"Cha, cha chia thế này không thỏa đáng." Anh cả nói, "Thằng Tráng nhà con mắt thấy sắp bàn chuyện cưới xin rồi, cha chia thế này thì cưới vợ về thằng Tráng ở đâu? Giờ người ta toàn dựng vách ngăn tạm thành một căn buồng nhỏ, chứ cưới xin rồi chẳng lẽ phòng tân hôn cũng dựng vách ngăn, thế sao coi được."
Anh năm cũng phụ họa: "Đúng là không thỏa đáng thật, vợ con khó khăn lắm mới mang thai, sinh con ra thì ở đâu? Anh hai thì sướng rồi, xin được nhà ở cơ quan để ở, bọn con thì đã xin được nhà đâu. Vấn đề này hôm nay dứt khoát phải giải quyết, cha xem tính thế nào đi, cha làm thế này thì khác gì chưa phân gia?"
Vợ anh năm vừa xoa bụng vừa nói: "Cha à, cha không thể thiên vị như thế được đâu, nhà cửa kiểu gì cũng phải để lại cho bọn con hai gian chứ. Hơn nữa bọn con cưới muộn, mấy anh trai bao năm nay đều tiêu tốn của gia đình nhiều hơn bọn con rồi, chia tiền bọn con cũng phải được chia nhiều hơn mới phải."
Chị dâu cả nghe vậy liền sẵng giọng: "Sao thím không nói các người nộp vào quỹ chung ít đi? Vợ chồng tôi nộp tiền bao nhiêu năm rồi, các người mới nộp được mấy năm mà dám ngồi đây bô bô cái miệng? Nếu không phải tại thím thì cha mẹ có phải khó xử thế này không, ngày ngày nhặng xị đòi phân gia. Chỉ có con của thím là quý hóa thôi à, vừa lọt lòng đã đòi phòng riêng, ai mà chẳng phải chen chúc ngủ chung phòng với con cái, sao thím đặc biệt thế?"
Chưa kịp chia nhà xong xuôi thì người của nhà anh cả và nhà anh năm đã nhảy vào cãi nhau om sòm.
Kỷ Ương đứng bên cạnh nghe một hồi rồi đúc kết lại.
Thằng con lớn nhà anh cả độ hai năm nữa là đến tuổi lấy vợ, cho nên cần nhà để cưới xin.
Nhà anh năm sắp sửa thêm nhân khẩu, cảm thấy ba miệng ăn chen chúc trong một gian phòng nhỏ quá chật chội, nên cũng cần nhà.
Còn hai ông bà cụ trong nhà có lẽ đã quen thói nắm quyền làm chủ, vốn dĩ chẳng muốn phân gia chút nào. Khổ nỗi không lay chuyển được cô con dâu út, bị làm phiền ngày này qua tháng nọ đâm bực bội, lại chẳng nỡ đuổi con dâu út về nhà mẹ đẻ. Phần vì gia cảnh nhà đẻ con dâu út cũng khá giả, phần nữa là con trai út chính là cục cưng nâng như nâng trứng của hai ông bà già này.
Cứ nhùng nhằng như thế, ầm ĩ một dạo, ông bà cụ rốt cuộc mới quyết định phân gia.
Thế nhưng chia như thế nào thì bên trong lại lắm chuyện để bàn.
Có nơi còn lưu truyền câu nói "anh đông em tây, thằng ba ra ngoài".
Ý tứ là gì?
Tức là nhà có mấy anh em trai thì con trưởng ở gian phía đông, con thứ chia gian phía tây, còn từ con thứ ba trở đi thì tự thân vận động mà lo liệu.
Cũng có kiểu giống như đôi vợ chồng già trước mắt này, rõ mười mươi là coi trọng con trưởng, cưng chiều con út, lúc chia gia sản tự nhiên sẽ thiên vị hơn.
Có lẽ cũng do họ đã tính sẵn sau này sẽ nương nhờ con trưởng và con út.
Giang Dã chưa nhúc nhích nên Kỷ Ương cũng không hé răng nửa lời, cùng với chị cả Giang đứng xem người của hai nhà anh cả và anh năm cãi cọ.
Hai nhà này cũng thuộc dạng mồm mép té tát ra trò, cãi nhau ròng rã suốt hơn hai mươi phút đồng hồ, nếu không phải do ông bác họ nổi cáu quát cho hai câu thì chắc vẫn còn đang gào thét.
