Trên thế giới này luôn có quá nhiều chuyện kỳ lạ và quái dị khiến chúng ta khó lòng lý giải, trước khi nghe qua thì ai cũng cảm thấy những chuyện thế này là không thể xảy ra, thậm chí cho rằng chúng chỉ có thể tồn tại trong tiểu thuyết mà thôi. Cho đến khi chính mình trải qua rồi, bạn mới chợt nhận ra hóa ra những chuyện đó hoàn toàn có thật.
Mùa hè của mười lăm năm trước, đối với một đứa mới chỉ mười mấy tuổi đầu như tôi lúc đó mà nói là một khoảng thời gian không muốn nhìn lại chút nào. Mùa hè năm ấy, người cha làm ăn buôn bán bên ngoài đã đưa tôi đến Bắc Mông nơi "ông nội" đang sinh sống, một ngôi làng nhỏ ẩn mình trong dãy núi Yên Sơn.
Sở dĩ trước chữ "ông nội" này lại phải đặt thêm dấu ngoặc kép, là bởi vì về mặt huyết thống chúng ta chẳng có chút quan hệ nào cả, chỉ là vì một vài nguyên nhân nào đó mà tôi không biết, kể từ đời bố tôi đã đổi sang họ của ông, ngay cả cái tên Phan Mộc Dương của tôi cũng do ông đặt cho.
"Ông nội" là một lão già kỳ quái, bất kể mùa đông hay mùa hè lúc nào cũng mặc một bộ đồ đen, khuôn mặt ấy trước sau như một luôn duy trì một biểu cảm gần như lạnh lùng. Ông sống trong tòa tiểu viện không tính là lớn nằm ở tận cùng của Bắc Mông, cực kỳ ít khi qua lại với người trong làng, nhưng người trong làng lại cực kỳ kính trọng ông.
Trải nghiệm của mùa hè năm đó giống như một bộ phim kinh dị khắc sâu vào tận đáy hồi ức của tôi, mà nút công tắc của bộ phim này chính là vết sẹo trên cổ tay trái của tôi vẫn luôn nhói đau vào lúc nửa đêm. Trong khoảng thời gian gần một tháng ở Bắc Mông đó, loại đau đớn cực độ đã trải qua thực sự là điều tôi không thể tưởng tượng nổi.
Nhưng điều khiến tôi cảm thấy kinh ngạc hơn nữa lại là sau khi từ Bắc Mông trở về, cơn ác mộng kéo dài tận ba năm trời ấy. Trong mộng, lúc nào tôi cũng cảm thấy mình bị bao bọc bởi một cái kén tằm khổng lồ, không thể thở nổi, cho đến một đêm ba năm sau tôi mới phá vỡ được cái kén đó.
Lại một lần nữa nghe được tin tức về "ông nội" chính là vào thời điểm khủng hoảng tài chính năm 2008, tôi quang vinh tốt nghiệp rồi thất nghiệp. Ngay lúc tôi đang "cầu cứu" bố, người đàn ông đã hơn năm mươi tuổi, thân gia hàng chục triệu này đã nhắc đến "ông nội" trong điện thoại.
Trong phút chốc thẫn thờ, hình ảnh lão già mặc một bộ đồ đen, không hay cười ấy lại hiện lên trong đầu tôi, vết sẹo trên cổ tay trái mấy năm nay chưa từng tái phát bất ngờ lại bắt đầu nhói đau trở lại. Trải nghiệm của kỳ nghỉ hè mười lăm năm trước theo từng đợt đau rát trên cánh tay lại dần dần nổi lên trong tâm trí tôi.
Bố nói với tôi trong điện thoại rằng "ông nội" mắc bệnh ung thư, lúc phát hiện ra thì đã là giai đoạn cuối, mặc dù bác sĩ hết lời khuyên nhủ ở lại bệnh viện điều trị, thế mà lão già bướng bỉnh này vẫn kiên quyết trở về Bắc Mông. Tôi thầm nghĩ rốt cuộc ông vẫn không thể rời khỏi Bắc Mông, rời khỏi ngôi làng kỳ quái đó, mà nguyên nhân này phỏng chừng cho dù là bố cũng không biết, nhưng tôi thì biết, bởi vì tôi đã từng nhìn thấy "cô ta", cái xác "nữ" yêu diễm bị "ông nội" nhốt trong tầng hầm ấy.
