định mệnh ấy sẽ đến. Rễ cây to đùng kia vướng vào sợi chão. Dòng nước hung hăng kia bỗng trở nên cáu gắt. Tim mọi người đứng lại. Có người bắt đầu nhắm chặt mắt. Có người kêu Trời hãy vì chút đức hiếu sanh mà giúp cho Hợi thoát hiểm. Có người gào lên kêu Hợi mau mau trở vào bờ.

Sợi dây chão căng lên như một cánh nỏ bị kéo căng quá mức.

Phựt...

Sợi chão cuối cùng đứt ngay quãng giữa.

Hợi hoảng hốt trôi tuột theo dòng nước. Nhưng không ai đứng trên bờ cử động. Dòng nước tàn nhẫn kia đã khiến cho bắp chân họ nhũn ra. Chỉ có Nghêu là quên đi tất cả, cô lao người xuống nước thật nhanh, bám vào sợi chão rồi cùng trôi xuôi theo dòng nước với Hợi.

- Thế nào cũng chết cả hai.

Có ai đó vuột mồm kêu lên như thế.

Người đứgn trên bờ không thể nào tim rằng Nghêu lại làm như thế. Họ nghĩ, cô gái kia không hiểu vì điên hay sao mà dám hi sinh mạng sống của mình chỉ vì một đứa con gái hàng xóm. Đúng là chẳng ai có thể hiểu được những suy nghĩ của con người.

Chỉ có một mình Nghêu hiểu được vì sao cô lại làm như thế.

Từ độ đi vào rừng về, thằng Ốc không còn bình thường nữa. Nó càng ngày càng nghĩ đến con Hợi nhiều hơn. Nó bị cảm con bé. Người lúc nào cũng bần thần, nửa sống, nửa chết, vật vờ như người ốm nặng.

Tất nhiên nó không hề hay biết rằng con Hợi đã bị bọn trai làng làm nhục. Nó chỉ biết con Hợi bây giờ trông càng xinh hơn. Chẳng hiểu vì sao nét buồn trên khuôn mặt người con gái bây giờ lại khiến cho trái tim nó chao đảo nhiều đến thế.

Thím Biện xem ý con trai liền biết ngay là hình như đã có chuyện gì đó nên thằng con trai của thím mới có những nét tư lự buồn thỉu buồn thiu như thế. Nhưng thằng con trai thương ai thì thím cũng không biết rỏ. Khi thím hỏi:

- Mày đã thương con bé nào rồi phải không?

Thằng óc chẳng bảo sao cả. Nó ngại nói chuyện với mẹ nó. Dù sao thì nó cũng đã biết chuyện hai người đàn bà đã đi xem tuổi cho hai đứa, chuyện ấy cuối cùng cũng chẳng ai giấu được nó. Thím Biện nhìn thấy con trai mình bây giờ làm đâu bỏ đó, thẫn thẫn thờ thờ, hay quên, con ruồi đậu trên mép nó cũng không buồn đuổi. Trong đôi mắt nó lúc nào cũng lộ ra một ánh mắt lạc thần, đờ đẫn.

Tất nhiên khoảng cách giữa hai chị em nó cũng không còn gần như trước đây nữa. Một dạo thằng em cái gì cũng hỏi chị nó, giờ thì nó thơ thẩn lang thang một mình. Có hôm nó bứt chiếc lá, làm khèn, thổi một mình, nghe buồn nẫu cả ruột ra.

Thím Biện thấy thương con trai quá, nên thím nấu đủ cả những món ăn nó vẫn thích nhưng thằng bé xem ra không hề thiết tha gì đến. Trông cái cảnh như nó, lợn ốm chê cám, mèo bệnh chê cá rán, thím Biên muốn giúp con mà chẳng làm sao giúp được.

Con kiếm mà leo cành đào,
Leo phải cành cụt, leo vào leo ra.
Con kiến mà leo cành đa
Leo phải cành cụt, leo ra leo vào.

Tình cảnh của thằng Ốc bây giờ là y như thế.

Có hôm thím bảo nó:

- Hay là con bé Nhị, nhà ở thôn Nha, mẹ biết nó là đứa ngoan. Tuổi nó hợp với tuổi của mày. Nếu mày không chê, mẹ sẽ nhờ người ta nói hộ cho.
Thằng con trai cãi lại:

- Con chỉ lấy người con thương thôi!

Thím Biện vẫn nhẹ nhàng:

- Thế mày thương đứa nào cũng phải bảo mẹ một tiếng chứ!

Thằng Ốc bổng nổi quạu một cách vô cớ:

- Mẹ cứ để cho con yên được không!

Không ai biết được thằng Ốc nó buồn bực vì từ dạo gần đây nó nhận thấy con Hợi bao giờ cũng khôn lanh hơn nó. Nhiều lúc con Hợi coi nó chỉ là một thằng nhóc, mặc dù nó hơn con bé đúng một tuổi. Những câu nói của nó một dạo khiến con bé cười đã không còn khiến cho con bé vui nữa. Chính vì thái độ của con Hợi như thế đã khiến nó càng ngày càng say con bé hơn. Nhưng làm sao nó có thể nói với mẹ nó là:

- Con thích cái Hợi đấy, nhưng nó lại chê con.

Giá nó nói với mẹ nó như thế thì câu chuyện đã dễ xử hơn rất nhiều. Đằng này cái thằng ấy chả khác nào người chồng của thím Biện. Ông ta rất ít khi nói chuyện mỗi khi có điều gì bực bội trong lòng. Vì thế câu chuyện tình đơn phương của thằng Ốc càng ngày càng đi vào ngõ cụt. Khuôn mặt nó càng ngày càng u ám, tăm tối.

Thím Biện thì càng ngày càng không dám dây vào, mặc dù thím rất mong mình có thể giúp cho con trai một điều gì đó. Trái tim người mẹ bao giờ cũng sâu lắng cao cả. Tình mẫu tử của người mẹ bao giờ cũng mênh mông. Không biết thằng Ốc có hiểu cho mẹ nó như thế hay không?

Có thể là nó hiểu. Nhưng trong cơn đau khổ của mối tình đầu này, hình như nó không thể làm gì khác hơn được.

Cứ thế, thằng Ốc ôm trong nó một mối tình đơn phương, vì không thể thổ lộ được, nên cảm giác như thể là nó đang uống quá nhiều thuốc độc.

Đất không chân nên ngàn đời cam chịu,
Mưa gió giập vùi đầy đọa vô tâm.
Thương ai có lưỡi mà câm,
Có tay mà chẳng được cầm lấy tay.

Không ai biết được trong người thím Biện gái bây giờ rất hay mệt mỏi. Vì thím không phải là người hay kể khổ. Những điều không vui, nhất là những chuyện buồn, thím thường hay giữ kín trong lòng.

Nghĩ lại trong cuộc đời mình, thím thấy mình may mắn vì thím không phải vất vả lắm. Người nhà họ Huỳnh không đông, nên cái đàng làm dâu của thím xem ra không lam lũ cực nhọc gì nhiều. Tuy có một lần thím phải chôn con, một lần chôn chồng, thím vẫn cảm thấy mình vẫn may mắn hơn những người đàn bà khác cũng tuổi với thím.

Thời gian lặng lẽ trôi đi. Bây giờ trên mái tóc thím Biện đã bắt đầu có những sợi bạc. Nghêu có lúc ngồi nhổ tóc sâu cho mẹ, chợt nói:

- Ngày xưa bà nội thích con nhổ tóc sâu cho lắm...

Ngày ấy Nghêu đã nhổ tóc trắng cho bà. Nghêu nhổ mãi cho đến khi tóc bà có nhiều sợi trắng hơn sợi đen, thế là thay vì nhổ tóc trắng cho bà, Nghêu quay sang nhổ những sợi tóc đen.

Miệng đời thường không chịu kéo da non nên chuyện Nghêu là con nuôi thím Biện đã được con bé biết ngay từ khi nó có trí khôn. Hôm nay thím Biện ngồi cho con gái nhặt tóc sâu, thím bỗng hỏi một câu rất xa xôi:

- Mẹ có bao giờ làm cho mày buồn bực chuyện gì không, Nghêu?

Nghêu không trả lời ngay. Cô gái đang nghĩ tại sao mẹ lại hỏi mình câu ấy. Một lát sau cô lên tiếng:

- Không có mẹ đưa con về nuôi, thân con làm gì có cái phúc may mắn như ngày hôm nay.

Sau đó cả hai mẹ con cùng ngồi im lặng.

Nghêu vẫn cắm cúi nhổ tóc sâu cho mẹ. Thím Biện thì tay đang vạch bụng con chó mực để bắt bọ chét cho nó. Con chó nằm im, ra vẻ rất khoan khoái, đôi mắt nó lim dim nhắm, nửa ngủ, nửa thức, mơ mơ, màng màng.

Thím Biện đang miên man suy nghĩ về những nhân duyên của đời người. Gía như ngày ấy thím không nhặt con bé về nuôi, hôm nay thím đã chẳng có ai nhổ tóc sâu cho mình. Nghêu tuy là con nuôi, nhưng hiếu thảo hiền ngoan còn hơn cả con ruột. Trong lòng thím Biện chợt trỗi lên một niềm biết ơn sâu lắng:

- Mẹ đưa mày về cũng là cái phúc của nhà họ Huỳnh này. Không có con, mẹ lắm khi cũng chẳng biết xoay xở ra làm sao, nữa.

Nghêu đáp lời mẹ:

- Có khi đấy là cái phúc của con. Phải tay người khác, có khi họ bán con cho thổ trên núi từ lâu rồi.

Thím Biện bật cười:

- Cha tiên sư nhà chị. Con người chứ có phải lòng dạ rắn rết đâu mà bảo mua với bán.

Nghêu không biết là mẹ mình nói những chuyện này vì bà đã cảm thấy mệt mỏi. Cơ thể con người luôn có những tín hiệu thông báo cho biết về tình hình sức khỏe của họ. Nhiều lúc thím Biện cố tình giấu con gái vì hai bàn tay của thím lâu lâu vẫn bị run run. Rồi có lúc thím đang đi tự nhiên lại thấy chóng mặt, phải dựa vào tường mãi một lúc sau mới gượng lại bình thường được. Thím lại thấy mình hay lẫn, hay quên. Hôm nó thím bảo con gái dẹp chuyện nuôi lợn sề cũng là vì thím cảm thấy mệt mỏi, không kham được chuyện băm bèo, đun cám.

