6 Thói Quen Làm Việc Hiệu Quả

Lượt đọc: 318 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Thói Quen Đem Lại Hiệu Suất Cao #5: Phát Triển Tầm Ảnh Hưởng

❊ ❊ ❊

“Quyền lực gồm hai kiểu: Một là giành được bởi nỗi sợ hãi bị trừng phạt và một đến từ những hành động của tình yêu.”

— MAHATMA GANDHI

DẠY MỌI NGƯỜI CÁCH TƯ DUY

THÁCH THỨC MỌI NGƯỜI PHÁT TRIỂN

TRỞ THÀNH HÌNH MẪU

Giám đốc điều hành gặp khủng hoảng.

Công ty may mặc toàn cầu của Juan có bảy quý liên tiếp hiệu suất làm việc thấp. Doanh số tiếp tục đi xuống, và sau một thập niên được cho là có hiệu suất làm việc mạnh mẽ, những nhà phân tích bắt đầu hoài nghi về khả năng lãnh đạo của Juan và sự phù hợp của thương hiệu.

Đây gần như là mọi thông tin tôi biết khi lên chiếc máy bay của công ty ông trong một buổi chiều tháng Tám nóng nực. Giám đốc tài chính của ông ấy, Aaron, là một người bạn cũ của tôi, thỉnh cầu tôi bay xuyên quốc gia với họ và đề xuất với họ quan điểm nào đó. Cả hai người đều đang trên đường tới cuộc họp toàn công ty với 40 lãnh đạo cấp cao nhất trên toàn thế giới.

Sau một vài lời nhận xét lịch sự, tôi hỏi Juan rằng ông ấy nghĩ vấn đề cốt lõi của công ty là gì.

“Cô ta”, ông nói, và chỉ vào một trang trong cuốn tạp chí thời trang. Tấm ảnh một phụ nữ chiếm toàn bộ trang. “Daniela. Cô ta thực sự là một vấn đề.” Daniela là giám đốc thiết kế mới của công ty. Cô được mời về từ một công ty thời trang khác, nơi mà lợi thế tuổi trẻ của cô giành được sự chú ý ngay tức thì của báo chí. Trong vài tháng từ khi cô đến, Juan kể cho tôi, họ mâu thuẫn gay gắt. Ông muốn dòng sản phẩm bám sát những thiết kế và sản phẩm chủ lực. Cô ấy muốn đẩy thương hiệu vào tương lai - một cách tiếp cận theo mùa hợp mốt. Hiện giờ, toàn bộ công ty chia làm hai. Nếu không có sự ủng hộ của cả công ty cho những dòng sản phẩm mới, chiến tranh nội bộ và sự đổ lỗi càn quét văn hóa công ty. Các dự án chững lại. Tiếp thị thất bại. Tổng doanh thu giảm nhanh chóng.

Khi Juan kể những điều này với tôi, có thể cảm nhận được sự khinh bỉ của ông dành cho Daniela. Nó sôi sục trong giọng nói của ông. “Cô ta bằng tuổi anh,” ông nói với sự bóng gió khinh khi, “vì vậy, tôi hy vọng anh có thể giúp tôi hiểu ra cách thức xử lý cô ấy.”

“Tôi nghi ngờ về vấn đề tuổi tác, Juan,” tôi đáp lại điềm tĩnh. “Mà là về chiến lược gây ảnh hưởng. Và cách thức có thể bắt đầu một việc mà như huấn luyện viên bóng rổ huyền thoại John Wooden từng nói: ‘Bạn giải quyết vấn đề. Bạn hợp tác với mọi người.’”

Câu trích dẫn bị lờ đi, và Juan bắt đầu hùng hồn nói về những ý tưởng giảm thiểu tối đa tầm ảnh hưởng của Daniela trong công ty. Ông ấy muốn cắt giảm ngân sách và sắp xếp lại thành viên nhóm của cô để ông có thể theo dõi chặt chẽ hơn. Ông muốn lập một đơn vị kinh doanh mới chỉ tập trung vào sản phẩm ông muốn. Ông muốn giới hạn số lượng người mua thấy sản phẩm của cô. Mất 20 phút để ông mô tả những chiến lược này, và niềm đam mê không giảm bớt cho đến khi ông hỏi tôi, “Anh nghĩ tôi có thể làm gì nữa?”

Đây không phải là vị trí tôi muốn ngồi vào, mặc dù tôi thường nhận thấy mình ở vị trí này. Những lãnh đạo đổ lỗi cho nhân viên bởi hiệu suất làm việc kém, tìm kiếm sự kiểm soát qua những chính sách nội bộ và làm nản lòng nhiều cá nhân. Đó không phải trò chơi mà tôi thích thú, và nếu không mắc kẹt trong chiếc máy bay ở độ cao 40.000 feet trên không, tôi sẽ lịch sự rời đi.

Aaron nhận thấy tôi không muốn tham gia, và nói, “Brendon, tôi mời anh đến đây để gợi ý cho Juan một quan điểm nào đó. Ông ấy biết anh không động chạm đến ai, và mặc dù không thoải mái trước sự cáu giận của ông ấy, tôi vẫn đảm bảo rằng ông ấy sẵn lòng chấp nhận quá trình huấn luyện của anh. Hãy thẳng thắn với ông ấy.” Anh ấy nhìn Juan để xác nhận.

Juan nói, “Đừng ngại ngùng.”

“Cảm ơn, Aaron,” tôi nói. “Ồ, Juan, dường như là ông có quan điểm mạnh mẽ trong vấn đề này. Khó để đưa ra phản hồi mà không biết nước cờ cuối cùng của ông hoặc điều Daniela đang nghĩ là gì. Liệu tôi có đúng không khi phỏng đoán ông muốn Daniela chiến đấu với ông cho đến khi cả hai đẫm máu và cô ấy bỏ cuộc trong cơn bão truyền thông lớn mà sẽ gây tổn hại thương hiệu của ông mãi mãi?”

Aaron ngạc nhiên, ngồi trở lại ghế và cười không thoải mái. Juan vẫn bình thản và đáp lại, “Đó không chính xác là điều tôi theo đuổi, không hề.”

Tôi cười theo. “Vậy không phải ông đang cố gắng khiến cô ấy bỏ đi?”

“Không,” ông nói và lắc đầu. “Tôi sẽ mất một nửa nhóm cùng với cô ấy.”

“Được rồi. Vậy ông muốn gì?” “Tôi muốn cô ấy chơi đẹp hơn.”

“Ý ông là đồng ý và thực hiện kế hoạch của ông?”

Juan suy tư trong chốc lát, nhìn Aaron, và nhún vai. “Đó là điều tồi tệ à?” Cảm giác như có một chút tự mãn. Tôi tập trung để đảm bảo ông nghiêm túc, và ông ấy thật sự nghiêm túc. Người đàn ông này gắn chặt trong khuôn mẫu ra-lệnh-và- kiểm-soát cũ. Tôi trả lời, “Với Daniela, đúng, tôi chắc chắn đó là điều tôi tệ. Tôi không biết cô ấy, nhưng không ai muốn làm việc với một ông chủ không thể xem xét điều gì ngoài bản thân ông ta. Nếu mục tiêu duy nhất của ông là khiến cô ấy hợp tác với ông, thế thì không có điều gì trong mục tiêu đó là vì cô ấy. Ông không muốn điều gì tốt đẹp cho cô ấy? Ý tôi là, tại sao ban đầu ông lại thuê cô ấy? Cô ấy phải có một vài phẩm chất hoặc tầm nhìn khiến ông ngưỡng mộ. Ông đã hứa với cô ấy điều gì để thuyết phục cô ấy làm việc?”

Juan vật lộn với những câu hỏi như thể tìm kiếm một ký ức đã quên từ lâu. Trong sức nóng của trận chiến, chúng ta thường quên mất những hứa hẹn mà chúng ta đã phá vỡ để giành được khẩu súng của đối phương.