Nhà cửa trên thành phố vốn chật chội, trong nhà chỉ vỏn vẹn chừng ấy gian, không chia cho ai cũng chẳng đặng, chẳng lẽ lại đuổi con cái ra đường, dẫu sao đều là con ruột dứt ruột đẻ ra cả.
Anh hai tuy rằng đã xin được nhà ở cơ quan để dọn ra ngoài, nhưng anh hai cũng chẳng đời nào chịu nhường phần nhà vốn thuộc về mình.
Bố chồng của chị hai Giang có phần sầu não, nhìn sang đứa con trai cả, rồi nhìn đứa cháu đích tôn sắp sửa thành niên, lại đưa mắt ngó cậu con út cùng đứa nhỏ còn chưa ra đời, đoạn liếc qua anh hai, anh ba, anh tư...
Dù sao cũng là người làm chủ gia đình bao nhiêu năm nay, ông ta vẫn giữ được bình tĩnh. Trước đó ông ta đã tính sẵn cách chia rồi, giờ mặc kệ con trưởng với con út nhao nhao lên đòi hỏi, ông ta vẫn nhất quyết không đổi ý.
"Gia cảnh nhà mình thì cứ chia thế thôi. Nhưng về phần đồ đạc với tiền nong, thằng cả và thằng út được chia nhiều hơn một chút. Tám trăm bảy mươi sáu đồng hai hào bốn phân, thằng cả hai trăm, thằng năm hai trăm, hai thân già chúng tôi giữ hai trăm, còn lại hai trăm bảy mươi sáu đồng hai hào bốn phân thì thằng hai, thằng ba, thằng tư chia đều."
"Thế này không thỏa đáng đâu nhỉ." Giang Dã rảo bước tiến lên hai bước, "Tôi nhớ anh rể hai nhà tôi mười sáu tuổi đã đi làm rồi. Năm nay anh ấy ba mươi, đi làm cũng ngót nghét mười bốn mười lăm năm. Chẳng dám nói nhiều, tính bình quân một tháng tùng tiệm cũng được hai mươi đồng chứ? Tính tròn mười bốn năm thì trước sau anh ấy cũng nộp cho gia đình tới ba nghìn ba trăm sáu mươi đồng rồi đấy."
"Anh rể hai nhà tôi cưới vợ tiêu tốn cùng lắm là hai trăm đồng, vậy vẫn còn dư lại ba nghìn một trăm sáu mươi đồng."
"Tiền ăn uống của cả nhà anh ấy một tháng tính rộng rãi trừ đi mười đồng, thì vẫn còn lại một nửa, cũng phải tầm một nghìn rưỡi chứ."
"Sao đến lúc phân gia, đã phải nhận căn nhà rách thì chớ, mà tiền cũng chỉ được chia vỏn vẹn có mấy chục đồng thế kia? Tiền đâu cả rồi?"
"Mấy đứa con trai trong nhà đều đi làm kiếm tiền, tôi đây thắc mắc đấy, nhà các người bây giờ chỉ có hơn tám trăm đồng tiền tích cóp thôi sao?"
"Chẳng lẽ những người khác đều không thật thà nộp tiền, chỉ có ông anh rể hai khờ khạo nhà tôi nộp thôi à? Nói như thế thì cả cái nhà này toàn một lũ hút máu, chỉ chực bám vào người anh rể hai tôi mà bòn rút thôi nhỉ."
"Năm đó lúc chị hai tôi gả vào nhà các người, nhà các người đâu có nói như thế. Tôi còn nhớ rõ mồn một đấy nhé, hồi ấy các người hứa hẹn hay ho lắm, bảo chị hai tôi về làm dâu thì nhà các người sẽ đối đãi như con gái ruột."
"Nhà các người đối đãi với con gái ruột như thế này đấy à?"
Dứt lời, Giang Dã cười khẩy nói tiếp: "Cũng phải, khéo nhà các người chẳng nói dối đâu. Đến con trai mà các người còn đối xử chẳng ra sao, thì con gái mong gì đối đãi tử tế cho được. Sự thiên vị này đúng là lệch đến tận chân trời rồi đấy, thằng cả với thằng út là do các người đẻ ra, còn mấy đứa con trai khác là nhặt ngoài đường về chắc?"
Chị cả Giang lập tức phụ họa theo: "Phải đấy, nhà các người làm thế này thì bắt nạt người ta quá đáng rồi! Em gái thứ hai của tôi bao năm nay làm trâu làm ngựa cho cái nhà này, đến lúc phân gia lại chỉ được chia có tí ti thế kia. Các người nghĩ cái nỗi gì mà làm ra được cái trò này, bộ không sợ người ngoài chỉ trỏ đâm thủng sống lưng à?"
