Theo tài liệu của ông ME. Maitre viết về chiếc ấn đặc biệt này trong bài « Documents sur Pigneau de Béhaine » trên La Revue Indochinoise (1913) thì :
Vào thời điểm này, Nguyễn Nhạc của Tây sơn sau khi chiếm được Sài gòn trở nên hừng chí tham vọng bèn xưng vương là Tây sơn vương vào khoảng tháng tư, tháng năm, 1776. Nhạc cũng muốn đúc một chiếc ấn vàng, nhưng theo sử sách thì đúc hai lần thì ấn có vết nứt, đến lần thứ ba mới được. Theo Thực lục đệ nhất kỉ, Tây sơn không bao giờ chiếm hữu được ấn của chúa Nguyễn, vì khi họ truy nã Chúa Định vương Nguyễn Phúc Thuần đang lẩn trốn ở Tam Phụ (1777), vị tướng tùy tùng là Lê Chữ phụ trách giữ « kim bảo ». Nhóm người này bị Tây sơn bắt kịp tại Sông Tra (ở phía bắc Gò Công chảy ra sông Vàm cỏ đông theo ông Hứa Hoành), Lê Chữ quẳng ấn xuống sông. Năm 1778, ông trở lại vớt lên, thấy vẫn còn nguyên vẹn, bèn dâng cho Nguyễn Ánh. Khi Nguyễn Ánh xưng vương năm 1780 (lúc đó 18 tuổi), thì theo sách Đệ Nhất kỉ, kể từ đó chiếc ấn trên được Nguyễn vương dùng chính thức. Nhưng ông MEMaitre lại thấy một tài liệu thứ hai viết khác hẳn điều trên về số phận chiếc ấn : Đó là lời tường thuật của Ông Chapman, đặc phái viên của Toàn Quyền Warren Hastings xứ Bengale ở tại Qui nhơn, kinh đô của Tây Sơn từ 13 đến 28 Juillet 1778. Chapman kể rằng ông có cho một vị quan của Chúa Nguyễn thuộc hoàng tộc cải y phục Tây phương trốn trên tàu của ông. Khi ông Chapman nhận được thư của Nguyễn Nhạc mời ông đến yết kiến, ông bèn đưa cho vị quan trên coi lá thư thì ông này nước mắt dàn dụa nói rằng dấu ấn trên thư là dấu ấn của Chúa Nguyễn mà kẻ thoán đoạt khốn nạn đã lấy mất (A narrative of a voyage to Cochinchina, Journal of the Indian Archipelago, Singapore. Tome VI, 1852, trang 302).
Ông Maitre bèn kết luận rằng phải chăng Nguyễn Nhạc đã cho đúc một chiếc ấn giống hệt ấn truyền quốc của chúa Nguyễn hay là chiếc ấn mà Lê Chữ « vớt » lại từ đáy sông Tra ở Gò công là một chiếc ấn khác giả tạo được thay thế để dâng cho chúa Nguyễn Phúc Ánh ?