Nhưng vì thím không chịu nói ra nên hai đứa con không ai biết là thím cảm thấy mệt mỏi. Mà có người mẹ nào muốn để cho con mình băn khoăn lo lắng. Thím Biện thà câm lặng một mình chịu đựng những điều ấy. Thím thương hai đứa con nên chỉ im lặng, sợ hai đứa con của mình lo thì tội nghiệp cho chúng nó. Vả lại có nói ra thì cũng chưa hẳn là sẽ giải quyết được việc gì. Đã thế, thím cứ để trong bụng là tốt nhất.

Kỳ thực thì thím đã nghĩ đến chuyện tìm cho Nghêu một đám. Nhà này tuy có mất đi một cánh tay quán xuyến phụ giúp cho thím khi gả con gái đi. Nhưng đấy cũng là chuyện phải tính đến. Không thể chần chừ lưỡng lự mãi được. Rồi khi gả Nghêu đi thím sẽ cưới về cho thằng Ốc một đứa con dâu. Rồi thì tuổi già của thím sẽ được thanh thản bình yên.

Đáng lẽ cuộc đời thím Biện phải an nhàn mới đúng. Nhưng không hiểu sao sau bao nhiêu năm bình yên, không sóng gió, thím vẫn cứ bị ám ảnh bởi lời nói của bà thầy bói. Vì thế thím càng cảm thấy lo lắng nhiều hơn. Con người khác con vật là ở chỗ họ hay lo xa. Thím Biện tuy bên ngoài ít nói nhưng bên trong là người sống về nội tâm. Thành ra thím cứ lo lắng hoài cho hai đứa con. Nhất là từ khi thím cảm thấy mình mệt mỏi nhiều hơn so với trước đây.

Thì ra trong mắt thím Biện, hai đứa con của thím bao giờ cũng còn trẻ lòng non dạ. Vì thế thím cứ lo mãi. Tình mẹ là như thế, bao giờ cũng nồng nàn sâu đậm, nhiều như sao trên trời, đếm không bao giờ hết.

Nhìn Nghêu tuổi xuân hao gầy, thím Biện cứ cảm thấy áy náy, lo lắng mãi.

Cau xanh vú mẩy nhe răng cười khúc khích,
Tràu chẳng mặc quần, phơi phới ra
Gốc cau dựng đứng thật thà,
Phải duyên xin được một nhà có nhau.

Trai lớn lấy vợ, gái lớn lấy chồng. Đấy âu cũng là chuyện thường, chẳng phải là chuyện gì ầm ỹ lôi thôi. Càng không phải là những chuyện thiên kinh địa nghĩa.

Chuyện tình cảm của thằng Ốc thích con Hợi có lẽ cả hai nhà không ai biết đến cho tới khi một lá thư được nó viết ra gởi cho con Hợi. Dù gì thì hai đứa này cũng đều là đứa biết chữ.

Nội dung trong lá thư ghi lại rằng:

Gởi Hợi,

Sau bao nhiêu đêm trằn trọc, đêm dài như con sông Lạch, đêm đen như bầu trời làng Cối tối ba mươi, đêm sâu như rừng hôm xưa hai chúng ta đi vào trong ấy. Trong lòng tôi bây giờ cũng nghĩ đ Hợi. Tôi biết có khi Hợi không thích tôi. Trong lòng Hợi đã có một người khác rồi nên đôi mắt của Hợi nhìn buồn lắm. Hợi có biết là tôi rất thích Hợi hay không? Giá như Hợi biết được trong tâm trí tôi lúc nào cũng nghĩ đến Hợi nhiều lắm, Hợi sẽ biết được tâm trạng của tôi có lúc cuồn cuộn như con sông Lạch mùa nước lũ. Nếu như Hợi không chê tôi, tôi sẽ nguyện sống một đời mình chỉ vì Hợi. Tôi sẽ lo cho Hợi suốt đời. Tôi sẽ không bao giờ để cho Hợi phải khổ đâu.

Giấy vắn tình dài. Mọng Hợi hãy hiểu cho khối tình u uất của tôi.

Ký tên.

Huỳnh Văn Phúc

Lá thư ấy một hôm rơi vào tay của thím Thoan. Thế là thím bảo Hợi đọc cho mình nghe. Hợi vừa đọc mà khuân mặt trông buồn rười rượi. Có lẻ vì lời lẽ trong lá thư quá nồng nàn, quá thống thiết. Mà có thể trong bụng của Hợi, chuyện chồng con hình như đã không còn hấp dẫn cô như xưa nữa. Thành ra nỗi niềm ngán ngẩm lộ rõ trong ánh mắt.

Thím Thoan đem câu chuyện Ốc say Hợi như điếu đổ kể cho thím Biện. Người mẹ của anh con trai nhìn người mẹ của cô gái:

- Thế mà tôi hỏi cháu, nó lại chẳng bảo gì cả. Đến chán với thằng Ốc này quá.

Thím hoa tiếp lời:

- Thì chị bảo, con gái đâu có bao giờ dám nói những chuyện ấy với mẹ nó. Mà ngay cả con gái cũng thế. Thời chúng nó bây giờ chẳng giống chị em mình ngày xưa.

Thím Biện muốn dọ thám quan hệ tình cảm của Hợi. Thím hỏi thím Thoan:

- Thế ý của cháu Hợi ra làm sao hả chị?

Thím Thoan lắc đầu:

- Nó bảo nó không muốn lấy chồng? Tôi nghe nó bảo thế, trong bụng lo sốt hết cả ruột gan lên.

Thím Biện vẻ mặt tư lự một cách khó hiểu:

- Hay là nó không thích thằng Ốc. Ngày xưa chúng nó còn bé chơi thân với nhau lắm. Rồi chị có nhớ năm ngoái không? Chúng nó vẫn còn quý nhau lắm cơ mà.

Thím Thoan gật đầu:

- Thì cái đận ấy tôi với chị đi coi tuổi cho hai đứa tụi nó đấy.

Rồi hai người mẹ cùng rơi vào sự im lặng. Tình thực ra thím Biện chỉ muốn thằng Ốc lấy vợ là đứa con gái khác. Nhưng nay nhìn thấy con trai mình đau khổ, ốm tương tư vật nài, đổ đốn ra như thế, nên thím biết mình không thể cứ đứng nhìn con trai đau khổ mà không giúp.

Chiều hôm ấy thím Biển hỏi Nghêu:

- COn chơi thân với cái Hợi. Con có biết là nó đã thương thằng nào hay chưa?

Nghêu hoàn toàn không biết chuyện gì đã xảy ra nên cô hỏi lại mẹ:

- Sao mẹ lại hỏi con chuyện ấy?

Thím Biện trả lời quanh quanh

- Thì mẹ cũng hỏi xem nó có đám nào hay chưa. Thấy nó cũng lớn rồi. Mà mày cũng có quen ai chưa, nói để mẹ biết mẹ liệu cho.

Nghêu nhăn mặt nhìn mẹ:

- Con ở nhà với mẹ cho đến khi con nào thật già mới thôi.

Thím Biện mắng con gái:

- Chị là chị ương lắm đấy! Con gái như cái hoa. Hoa tàn thì làm gì có ai thích chơi nữa chứ.

Nghĩ sao thím lại nói:

- HỒi nãy mẹ hỏi mày xem cái hợi có đám nào hay chưa là vì mẹ muốn mày nói hộ nó một tiếng cho thằng Ốc nhà mình. Nó thích cái Hợi nhà thím Thoan lắm! Tương tư lăn như mõ thế kia. Nom tội l!

Khuôn mặt của Nghêu thất sắc:

- Sao mẹ biết chuyện ấy!

Thím Biển kể lại chuyện đọc lá thư của thằng Ốc gởi cho con Hợi. Và cả chuyện con Hợi không thích lấy chồng, nghe như có vẻ là nó chê thằng Ốc, hay là nó đã có thằng nào trong bụng rồi.

Nghêu nghe mẹ nói chuyện mà hai lỗ tai lùng bụng. Cô cảm thấy ngạt thở. Tại sao thằng em trai của cô lại yêu thương người con gái mà Nghêu đã thật sự thương yêu.

Cuộc đời gẫn ra thật là buồn. Duyên và phận hoá ra cuối cùng cũng chỉ là những chuyện tai bay vạ gió.

Nghêu bàng hoàn thực sự. Chả lẽ Nghêu lại đi tranh giành một người con gái với đứa em trai mà cô hết mực yêu thương. Tại sao cuộc đời lại có những điều oái âm cay nghiệt như thế này. Bên ngoài thì Nghêu vẫn tỏ ra bình thường, bình chân như vại, nhưng bên trong, tâm trí của cô oằn oại như con sâu đang bò trên đống lửa.

Con dơi ăn trộm nhãn lồng
Con gái tồng ngồng chẳng chịu thương ai
Con chuột khoét trộm củ khoai,
Thì ra không thích con trai trong làng.

Chuyện mẹ nhờ Nghêu làm mai Hợi cho Ốc là một chuyện cô đã biết mình không thể nào làm được. Giống như chuyện người ta bảo Nghêu: Xin chặt cánh tay của bạn cho tôi vì tôi đang cần nó lắm.

Làm sao Nghêu có thể thực hiện được lời mẹ nhờ khi cô biết trái tim cô đã dành cho người con gái có làn da trắng, có một khuôn mặt buồn. Một người con gái mà ban đêm ngủ thì cô nằm mơ nhìn thấy, ban ngày thì tâm trí cô không lúc nào không nghĩ đến người ta.

Chưa bao giờ Nghêu cảm thấy cay đắng như trong lúc này. Cô bổng chua xót nhận ra mình là người ích kỷ. Ít nhất cảm giác ấy có pha chút mặc cảm bất hiếu nữa. Vì từ trước đên nay, chưa bao giờ Nghêu nghĩ đến chuyện sẽ khước từ bất cứ điều gì mẹ cô yêu cầu. Nhưng hôm nay niềm tin và lòng kính trọng tuyệt đối mà cô luôn dành cho mẹ đã đang gặp phải những thử thách gay cấn.

- Mẹ ơi...Giá như mẹ hiểu được tình cảm của con đối với người ta.