"Nói đi cũng phải nói lại, bao năm qua vợ chồng em gái tôi trong tay chẳng có nổi một đồng, mua thốn sắm thiếu cái gì cũng không nỡ. Em dâu tôi tốt bụng biếu em gái tôi một lọ kem dưỡng da, thế mà cũng bị cô em chồng nhà các người nẫng tay trên mất."
"Em trai tôi bảo cái nhà này hút máu, quả thật chẳng sai một chữ nào."
"Lời tôi nói để ở đây nhé, phân gia kiểu này chúng tôi dứt khoát không đồng ý đâu, chẳng phải đang vả bôm bốp vào mặt nhà họ Giang chúng tôi đấy ư."
"Làm sao, em gái với em rể tôi ở cái nhà này không được coi là con người, tùy tiện ném cho vài ba thứ là đuổi khéo đi được đấy phỏng?"
Giang Dã cùng chị cả Giang đều đã xông lên trận tuyến, Kỷ Ương đâu thể thụt lùi về sau, cô lập tức tiếp lời ngay.
"Bác trai bác gái, chúng ta khoan hãy bàn chuyện chia nhà đã, trước tiên cứ làm cho ra ngô ra khoai chuyện tiền nong cái đã nào. Giang Dã nhà cháu nói chẳng sai đâu, khoản tiền này của nhà hai bác có vấn đề rồi. Hai bác lén giấu tiền riêng, hay là có người trong nhà giở trò không nộp lên thế?"
"Vừa rồi Giang Dã nhà cháu cũng tính rồi đấy, nhà hai bác năm người con trai đều đi làm cả, cộng dồn lại một tháng bèo nhất cũng được một trăm đồng chứ. Cho là tiêu xài hoang phí đi, cả cái nhà lớn này tiêu hết sáu mươi, còn dư lại bốn mươi, thì tùy tiện chắt bóp cũng phải dành dụm được một khoản kha khá."
"Sao tích cóp đến tận bây giờ mà chỉ còn lại có hơn tám trăm đồng thế kia?""Nếu đã như vậy thì chúng ta phải nói cho rõ ràng, số tiền kia rốt cuộc đã bay đi đằng nào rồi."
Mọi người trong phòng nghe thấy thế cũng bắt đầu ngấm ngầm tính toán lại sổ sách trong đầu.
Anh rể hai nhà họ Giang mang họ Trần, nghe đâu công việc của hai ông bà cụ nhà họ Trần đều đã nhường lại cho con cái nối nghiệp.
Vậy tính ra trong nhà cũng có năm người đi làm nhận lương, thi thoảng cánh đàn bà trong nhà còn kiếm thêm việc làm tạm thời, chẳng hạn như quét dọn đường phố, dán hộp giấy, dán bao diêm các loại, kiếm thêm được đồng ra đồng vào.
Thêm vào đó chuyện dựng vợ gả chồng cũng có bỏ ra chút ít chi phí, ngoài ra chẳng có khoản nào chi tiêu quá lớn, toàn là chi tiêu sinh hoạt hằng ngày mà thôi.
Đã thế người nhà họ Trần lại nổi tiếng tằn tiện, chẳng hề giống kiểu tiêu tiền phóng khoáng như Giang Dã và Kỷ Ương.
Nói cách khác, mức chi tiêu thường nhật của nhà họ vốn rất thấp.
Vậy thì số tiền kia đã chạy đi đâu rồi?
"Đúng đấy, tiền đi đâu hết rồi?"
"Có phải anh cả không nộp vào quỹ chung không?"
"Thằng út chắc chắn là không nộp rồi, cha mẹ thiên vị nó nhất mà, nó có chuyện gì chỉ cần làm nũng là ở chỗ cha mẹ êm xuôi ngay."
"Khoản sổ sách này phải tính cho rõ, bọn tôi cứ phát lương là đem nộp đủ, tôi cũng muốn biết tiền rốt cuộc chạy đi đâu."
"Phải đấy, nhà tôi thằng Vệ Quốc tháng nào cũng nộp cơ mà."
Lời lẽ của nhóm Kỷ Ương thực chất chỉ là mồi lửa châm ngòi, chứ kỳ thực trong cái nhà này tiêu bao nhiêu, nộp bao nhiêu, còn lại bao nhiêu, trong lòng mỗi người đều có một bàn cân tính toán riêng.
Chẳng mấy chốc, tiếng bàn tán xôn xao đã rộ lên, rồi âm thanh mỗi lúc một lớn dần, những lời chất vấn dồn dập kéo theo ngay sau đó.