Ông kể lại chi tiết rằng ông thuê Daniela bởi cô ấy là một họa sĩ giỏi và cư xử tốt với mọi người - một sự kết hợp hiếm có, ông nói. “Và tôi hứa với cô ấy một nền tảng cho sự phát triển với thương hiệu của chúng tôi. Tất nhiên, tôi muốn cô ấy làm tốt và muốn trao cho cô những cơ hội. Nhưng cô ấy lợi dụng những điều đó và bắt đầu khiến công ty này hướng về tầm nhìn của cô ấy thay vì của tôi.”

Aaron nhảy vào. “Vì thế bây giờ, anh thấy đấy, chúng tôi đang bị mắc kẹt.”

“Chẳng ai mắc kẹt cả,” Tôi nói. “Họ chỉ đánh mất quan điểm.”

Juan hỏi, “Vậy quan điểm mà chúng tôi đang bỏ lỡ là gì? Chúng tôi đều biết điều mà Daniela muốn.”

“Là điều gì?”

“Kiểm soát công ty.”

“Ông chắc chắn về điều đó chứ?”

“Cô ấy không nói ra, nhưng, chắc chắn, tôi nghĩ đó là điều đang diễn ra.”

“Ồ, tôi không thể hỏi ông về giả định đó bởi vì tôi không có cái nhìn đầy đủ về điều này. Và tôi không thể hỏi cô ấy bởi cô ấy không ở đây. Vì thế, hãy cùng giả định điều đó là đúng. Nếu chúng ta biết quan điểm của ông và chúng ta biết cô ấy, vậy tôi cho rằng tất cả điều chúng ta mất chính là trông vào thứ khiến tầm ảnh hưởng thực sự có tác động.”

“Là điều gì thế?” Aaron hỏi.

“Nuôi dưỡng hoài bão. Cách duy nhất để gây ảnh hưởng lên người khác là, đầu tiên gắn kết với họ, sau đó giúp họ nuôi dưỡng hoài bão về việc suy nghĩ tốt hơn, làm tốt hơn, và cống hiến nhiều hơn. Gắn kết được với họ bằng cách hỏi han chứ không phải buộc tội. Giúp họ nuôi dưỡng hoài bão khi ông cố gắng gây ảnh hưởng lên những suy nghĩ của họ và thách thức họ vươn lên. Vấn đề tôi nhận thấy là, ông biết hoài bão của Daniela, thay vì cố gắng giúp cô ấy phát triển nó, ông ngăn chặn cô ấy.”

Juan lắc đầu trong sự ngạc nhiên và cúi người tới trước bàn. “Anh đang đùa tôi đấy à? Anh đang bảo tôi trao cho cô ấy công ty này?”

“Không phải thế. Tôi chỉ nói ông không thể gây ảnh hưởng lên một người bằng cách hạ thấp họ hoặc dập tắt quyết tâm mạnh mẽ của họ. Con người chỉ thích làm việc với những lãnh đạo khiến họ suy nghĩ lớn hơn và phát triển nhiều hơn. Nếu ông muốn gây ảnh hưởng lên Daniela, ông sẽ phải tái kết nối với cô ấy và làm cô ấy ngạc nhiên bằng việc giúp cô suy nghĩ lớn hơn. Sau đó, ông sẽ làm cô ấy ngạc nhiên hơn bằng cách thách thức cô ấy nâng cao năng lực và đáp ứng hoài bão lớn hơn với ông. Hoài bão đó có thể không phải là để cô ấy kiểm soát công ty, nhưng tôi nghi ngờ rằng, cô ấy khao khát hoài bão đó nhiều như ông sợ hãi. Bất kể thế, cả hai người cần một tham vọng mới để hướng về phía trước. Không có tham vọng mới cùng nhau, những vấn đề cũ lại xảy ra”.

Juan lắc đầu. “Vậy sau đó thì sao? Chúng tôi cần một tầm nhìn mới mẻ cho công ty ư?”

“Không. Ông cần một tầm nhìn mới cho cách thức gây ảnh hưởng lên Daniela. Nếu ông gây ảnh hưởng mạnh mẽ lên cô ấy, cô ấy sẽ thuộc nhóm của ông và ông sẽ đạt được những điều vĩ đại. Nếu ông thất bại, như ông nói, cô ấy sẽ giành được nhóm của ông.”

“Vậy tôi làm điều đó như thế nào?”

Tôi có thể nói rằng Juan bị nản lòng, vì thế tôi thách thức ông thêm nữa. “Tôi đã nói với ông rồi. Hãy giúp cô ấy suy nghĩ lớn hơn. Hãy đưa ra một thách thức để thực hiện điều gì đó lớn lao cùng với nhau.”

Ông khoanh tay trước ngực. “Tôi không hiểu.”

Tôi cũng khoanh tay trước ngực. “Không, ông sẽ hiểu. Ông chỉ không thích điều đó. Tôi đang gợi ý điều gì đó đơn giản ở đây. Tôi đang làm với ông y hệt điều mà ông nên làm với cô ấy. Tôi yêu cầu ông nghĩ khác đi, và thách thức ông sử dụng sức lao động của cô ấy khác đi. Hãy nghĩ về cô ấy như một cộng sự. Giúp cô ấy nghĩ lớn hơn về vai trò của cô ấy, nhóm của cô ấy, và công ty. Việc đó tạo nên tầm ảnh hưởng. Thách thức cô ấy trở nên xuất sắc hơn hiện tại, làm điều cô ấy yêu thích. Hãy để cô ấy sáng tạo nhiều hơn; đừng cản trở cô ấy.

Những điều đó tạo nên sự uy thế của ông. Và dường như đó là những điều ông không có hiện giờ.”

“Được rồi. Vậy quan điểm của tất cả việc này là gì? Anh đề nghị tôi làm gì với tầm ảnh hưởng đó?”

Tôi quyết định áp dụng lời khuyên của chính mình. Tôi biết một điều mà mọi nhà lãnh đạo chia sẻ là họ yêu thích thử thách. Và sâu thẳm bên trong, họ muốn trở thành hình mẫu.

Vì thế, tôi nói trung thực và thẳng thắn, “Juan, ông hãy trở thành nhà lãnh đạo tốt hơn với cô ấy và nhóm của cô ấy.”

Ông ngồi thoải mái trên ghế và buông tay xuống.

Lần đầu tiên từ khi chúng tôi gặp mặt, ông mỉm cười và đồng ý.

#

Sau cuộc trao đổi này với Juan, tôi lấy nhật ký ra và vẽ một hình mẫu cho tầm ảnh hưởng, nội dung mà bạn sẽ học trong chương này, tôi sẽ kể cho bạn phần cuối của câu chuyện khi bạn đã biết về hình mẫu. Đôi khi, tất cả điều chúng ta cần là một bộ thực hành mới để phát triển tầm ảnh hưởng, và mọi thứ có thể thay đổi.

Nhưng chúng ta có thể suy nghĩ về phần trọng tâm thực sự của tầm ảnh hưởng như thế nào? Để đo lường tầm ảnh hưởng, chúng tôi yêu cầu mọi người chấm điểm bản thân họ qua những nội dung như:

• Tôi giỏi giành lấy sự tin tưởng của mọi người và tạo dựng sự thân thiết.

• Tôi có tầm ảnh hưởng cần thiết để đạt được những mục tiêu của mình.

• Tôi giỏi thuyết phục mọi người thực hiện công việc.

Và chúng tôi đảo ngược số điểm trong những câu hỏi như:

• Tôi thường nói những điều không phù hợp, làm tổn thương những mối quan hệ của tôi.

• Tôi vật lộn để khiến mọi người lắng nghe hoặc làm những điều tôi yêu cầu.

• Tôi không có nhiều sự đồng cảm với người khác.

Như bạn có thể tưởng tượng, những người hoàn toàn đồng ý với nhóm tuyên bố đầu tiên, và hoàn toàn phản đối nhóm thứ hai, có chỉ số ảnh hưởng cao hơn và chỉ số hiệu suất cao tổng thể tốt hơn.