Ở đời có rất nhiều cái giá như ... Nhiều điều éo le thật khó nói. Rồi chẳng phải cứ tìm trong những vở chèo người ta mới nhìn thấy thân phận của nỗi đâu. Cuộc đời vốn luôn có những vở chèo rất thực, không phấn sáp, không trống phách, và lời thoại đôi khi không thể nói ra bằng lời được. Trường hợp của Nghêu là như thế. Có những nỗi oan khiên cay nghiệt như chuyện của Quan Âm Thị Kính. Nỗi đau là rất thực, nhưng không thể diễn nôm na ra bằng ngôn từ cho được.

Nghêu vẫn không thể nào quên được cái đêm định mệnh nghiệt ngã ấy. Cơn lũ đã cuốn hai người họ cùng bám trên sợi chão. Không hiểu lúc ấy sức đâu ra mà Nghêu có nhiều đến như thế. Cô gái đã lao theo dòng nước, gần như quên đi chính sinh mệnh của mình. Cho đến khi cô đuổi theo kịp Hợi - người con gái đã bị nước lũ cuốn trôi mất quần - hai người chỉ biết mở to đôi mắt nhìn nhau. Lúc này cả hai đều không thể nói chuyện được. Họ biết họ không thể nào nói được. Họ chỉ biết học không thể nào nói được vì họ cần phải thở. Hơn nữa dòng nước sôi réo ùng ục lấn át mọi âm thanh. Chỉ có đôi mắt nói thay họ. Trong đôi mắt của hợi, Nghêu đọc được:

Em xin lỗi đã khiến chị phải vất vả vì em. Em xin lỗi chị. Giờ thì chỉ phải khổ sỡ vả gì em không biết nghe lời. Em xin chị đừng giận em nữa. Em biết lỗi của em rồi. Mà tại sao chị dại dột thế. Một làn chị suýt chết trong rừng vì em, như thế chưa đủ hay sao?

Đôi mắt của Nghêu đáp lại:

Bây giờ không phải lúc nói câu xin lỗi. Em phải hết sức cẩn thận. Dòng nước này đang cuốn chảy xiết lắm. Nếu em mà không cố gắng, rất có thể nó sẽ cuốn em đi. Cố tôi ở đây, em và tôi sẽ cùng nhau vượt qua những thử thách khó khăn này.

Hợi thổn thức trong ánh mắt:

Chị biết mà, em còn có mẹ già. Nếu em không về thị mẹ em có bề gì làm sao em gánh cho được. Em cũng đâu có ngờ dòng nước lại chảy xiết như thế. Phải chi em nghe lời chị ngay từ lúc đầu

Nhìn thấy vẻ khẩn thiết trong ánh mặt của người con gái, Nghêu vội trấn an bằng một cái nhìn động viên:

Khờ quá đi. Người ta có bao giờ trách cứ gì em câu nào đâu. Người ta thương em không hết thì thôi chứ sao lại đi trách móc em cho được. Vả lại em đang lo cho mẹ. Mà giờ thì điều quan trọng là phải ráng bám cho chắc. Rồi thì mọi chuyện mình tính sau.

Hợi vẫn chan chứa nhìn Nghêu:

Mà sao không ai dại dột như chị. Tại sao bao giờ chị cũng nghĩ đến em nhiều như thế. Tại sao chị tốt với em quá vậy?

Nghêu nhìn người con gái mà cô biết trái tim mình rung động kể từ khi cô bước vào lứa tuổi dậy thì:

Tại sao em nghĩ là tôi dại dột. Tôi thương em thật bụng. Lòng dạ tôi dành cho riêng em là rất có thực. Tôi hoàn tòan vui sướng vì tự nguyện. Còn tại sao tôi nghĩ đến em nhiều như vậy. Thực ra chính tôi cũng không biết nữa. Tôi chỉ biết, vì em, tôi sẽ sẵn sàng hy sinh tất cả...

Cứ thế, đôi mắt hai người họ trao đổi rất nhiều. Cuối cùng là những trao đổi về chuyện phải bám thật chắc để cả hai cùng được sống sót.

Nếu như gốc cây si già kia là nguyên cớ khiến cho sợi dây chão bị đứt, thì cũng chính nó trở thành một vị cứu tinh cho hai người. Chả là cái thân cay si già ấy kẹt vào một khe đá cứng như chân răng người ăn trầu nhiều năm, cuối cùng hai cô gái ấy đã bám vào đó mà trụ được.

Đêm rét buốt. Rét run cầm cập. Người con gái còn quần cũng như người con gái bị trôi mất quần đều rét run đến độ họ gần như sợ mình sẽ chết vì lạnh, răng hai người đánh bò cạp trông rất thương tâm.

Một lúc rất lâu sau, Hơi tin là mình sẽ chết, cô gái vừa đói, vừa mệt lả. Cô thều thào:

- Chắc em sẽ không chịu đựng được nữa đâu. Em mệt lắm.

Nghêu cứng rắn giọng nói, cố tình truyền cho hợi chút can đảm:

- Em không được chết! Tôi sẽ không để cho em chết.

Hợi thở mệt nhọc:

- Cái thân em cũng chẳng đáng giữ lại làm gì. Em mệt lắm. Em chẳng còn trinh trắng gì nữa. Em chỉ thương mẹ em thôi.

Nghêu gào lên, cố tình tỉnh thức Hợi:

- Em có biết là tôi đã yêu em hay không?

Hợi cố gắng gượng nói:

- Bao giờ chị cũng yêu thương em. Em biết chứ. Em chết sẽ đem theo tình cảm...

Nghêu gắt lên, hình như cô phải làm như thế mới khiến cho Hợi có động lực:

- Tôi yêu em như người con trai yêu người con gái. Tôi muốn... Tôi sẽ chăm sóc cho em... Chả lẽ em không thấy tôi yêu em hay sao?

Hợi bật khóc:

- Chị Nghêu ơi. Em thấy chị thương yêu em...nhưng...

Nghêu không nói gì nữa, cô gái cố gắng hết sức để lần sang gần hơn người con gái đang nhạt nhoà nước mắt kia. Khi đến nơi, Nghêu vòng tay qua ôm chặc người bạn tình, giọng Nghêu thổn thức:

- Em dại dột lắm. Em không phải chết. Tôi sẽ chắm sóc và lo cho em.

Hợi cảm thấy hơi ấm của Nghêu truyền qua cho mình. Cô gái mở mắt ra nhìn lên khuôn mặt trông hết sức đáng thương của Nghêu. Trong ánh mắt ấy, Hợi nhìn thấy một lời tỏ tình chân thành, thất thắm thiết. Cô run run nói:

- Chưa ai yêu thương em như chị đã...

Nghêu hôn lên mái tóc ướt rượt của Hợi:

- Chưa ai đã đến với tôi trong giấc mơ nhiều như em. Hãy thương tôi đi HỢi. Không có em tôi sẽ không sống được đâu. Cái mạng của tôi đã nằm trong tay em từ lâu rồi. Có dòng sông Lạch này làm chứng, nếu em chết, tôi sẽ chết theo em. Chúng ta không sinh cùng ngày, nhưng tôi nguyện được chết cùng một ngày với em...

Hợi không thể nói gì được nữa. Nghêu gào lên để xác quyết lời nói của mình:
- Em có nghe thấy tôi đang nói cái gì hay không?

Trong đêm, Hợi gật đầu, nước mắt cô tràn ra nhiều hơn. Có lẻ đứng trước cái giây phút sinh ly kì diệu thiêng liêng ấy, lời thề vàng đá keo sơn của Nghêu đã đánh động tận trong sâu thẩm nhất của trái tim của Hợi. Cô gái nói:

- Em sẽ nghe lời chị. Em sẽ không bao giờ quên chị...

Đấy cũng chính là một lời thề mà hai người con gái đã trao hiến cho nhau.

Đấy là một điều bí mật chỉ có dòng sông Lạch vào trận lũ năm Thìn ấy đã chứng kiến cho lời thề nguyền của hai người họ.

Tình yêu đến, nó ngọt như hương cau, bềnh bồng như những cánh bèo vô tư cùng sóng nước. Nó trong sáng và hiền dịu, và người đang yêu bao giờ cũng thầm cầu mong câu chuyện tình của mình sẽ mãi mãi bền vững. Vì thế những ân cần của buổi đầu trao thân bao giờ cũng thanh như khế, dịu ngọt và dịu dàng như hương cốm mới.

Hợi cả đêm hôm ấy kiệt sức và gần như lả đi. Trước khi cô gái lịm đi, cô nói với Nghêu: Em đói quá. Nghêu lúc ấy đã gạn tất cả những nước bọt trong miệng mình rồi ghé vào miệng mớm cho Hợi. Nghêu cố gắng hết sức mình. Cố hết sức. Nhưng cuối cùng nước bọt cũng không giúp gì cho họ được. Nghêu chỉ còn biết khóc. Phải chi Hợi cắn được thịt Nghêu mà ăn, Nghêu nhất định sẽ sẵn lòng.

Cuối cùng Hợi đã ngất xỉu đi. Ngất lịm đi thật sự. Nghêu rất mệt mỏi, nhưng không hiểu sao cô lại có nhiều sức lực đến như thế. Những đám mây đen ban chiều hằn học trở thành một cơn mưa dữ dội. Nhưng vì không giết được hai cô gái, cuối cùng cơn mây đã biến thành nước lũ của dòng sông Lạch, tỏ vẻ rất hậm hực.

Trăng bây giờ nhô ra. Trông trăng sáng và đẹp. Hình như chính ánh trăng hôm nay đã tỏ ra rất cảm phục về một mối tình, không ồn ào, không hoa lá. Một mối tình thể hiện bằng hành động cụ thể nhiều hơn chứ không phải được nói ra bằng lời nói suông

Chưa bao giờ Nghêu cảm thấy bình yên và thanh thản như trong lúc này. Cô gái nghĩ, phải chi như cô và Hợi sẽ hóa thân vào ánh trăng, được hóa thân vào dòng sông Lạch, được trở thành một câu chuyện tình mà người ta sẽ không bao giờ quên. Trong câu chuyện tình ấy, người ta sẽ mãi mãi nhắc nhở về sự hy sinh cao cả của một cô gái dành cho một người con gái khác. Một sự hy sinh không biết tiếc mạng sống của chính mình.

Đêm giàn trải. Đêm mênh mông. Hơi thở của Hợi rất nhẹ, đó là hơi thở của một người mệt lả vì không còn nhiều sức nữa. Nghêu cảm thấy trong lòng dâng lên một cảm xúc rất lạ, rất phức tạp, vừa buồn man mác, vừa ngập tràn yêu thương lai láng. Trong vòng tay cô là một người tình nhỏ bé. Cảm giác thật mênh mông. Cô chưa bao giờ nghĩ rằng mình sẽ che chở và bao bọc cho Hợi trong hoàn cảnh rất đặc biệt này.

