Mẹ đã nhường đôi mắt sáng cho con

Mẹ Đã Nhường Đôi Mắt Sáng Cho Con

Lượt đọc: 18 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »

❊ ❊ ❊

Từ vóc dáng đến gương mặt tôi, nhiều người nhận xét là tôi giống y chang cha, khỏi cần đi xét nghiệm ADN chi cho tốn kém. Tuy nhiên, về tính nết thì tôi hoàn toàn giống mẹ.

Cha tôi là người đàn ông cực kỳ nghiêm khắc. Cha không thích văn chương. Với cha, văn chương là phi thực tế, phù phiếm, tô hồng…

Ngược lại, mẹ tôi là người phụ nữ quá hiền lành, dễ mủi lòng, rưng lệ. Không hiền lành, không thiệt thà sao mẹ lại mang trà rượu, trầu cau đi… nói vợ nhỏ cho chồng?

Và, có ai yêu văn chương, quý sách vở hơn mẹ của tôi?

Từ hồi bé xíu xiu đến thời thiếu nữ, mẹ tôi với đôi mắt đã mờ nhòe. Năm mẹ ở tuổi sáu lăm, cả gia đình tôi góp tiền cho việc lớn, và tôi là người được giao nhiệm vụ tháp tùng, trên chuyến tàu nhanh đưa mẹ đến Bệnh viện chuyên về mắt ở Sài Gòn để khám. Sau khi làm các thủ tục xét nghiệm, kiểm tra kỹ lưỡng với máy móc tối tân, Bác sĩ bảo mắt mẹ tôi bị mờ bẩm sinh không thể nào điều trị được. Đành đưa mẹ về trong buồn tủi, xót xa.

Thật lạ, mặc dù với đôi mắt mờ như vậy nhưng mẹ tôi thẩm thơ cực kỳ tinh tế. Bài thơ nào của tôi viết ra, mẹ bảo đọc cho mẹ nghe để mẹ “biên tập” giúp. Và mẹ phát hiện ra ngay những ưu, khuyết của từng bài thơ đã khiến tôi nín thinh thán phục chứ chẳng cách nào bào chữa nổi. Bởi thế, trong bài thơ “Thơ mồ côi” của tôi có những đoạn: “Mắt Mẹ mờ từ bé/ Nhìn mặt chữ không tường/ Nhưng Mẹ nhìn hồn chữ/ Sáng bừng như soi gương” “Giờ Mẹ đã không còn/ Ai đọc thơ con nữa?/ Mẹ, Mẹ của con ơi!/ Nỗi đau dường dao cứa!”, “Ai đọc thơ con nữa?/ Thơ con giờ mồ côi…”.

Với đôi mắt được mặc định thế nhưng mẹ ham đọc sách vô cùng. Trước khi bán hàng xén, trầu cau mẹ tôi là người mua bán sách. Chẳng phải cửa hàng bề thế gì, chỉ là tấm bao ni lông thật lớn, mẹ trải ra ngoài ngõ chợ, rồi bày sách ra bán cho những người yêu thích thơ văn. Không phải chỉ bày bán khơi khơi được chăng hay chớ, mà mẹ tận tình hướng dẫn cho người mua cách cảm thụ tác phẩm, vắn tắt nội dung từng cuốn sách với chất giọng truyền cảm, thiết tha. Khách hàng mê ly, sẵn sàng móc hầu bao ra mua ngay không cần đắn đo suy nghĩ. Về nhà đọc, chỗ nào chưa thông chưa hiểu, hôm sau đi chợ ghé hàng, hỏi, được mẹ cắt nghĩa, giải thích ngọn ngành. Sách, truyện tranh mẹ bán đắt như tôm tươi, đại lý gửi hàng liên tục. Các truyện thơ của các Nhà xuất bản Nguyễn Đình Vượng, Lửa Thiêng, Ca Dao, Lá Bối, Phượng Giang… (Sài Gòn) đã cho “ra lò” với những Tấm Cám, Phạm Công – Cúc Hoa, Lương Sơn Bá – Chúc Anh Đài, Kim Vân Kiều, Lục Vân Tiên… mẹ đều bán đủ.

Đặc biệt, các cuốn sách đỉnh cao của văn chương Việt của nhóm Tự lực Văn đoàn luôn sẵn có trong gánh hàng của mẹ. Những “Đoạn tuyệt”’ “Nửa chừng xuân’, “Sợi tóc”, “Gánh hàng hoa”, “Trống mái”, “Hồn bướm mơ tiên”… được mẹ nhớ từng chi tiết nhỏ.

Dĩ nhiên, hồi mẹ bán sách thuở còn con gái, chưa chồng; tôi chỉ nghe mẹ và những người lớn tuổi kể lại mà thôi.