Vậy yếu tố nào tác động đến chỉ số ảnh hưởng trong HPI nhất? Hãy cùng bắt đầu với yếu tố không ảnh hưởng. Ý thức về sự cống hiến dường như không tác động đến chỉ số ảnh hưởng. Mặc dù chúng ta đều nghĩ rằng, những người cống hiến nhiều hơn sẽ có chỉ số ảnh hưởng cao hơn, nhưng suy nghĩ đó không đúng. Ví dụ, những người đánh giá bản thân họ cao trong “Tôi cống hiến nhiều hơn những đồng nghiệp của mình” không hẳn sở hữu tầm ảnh hưởng lớn hơn.1 Thực tế này dễ gây nản lòng nhưng lại là lẽ thường tình; chúng ta đều biết ai đó cống hiến, cống hiến và cống hiến nhưng không thể tập hợp những người khác quanh họ để giúp đỡ. Sức ảnh hưởng tương quan chặt chẽ với cảm giác như thể bạn đang tạo ra sự khác biệt.2 Vì thế, sức ảnh hưởng không phải cảm giác như bạn đang cống hiến nhiều hơn người khác; mà là cảm giác những nỗ lực của bạn đang tạo ra tác động. Trong những buổi huấn luyện, rõ ràng là, nhiều người cảm thấy họ cống hiến mọi lúc nhưng không tạo ra sự khác biệt hoặc không được đáp lại, có thể cuối cùng họ sẽ không được đánh giá cao, không hạnh phúc, và thiếu tầm ảnh hưởng thực sự trong thế giới.

Sáng tạo cũng không liên quan mật thiết tới tầm ảnh hưởng.3 Mặc dù chúng ta sống trong một nền văn hóa bị ám ảnh bởi sự sáng tạo và những phô bày cá nhân về sản phẩm và nghệ thuật sáng tạo, nhiều người sáng tạo tham gia nghiên cứu của chúng tôi cũng không thấy có sức ảnh hưởng nhiều hơn với người khác. Óc sáng tạo không phải lúc nào cũng đến cùng những kỹ năng tương tác.

Điều quan trọng, như những nhóm HPI khác, là nhận thức của bạn về bản thân. Nếu bạn tin rằng đồng nghiệp coi bạn là một người thành công và có hiệu suất cao, bạn sẽ nghĩ mình có sức ảnh hưởng nhiều hơn. Nhưng đó không chỉ là vấn đề về nhận thức. Thường thì, khách hàng cần huấn luyện nói đi nói lại với chúng tôi rằng: Sức ảnh hưởng lớn hơn tương đương với cuộc sống tốt hơn. Khi bạn có ảnh hưởng lớn hơn, những đứa con lắng nghe bạn nhiều hơn. Bạn giải quyết mâu thuẫn nhanh hơn. Bạn nhận được những dự án bạn yêu cầu hoặc chiến đấu vì những dự án đó. Bạn có thể tin tưởng bản thân hơn. Bạn tạo ra doanh thu cao hơn. Bạn dẫn dắt giỏi hơn. Bạn có nhiều khả năng trở thành giám đốc điều hành, nhà quản lý cấp cao, hoặc khởi nghiệp thành công.4 Sự tự tin của bạn tăng lên và hiệu suất làm việc cũng thế.

Người phá hủy khả năng gây ảnh hưởng của chính bản thân mình thường nói những câu như, “Ồ, tôi không phải người hướng ngoại, vậy nên không thể gây ảnh hưởng” hoặc “Tôi không có kỹ năng giao tiếp tốt” hoặc “Tôi không muốn cố gắng thuyết phục người khác”. Bằng cách nào đó, họ cho rằng tính cách có liên quan tới tầm ảnh hưởng. Nhưng không đúng. Một phân tích tổng hợp về những kỹ năng xã hội nhận thấy rằng, tính cách không liên quan tới “kỹ năng chính trị”, mà các nhà nghiên cứu thường nhắc đến tầm ảnh hưởng hoặc khả năng hiểu người khác và khiến họ hành động hướng đến những mục tiêu như thế nào. Kỹ năng này cho thấy bạn làm tốt các nhiệm vụ như thế nào, niềm tin vào bản thân để làm một công việc tốt, và những người khác nhìn nhận bạn tích cực như thế nào. Kỹ năng này đồng thời giảm căng thẳng và tăng cường khả năng bạn sẽ được thăng chức và trải nghiệm thành công lớn hơn trong sự nghiệp. Hơn bất cứ điều gì, sở hữu kỹ năng này đem đến danh tiếng cá nhân tích cực, và nâng cao hơn nữa khả năng gây ảnh hưởng lên người khác của bạn.5

Hãy kết hợp những thành tựu trong sự nghiệp cùng với hạnh phúc được nâng tầm trong cuộc sống của bạn, và tôi thường nói với mọi người rằng, một trong những kỹ năng quan trọng nhất họ phải thành thạo trong cuộc sống là tạo sức ảnh hưởng.

NHỮNG NGUYÊN TẮC CƠ BẢN CỦA TẦM ẢNH HƯỞNG

“Chúng ta không phải người mà chúng ta tuyên bố sẽ trở thành hoặc muốn trở thành. Chúng ta là tổng hợp của tầm ảnh hưởng và tác động mà chúng ta có, trong cuộc sống, tới những người khác.”

— Carl Sagan

Hầu hết những thói quen đem lại hiệu suất cao khác đều nằm trong tầm kiểm soát cá nhân trực tiếp của bạn. Bạn lựa chọn tìm kiếm sự sáng suốt. Mức độ năng lượng bạn cảm thấy phần lớn nằm trong tầm kiểm soát của bạn. Bạn sản xuất sản phẩm nhiều bao nhiêu phụ thuộc vào bạn. Nhưng còn tầm ảnh hưởng?

Để duy trì quan điểm bao quát trong chủ đề này, ít nhất trong vài trang tới, hãy cùng định nghĩa, “có ảnh hưởng” là một khả năng tác động tới niềm tin và hành vi của người khác như bạn muốn. Tức là, bạn có thể khiến mọi người tin tưởng bạn hoặc những ý tưởng của bạn, mua chúng từ bạn, theo sau bạn, hoặc hành động như bạn đề nghị.

Tất nhiên, tầm ảnh hưởng là một con đường hai chiều. Nhưng càng ngày, càng có nhiều nghiên cứu tìm hiểu mức độ kiểm soát của bạn tới nhận thức của người khác về con người bạn, và mức độ ảnh hưởng bạn đối với họ. Hóa ra, không phải vấn đề về nhân cách, bạn có thể nâng tầm ảnh hưởng lên thế giới ngoài sức tưởng tượng.

Hãy thỉnh cầu (Không, Thực sự, Chỉ thỉnh cầu thôi)

Một lý do khiến con người vật lộn để giành lấy sức ảnh hưởng trong đời sống cá nhân và nghề nghiệp là họ không thỉnh cầu điều họ muốn. Một phần là bởi con người đánh giá thấp sự sẵn lòng tham gia và giúp đỡ của người khác. Một số nghiên cứu chỉ ra rằng, con người có xu hướng nói đồng ý nhiều hơn ba lần họ nghĩ họ nên nói.6 Nghĩa là, con người khá kém trong việc dự đoán liệu người khác có đồng ý với bất kỳ đề nghị cụ thể nào không. Một lý do khác mà con người không thỉnh cầu là bởi họ nghĩ người khác sẽ đánh giá họ khắc nghiệt. Hóa ra, trong phạm trù này, con người cũng là những nhà tiên tri kém cỏi. Các nghiên cứu chỉ ra rằng, con người quá coi trọng tần suất và mức độ mà người khác đánh giá họ.7

Bạn có thể không biết liệu bạn có ảnh hưởng lên đồng nghiệp hay không cho đến khi bạn đề nghị họ làm điều gì đó. Tương tự với chồngvợ, hàng xóm, hoặc sếp. Đây là lý do tại sao lời nhắc “bạn chẳng bao giờ biết nếu không hỏi” rất hợp lý. Câu nói này cũng rất hiệu quả: Hãy đề nghị và bạn sẽ nhận lại. Một phần của việc giành được sự ảnh hưởng là học cách đưa ra nhiều đề nghị và thành thạo kỹ năng này hơn (điều chỉ đến cùng với sự thực hành). Nhiều người mơ ước có tầm ảnh hưởng, nhưng họ không bao giờ sử dụng công cụ cơ bản nhất để tạo ra tầm ảnh hưởng: Đề nghị.