Ánh trăng vãi bạc loang loáng trên mặt sông, vì nước chảy xiết nên con sông trở thành một thảm bạc cám. Có thể là nước lũ đã dịu dần. Mà có thể Nghêu đã quen với nó. Thì ra hạnh phúc đôi khi chỉ cần đơn giản đến như thế, Nghêu được ôm người yêu trong vòng tay của mình, được hôn nhẹ lên mái tóc ướt đẫm nước của người yêu, ngay cả lúc họ đang ở trong một hoàn cảnh vô cùng nguy hiểm.

Bất chợt Nghêu cảm thấy mệt mỏi rã rời. Cái lạnh bắt đầu thấm vào từng ngóc ngách của cơ thể. Một cảm giác rã rời mà Nghêu không hề muốn có. Cô muốn mình được khỏe mãi để bảo vệ cho Hợi. Nhưng biết làm sao hơn được. Dù sao thì cô cũng chỉ là một con người bình thường.

Trăng mải chơi thế mà cuối cùng cũng đã hạ thấp xuống rặng tre trông chả khác nào một con sâu róm khổng lồ. Một con sâu róm đã chết. Cái lưng của nó bất động. Hình như về đêm mọi vật đều xuất hiện như đã chết. Chỉ có con sông Lạch là vẫn đang ầm ầm chảy.

Ánh trăng bàng bạc như một liều thuốc ngủ cực mạnh. Hai con mắt của Nghêu trĩu nặng. Nghêu không phải buồn ngủ, mà nguồn năng lượng trong cơ thể cô gái đang bắt đầu buông tay, không còn muốn giúp Nghêu chống lại cái sự mệt mỏi rã rời của thân xác yêu đuối.

-Nếu mình buông xuôi thì cả hai sẽ chết!

Nghêu biết cô không thể có can đảm làm điều đó. Cô biết mạng sống của mình thật ra không quan trọng đến như thế. Cô chỉ nghĩ đến Hợi. Vì thế cô biết mình không được quyền mệt mỏi. Tình yêu cao cả nó là như thế đấy. Nó khiến cho con người ta không còn nghĩ đến những nhu cầu tư lợi của bản thân. Kể cả mạng sống của mình. Tình yêu cao cả sẽ khiến người ta quên đi sự hiện diện của chính bản thân. Tình yêu thật sự sẽ biến con người ta trở thành phương tiện để đem hạnh phúc của mình đến cho người mình thương yêu trọn vẹn.

Nhưng cơ thể của Nghêu càng lúc càng mệt mỏi rã rời hơn. Cô gái cảm thấy bực bội với chính sự bất lực của mình. Đêm có quá nhiều thời gian trong tay, còn Nghêu, với sức lực có hạn, cô càng lúc càng nhận ra là mình không phải đối thủ ngang hàng của những thế lực đen tối hung hãn đang bủa vây chung quanh. Hình như cả thế giới này đang toan rập vaò để hãm hại Nghêu và Hợi. Hình như cả thế giới này đang ra sức tìm cách cản trở phá đám cuộc tình duyên của họ. Số phận cũng thế, nó không ủng hộ tình yêu của họ. Nghêu bỗng cảm thấy một luồng nghẹn dâng lên tận cuống họng.

-Mình phải sống. Phải bảo vệ cho người mình yêu. Chúng mình còn quá trẻ. Nhất định không thể chết như thế này. Trong một hoàn cảnh éo le cay đắng như thế này. Nhất định không thế chết như thế này được.

Nghêu hoàn toàn không biết là chính thái độ ham sống đã khiến cô trở nên gan lì một cách rất khác thường. Nguồn động lực chủ yếu giúp Nghêu trụ lại được chính là tình yêu mà cô dành cho Hợi. Nghêu không hiểu rõ về tình yêu lắm. Điều đó Nghêu không có nhiều chữ nghĩa trong đầu để lý giải. Nghêu chỉ biết là trong trái tim mình, cảm giác mà cô dành cho Hợi là một thứ tình cảm rất đẹp. Nó luôn khiến Nghêu thấy dạt dào một niềm hạnh phúc vô biên. Nghêu muốn ngàn lần được làm tất cả mọi điều cho Hợi. Có lúc chỉ nghĩ đến Hợi thôi cũng đã khiến cho Nghêu sung sướng đến ran người.

Nhưng thân xác con người ta không bao giờ là vật sở hữu để tinh thần ham sống, dù là nhân danh tình yêu, giúp họ vượt qua những yếu đuối của thử thách nghiệt ngã.

Đôi cánh tay của Nghêu mỗi lúc một yếu dần. Đôi mắt cô nặng hơn. Hai lá phổi cũng bắt đầu dở quẻ.

Cô cảm thấy mình yếu đuối quá. Nếu như cô buông tay ra, Hợi sẽ bị cuốn theo dòng nước lũ. Làm sao bây giờ. Nghêu nghĩ đến bà nội của mình. Phải chỉ nội có thế giúp cô cố gắng nhiều hơn nữa. Nếu như nội chịu giúp Nghêu, khi mặt trời mọc lên, sẽ có người bủa ra đi tìm. Nhưng ánh trăng kia xem ra không muốn giúp Nghêu. Cả tiếng gà gáy cũng không nghe thấy nữa. Hình như nội muốn giúp nhưng chẳng thể làm gì hơn được. Nghêu cảm thấy hình như cô đang chống lại với tất cả. Mà một mình cô thì có thể làm gì được kia cơ chứ.

- Bà nội ơi. Nếu bà có linh thiêng, xin bà hãy giúp cho hai đứa chúng con thoát cơn nạn nguy kịch này.

Cuối cùng Nghêu bật khóc. Nước mắt tuôn ra mặn cả môi. Nhưng hai cánh tay của Nghêu cứ yếu dần. Nghêu nghĩ. Thôi thì đã đến thế, điều hạnh phúc an ủi cuối cùng là Nghêu sẽ được chết cùng với Hợi.

- Hai đứa mình sinh không cùng ngày, cùng tháng, nhưng sẽ được chết chung một ngày. Hãy tha lỗi cho anh... Nghêu nghĩ như thế, từ trong sâu thẳm của mình, Nghêu biết cô yêu Hợi bằng tình yêu của người con trai dành cho một người con gái.

Đã mang vào thư viện

Cảm ơn shamrock đã góp sức cho thư viện

Chúc vui

Nghêu kiệt sức. Cái chết bây giờ không còn đáng sợ nữa. Nhất là khi cái chết mình được ôm người con gái mà Nghêu thương yêu thật sự trong tay.

- Chúng ta sẽ được tự do yêu nhau ở kiếp sau, Hợi nhé.

Nghêu không còn khóc nữa. Cô cảm thấy bình an thật sự. Thì ra cái chết hoa ra cũng không đáng sợ lắm. Cuối cùng Nghêu nhận thấy cô đã may mắn khi được chết, trong vòng tay của mình là thân xác bé bỏng của người yêu.

Chết để được ở gần người tình của mình, nhất là động cơ nguyên nhân của cái chết là do mình tự nguyện, muốn cứu người mình yêu, Nghêu cảm thấy không ân hận, không tiếc nuối. Làm kiếp con người, sống không thẹn, chết không luyến tiếc, đó là cái chết của những tâm hồn quả cảm, dám sống đích thực cho tình yêu của mình.

Hợi không động đậy. Hình như tâm trí của cô gái đã đang phiêu bồng ở một nơi nào đó. Cái vía của cô gái có lẽ đang đợi Nghêu.

- Ráng chờ anh, em nhé!

Nghêu nói, giọng cô thật bình yên. Cuối cùng thì lời nguyền yêu thương đã được xác quyết bằng cái chết. Đáng lẽ ra họ sẽ được sống bên nhau cho đến tuổi bạc đầu. Tuổi xuân của họ còn rất trẻ. Tuy không phải là một mái ấm gia đình, nhưng họ sẽ sống và chăm sóc cho nhau, tuy không phải trên danh nghĩa vợ chồng, song những cử chỉ họ dành cho nhau sẽ là những ân cần tận tụy của ân nghĩa nợ ba sinh.

Nhưng số phận đôi khi không đơn giản như con người ta vẫn nghĩ. Có lúc số phận sẽ tàn nhẫn như một con quái vật không có trái tim. Nó sẽ ăn cướp và hủy hoại những khát khao đam mê hiền lành đơn giản nhất của con người. Nó không cho phép bất cứ ai dám đi ngược lại dòng chảy của sự bình thường tự nhiên. Nó sẽ rình rập, tìm đủ mọi cách để tước đoạt những vun vén đơn sơ của thân phận con người.

- Anh yêu em. Và chúng ta sẽ chết để được gần nhau.

Nghêu không biết rằng khi cô nghĩ như thế cũng là lúc cô thật sự đầu hàng số phận.

Nhưng...

Số phận không phải lúc nào cũng có thể quật ngã được một đối thủ khác của nó là nhân duyên. Hình như nhân duyên chính là sức mạnh, có thể bất chấp tất cả mọi quy luật, trong đó có cả quy luật tàn bạo của số phận.

Ngay lúc Nghêu buông xuôi thì Hợi bỗng thức giấc.

Cô gọi tên người bạn hàng xóm (giờ đã là người tình của mình) thì chẳng nghe thấy gì cả. Chỉ có đôi tay rắn chắc của Nghêu đã tê cóng vẫn đang vòng qua vai để bảo bọc cho Hợi.

Nhưng cô gái đã chết tự lúc nào không ai biết, toàn thân lạnh ngắt.

Hợi bật khóc: Nghêu ơi! Sao Nghêu nỡ bỏ lại em một mình. Tại sao Nghêu đã hứa là sẽ bảo vệ cho em. Vậy mà bây giờ Nghêu nỡ bỏ em mà đi như thế hay sao?

Cuối cùng thì Nghêu hiểu rằng cô không thể làm khác hơn là phải nghe lời mẹ. Hơn nữa, kể từ khi cô nhân ra tình thương của bà nội, của bố, của mẹ, Nghêu biết là cô đã mắc nợ quá nhiều ân nghĩa đối với nhà họ Huỳnh.