Tiền đã tiêu vào những việc gì?
Ai là kẻ không chịu nộp tiền vào quỹ chung?
Đã không nộp tiền lại còn ăn tiêu trên mồ hôi nước mắt của người khác nộp vào, thế rốt cuộc là cái thói gì?
Cứ như thể có ai đó vừa giật phắt mảnh vải che xấu hổ của gia đình này xuống, phơi bày toàn bộ ung nhọt ra trước bàn dân thiên hạ.
Vẻ hòa thuận giả tạo được duy trì bấy lâu nay bỗng chốc bị đập vỡ tan tành không kịp trở tay.
Ngay cả ba anh em trước khi phân gia từng xua tay bảo: "Không sao đâu, cha chia thế nào bọn con nghe thế nấy, nhà mình làm gì có lắm chuyện phiền hà thế", giờ đây nét mặt cũng khó coi vô cùng.
Có lẽ không phải họ chưa từng nghĩ tới những điều này, chỉ là trước nay cố tình giả vờ không thèm nghĩ ngợi.
Cứ ngỡ rằng người già trong nhà nhân từ hiền hậu, anh em hòa thuận, chị em dâu thuận hòa êm ấm.
Thế nhưng giờ đây những mâu thuẫn này đã bị lôi toạc ra dưới ánh mặt trời, bọn họ dẫu không muốn nghĩ thì cũng buộc phải suy tính rồi.
"Cha, hay là nhà mình tính lại sổ sách lần nữa đi. Anh cả, anh ba, anh tư với thằng năm kiếm được bao nhiêu tiền con đều nắm rõ, trong nhà tiêu tốn thế nào con cũng biết tỏng đấy." Anh tư lên tiếng.
"Đúng vậy, chúng ta tính lại cho sòng phẳng, vả lại cũng chẳng sợ gì chuyện đối chất, đúng không cha?" Anh ba cũng hùa theo một câu.
Chỉ có anh cả, anh hai và anh năm là im như thóc.
Còn về phần ông bố chồng của chị hai Giang, tức là đồng chí già họ Trần kia, sắc mặt ông ta cũng xám ngoét chẳng kém. Người ngoài không hay biết chứ ông ta sao lại không rõ tường tận cho được?
Mang tiếng là trong nhà ai nấy đều nộp tiền vào quỹ chung, nhưng đâu phải đứa con trai nào cũng ngoan ngoãn thật thà đến thế.
Nhà anh cả con đông, lũ trẻ lại lớn phổng phao cả rồi, từ lâu đã chẳng mấy khi nộp tiền vào quỹ chung nữa.
Anh hai từ hồi được cơ quan phân nhà, dắt díu vợ con dọn ra ngoài ở thì mỗi tháng chỉ nộp chút đỉnh lấy lệ.
Còn thằng năm thì xưa nay chưa từng nộp lấy một cắc.
Thành thử ra, phần lớn số tiền tiêu xài trong cái nhà này đều do anh ba với anh tư còng lưng nộp vào.
Thế nhưng chuyện này há miệng ra nói được sao?
Dĩ nhiên là tuyệt đối không thể nói ra rồi.
Ông ta chỉ đành ậm ừ lấp liếm: "Các anh không làm chủ gia đình nên đâu biết gạo đắt củi cay, trong nhà có thứ gì mà không phải đụng đến tiền nong, ăn uống ỉa đái chỗ nào chẳng cần tiền. Mấy anh cứ khua môi múa mép là nghĩ trong nhà này phải còn dư lại cả đống tiền chắc?"
"Đấy là vì các anh chưa phải gánh vác, đợi sau này tự mình làm chủ một nhà rồi mới thấu, gánh vác việc nhà khó khăn chừng nào."
"Vả lại, nhà mình còn dư lại chừng này tiền đã là thuộc hàng khá giả rồi đấy, lắm nhà tích cóp cả đời còn chẳng nổi hai trăm đồng bạc đâu."
"Số tiền nhà mình còn lại thế này là hoàn toàn hợp lý rồi."
Người khác nghĩ sao thì mặc xác, Giang Dã chẳng thèm bận tâm, tóm lại là anh dứt khoát không chịu để yên.
"Bác à, bác nói thế là rành rành giở trò lừa bịp người ta rồi. Bác cũng đừng hòng bịp bợm làm gì cho mất công, vô nghĩa lắm, bác cứ mang cuốn sổ cái ra đây đối chiếu xem nào."
,