Những người có hiệu suất làm việc thấp thường kém trong việc đưa ra đề nghị. Họ để nỗi sợ hãi bị đánh giá hoặc sự từ chối ngăn cản họ nói rõ ràng, yêu cầu sự giúp đỡ, cố gắng để dẫn dắt. Và điều đáng buồn là, họ thường sai lầm.

Trong suốt sự nghiệp của mình, tôi may mắn được khuyên nhủ rất nhiều người trên các phương tiện truyền thông. Bạn sẽ ngạc nhiên khi thấy họ trở nên nhạy cảm đến thế nào. Tất cả những năm tháng sống trong sự chú ý cao độ thường làm họ mù quáng với nỗi sợ về những gì người khác nghĩ. Sau đó, khi họ rũ bỏ vẻ bề ngoài hoặc cố gắng thực hiện một giao dịch kinh doanh, họ cố gắng đòi hỏi những điều họ thực sự muốn. Tôi thường phải chia sẻ sự quan tâm sâu sắc nào đó với họ: “Tôi hiểu bạn lo lắng người khác nghĩ gì. Nhưng nếu không có ai nói điều đó cho bạn, thì đây: Hầu hết mọi người chẳng nghĩ gì về bạn cả. Và thậm chí khi bạn phô bày bản thân trước họ để yêu cầu và họ từ chối, trong vòng vài phút, họ trở lại với tình trạng chẳng nghĩ về bạn. Họ không ngồi đó đánh giá bạn; họ quá bận rộn giải quyết cuộc sống của chính mình. Vì thế, bạn có thể cũng tiếp tục làm việc và thỉnh cầu. Nếu không thì, bạn để dành những ước mơ của bản thân cho những đánh giá có lẽ chẳng bao giờ tồn tại.”

Tôi cũng chia sẻ với họ: Nếu ai đó nói đồng ý giúp đỡ bạn, họ có xu hướng thích bạn nhiều hơn sau khi họ làm được điều gì đó cho bạn.8 Mọi người không miễn cưỡng giúp bạn. Nếu họ không muốn, họ sẽ nói không. Có vẻ phản trực giác, nhưng nếu mục tiêu là khiến mọi người yêu thích bạn hơn, vậy thì hãy đề nghị họ giúp đỡ.

Cuối cùng, khi bạn thỉnh cầu điều bạn muốn trong cuộc sống, đừng chỉ thỉnh cầu một lần rồi bỏ cuộc. Nghiên cứu chỉ ra rằng, những người có tầm ảnh hưởng hiểu sức mạnh của sự lặp lại, vì thế, họ cố gắng nhiều lần để đưa những ý tưởng của họ đến với những người mà họ hi vọng tạo ảnh hưởng.9 Bạn càng thỉnh cầu và chia sẻ ý tưởng của mình, càng nhiều người trở nên quen thuộc và thoải mái với những lời thỉnh cầu của bạn, và họ càng thích ý tưởng đó.

Thỉnh cầu không chỉ là đưa ra những đề nghị để đạt được điều bạn muốn. Nếu bạn tìm kiếm sự ảnh hưởng lớn hơn với những người khác, học cách hỏi họ rất nhiều câu hỏi gợi ra điều họ nghĩ, cảm nhận, muốn, cần, và khao khát. Những nhà lãnh đạo giỏi đặt rất nhiều câu hỏi. Hãy nhớ là, con người ủng hộ thứ họ tạo ra. Khi con người có cơ hội đóng góp những ý tưởng, họ đầu tư tâm trí. Họ muốn thực hiện những ý tưởng mà họ đã giúp tạo nên. Họ cảm thấy bản thân mình là một phần của quá trình, không phải một bánh răng hay tên lính vô danh nào đó. Ai cũng tán thành rằng, những nhà lãnh đạo đặt ra những câu hỏi, và tập hợp mọi người xung quanh để động não về con đường phía trước gặt hái được nhiều hiệu quả hơn những lãnh đạo “độc tài” chỉ đưa chỉ thị cho người khác.10

Nguyên tắc tương tự có hiệu quả trong mối quan hệ thân mật, phong cách nuôi dạy con cái, sự tham gia vào cộng đồng của bạn. Hãy hỏi mọi người điều họ muốn, họ muốn làm việc cùng nhau như thế nào, và những kết quả nào họ quan tâm. Bỗng nhiên, bạn sẽ nhận thấy nhiều sự tham gia hơn, và bạn sẽ có ảnh hưởng hơn.

Nếu bạn muốn ảnh hưởng hơn, hãy nhớ rằng: Hãy thỉnh cầu và thỉnh cầu thường xuyên.

Hãy cho đi và bạn sẽ nhận lại

Trong mọi lần thỉnh cầu, đừng quên cho đi. Trong gần như mọi lĩnh vực cần cố gắng, cống hiến cho người khác mà không mong đợi nhận lại làm tăng thêm thành công chung của bạn.11 Và, tất nhiên, cũng tăng cường khả năng bạn sẽ đạt được thứ bạn muốn. Từ lâu, những nhà nghiên cứu đã biết rằng, thông thường, bạn có thể tăng gấp đôi khả năng gây ảnh hưởng lên người khác bằng cách cho đi trước khi yêu cầu điều gì đó.12

Những người có hiệu suất cao sở hữu một tư duy cống hiến. Họ bước vào gần như mọi tình huống, tìm ra cách để giúp đỡ người khác. Họ xem xét cẩn thận những vấn đề mà người khác đối mặt, và cung cấp những gợi ý, nguồn lực, và những kết nối. Họ không phải bị ép buộc để làm như thế. Họ chủ động cống hiến điều gì đó cho người khác, dù là những cuộc họp công việc hay trong chuyến thăm gia đình ai đó.

Trong những hệ thống tổ chức, thường thì những điều tốt đẹp nhất bạn có thể trao cho người khác là sự tin tưởng, tự quản, và quyền ra quyết định. Những nhà nghiên cứu gọi kiểu người cho đi này là “người quyết định”, tức là họ có cơ hội để chọn lựa sẽ thực hiện việc gì hoặc cách thức hoàn thành mọi công việc.13

Những người mới thành công thường lo lắng về nỗi sợ hãi “cống hiến kiệt sức” - cống hiến quá nhiều đến mức trở nên căng thẳng hoặc kiệt quệ. Nhưng đó không phải là vấn đề. Kiệt sức là một vấn đề của việc quản lý năng lượng kém và sự mù mờ hơn là cống hiến quá nhiều.

Những điều này nghe có vẻ tuyệt vời, nhưng thường thì con người không nhìn nhận tình huống này theo hướng giúp đỡ. Không phải bởi vì họ là những người tồi tệ; mà có thể bởi họ sợ mình vốn đã gần kiệt sức. Bạn cống hiến ít hơn khi bạn mệt mỏi hoặc căng thẳng. Đó là lý do tại sao việc thành thạo những kỹ năng về năng lượng và năng suất lại quan trọng. Những người ghi điểm cao trong những nhóm đó thường có ảnh hưởng hơn. Nghe có lý, phải không? Nếu bạn không cảm thấy nhiều năng lượng hơn và đang có kế hoạch hướng tới hoàn thành những mục tiêu của bạn, bạn sẽ sẵn lòng hơn để giúp người khác.

Hãy là chiến binh của mọi người

Theo một cuộc khảo sát về nghề nghiệp, tình trạng hạnh phúc và sức khỏe năm 2016 của Hiệp hội Tâm lý học Mỹ, chỉ một nửa số người trưởng thành làm việc ở Mỹ cảm thấy được coi trọng, tặng thưởng và được công nhận đầy đủ những nỗ lực của họ. Trong khi hầu hết nhân viên (68%) hài lòng với công việc, gần một nửa không cảm thấy được tham gia trọn vẹn vào quá trình đưa ra quyết định, giải quyết vấn đề, và thiết lập mục tiêu, và chỉ 46% tham gia thường xuyên trong những hoạt động đó.14

Hãy tưởng tượng bạn bước vào một công ty và phát hiện ra một nửa nhân viên cảm thấy không được đền đáp, công nhận, hoặc tham gia. Hãy nghĩ về tất cả những hậu quả của vấn đề đó: ít động lực hơn, nhuệ khí thấp hơn, hiệu suất làm việc kém hơn, nổi loạn hơn, phàn nàn nhiều hơn, và kháng cự nhiều hơn trong những cuộc họp.