Thím Biện khóc với con gái:

- Con biết đấy, thằng Ốc nhà mình nó đã say con Hợi lắm rồi. Nếu nó mà không được toại nguyện như lòng nó khao khát. Nó mà điên lên, rồi thì không nghĩ cho kịp điều hơn lẽ thiệt, làm ra điều dại dột, mẹ sẽ không biết ăn nói làm sao với vong linh của các cụ tổ nhà họ Huỳnh.

Nghêu không hề bao giờ có một ý nghĩ nào tiếc rẻ với mẹ. Niềm vui của mẹ bao giờ cũng là lẽ sống của đời cô. Nhưng phải nói với hợi rằng:

- Em hãy hy sinh vì tôi. Em hãy nhận lời lấy thằng Ốc. Tôi xin em đấy.

Xem ra điều ấy Nghêu không thể làm được. Giả dụ như Nghêu có thể làm được điều ấy. Nhưng nếu làm được, Nghêu sẽ chọn cái chết. Vì nghêu không tin là mình có thể sống được khi mất Hợi.

Nghêu sẽ nhai một nắm hạt mã tiền. Hay là Nghêu sẽ mua rượu uống cho thật say rồi nhảy xuống dòng sông Lạch, kết liễu cuộc đời của mình để khỏi sống trong nỗi đau giằng xé. Có thể chỉ cần một sợi dây treo lên một cành sung già, hay là một lần đập đầu vào bức tường đá. Cái chết sẽ đến. Rồi thì Nghêu sẽ được giải thoát.

Nhưng Nghêu biết cô không thể nói như thế với Hợi được. Cô còn nhớ rất rõ cái đêm hai người họ đã trao duyên trên dòng sông Lạch. Nghêu chua xót nghĩ: Phải chi đêm hôm ấy hai người họ cùng chết, tình hình có lẻ sẽ không phức tạp như ngày hôm nay. Thực ra, suy nghĩ của Nghêu xem ra cũng chẳng phải là thái quá. Khi đứng trước thử thách cay nghiệt của cuộc sống, cái chết đôi khi sẽ trở thành một lối giải thoát rất mời mọc. Chính Hợi hôm ấy đã nhận lời tỏ tình của Nghêu. Họ đã quý mến nhau, và rồi chính cái đêm định mệnh ấy chỉ là một cột mốc để hai người chính thức công nhận tình yêu của mình. Thế mà bây giờ họ phải xa nhau, làm sao Nghêu có thể sống bình an cho được.

Nghêu nhớ mẹ đã khẩn khoản như thế nào khi mẹ đã nói với cô:

- Con biết đấy, rồi thì lần lượt chỉ vài năm sau thì con cũng sẽ về nhà chồng. Mẹ đã suy nghĩ kỹ lắm rồi. Cả cái làng Cối này, mẹ chỉ thấy có mỗi cái Hợi là nhu mì ngoan ngoãn. Nếu như nó chịu lấy thằng Ốc, mẹ có nhắm mắt cũng yên lòng.

Ôi! Sao mà mẹ đặt một điều kiện quá khó khăn đối với riêng bản thân Nghêu như thế. Làm sao Nghêu có thể nhìn vào mắt của người yêu để nói rằng chọn lựa của họ là cách hy sinh duy nhất chỉ vì người thân, vì gia đình.

Trong cuộc sống, người ta có thể hy sinh nhiều thứ, làm nhiều điều tốt đẹp cho người thân và người mình thương yêu. Nhưng điều đó không có nghĩa là họ có thể làm được tất cả những gì họ không bao giờ muốn. Có những thứ người ta không thể cho đi một cách dễ dàng được.

Có những thứ khi tước giật ra khỏi cõi lòng, chúng ta sẽ chết. Bây giờ nếu Nghêu nghe lời mẹ, bảo cô phải thực hiện một yêu cầu như thế, Nghêu biết mình không có can đảm làm điều đó.

Không một con rùa nào muốn nó sẽ bị lột đi cái mai của nó. Nghêu cũng thế, cho dù tình yêu của nó và Hợi có thể là không bình thường; có thể xấu xí như cái mai rùa, nhưng đấy là mạng sống của Nghêu và của Hợi. Lột cái mai đi, con rùa sẽ chết. Cũng như tình yêu là cái mai bảo vệ cho Nghêu sống được.

Nghe mẹ nói, Nghêu đã nhớ lại cái lần Hợi thức dậy thì Nghêu đã ngất xỉu. Sau này Nghêu nghe Hợi kể là cô gái đã thảng thốt khóc giữa đêm khi Hợi nghĩ là Nghêu đã chết:

- Chị Nghêu ơi! Chị tỉnh lại đi. Chị mà chết, em cũng sẽ chết theo chị.
Hợi đã oà lên khóc khi biết Nghêu đã tắt thở. Hợi nhận ra là Nghêu đã chết mà không nói một câu nào. Ra đi vĩnh viễn mà không chờ Hợi đi cùng. Giữa đêm lạnh giá, trơ trọi một mình, Hợi tủi thân khóc oà lên nức nở. Hợi tuy vẫn còn thở đấy những không còn thiết sống nữa. Tại sao Nghêu lại ích kỷ như thế. Nghêu đã hứa là sẽ bảo vệ cho Hỡi mãi mãi. Thế mà trong lúc Hợi thiếp đi, Nghêu đã lặng lẽ một mình bỏ đi trước.

- Sao Nghêu lại nở bỏ em mà đi. Hả Nghêu ơi...

Có nỗi đau thổn thức trong câu nói của người con gái. Hợi càng chua xót hơn khi nghĩ rằng Nghêu chết oan cũng chỉ vì cô. Nếu không vì hợi nóng nảy sốt ruột về nhà lo cho mẹ, Nghêu đã không lao theo để cứu, để rồi cuối cùng rơi vào cảnh vong thân, thiệt mạng như thế này.

- Nghêu ơi, Nghêu chết cũng là vì em. Vì em tất cả...

Hợi lần tay tìm đến với khuân mặt của Nghêu, cô gái không hiểu vì đâu mà hai cánh tay của Nghêu đã khoá chặt vào rễ của gốc si già. Con sông Lạch có lẻ cảm động nên dòng nước lũ đã dịu hẳn lại. Đêm vẫn rét, nhưng da thịt của Hợi đã tê cóng, cảm giác lạnh thấu buốt hình như cũng đã biến mất khi nỗi đau tủi hờn vì nhận ra Nghêu đã tắt thở.

Hợi cay đắng nhận ra cái chết của Nghêu là một lần chít khăn tang khi cau trầu chưa được trao nhau để câu duyên chồng vợ trở thành lạt buột của nghĩa trăm năm. Hợi tin là ở bên kia thế giới, sẽ không có những khắc khe định kiến. Mặc dù Hợi chẳng biết định kiến là cái gì cả, cô chỉ biết là cô đã thương Nghêu từ lâu, chính xác tình cảm ấy bắt đầu từ khi nào thì Hợi cũng không biết rõ lắm. Hợi chỉ biết ban đầu là một cảm giác nhớ nhớ thương thương, rồi thì ra ngơ và ngẫn, cuối cùng cái da cái diết nó trở thành một nỗi niềm tương tư ray rứt. Chỉ khi nào được nhìn thấy Nghêu thì Hợi mới cảm thấy hết buồn.

Tương tư không khổ cũng sầu,
Con ruồi đậu mép không đau cũng buồn.

Cô đã thương người con gái hơn mình năm tuổi. Tình yêu của họ thật đơn sơ trong cách nghĩ của hai nguời, nhất là mỗi khi họ cùng nhổ cỏ, cùng cấy hái, cùng cuốc luống khoai, hái củi, hái nấm, hoặc được tắm chung. Nhưng đấy là một cuộc tình không thể dễ dàng nói ra bằng lời được. Nhất là Hợi biết cô không thể nào nói với mẹ là cô chỉ thương có mỗi một mình chị Nghêu con thím Biện. Cô biết mình chỉ có thể nói dối, chối quanh là nó không thích lấy chồng.

Cứ thế, đêm hôm ấy biết bao nhiêu tình cảm ray rứt ùa về, chẳng có mảnh tình nào vuông vức thành tấm, thành miếng, tất cả cứ mủn vữa ra, vụn như cám, bổi như trấu, nhão nhoét, nát nhừ, dây dính, không thể nào gắp lên bằng đôi đũa tỉnh táo của ngôn từ.

Hợi càng khóc, tấm thân của Nghêu càng lạnh giá, tê cóng lại, biểu hiện của một xác người đã chết. Đêm tàn nhẫn. Trăng bất lực. Lũy tre xanh mọi hôm vẫn hay đú đởn với gió, giờ quay ra giả điếc giả câm. Tiếng chuông chùa cũng bặt. Có lẻ còn sớm quá. Không một tiếng chó cắn, không một ánh đèn bập bùng thổi cơm, đun cám. Chỉ còn lại Hợi cô quạnh, đơn độc, đau khổ một mình.

Hợi muốn chết theo Nghêu. Nhưng hình như cô vẫn còn hy vọng là Nghêu chỉ bất tỉnh.

Giữa lúc khi con người không còn một tia hy vọng nào nữa, số phận gần như cấm chắc phần thắng trong tay, thì ngay lúc ấy duyên phận bỗng nhiên không chịu khoanh tay đứng nhìn. Duyên phận có một nhiệm vụ phải làm, nó giúp hai con người đang yêu nhau có cơ hội được trả những món nợ ân tình tiền kiếp.

HỢi nghe được một tiếng nói cất lên trong đầu mình:

- Hãy cố lên. Trời sẽ sáng. Nghê chỉ đang bất tỉnh mà thôi

Quả thật đúng là như thế. Sáng ra, người làng Côi rủ nhau mang dây, mang võng, họ đem theo cả cọc nữa. Thì ra trong lúc ban đêm, sau khi nhìn thấy hai đứa con gái đã bàm vào một rễ cây, người ta bảo nhau Trời có lúc ăn ở bạc nhưng vẫn còn chút đức hiếu sanh. Thế là những người kẹt lại ở bờ sông Lạch hôm ấy bảo nhau là chỉ cần trời hưng hửng sáng là họ sẽ đi cứu hai người con gái.

Nghêu hồi tưởng lại và nhận thấy mối tình của hai người họ đã nồng nàng như thế, giờ bảo Hợi đi lấy thằng Ốc làm chồng, có khác nào người ta bảo Nghêu:

- Tự mày hãy lấy tay rồi moi quả tim ra để đặt lên chiếc đĩa sành có vẽ hình chữ Hiếu đi!