Không, đó không phải là một cõi thi thể, bởi vì tôi nhớ rất rõ cơ thể cô ta đang khẽ run lên, còn có ánh mắt yêu diễm đến cực điểm nữa. Không sai, cô ta còn sống, nghĩ đến đây vết thương của tôi lại bắt đầu đau rát, dường như đang ngăn cản tôi tiếp tục hồi tưởng lại những chuyện cũ đã để lại cho tôi ký ức đau khổ ấy. Trước kia từng nghe người ta nói ký ức lâu dài là thứ mà cả đời con người cũng không phai mờ, có một số thứ thậm chí còn truyền lại mãi theo gen, chỉ là chúng ta rất khó tìm được một con đường có thể mở khóa đoạn ký ức đó mà thôi. Có lẽ vết sẹo trên cổ tay tôi chính là chiếc chìa khóa để mở ra đoạn ký ức ấy chăng.
Ba ngày sau, theo lời hẹn của bố, tôi cùng ông lái xe trở về Bắc Mông. "Ông nội" vẫn sống trong tòa tiểu viện ở tận cùng Bắc Mông ấy, dăm gian nhà ngói xám cũ kỹ, sân không lớn lắm, trong sân nuôi mấy con gà có bộ lông rực rỡ. "Ông nội" nhìn thấy tôi hình như vô cùng kích động, trong ánh mắt của ông lóe lên tia ôn nhu hiếm thấy, khiến ấn tượng của tôi về ông lập tức tốt hơn rất nhiều.
Sau khi bố rời đi, "ông nội" cuối cùng cũng mở lời, ông kể cho tôi nghe một đoạn chuyện cũ kỳ lạ và quái dị thời kỳ Trung Hoa Dân Quốc. Trong suốt lời kể dài đằng đẵng của ông, tôi vẫn luôn chăm chú nhìn vào đôi mắt ấy, từng nhân vật sống động ấy tựa như đang sinh sống ngay bên cạnh tôi vậy. Khi "ông nội" thở dài một hơi thật dài rồi khẽ vỗ lên vai tôi và nói: "Mộc Dương, ta hơi mệt rồi!" sau đó liền ho sặc sụa.
Tôi vội vàng đứng dậy rót một cốc nước đưa cho "ông nội", ông uống một ngụm nước rồi thở dài thườn thượt: "Về chuyện đó, bây giờ con có phải vẫn luôn oán hận ông nội không?"
Bầu không khí trong căn phòng lập tức đông cứng lại, tôi cúi đầu, ánh mắt rơi vào vết sẹo trên cổ tay, vết sẹo đó mặc dù chỉ thỉnh thoảng mới nhói đau, nhưng dấu vết thì vẫn nhìn thấy rõ mồn một. "Ông nội" thấy tôi hồi lâu không nói gì, hình như đã hiểu ra điều gì, khẽ vỗ vai tôi, kéo tôi bước ra ngoài cửa.
Ánh nắng buổi trưa ở Bắc Mông vẫn có chút chói chang, chỉ có điều bàn tay mà "ông nội" đang nắm lấy tôi lại lạnh buốt bất thường. Ông dừng chân ở cửa nhìn ra xa, lúc này bố đang thăm hỏi trò chuyện với người ở nhà bác hàng xóm, còn "ông nội" thì kéo tôi đi đến dưới một cây hòe già ở cửa. Cây hòe già này ít nhất cũng có lịch sử trăm năm, thân cây cũ sớm đã mục ruỗng, chỉ là trên phần thân cây mục ruỗng ấy lại mọc thêm mấy cành non.
“Ông nội” cúi người ngồi xổm xuống dưới gốc cây, khẽ vẫy tay ra hiệu tôi cũng ngồi xổm xuống. Dưới gốc cây đó có một cái tổ kiến, mấy con kiến đang chui ra chui vào ở cửa động. “Ông nội” mỉm cười nhẹ, nhặt một con kiến đặt lên lòng bàn tay, chẳng mấy chốc lại đặt con kiến đó xuống đất, chỉ thấy con kiến ấy bò thẳng vào trong tổ, thoáng chốc tất cả lũ kiến đều theo nhau chui từ cửa động ra, xếp hàng ngay ngắn trước mặt chúng ta, thực sự giống như những người lính đã qua huấn luyện vậy, theo sự thay đổi ngón tay của “ông nội”, lúc thì xếp thành hình vuông, lúc lại xếp thành hình tròn.