Trời đã ban cho mẹ tôi trí nhớ siêu phàm: bán và đọc sách thuở còn thiếu nữ, mãi đến khi luống tuổi rồi mẹ vẫn nhớ như in. Những đêm trăng sáng, rất nhiều người trong xóm đến nhà tôi để nghe mẹ tôi kể chuyện. Kể từ chuyện cổ tích đến truyện thơ, rồi sang tiểu thuyết của Tự lực Văn đoàn, tiểu thuyết của Dương Hà, Duyên Anh, Chu Tử, Ngọc Linh, Đinh Tiến Luyện… Rất nhiều người đã rơi nước mắt bởi “Đức mục Kiền Liên”, “Nửa chừng xuân”, “Bên dòng sông Trẹm”…

Tôi rất ngạc nhiên là khi nói chuyện hằng ngày, giọng mẹ vẫn bình thường như bao người đàn bà khác, thế mà mỗi khi kể chuyện, giọng mẹ bỗng cảm xúc, thanh thao, trầm bổng, du dương…

Có lần, tôi nghi ngại mẹ kể chuyện có phụ thêm phần… phóng tác nên thử kiểm tra. Đêm hôm ấy mẹ kể cho bà con trong xóm nghe “Nửa chừng xuân”, tôi lặng lẽ mang sách ra kiểm chứng. Và tôi đã mắt tròn mắt dẹt khi nghe mẹ kể hoàn toàn giống y trong sách, thậm chí cả những đoạn văn Khái Hưng tả cảnh mưa bụi bên hồ Tây vào tiết trời xuân, có những chiếc thuyền nan dập dềnh trên sóng nước; hay những lời thoại giữa Lộc và Mai (hai nhân vật chính của “Nửa chừng xuân”) mẹ cũng thuộc làu làu.

Sau này, mẹ tôi không bán sách nữa mà bán hàng xén, trầu cau. Mặc dù quãng thời gian này mắt mẹ đã quá mờ gần như tối hẳn; nhưng với đôi bàn tay nhạy cảm, mẹ biết phân biệt những tờ tiền với mệnh giá khác nhau. Đến nỗi trầu nguồn (trầu miền núi) và trầu dưới xuôi khi sờ mẹ đều phân biệt được.

Ngoài hàng xén, trầu cau mẹ còn bán luôn cả thuốc tây, trời ạ. Dĩ nhiên, chỉ là những loại thuốc chữa bệnh thông thường, ví như cảm cúm, đau bụng tiêu chảy, ho hen, viêm lợi đau răng… Lọ thuốc nào đựng thuốc gì khi sờ tay mẹ đều biết tuốt. Ngày uống mấy lần, mỗi lần uống bao nhiêu viên, uống khi bụng đói hay no mẹ đều rành “sáu câu vọng cổ”. Người mua thuốc đem về dùng bệnh đều bớt tức thì. Tiếng lành đồn xa, mẹ bán vốn đã đắt hàng rồi ngày càng thêm đắt…

Tuy thế, tôi luôn nhắc nhở mẹ chuyện thuốc men cực kỳ quan trọng, bởi nó liên quan đến sức khỏe, sinh mệnh của người khác nên phải hết sức phòng hờ, cẩn trọng. “Con sợ lỡ ai mua thuốc của mẹ uống có bề gì thì khổ, nỗi lo bên y tế, thuế vụ kiểm tra đột suất quá, mẹ ơi!”. “Con cứ yên tâm, không sao đâu con. Linh tính mẹ mách bảo sẽ không vấn đề gì đâu con ạ”. Mà cũng thiệt đúng, mấy mươi năm làm “dược sĩ” liều, mẹ hoàn toàn không để xảy ra bất cứ sự cố nào. Mà cũng chả thấy ông bà nào bên y tế hay thuế vụ đến kiểm tra đột xuất, lập biên bản vi phạm này kia…

Từ chợ Cung đến chợ Chiều với gánh hàng nặng trĩu trên vai, mẹ cứ lần hồi sát mép đường mà đi, không hề va đụng…

Sau ngày 30 tháng Tư 1975; cha tôi được đưa đi “học tập cải tạo” nơi heo hút núi rừng, bao nhiêu nỗi nhọc nhằn đều đổ dồn lên đôi vai của mẹ. Anh chị em chúng tôi đều lần lượt nghỉ học dở chừng để ra đời làm ăn giúp mẹ, dù mẹ không đồng ý, nhưng không còn sự lựa

chọn nào khác. Bởi thế, cái sự học của tôi chỉ dừng lại với tấm bằng “tốt nghiệp” cấp 1 mà thôi.

Từ thuở nhỏ cho đến tận bây giờ, cơ địa tôi không được tốt. Tôi bị rất nhiều các bệnh lý về nội tiết, nội tạng. Ngược lại, đôi mắt của tôi sáng đến vô cùng, sáng nhất trong tất cả các anh chị em ruột thịt của tôi. Tuổi đã sáu mươi nhưng gương kính đối với tôi vô cùng xa lạ.

Sách báo nhìn vào con chữ dường như nổi hẳn lên. Sợi chỉ cây kim xỏ đâu trúng đó. Trong đêm tối đen như mực, tôi chở bia cho khách hàng với chiếc xe đạp chạy vèo vèo trên những con đường vắng vẻ, những lối nhỏ quanh co bụi gai, bờ ruộng nhưng chưa hề bị té ngã bao giờ.

Tự dưng, nhiều lúc nghĩ đến mẹ hoặc chiêm bao thấy mẹ là nước mắt tôi cứ chực trào ra, tôi lại bần thần nghĩ, cuộc đời mẹ đau khổ quá nhiều, thế mà chỉ có đôi mắt, mẹ cũng nhận về cho mình đôi mắt mờ nhòe; và chính mẹ chứ không ai khác, mẹ đã nhường đôi mắt sáng cho con!

Chắc chắn là như thế!

Mẹ ơi!

Nguồn: https://vanvn.vn/me-da-nhuong-doi-mat-sang-cho-con-tan-van-cua-ha-huy-hoang/
Nguồn: vanvn.vn
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 20 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

1 Trong Tổng Số 2 tác phẩm của Hà Huy Hoàng

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.