Nhưng Nghêu chẳng còn làm sao khác hơn được. Cô không thể tìm đến một lựa chọn để rồi lấy con dao ích kỷ đâm chết một lựa chọn khác. Cô không thể từ chối mẹ được. Nhưng cố biết mình cũng không có can đảm hy sinh mối tình trắc trở của mình. Nhưng rồi thì đã sao nào. Chả lẽ cô và Hợi có thể thành vợ thành chồng hay sao chứ. Giá như cả hai cùng chết dưới dông hôm nào có phải là sẽ đơn giản và dễ xử biết bao nhiêu. Giá như thằng Ốc thích một con Cua hay con Tép nào đó trong làng Cối có phải dễ xử cho Nghêu và Hợi hay không? Tại sao cứ phải là con Hợi? Hả Ốc ơi...

Thì ra đấy là sự trả thù bỉ ổi nhất của số phận. Bao giờ nó cũng chỉ muốn tàn phá hạnh phúc của con người. Nó chỉ thích gây sự, thích chia rẻ, thích chia cắt tình yêu đôi lứa. Nếu như duyên phận vì cảm động mà can thiệp vào, và nếu như số phận vì kém sức so với duyên phận, nó sẽ đành tạm thời ngậm đắng nuốt cay, nhưng nó thề độc là sẽ có một ngày báo thù, đòi bằng được cả lời lẫn gốc.

Thế mới biết số phận là đứa tiểu nhân. Khát khao cả con người trong hành trình mưu cầu hạnh phúc bao giờ cũng là một thách thức gai mắt nhất đối với nó. Thành ra số phận sẽ tìm đủ mọi cách để trả thù. Cuối cùng khát khao ham sống của hai con người yêu nhau lại trở thành một nguyên cớ để họ hối hận vì mình đã dám chống lại với sự ương gàn của số phận. Dám đòi quyến sống để được yêu nhau.

Và...

Cuối cùng...

Nghêu đã phải cay đắng nhận ra là cô đã có một sự chuẩn bị. Cô sẽ đi tìm gặp riêng Hợi. Trong vạt áo của cô đã có một nắm hạt mã tiền. Cô sẽ chấp nhận hy sinh. Cô sẽ mượn cái chết để giải phóng mình khỏi những ràng buộc khốn nạn nhất của thân phận con người.

Người ta bảo, khi yêu nhau, cả hai người đều mù quáng.

Có lẻ đúng như vậy. Ít nhất là trong trường hợp của Nghêu thì đúng là cô không hề sáng suốt. Khi đi gặp Hợi, Nghêu đã nghĩ đến chuyện nói về cái chết. Đấy xem ra chẳng phải là một cách lựa chọn ấu trĩ nhất hay sao?

Hợi khóc. Không phải vì cô gái không bao giờ nghĩ đến cái chết. Mà đơn giản là cô không thể chết được vì mẹ cô đã nói:

- Hợi này. Con đừng bao giờ dại dột nghĩ đến cái chết nhé. Con mà có mệnh hệ nào thì mẹ không sống nổi đâu.

Đời thật cắc cớ. Nghêu vì mẹ nên chọn cái chết. Hợi cũng vì mẹ, nhưng không thể cọn cái chết, dù cho nó là một lối thoát ngọt ngào.

Sở dĩ mẹ Hợi nói thế vì thím không hiểu sao cô con gái của thím dạo gần đây luôn trầm lặng và thương ngồi nhìn ra ngoài sân, đôi mắt dõi về một cõi mông lung, xa vắng. Người đàn bà chỉ sợ con gái của mình cứ lo là mẹ sẽ ép cô lấy thằng Ốc. Thìm Thoan còn nói thêm:

- Con không ưng thằng Ốc thì mẹ cũng không ép đâu. Đừng có làm chuyện dại dột, tội nghiệp mẹ.- Thím Thoan nói xong, Hợi nhìn thấy nhưng giọt nước mắt đầm đìa trên khuôn mặt mẹ.

Nay Nghêu đi gặp Hơi, khuôn mặt trông rất buồn. Buồn như thể Nghêu đang đưa đám tang của chính mình. Cô gái nói nhưng đều lấp lửng. Hợi nhìn ngừoi con gái mà cô đã yêu thương sau cái đêm thề thốt, bụng rối như tơ vò. Nghêu nói rằng cô nghĩ đến cái chết. Và chỉ có cái chết mới giải thoát được cho cô khỏi nhưng điều đau khổ khó nói. Hợi nghe xong, bảo:

- Thực ra em đã biết chuyện anh Ốc thương em. Nhưng trong bụng em thương ai thì Nghêu cũng đã biết rõ.- Từ dạo lời yêu thương chân thành trao nhau, HỢi chỉ gọi Nghêu bằng tên.

Nghêu đau khổ không biết nói thế nào. Nhất là khi cô ý thức tình yêu của cô là tình yêu đã được xác nhận. Nhưng chỉ vì mẹ đã khẩn khoản nhờ cô nói hộ với Hợi giúp em trai một tiếng. Nếu cô không giúp mẹ, cô sẽ còn mặt mũi nào nhìn mẹ. Nghêu biết cô có thể nói dối, nhưng ngay cả chuyện nói dối mẹ, trong tâm tưởng của mình, Nghêu cũng không bao giờ dám nghĩ đến.

- Em biết thế nào thím Biện cũng sẽ nhờ Nghêu nói với em là nên lấy anh Ốc! Em còn biết là Nghêu rất khó xử nữa.

Nghe Hợi nói vậy, Nghêu bật khóc lên một cách hết sức tấm tức:

- Em biết đấy, tôi yêu em. Nhưng tôi không biết phải nói cái gì với em. Chả lẽ tôi bảo người tôi yêu đi lấy chồng. Chả lẽ tôi bảo em đi lấy thằng Ốc.

Cả hai cùng đều rơi vào một sự im lặng đau thương.

- Nào tôi có tiếc gì với nó. Tôi thương nó như tôi thương cái thân tôi. Nhưng tôi không thể nhường em cho nó được.

Hợi nắm tay người bạn tình:

- Hay là em với Nghêu bỏ trốn. Chúng ta sẽ đi khỏi cái làng Côi này. Đi thật xa.

Nghêu đã có lúc nghĩ đến điều đó. Cô nghĩ chuyện cùng Hợi bỏ trốn trước khi mẹ cô nhờ cô làm mai cho Hợi với Ốc. Lần ấy, cô nghĩ bỏ trốn cũng giống như chuyện hai người họ chết vào cái đận nước lũ cách đây mấy tháng. Rồi thì vết thương lòng của hai người mẹ sẽ nguôi ngoai dần đi. Nhưng sau đó hai người họ sẽ lang bạc về một nơi nào đó thật xa, lấy cớ là chị em, nương nhau mà sống, như thế họ sẽ có cơ hội thương yêu chăm sóc cho nhau.

Nhưng hai người họ đã trễ một nước cờ. Chả lẽ bây giờ nghe mẹ nói hãy tạo duyên cho em trai, rồi thì hai đứa con gái rủ nhau bỏ trốn, như thế có khác nào như đập vào mặt người mẹ, y như một kẻ vong ân bội nghĩa. Làm thế, Nghêu có khác nào một kẻ thuộc phường buôn vôi bội bạc. Con người chứ có phải là gỗ đá cây cỏ hay là loài cầm thú mà bảo có thể ăn thay ở đổi như không hề biết đến chuyện ân tình, chuyện ân nghĩa.

- Làm sao mà trốn được, hả em. Chúng ta không thể...

Hợi hình như hiểu được tâm trạng của Nghêu. Cô bối rối vì chưa tìm ra cách nghĩ:

- Thế thì mình phải làm gì bây giờ, hả Nghêu?

Nghêu chua xót nói:

- Chỉ có một nắm hạt mả tiền...

Hợi bật khóc. Cô không phải không muốn nghe lời Nghêu. Nhưng đây là một lối thoát để lại nỗi đau cho mẹ. Vì chữ Hiếu, Hợi không thể chết. Cô gái run run giọng nói:

- Nghêu ơi. Hay là em sẽ lấy anh Ốc. Chúng ta sẽ được sống chung một nhà.

Đây là một ý nghĩ bất ngờ vừa chợt đến. Nghêu và Hợi chua bao giờ nghĩ qua về chuyện này. Có lẽ có như thế hoạ may cô và Hợi mới không phải xa nhau. Nhưng ý nghĩ người mình yêu có chồng khiến Nghêu đau đớn. Dù cho đấy là Hợi đám cưới với người em trai của mình. Cô gái bối rối hỏi:

- Em nghĩ như thế sẽ được hay sao?

Hợi trả lời, mắt vẫn còn đong đầy nước:

- Ít nhất là Nghêu cũng không đau khổ. Chung ta sẽ tính tiếp. Chứ bây giờ, Nghêu không vui, lại nghĩ đến cái chết, làm sao em sống thanh thản cho được, hả Nghêu. Nghêu biết rồi mà, em thương Nghêu. Cái lòng em nó như thế nào Nghêu đã rõ. Chả lẽ Nghêu không biết như vậy hay sao?

Thế là Nghêu gật đầu. Không phải đấy là vì cô đã thuận. Mà đơn giản khi Nghêu yêu thương Hợi, người con gái ấy nói gì Nghêu cũng nghe theo.
Đấy cũng là lý do tại sao Hợi đã có người yêu rồi mà vẫn chịu lấy Huỳnh Văn Phúc.

Hôm sang bên nhà thím Thoan đón cô dâu, thắng Ốc trong lòng vui mừng như mở hội. Chả là cuối cùng nó cũng đã lấy được người con gái mà bấy lâu nay nó đã từng nhớ thương mong đợi.

Nghêu vẫn còn nhớ cái lần trước khi Hợi chính thức nhận lời cầu hôn của thằng Ốc, đứa em trai của cô tính khí rất bất thường. Có khi nó cáu gắt, đá cả con chó mực già mặc dù con chó chẳng làm gì nên tình nên tội.