Tin tốt là, dễ dàng thay đổi tình huống này bằng cách thể hiện sự đánh giá chân thành với những người bạn cố gắng gây ảnh hưởng. Bởi vì quá nhiều người cảm thấy bị tẩy chay, không được đánh giá cao, hoặc bị coi thường, nên khi bạn tiến đến và đưa ra lời khen ngợi, sự tôn trọng, và đánh giá chân thành, bạn trở nên nổi bật. Hãy biết ơn mọi người. Chỉ bằng cách thể hiện sự biết ơn, bạn có thể tăng gấp đôi khả năng những người nhận được sự trân trọng từ bạn sẽ giúp lại bạn trong tương lai.15 Hãy nói ra lời cảm ơn trong cuộc họp; viết những lời nhắn cảm ơn; dành thời gian chú ý những hành động tích cực của nhân viên. Nếu bạn là người đánh giá cao người khác, bạn sẽ được đánh giá cao nhất.

Đánh giá cao mọi người là bước đầu tiên. Bước thứ hai là trở thành chiến binh của họ. Nhận ra điều nhân viên của bạn thiết tha, và cổ vũ những ý tưởng hay của họ. Hãy hào hứng với mọi người khi họ làm tốt, và công khai ca ngợi họ. Cách đo lường tốt nhất về việc bạn có thực sự ủng hộ ai đó là tin tưởng họ, trao cho họ quyền tự quản để đưa ra những quyết định quan trọng, và công khai ca ngợi khi họ xuất sắc. Đó là khi con người nhận ra họ thực sự được cổ vũ như thế nào.

Tất cả những hành động này nghe có vẻ quá đơn giản, nhưng mọi nhà lãnh đạo mà tôi từng làm việc cùng thừa nhận rằng, họ cần thể hiện tốt sự đánh giá cao và trao cho mọi người thêm niềm tin, sự tự quản, và khen ngợi. Thực thế, tôi chưa từng gặp bất kỳ ai, kể cả tôi, không thể làm tốt những việc này. Đó là lý do tại sao tôi biết bất kỳ ai, kể cả bạn, có thể tạo dựng sức ảnh hưởng lớn hơn.

Những ý tưởng này là mục tiêu dễ dàng của quá trình tạo nên tầm ảnh hưởng. Bây giờ chúng ta sẽ tập trung vào những chiến lược nâng cao hơn.

NHỮNG NGƯỜI TẠO RA SỰ KHÁC BIỆT

"Thật thiêng liêng khi tầm ảnh hưởng của một linh hồn đang yêu chân thành lên linh hồn khác."

— George Eliot

Bạn có thể kể tên hai người ảnh hưởng tích cực lên bạn nhất trong cuộc sống? Bây giờ hãy dành giây lát để nghĩ về hai người đó, và trả lời những câu hỏi sau:

• Điều gì khiến họ có ảnh hưởng lớn với bạn?

• Những bài học lớn nhất về cuộc đời mà họ cho bạn là gì?

• Những giá trị hoặc đặc điểm họ khơi gợi trong bạn để hiện thân trong chính cuộc đời bạn?

Tôi đặt những câu hỏi này cho khán giả trên toàn cầu. Mọi người có thể kể tên thành viên trong ra đình, những giáo viên, bạn bè thân thiết, những người chủ đầu tiên, hay những cố vấn. Bạn có thể không bao giờ đoán ra người mà ai đó chịu ảnh hưởng nhiều nhất. Nhưng tôi nhận ra rằng, bạn có thể dự đoán tại sao những người đó có ảnh hưởng lớn nhất.

Thường thì, những người ảnh hưởng tích cực lên mọi người nhiều nhất có chung một đặc điểm. Họ tác động tới chúng ta, cố ý hoặc không, qua ít nhất ba hành động. Đầu tiên, họ ảnh hưởng lên cách suy nghĩ của chúng ta. Với những ví dụ, bài học mà họ truyền đạt, hoặc những điều họ chia sẻ, họ khai sáng và khiến chúng ta suy nghĩ khác về bản thân mình, về những người khác, hay về thế giới. Thứ hai, họ thách thức chúng ta theo cách nào đó. Họ thách thức chúng ta, hoặc nuôi dưỡng những hoài bão muốn xuất sắc hơn trong cuộc sống cá nhân, những mối quan hệ và những đóng góp cho thế giới của chúng ta. Thứ ba, họ đóng vai trò như những hình mẫu. Tính cách của họ, cách họ tương tác với chúng ta và người khác, cách họ đương đầu với những thử thách của cuộc đời đã truyền cảm hứng cho chúng ta.

Bây giờ, hãy suy nghĩ về ba người có ảnh hưởng tích nhất với bạn. Một hoặc nhiều hành động ảnh hưởng này có thể giải thích sự tác động của họ lên bạn. Nếu họ giúp bạn trở thành một người tốt hơn, có lẽ tầm ảnh hưởng đến từ sự kết hợp của cả ba hành động, dù trong những cách khó nhận thấy và bất ngờ.

Tôi gọi ba hành động gây ảnh hưởng này là Hình mẫu Ảnh hưởng Tối đa (UIM). Tôi chỉ dẫn những nhà điều hành sử dụng hình mẫu như đề cương để xây dựng những bài phát biểu cho nhân viên trong các cuộc họp toàn công ty. Tôi nhìn thấy những người vợ ngồi bên chồng và bàn về cách thức sử dụng hình mẫu để ảnh hưởng lên những đứa con trong lứa tuổi thiếu niên của họ. Những thành viên quân đội sử dụng hình mẫu để hiểu kẻ địch gây ảnh hưởng lên lực lượng kháng cự địa phương như thế nào. Những người khởi nghiệp sử dụng hình mẫu để xây dựng những bài thuyết trình doanh số hoặc tài liệu tiếp thị.

Phần còn lại trong chương sẽ hướng dẫn bạn sử dụng hình mẫu này qua ba thực hành mới. Tôi đồng thời chia sẻ những người khác đã gây ảnh hưởng lên cuộc sống của tôi như thế nào bằng những thực hành này. Hi vọng của tôi là một ngày nào đó, ai đó sẽ thêm tên bạn vào danh sách những người có ảnh hưởng tích cực nhất lên họ. Đến cuối cùng, đó là ảnh hưởng lớn nhất mà tất cả chúng ta đều hi vọng.

HÌNH MẪU ẢNH HƯỞNG TỐI ĐA

7

Hình mẫu Ảnh hưởng Tối đa (The Ultimate Influence Model © 2007), Brendon Burchard. Xuất bản lần đầu trong khóa học trực tuyến có tên Chương trình Hiệu suất cao. Nếu bạn cần công cụ tư duy, hãy ghé thăm trang HighPerformanceHabitscomtools.

Để gây ảnh hưởng lên người khác, (1) hãy dạy họ cách thức tư duy về bản thân họ, về người khác, và thế giới; (2) hãy thách thức họ phát triển phẩm chất, những mối quan hệ, và những đóng góp; và (3) những giá trị của tấm gương mà bạn mong mỏi thấy họ biểu hiện.

Thực hành số một

DẠY MỌI NGƯỜI CÁCH TƯ DUY

"Người nào có thể tác động tới hệ tư tưởng trong thời đại của mình sẽ tác động tới tư tưởng của nhiều thời đại sau đó."

— Elbert Hubbard

Tôi cần nêu một số ví dụ hằng ngày về việc bạn bắt đầu có được tầm ảnh hưởng lên cuộc sống của người khác như thế nào, bởi vì tôi không muốn bạn mắc kẹt trong một hình mẫu khái niệm trừu tượng. Tác động tới tư duy của người khác là điều chúng ta đều làm trong cuộc sống thực mà thường không nhận ra. Hãy suy nghĩ bạn đã bao lần nói hoặc nghe thấy những cụm từ này:

• “Hãy nghĩ theo hướng này. . .”

• “Bạn nghĩ gì về. . .”

• “Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta thử. . . ”

• “Chúng ta nên tiếp cận như thế nào. . .”

• “Chúng ta nên tập trung vào điều gì. . .”