Kỹ năng kinh ngạc này khiến tôi xem đến ngây người dại dã, hai mắt tôi trân trân nhìn chằm chằm nhóm kiến dưới mặt đất, đột nhiên hai lòng bàn tay “ông nội” vỗ vào nhau, nhóm kiến lúc đó mới tản ra, mỗi con quay về tổ của mình.
“Ông nội, đây… đây là thuật xua đuổi côn trùng sao?” Tôi run rẩy hỏi.
“Hehe, Mộc Dương, đây chỉ là chút tài mọn mà thôi!” “Ông nội” nói xong liền tựa người vào gốc hòe già nhìn ngóng dãy núi đằng xa. Dãy núi Yên Sơn này phía Tây bắt đầu từ Bát Đạt Lĩnh, phía Đông tận Sơn Hải Quan, kéo dài mấy ngàn dặm, nhưng lại có ai biết trong dãy núi trùng trùng điệp điệp này rốt cuộc giấu những bí mật gì chứ?
“Thực ra thuật xua đuổi côn trùng này chẳng có gì phải kinh ngạc cả, từ xưa đến nay con người vẫn luôn tuân theo thuật xua đuổi côn trùng của tổ tiên.” Lời nói của “ông nội” khiến tôi vô cùng kinh ngạc, chẳng lẽ đây không còn là bí văn gì nữa sao?
“Ông nội” hình như phát hiện ra vẻ mặt kinh ngạc của tôi, bèn nói: “Người xưa đem vạn vật trong thiên hạ quy vào ngũ hành, cho nên mới có ngũ phương, ngũ quý, ngũ lệnh, ngũ sắc, ngũ vị, ngũ cốc, ngũ trùng, đều đối ứng với ngũ hành này. Mà trong ngũ trùng thì đã bao hàm tất cả các loài động vật.”
“Ông nội” ngừng lại một lát rồi nói tiếp: “Cho nên tất cả gia cầm gia súc mà chúng ta thuần dưỡng, thực ra cũng là trùng. Vì vậy thuật xua đuổi côn trùng này vốn dĩ đã là chuyện quá quen thuộc rồi, chỉ là mọi người không để ý mà thôi. Hơn nữa những việc thuần dưỡng đó cũng chỉ dừng lại ở giai đoạn sơ khai nhất của thuật xua đuổi côn trùng.”
Tôi chợt hiểu ra gật đầu một cái, “ông nội” nói quả thực có lý.
Tiếp theo hai chúng tôi lại rơi vào im lặng, qua một hồi lâu “ông nội” ngẩng đầu lên thản nhiên nói: “Mộc Dương, con đã từng nghe câu nói ‘Minh tu sạn đạo, ám độ Trần Khương’ chưa?”
Tôi vội vàng gật đầu: “Câu thành ngữ này hầu như đa số mọi người đều quen thuộc, năm xưa Hạng Vũ vây khốn Lưu Bang ở Hán Trung, Lưu Bang liền dùng kế ‘Minh tu sạn đạo, ám độ Trần Khương’ qua mắt Hạng Vũ, tập kích Trung Nguyên mới có thiên hạ nhà Hán này chứ.”
“Hehe, thế con có biết con đường tắt Trần Khương này là do ai mở ra không?” “Ông nội” dồn dập hỏi tiếp.
“Cái này… trong sử sách hình như không ghi chép lại!” Tôi thành thật trả lời.
“Ông nội” nói đến đây thì trầm mặc xuống, hình như đang hồi tưởng lại chuyện cũ, tôi ngồi bên cạnh ông cố gắng thở thật nhẹ, thầm nghĩ có lẽ tiếp theo sẽ được nghe “ông nội” kể những trải nghiệm kỳ lạ quái dị phía sau đó.
Quả nhiên, sau khi “ông nội” trầm mặc gần mười lăm phút, ông vừa ho vừa rút trong túi ra một điếu thuốc đưa cho tôi, tôi nhận lấy điếu thuốc lấy bật lửa châm cho “ông nội”, theo làn khói nhạt thốt ra từ miệng ông, ký ức thời trẻ của “ông nội” từng chút một mở ra trước mặt tôi.
Mùa hè năm Trung Hoa Dân Quốc thứ ba mươi hai đối với “ông nội” Phan Tuấn mà nói là năm bất bình thường nhất trong cuộc đời, trong khoảng thời gian tiếp theo này cuộc sống của ông đã xảy ra sự thay đổi lật trời dậy đất, tất cả mọi thứ quen thuộc đều trở nên không còn quen thuộc nữa.