Nay nhìn thằng em trai vui vẻ hớn hở, lòng Nghêu vừa đau vừa vui. Cảm xúc pha trộn rất phức tạp. Nhưng có lẽ đấy là một nỗi đau đậm mày hơn niềm vui, vì nỗi đau là rất thực mà niềm vui chỉ là một cảm giác rất gượng ép. Đấy là một cảm giác rất khó diễn tả. Có lẽ chỉ có những người nằm trong cảnh ngộ của Nghêu mới hiểu được thế nào là nỗi đau trộn lẫn với niềm vui gượng ép, nó tạo thành một nỗi niềm cay đắng mà Nghêu không hề muốn mình lại rơi vào cảnh ngộ bẽ bàng đau thương ấy.

Thím Biện trong bụng rất vui. Hình như khi Ốc được toại nguyện, trong tâm can thím cũng được cởi ra cái nút u hoài bấy lâu luôn đè nặng. Trái tim người mẹ bao giờ cũng nối với trái tim những đứa con của mình bằng một sợi dây mẫu tử thiêng liêng. Để rồi niềm vui của đứa con, qua sợi dây ấy, sẽ khuếch đại lớn hơn. Và nỗi buồn của con thím sẽ khiến thím buồn hơn cả chính cảm giác đau buồn của nó. Thành ra đám cưới của Ốc không thể không khiến thím rất vui sướng.

Tiệc cưới không to, chả là họ Huỳnh không lớn. Vả lại nhà thím Biện không qua lại giao du với nhiều người. Ốc lại ít bạn, thành ra gọi là cỗ cưới nhưng tình thực ra chỉ có hơn bốn mâm cơm. Toàn là những người thân của nhà họ Huỳnh.

Ốc lăng xăng như một đứa trẻ ngày tết được mặc áo mới. Nghêu giấu riệt mặt trong nhà, vẻ mặt thiểu não chả khác nào đứa trẻ đánh rơi bao lì xì ngày tết, lâu lâu chỉ đảo ra vì người ta cứ hỏi mãi. Một bà cô họ xa của Ốc nhắc:

- Thế bao giờ bà Biện mới cho ăn cỗ cái Nghêu đây?

Câu hỏi nghe sao mà tê tái. Nghêu biết cô không bao giờ có cái ngày ấy. Trời đã sinh ra Nghêu là con trai, nhưng lại rơi vào thân phận của một người con gái. Lấy chồng làm sao mà lấy được. Nghêu giấu niềm đau tê tái vào nụ cười, chỉ mong sao mọi người sẽ đừng bao giờ hỏi mình câu hỏi nghiệt ngã ấy.

Cỗ vãn, người ta bận rộn ngày mùa nên kéo nhau ra về. Ngôi nhà của thím Biện Hợi không xa lạ gì lắm nhưng hôm nay cô cảm thấy rất khác. Vì hôm nay Hợi bước vào ngôi nhà này với một tư cách hoàn toàn khác hẳn. Cô bây giờ đã là vợ của Ốc. Người ta rồi đây sẽ kỳ vọng cô sinh con nhà họ Huỳnh. Không thể nào làm sao có thể khác đi được.

Bữa cơm chiều không ai đói cả, nhưng người ta vẫn phải dọn ra. Ốc và người mẹ rõ rệt là rất vui sướng nên không ăn được. Còn Nghêu và Hợi thì lòng dạ như dưa xát muối. Bữa cơm vì thế không ai buồn ăn. Chả ai muốn gắp thức ăn vào bát của mình.

Đôi mắt của Hợi cứ tránh né tia nhìn của chồng. Thỉnh thoảng cô chỉ dám nhìn lén Nghêu. Song những điều ấy cả thím Biện và Ốc không nhận ra. Hai người họ chỉ nghĩ là Hợi mới về làm dâu nên còn e thẹn. Dù gì thì hai đứa đã quen nhau từ hồi còn bé, nhưng hôm nay đã thành thân, không thể gọi là cứ vô tư như trước được.

Đêm chăng màn. Muỗi xô ra như vãi trấu.

Ốc đã dọn giường sẵn. Cu cậu xem ra rất háo hức cho giây phút động phòng này. Dù sao thì cậu ta cũng là người con trai mới lớn, cảm giác ham muốn vì thế đã bộc lộ ra khá rõ. Một điều mà Ốc không hề hay biết là Hợi, cô dâu của đêm động phòng hôm nay, chưa hề một lần yêu thương Ốc thực sự.

Hợi tần ngần không muốn đi ngủ. Dù sao thì mặt trời vừa mới lặn. Cô không có thói quen ngủ sớm. Hôm nay lại là ngày đầu tiên Hợi lấy chồng. Cảm giác trong lòng cô thật xốn xang bứt rứt. Bất chợt Hợi nhận ra là quyết định lấy Ốc là một bước tính đi rất sai. Cô hoàn toàn không thể nào ngờ được là kể từ giờ phút này trở đi, cô sẽ phải ứng xử và giữ phép của một người vợ. Mà đã là một người vợ, cô có trách nhiệm phải vâng phục và nghe lời chồng.
Ốc thấy vợ vẫn còn nấn ná, nên giục:

- Đằng ấy chưa muốn đi ngủ sao?

Hợi tâm tình ngổn ngang như con tằm trên cái nong, đôi mắt u uất, nào cô có nghĩ đến cái cảnh sẽ lên giường cùng với Ốc. Cô dại dột thật, chỉ nghĩ một cách đơn sơ là khi làm dâu nhà họ Huỳnh, cô sẽ có cơ hội được ở bên cạnh Nghêu mãi mãi. Nào ngờ, tình cảnh lại không phải như thế. Chẳng giống như phiên bản của một vở chèo vui nhộn mà cô đã nghĩ ra trước đó.

Gía như Nghêu nghe lời cô rồi cả hai cùng bỏ trốn. Giờ thì câu chuyện đã chuyển qua một bước ngoặt. Chẳng thà trốn trước đám cưới, mẹ cô sẽ không tủi hổ và chua xót. Đằng này hai nhà là chỗ thân tình, nếu cô mà bỏ trốn với Nghêu, thiên hạ sẽ tha hồ bới móc và đàm tiếu. Ông bố vũ phu sẽ hành hạ mẹ cô không biết dạy con. Thế là tâm tư của Hợi cứ dâng lên thật chua xót trong một nỗi niềm nát tan cay đắng.

Phải chi Ốc có thể hiểu được một phần câu chuyện, rất có thể anh sẽ không thúc vợ. Đằng này tâm tư con người bao giờ cũng đào sâu chỗn chặt, Hợi không nói ra, làm sao ai mà biết được. Ốc vì thế càng tỏ ra sốt ruột hơn:

- Đằng ấy mệt cả ngày rồi, vào nghỉ đi cho khỏe.

Không hiểu nghĩ sao, sau đó Ốc nói tiếp:

- Vào giường rồi tôi tẩm quất cho.

Hợi là cô dâu ngày đầu tiên, cô không thể để cho chồng cứ giục mãi. Hơn nữa ở nhà ngoài bà mẹ chồng thỉnh thoảng lại nhìn Hợi. Thành ra cô đứng lên đi vào căn buồng đêm tân hôn mà cô biết không bao giờ cô muốn vào trong đó. Cô chỉ ước ao được vào phòng của Nghêu. Nhưng trong tình cảnh này, cô làm sao có thể vào trong căn phòng ấy được.

Vào trong giường, Hợi không dám nằm xuống. Cô chỉ ngồi thu lu vào một góc trong. Cô ngửi thấy mùi hoa bòng. Thì ra ban chiều Ốc đã hái một nắm hoa bòng thả vào trong giường để cho mùi thơm đón cô dâu mới.

- Tôi hái hoa bòng đón nhà đấy!

Đáng lẽ ra cô dâu trong ngày cưới sẽ vô cùng xúc động khi thấy nghĩa cử của người chồng chân tình là như thế. Nhưng đêm nay, Hợi càng vò võ nỗi đau nhiềuhơn. Cô không nghĩ gì đến chung quanh mà chỉ nghĩ đến hoàn cảnh éo le chông chênh trước mặt của mình. Nỗi niềm riêng tay nào ai có thấu. Nhìn bên ngoài nào ai biết được những ngổn ngang của một người con gái đã đem theo một mối tình trong tim mình trước khi xuất giá.

Bất chợt Ốc vỡ ra cười. Một nụ cười của kẻ chiến thắng. Một niềm vui của tất cả cánh đàn ông lần đầu có vợ. Tội nghiệp Hợi, tiếng cười của chồng càng khiến cô tủi thân đau xót hơn. Nỗi đau này của Hợi sao mà đoạn trường ai oán. Cô nấc lên vì chua xót, nhưng Ốc không hề hay biết, anh ta chỉ đơn giản nghĩ rằng vợ mình cũng đang cảm động, đang vui sướng như anh.

Bất chợt Ốc vòng tay qua rồi lôi mạnh Hợi nằm xuống.

Đêm vỡ òa tiếng khóc.

Đêm giãy giụa không lối thoát.

Đêm ngõ cụt...

Ốc hăm hở...

Anh ta đã phạm phải một sai lầm rất lớn. Anh đã yêu vợ bằng bản năng của một người đàn ông tham lam cố hữu.

Cuối cùng thì những hành vi của Ốc đã khiến Hợi ghê sợ. Thì ra chồng Hợi cũng chả khác nào cái bọn khốn nạn hôm xưa đã hãm hiếp cô. Vì thế niềm vui hoan lạc của Ốc cuối cùng đã trở thành nước mắt của người vợ, đầm đìa mặt áo gối thêu của đêm động phòng hoa chúc.

Họa có là kẻ dại thì người chồng mới không nhận ra là vợ của mình đã không yêu mình như anh ta vẫn từng nghĩ. Ốc nhận ra ngay là Hợi lạnh nhạt chuyện chiếu giường, như thể người ta ngại phải làm một điều gì đó khiến họ hoàn toàn ghê sợ.

Ốc nói với mẹ:

- Vợ con nó không yêu con.

Người mẹ nghe thế liền bảo:

- Đàn bà ai cũng thích được vuốt ve chiều chuộng. Cái sự vợ chồng, không khéo liệu, làm cho người ta đau, người ta sợ. Đấy chẳng phải là chuyện hay ho gì cả.

Ốc chưa bao giờ nghĩ qua về chuyện này. Với anh, ân ái sinh hoạt vợ chồng là lẽ tự nhiên. Khi anh nổi hứng, muốn yêu vợ, anh cứ nghĩ rằng Hợi cũng sẽ có cùng cái sự ham thích giống như anh. Nào ngờ, Ốc bản tánh đã không sâu sắc tế nhị, thành ra đã làm hỏng việc mà không hề hay biết. Anh ta nói với mẹ:

- Lại còn như thế nữa cơ à?