Không nghi ngờ gì, gần đây bạn từng nói một trong những câu này với ai đó. Bạn cố gắng khơi gợi một ý tưởng hoặc dẫn dắt tư duy của họ. Bằng cách làm như thế, bạn tạo nên ảnh hưởng mặc dù bạn có thể không nhận biết.

Mục tiêu của tôi đơn giản là yêu cầu bạn bắt đầu thực hiện hoạt động này có chủ đích hơn. Khi nó trở thành một thói quen, bạn sẽ chú ý thấy bạn giỏi thực hiện hành động này như thế nào và tầm ảnh hưởng của bạn với những người khác tăng lên nhiều đến thế nào.

Hãy tưởng tượng bạn có một đứa con tám tuổi. Con bé đang làm bài tập về nhà trên bàn ăn trong bếp. Con bé nản lòng và nói, “Con ghét bài tập về nhà”. Bạn phản ứng như thế nào?

Vì không có nguyên tắc chung, không có cách tiếp cận “đúng” hoặc “sai”, điều gì sẽ xảy ra nếu bạn nghĩ về việc nói với con bé - không phải yêu cầu con bé làm bài tập, mà là ảnh hưởng lên cách con bé suy nghĩ về bài tập về nhà? Khi mọi người phàn nàn, là trẻ con hoặc những đồng nghiệp của chúng ta trong công việc, chúng ta có cơ hội tuyệt vời để định hướng tư duy của họ. Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn chia sẻ với con rằng bạn đã từng suy nghĩ thế nào về bài tập về nhà, và một thay đổi đơn giản trong cách suy nghĩ về bài tập về nhà đã giúp bạn học tốt hơn ở trường và thậm chí thích thú quá trình như thế nào? Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn hỏi con bé nghĩ gì về bản thân trong khi làm bài tập, và giúp con bé xây dựng lại cái tôi? Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn tham gia vào cách suy nghĩ về những giáo viên và bạn học của con bé? Điều gì sẽ xảy ra nếu bạn nói với con bé rằng thế giới nghĩ thế nào về những con người kiên định với công việc?

Khi tôi làm việc với những nhà lãnh đạo, tôi khuyên họ luôn luôn truyền đạt cách thức những nhân viên nên nhìn nhận bản thân họ như những người đóng góp cá nhân, suy nghĩ về những đối thủ, và về toàn bộ thị trường. Hãy như thế trong từng thư điện tử cho đến cả nhóm, trong từng cuộc họp toàn công ty, trong từng cuộc gọi cho nhà đầu tư, trong từng lần xuất hiện trên các phương tiện truyền thông. Trong những cuộc họp toàn công ty: “Đây là cách chúng ta nên suy nghĩ về bản thân nếu chúng ta giành chiến thắng. Nếu chúng ta chiến thắng, đây là cách chúng ta nên suy nghĩ về những đối thủ cạnh tranh. Nếu chúng ta thay đổi thế giới, đây là cách chúng ta nên suy nghĩ về thế giới và tương lai.”

Bây giờ, hãy dành giây lát và nghĩ về ai đó bạn muốn tạo ảnh hưởng. Bạn có thể tác động tới tư duy của họ như thế nào? Hãy bắt đầu bằng cách xác định bạn muốn ảnh hưởng lên họ. Bạn muốn họ làm gì? Sau đó, đưa ra đáp án cho những câu hỏi này trước khi bạn gặp người đó:

• Bạn muốn họ nghĩ về bản thân họ như thế nào?

• Bạn muốn họ nghĩ về người khác như thế nào?

• Bạn muốn họ nghĩ về thế giới nói chung như thế nào? Hãy nhớ là, có ba điều bạn muốn người của bạn nghĩ về: bản thân họ, những người khác, và thế giới lớn hơn (nghĩa là, thế giới vận hành như thế nào, thế giới cần gì, thế giới sẽ ra sao, và những hành động nhất định có thể tác động đến thế giới như thế nào).

HỌC CÁCH TƯ DUY

"Những lời người cha nói với con trong căn nhà riêng biệt, thế giới bên ngoài không nghe thấy, nhưng, như trong những hành lang dài vang vọng, thế hệ nối tiếp sẽ nghe thấy rõ ràng.”

— Jean Paul Richter

Trong nhiều cuộc phỏng vấn, tôi thường được hỏi về những ảnh hưởng trong cuộc đời tôi. Ai là người thường ảnh hưởng lên nhận thức của tôi về bản thân, về những người khác, và thế giới nói chung? Câu trả lời bắt đầu với cha mẹ tôi.

Tôi nhớ có biết bao sự kiện mà cha mẹ tôi dạy tôi cách tư duy. Khi tôi năm hay sáu tuổi, chúng tôi sống ở Butte, Montana. Một mùa đông, máy sưởi hỏng. Trong một số vùng, đó là điều bất tiện. Ở Butte, nơi mà nhiệt độ mùa đông thường xuyên hạ xuống dưới âm 20 độ, đây là một tình huống rất nghiêm trọng. Khó khăn là chúng tôi không thể đủ tiền sửa máy sưởi. Mặc dù bố và mẹ làm việc vất vả để chăm sóc bốn đứa trẻ, chúng tôi sống chỉ dựa vào tiền lương hằng tháng. Tình trạng này kéo dài ít nhất một tuần cho đến khi cha tôi được trả lương và chúng tôi đủ tiền sửa máy sưởi.

Nhìn lại thì, tình huống có thể cực kỳ căng thẳng đối với bọn trẻ chúng tôi, huống chi cha mẹ. Nhưng họ là những người tháo vát, và đều cố gắng tạo ra niềm vui cho cuộc sống hằng ngày. Vì thế, thay vì hoảng loạn, mẹ tôi vào nhà để xe, tìm lều cắm trại của chúng tôi, và dựng nó lên trong phòng khách. Bà ném vào túi ngủ của chúng tôi cùng áo khoác và chăn điện. Những đứa trẻ chúng tôi, không biết tình huống tàn khốc, chỉ nghĩ mình đang cắm trại. Chúng tôi sẽ đi bộ đến trường và hỏi những đứa trẻ khác, “Chúng mày ngủ ở đâu tối qua?” Khi chúng nói ở trong phòng ngủ, chúng tôi khoe khoang rằng chúng tôi ngủ trong lều ở phòng khách. Cha mẹ chúng tôi khiến tình thế khó khăn trở nên vui vẻ. Biến sự khắc nghiệt thành thời gian vui vẻ là một trong những nghệ thuật cao nhất của cuộc sống, và cha mẹ tôi giỏi nghệ thuật này.

Từ mọi thử thách mà cha mẹ tôi đối mặt nuôi lớn lũ trẻ chúng tôi, họ dạy chúng tôi tự lực. Đó là cách họ muốn chúng tôi nghĩ về bản thân: Bất kể tình huống nào chúng ta cũng có thể xử lý, vui vẻ chấp nhận và khiến tình huống khá hơn.

Trong suốt cuộc đời, mẹ tôi luôn nói với tôi rằng tôi thông minh và tôi được yêu thương, tôi chăm sóc những đứa em trai, em gái bởi các em là tất cả những gì chúng tôi có. Cha luôn nói với tôi, “Hãy là chính mình”, “Hãy trung thực”, “Hãy cố gắng hết sức mình”, “Chăm sóc gia đình con”, “Cư xử với mọi người bằng sự tôn trọng”, “Hãy là một công dân tốt”, “Hãy theo đuổi những giấc mơ của con”.

Bằng cách dẫn dắt tuổi thơ tôi với những lời hướng dẫn như thế, cha mẹ dạy tôi cách suy nghĩ về bản thân.

Họ cũng dạy tôi cách suy nghĩ về người khác, bằng cách mà họ đối xử với người khác: với lòng trắc ẩn. Khi tôi học cấp hai, bố tôi điều hành một văn phòng của Sở Quản lý Xe Cơ giới (DMV). Công việc của nhóm ông là cấp giấy phép lái xe cho những người đủ khả năng. Nhiều người không thể vượt qua bài thi viết, hoặc tầm nhìn của họ quá kém, hoặc không thể đỗ xe hoặc nhớ dừng ở đèn đỏ. Những người khác quên mang theo thẻ căn cước hoặc thẻ An sinh Xã hội. Mặc dù thế, phổ biến nhất là phản ứng của họ khi được thông báo họ không thể lấy được giấy phép lái xe ngày hôm đó. Họ giận dữ.

Việc thường khiến các nhân viên của sở thấy tồi tệ hơn là sở rất thiếu vốn. Đó là lý do tại sao bạn thường phải chờ trong những hàng dài, xử lý bằng công nghệ cũ kỹ, hoặc cảm thấy hoang mang về thứ bạn nên làm. Nhân viên sở, những người không được trả lương cao và phải làm việc với những người nhăn nhó cả ngày, bị cản trở bởi thủ tục rườm rà vô tận và nạn quan liêu. Họ đang làm hết sức có thể. Ít nhất thì, cha tôi đã làm hết sức.

Tôi có nhiều kỷ niệm đi cùng với cha đến chỗ làm. Ông là người vui vẻ, chu đáo và chân thành. Ông phục vụ 20 năm trong Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ. Sau khi nghỉ hưu, ông làm ba công việc trong khi đến trường buổi tối để lấy bằng đại học. Ông và mẹ tôi chẳng phát triển là bao bởi họ làm việc vất vả để nuôi lớn bốn đứa trẻ chúng tôi.

Tôi dành sự tôn trọng lớn cho cha tôi, vì thế, bạn có thể tưởng tượng cảm giác thế nào khi chứng kiến nhiều người gào thét với ông ấy bởi vì họ quên giấy tờ hoặc trượt bài kiểm tra. Tôi nghe người ta xúc phạm trí tuệ ông, nhóm của ông, văn phòng ông, gương mặt ông, và sự tồn tại của ông. Tôi nhìn người ta ném giấy kiểm tra vào ông. Họ nhổ nước bọt vào ông.

Khi người ta xem thường hoặc đổ lỗi cho cha tôi, tôi luôn muốn nói với họ, “Mấy người không biết ông ấy làm việc vất vả đến thế nào? Mấy người không biết ông đang cố gắng hết sức có thể, bị trao cho những luật lệ do bang xây dựng? Mấy người không biết ông phục vụ 20 năm và lãnh đủ mọi viên đạn để bảo vệ tự do của mấy người? Mấy người không biết ông rất đau đớn? Mấy người không biết ông là cha tôi? Người hùng của tôi?”

Tôi quan sát mọi người đối xử tồi tệ với cha mình.

Nhưng tôi cũng quan sát những phản ứng của ông. Ông hiếm khi né tránh họ. Ông xử lý những tình huống mâu thuẫn trong công việc với vẻ lịch sự và tự tin. Ông cố gắng khiến mọi người mỉm cười hoặc cười lớn. Ông luôn có một trò đùa hay ho, và cố gắng hữu ích. Ông kiên nhẫn hướng dẫn mọi người về thủ tục giấy tờ hoặc những kỳ thi, thậm chí khi họ tiêu cực. Ông vỗ nhẹ vào lưng những thành viên trong nhóm và thầm thì những lời động viên với họ sau khi ai đó ở quầy làm việc bị cư xử thô lỗ. Hầu hết mọi tối, ông trở về nhà bình thản và rất ngầu. Những khi khác, bạn có thể cảm nhận mọi khổ sở đó được đè nén bên trong ông. Vào những dịp hiếm hoi, sự khổ sở ấy tràn về phía chúng tôi. Nhưng hầu hết, đặc biệt trong những năm sau này, như thể ông bỏ lại căng thẳng ở nơi làm việc, và ở nhà ông chỉ thư thái trên ghế dài và đọc báo, đi chơi gôn, đưa tôi đi chơi đánh bóng, hoặc chăm sóc sân vườn. Ông ấy ngày càng trở thành một chiến binh trầm tĩnh.

Vì là một đứa trẻ, tôi không hiểu phải khó khăn đến thế nào ông mới giữ được sự bình tĩnh trong công việc. Nhìn lại thì, tôi e rằng người trung sĩ trong ông tại chiến trường cũ cũng không đủ kiên nhẫn để vượt qua công việc tại những quầy làm việc như thế và sẵn sàng bóp cổ bất cứ ai.

Dù bị đối xử tồi tệ trong công việc, rất nhiều lần ông về nhà kể rằng có người nào đó tử tế đã mang bánh quy đến cảm ơn nhóm của ông. Ông nói với tôi rằng, ông không phản ứng dữ dội bởi ông hiểu hầu hết mọi người đều tốt và chu đáo; chỉ là khi vội vàng, họ có thể không chú ý, bạo lực, và thô lỗ. Ông luôn tin tưởng người khác. Với ông, mọi người đều như một người hàng xóm, và ông muốn giúp đỡ họ.

Đó là cách ông dạy tôi suy nghĩ về người khác: như những người hàng xóm mà tôi sẽ luôn tin tưởng và giúp đỡ. Và khi sự vội vã hoặc thất vọng làm thái độ của họ chua chát, tôi sẽ đáp lại họ với sự kiên nhẫn và hài hước.

Mẹ tôi cũng rất xuất sắc. Bà sinh ra tại Việt Nam, có cha là người Pháp và mẹ là người Việt Nam. Ông ngoại tôi bị sát hại trong xung đột Pháp - Việt từ lâu trước khi cha tôi, chồng tương lai của bà, phục vụ trong chiến tranh Việt Nam. Sau khi ông ngoại mất, mẹ được đưa đến Pháp trong chương trình Trẻ em trong Chiến tranh. Bà bị chia cắt với anh trai và được chuyển tới sống trong những ngôi trường nội trú dành cho trẻ bị lạm dụng. Khi bà 21 tuổi, bà nhập cư Mỹ. Cuối cùng, bà gặp cha tôi trong một chung cư ở thủ đô Washington, nơi họ cùng sống. Họ yêu nhau và nhanh chóng chuyển tới Montana - nơi cha tôi lớn lên - để nuôi lũ trẻ chúng tôi.

Không nghi ngờ về điều thu hút cha tôi ở mẹ tôi: Bà là người vui vẻ và nhiều năng lượng nhất mà bạn có thể gặp.

Sau khi kết hôn và chuyển tới Montana, cha làm việc ở sở trong khi mẹ vẫn làm những công việc bán thời gian khác nhau - cắt tóc, làm việc ở viện dưỡng lão - để hỗ trợ gia đình đang lớn lên của chúng tôi. Đến khi tôi học cấp hai, mẹ tôi vẫn làm việc với vai trò trợ lý y tá tại một bệnh viện địa phương. Nhiều ký ức thời niên thiếu của tôi xoay quanh cảnh nhìn mẹ khóc trên đi văng vào những đêm trong khi cha cố gắng xoa dịu bà. Những phụ nữ ở bệnh viện khắt khe với bà. Bà nói giọng khác. Bà không “đến từ đây”. Với tiếng Anh như là ngôn ngữ thứ ba, bà vật lộn với những thuật ngữ và phát âm y học, đồng nghiệp khinh thường và cản trở bà bởi vì điều này. Thi thoảng, trong một thị trấn nhỏ, xuất thân từ một nơi khác là một điều khó khăn.

Dẫu vậy, mẹ vẫn duy trì thái độ tốt và mong mỏi lũ trẻ chúng tôi đối xử với mọi người bằng lòng trắc ẩn - thậm chí với những người xấu tính. Giống như cha, bà luôn tin tưởng họ. Bà nhắc nhở chúng tôi rằng, mọi người đang nỗ lực hết sức và thường cần sự giúp đỡ của chúng tôi. Nhiều ký ức thuở ấu thơ của tôi là về mẹ, là khi bà nướng đồ ăn cho mọi người hoặc trao cho họ hàng tạp phẩm hoặc những món quà. Những người khác, bà nói, cần sự quan tâm và hào phóng của chúng tôi.