Thím Biện mắng yêu con trai:

- Sao lại không? Con người chứ có phải con trâu con bò đâu mà bảo. Cái gì cũng phải từ tốn nâng niu. Không thế, sự ăn ở có khác nào lấy cành khô mà chọc vào bụng người ta. Đau chết đi được đấy chứ!

Mà quả thật Ốc đối xử với vợ y như thế. Người đàn bà bình thường vốn đã cần đến một khoảng thời gian để có thể làm vui lòng chồng. Còn người đàn bà lửa tình đã tắt lại càng thêm muôn phần khó khăn nan giải hơn. Tội nghiệp Ồc, những kinh nghiệm ấy bây giờ mẹ mới nói thì đã quá muộn rồi.

Thím Biện lại nhờ Nghêu tìm hiểu xem tâm tư của vợ Ốc như thế nào:

- Con coi xem vợ thằng Ốc có chuyện gì mà nó lạnh nhạt với chồng nó như thế?

Người mẹ hỏi cô con gái như thế. Lòng Nghêu tan nát khi biết rằng tình cảnh của Hợi đang phải cắn răng chịu đựng. Cô chẳng thể nào trả lời mẹ mình được. Bình thường thì Nghêu có thể làm tất cả để có thể bảo vệ cho người mình yêu. Nhưng vào tình cảnh trái ngang trớ trêu trêu này, cô còn có thể làm gì khác hơn được. Đôi mắt của người con gái chỉ biết nhìn mẹ mình không thể giấu được nỗi niềm uẩn khúc:

- Làm con người, ai cũng có cảnh khổ không thể nói ra được.

Thím Biện không hiểu rõ lắm xem Nghêu đang muốn nói điều gì. Nên thím bảo Nghêu:

- Có khi cái thằng Ốc nhà mình ngu như chó. Lại mạnh chân nặng tay, nên con Hợi mới sợ. Mày là con gái, tìm cách lựa lời mà khuyên vợ Ốc lấy một tiếng!

Nghêu biết cô chẳng thể nói chuyện với Hợi bình thường như trước đây được nữa. Không phải là cô ghen gì, nhưng từ dạo Hợi về làm dâu nhà họ Huỳnh, Nghêu đã trở thành xa lạ. Cô không dám nói chuyện nhiều với Hợi. Dù sao thì cô biết mình cũng phải đè nén cảm xúc của mình lại. Hợi hôm nay không còn là một cô gái tự do, cô ấy đã có chồng. Nhất mực chuyện gì cũng phải nghe theo chồng mới đúng. Không hiểu sao Nghêu cứ có cảm giác là mình thương yêu em dâu sẽ là một điều gì đó rất loạn luân.

Cho đến một hôm kia, Ốc thở dài với chị gái:

- Biết lấy vợ mà như thế, thà đã không lấy ngay từ đầu.

Đấy là một câu nói hàm chưa biết bao nhiêu điều cay đắng. Nghêu chua xót nhận ra là mình đã là nguyên do của nỗi niềm đau khổ ấy. Gía như Hợi không yêu Nghêu, Ốc sẽ có hạnh phúc. Đằng này duyên trời se định trái ngang. Tình chị duyên em. Cái nghĩa của Thúy Kiều dù có hy sinh cao đẹp đến mấy thì Thúy Vân làm sao có được hạnh phúc trọn vẹn. Dẫu sao thì ngay từ thuở ban đầu, Kim Trọng chỉ yêu có mỗi một Thúy Kiều mà thôi.

Chính vì thế mà Nghêu đã quyết định phải nói chuyện riêng với Hợi.

Hôm ấy chị dâu và em chồng cùng nhau đi nhổ cỏ lạc. Tâm hồn hai người họ bỗng nhiên chùng chình. Hợi không còn là Hợi của hôm qua mà Nghêu cũng chẳng còn là Nghêu của ngày xưa nữa.

Hai người họ ra đồng từ sáng sớm. Có lồng cả cơm theo. Nhưng cả hai chỉ cắm cúi nhổ cỏ, tuyệt nhiên họ không thể dễ dàng mở lời nói chuyện với nhau một cách bình thường được. Cái nắng gay gắt khiến cho lưng hai người họ ướt đẫm mồ hôi. Mùi da thịt vẫn như xưa, vẫn không thay đổi. Hai người họ cách nhau chỉ một tầm tay với, vậy mà họ xa nhau, xa vời vợi. Xa như thể chiếc cầu tình yêu bằng gỗ đã bị dòng sông cuộc đời cuốn xô đi mất, vĩnh viễn cách chia đôi bờ.

Hai luồng tư tưởng đan xen, cả hai đều không biết họ đang nghĩ gì nữa. Có lẽ một người đau cho thân phận trớ trêu, một người bẽ bàng tủi hổ cho cảnh đời lận đận. Cuối cùng Nghêu lên tiếng trước, dù sao thì mục đích của cô cũng đã được dọn sẵn từ trước:

- Em không thể yêu được thằng Ốc hay sao?

Hợi chợt vỡ thành tiếng thút thít:

- Trái tim của người ta chỉ có thể cho đi một người mình yêu mà thôi. Đâu phải cái bánh mà bảo bẻ cho mỗi người một nửa. Quên làm sao được một người để đem lòng yêu thương một người khác!

Nghêu chua xót nhận ra đấy là một thực tế rất phũ phàng. Cô không biết nói gì hơn nữa. Cảm giác này cô đã trải nghiệm qua. Cô biết được nếu không vì chữ hiếu với nhà họ Huỳnh, không vì lời hứa với bà nội mà ngay từ độ bà sắp lúc qui tiên, Nghêu đã hứa sẽ cho thằng Ốc tất cả những gì mà cô có được; cô sẽ không bao giờ nhường Hợi cho bất cứ ai. Cô cay đắng nhận ra là mình đã đang như con cá nằm trong cái lờ của chữ tín, của lời hứa đau khổ ấy. Một cái lờ của bổn phận phải trung thành với những điều mà cô không có nhiều lựa chọn làm khác đi được.

- Rồi thì em cũng sẽ phải quên đi...

Hợi ngẩng đầu lên nhìn Nghêu:

- Nghêu bảo em phải quên... Nhưng quên bằng cách nào đây? Nghêu có biết là em đã càng ngày càng yêu thương Nghêu... càng đau khổ, em càng không thể quên Nghêu được...

Đáng lẽ câu nói sẽ được kết thúc trọn vẹn rằng Em đã càng ngày càng yêu thương Nghêu nhiều lắm, Nghêu có biết hay không? Nhưng Hợi đã bị nước mắt làm cho câu nói bị nghẹn, rồi cuối cùng câu nói chết đứng trong cuống họng.

- Nhưng rồi thì... Chả lẽ chúng ta có thể thay đổi được tình thế hay sao... – Giọng nói của Nghêu cất lên đầy vẻ đau đớn.

Hợi lấy tay gạt nước mắt:

- Nghêu đã không hiểu em... Nghêu đừng ép em yêu người khác có được không. Tình yêu không phải là cái áo, ai mặc cũng được...

Nghêu mặt cũng đầy nước mắt:

- Em tưởng là tôi sung sướng khi nhìn thấy em đau khổ trong cái cảnh đọa đày như thế hay sao?

Hợi buông thõng hai tay xuống:

- Cái thân em nó khổ. Cái số em nó đen tối bạc bẽo... Nghêu không biết đem nào em cũng thao thức hay sao. Đêm nào em cũng khóc. Sáng ra không dám nhìn ai. Nghêu có biết là chả thà em đi khỏi nhà mình để em không phải nhìn thấy Nghêu ngày nào cũng đau đớn...

Thì ra khi Hợi nhìn thấy Nghêu đau khổ, điều đó càng khiến cho cô lãnh cảm với chồng. Rõ ràng là hai người họ yêu nhau sâu nặng. Tình cảnh oái oăm nên họ mới phải rơi vào cảnh ngộ rất gần về khoảng cách mà xa xôi trong nỗi niềm. Gần nhau trong cảm xúc mà xa xôi trong tầm tay với. Gần trong nỗi đau mà xa cách diệu vợi trong nỗi niềm sẻ san. Họ gần nhau trong tia mắt nhìn, nhưng lại thăm thẳm xa xôi trong những câu nói mà họ khát khao ngàn lần được nói.

Bổn phận và vai trò vị trí, cũng với những ràng buộc vô hình, họ không thể nào ân cần dành cho nhau những cử chỉ thân mật được. Hợi không thể vì đã có tình với Nghêu mà quay ra nhạt lòng với Ốc. Dù gì thì cũng đã cùng nhau lạy trước bàn thờ gia tiên. Tình cảnh của cả hai người ai cũng tan tành, một người dạ nát, một người tim đau. Cả hai cùng héo hon trong nỗi niềm thương nhớ.

- Có phải vì em đau khổ khi nhìn thấy tôi...

Hợi chợt sẵng giọng:

- Nghêu đừng hỏi em những câu mà tự trong lòng Nghêu đã biết hết!

Nghêu gần như khuỵu xuống vì câu nói nghe rất thật kia. Đúng là Hợi đã biết tất cả tình cảm sâu lắng mà cô đã dành cho Hợi. Chẳng phải cần anh phải nói ra đâu, em biết rõ tình cảm mà anh đã dành cho em. Nhưng anh làm sao khác hơn được... Nghêu cả đời mình khát khao muốn nói với Hợi như thế nhưng cô không thể. Giữa hai người họ bây giờ là cả một khoảng cách vô hình rất lớn, dường như không thể nào dễ dàng gì vượt qua được.

Cuối cùng trên ruộng lạc chỉ còn lại tiếng nấc tức tưởi nghẹn ngào của hai kẻ đã từng yêu nhau. Rồi bay giờ cả hai cùng đều cay đắng trong những nỗi niềm cô đơn chồng chất.

Hai giỏ cơm không ai động đến. Chỉ có một đàn kiến kéo lại mở hội. Hai người họ vừa khóc vừa nhổ cỏ, bàn tay vô thức, cõi lòng rách bươm, vết thương tình cảm trong lòng họ đang ào ào đổ máu.


Đám lạc không có lỗ tai nên chúng không nghe được hai người kia đang khóc. Duy chỉ có một người đàn bà thứ ba là nghe thấy. Trên khuôn mặt thím ta cũng bắt đầu tuôn rơi những hàng nước mắt lã chã.