Cho đến hôm nay, mẹ tôi là một trong những người tích cực nhất, cho đi nhiều nhất, yêu thương mọi người nhất mà bạn có thể gặp. Trong những buổi hội thảo chuyên đề, bà thường giúp đỡ nhóm của tôi, mặc dù những người tham dự không biết bà là mẹ tôi. Bà sẽ giúp kiểm tra đăng ký ban đầu và phục vụ hàng nghìn người. Thường thì, vào ngày cuối của sự kiện, tôi sẽ đưa mẹ lên sân khấu để cảm ơn. Khi bà bước ra, mọi người nhận ra bà là một người của nhóm trong suốt cả tuần, tôi có thể nói rằng một số người nghĩ, Thật tuyệt vời! và những người khác nghĩ, Ôi! Tôi sẽ cư xử chu đáo hơn với bà nếu tôi biết. Kể cả thế, họ luôn đứng dậy hoan hô bà. Nhìn mẹ tôi, người chịu đựng rất nhiều trong cuộc đời, được hàng nghìn người đứng dậy hoan hô là một cảm giác không thể diễn tả bằng lời.

Quan sát và lắng nghe cha mẹ, tôi học được cách suy nghĩ về những người khác. Cha mẹ không dạy tôi người khác xấu tính hoặc tồi tệ. Thay vào đó, họ tin tưởng vào sự tử tế của người khác nói chung, và chỉ cho tôi thấy rằng, với sự kiên nhẫn, lịch thiệp, và hài hước, con người có thể cởi mở, thay đổi, và thân thiện.

Hơn tất cả, cha mẹ trao cho tôi năng lực suy nghĩ về thế giới theo cách tích cực. Họ luôn biết ơn điều thế giới mang đến cho họ, và hào hứng về triển vọng tốt đẹp tương lai. Điều đó không có nghĩa là họ có những giấc mơ hay những kế hoạch lớn lao. Họ là những người đơn giản, tử tế, chỉ tin tưởng rằng, bằng cách làm việc chăm chỉ, thế giới sẽ đối xử công bằng với bạn. Họ cho tôi thấy rằng, cuộc sống là điều bạn nghĩ về, và thế giới ở đây để được tận hưởng. Tôi không thể tưởng tượng cuộc đời mình mà không có những bài học này.

Chúng ta đều có những câu chuyện về những người gây ảnh hưởng lên chúng ta để suy nghĩ tốt hơn hoặc lớn lao hơn. Có lẽ những câu chuyện này sẽ làm bạn nhớ đến những câu chuyện của chính bạn về người ảnh hưởng lên bạn, và bạn có thể chỉ dẫn gia đình hoặc nhóm của mình suy nghĩ như thế nào.

Những gợi ý thúc đẩy Hiệu suất làm việc:

1. Người nào đó trong cuộc sống mà tôi muốn gây ảnh hưởng nhiều hơn là...

2. Cách thức tôi muốn gây ảnh hưởng lên họ là...

3. Nếu tôi có thể nói với họ rằng họ nên suy nghĩ về bản thân như thế nào, tôi sẽ nói...

4. Nếu tôi có thể nói với họ rằng họ nên suy nghĩ về người khác như thế nào, tôi sẽ nói...

5. Nếu tôi có thể nói với họ rằng họ nên suy nghĩ về thế giới nói chung như thế nào, tôi sẽ nói...

Thực hành số hai

THÁCH THỨC MỌI NGƯỜI PHÁT TRIỂN

“Điều quan trọng nhất là cố gắng và truyền cảm hứng cho mọi người để họ có thể xuất sắc hơn trong bất cứ điều gì họ muốn làm.”

— Kobe Bryant

Những người có hiệu suất cao thách thức mọi người xung quanh tự mình vươn lên những cấp độ hiệu suất cao hơn. Nếu có thể theo sau những người có hiệu suất cao khi họ dẫn dắt cuộc sống của chính họ, bạn sẽ thấy rằng, họ luôn thách thức người khác để nâng cao tiêu chuẩn. Họ thúc đẩy mọi người tốt hơn, và họ không cảm thấy có lỗi vì điều đó.

Đây có lẽ là thực hành khó nhất trong toàn bộ cuốn sách. Mọi người sợ thách thức người khác. Hành động này nghe có vẻ đối đầu. Nghe như thể thách thức có thể khiến mọi người trì hoãn, cảm thấy không xứng đáng, hoặc hỏi, “Anh nghĩ anh là ai thế?”

Nhưng thách thức không phải là đối đầu. Mà là đưa ra những thách thức tích cực tế nhị và trực tiếp để thúc đẩy người khác xuất sắc.

Như với mọi chiến lược truyền thông, ý định và tông giọng thực sự quan trọng. Nếu ý định của bạn là hạn chế người khác, những thách thức của bạn sẽ ảnh hưởng đến mọi người theo những cách tiêu cực. Nhận được kết quả tương tự nếu bạn có vẻ bề trên. Nhưng nếu những dự định của bạn rõ ràng là giúp ai đó phát triển và trở nên tốt hơn, và bạn nói với họ bằng sự tôn trọng và vinh dự, những thách thức của bạn sẽ khơi gợi hành động tốt hơn.

Không nghi ngờ gì, bất kể bạn truyền đạt tốt đến thế nào, một số người có thể không thích khi bạn bắt đầu thúc đẩy họ phát triển và đóng góp. Đó là một cái giá phải sẵn lòng trả để tạo ra sự thay đổi và đạt được tầm ảnh hưởng thật sự trong cuộc sống. Bạn phải sẵn lòng thách thức con cái phát triển tính cách, đối xử với người khác tốt hơn, và đóng góp. Tương tự như với những người còn lại trong gia đình, những đồng nghiệp và bất cứ ai bạn phục vụ và dẫn dắt.

Chúng ta đang sống trong thời đại bấp bênh khi con người né tránh thiết lập những tiêu chuẩn với người khác. “Thiết lập những tiêu chuẩn” thực sự là một cách khác để nói “đưa ra những thách thức tích cực”. Mọi người nghĩ thách thức người khác sẽ dẫn tới xung đột. Nhưng suy nghĩ này hiếm khi đúng, đặc biệt khi tiếp xúc với những người có hiệu suất cao - họ thích thách thức. Họ bị thúc đẩy bởi hành động thách thức. Họ không chỉ xử lý được nó, nhưng nếu bạn trong vị trí ảnh hưởng với họ, họ còn kỳ vọng điều đó từ bạn. Nếu bạn cảm thấy sự ngập ngừng thực hiện điều này, để tôi nhắc nhở bạn về sự thật này: Những người có hiệu suất cao yêu thích được thử thách. Đó là một trong những quan sát phổ quát nhất mà chúng tôi nhận được trong nghiên cứu của mình. Hãy suy nghĩ về những lời bày tỏ sau đây:

• Tôi ứng phó nhanh chóng với những thách thức và tình huống khẩn cấp của cuộc sống chứ không lảng tránh hoặc trì hoãn.

• Tôi thích cố gắng vượt qua những thử thách mới.

• Tôi tự tin rằng tôi có thể đạt được mục tiêu mặc dù có trở ngại hoặc phản đối.

Những người hoàn toàn đồng ý với điều này gần như luôn là những người có hiệu suất cao. Nghĩa là, đối mặt với thử thách là một phần đáng kể trong hoạt động mà những người có hiệu suất cao làm tốt và muốn làm tốt. Đừng ngăn cản họ bằng cách do dự đưa ra thử thách.

Tính cách

Những người có tầm ảnh hưởng thách thức người khác trong ba lĩnh vực. Đầu tiên, họ thách thức tính cách. Tức là, họ cung cấp cho mọi người những phản hồi, chỉ dẫn, và kỳ vọng để sống theo các giá trị chung như sự trung thực, liêm chính, trách nhiệm, tự kiểm soát, kiên nhẫn, chăm chỉ, và bền bỉ.

Thách thức tính cách của ai đó nghe giống như đối đầu, nhưng trong thực tế, đó là món quà hỗ trợ hữu ích. Tôi cá người có ảnh hưởng trong cuộc sống của bạn từng một lần nói với bạn rằng, “Bạn có thể làm tốt hơn” hoặc “Bạn là một người tốt hơn thế này” hoặc “Tôi kì vọng nhiều hơn ở bạn”. Có những câu thiết lập tiêu chuẩn thách thức tính cách của bạn. Bạn có thể không thích nghe, nhưng tôi tin là chúng thu hút sự chú ý của bạn và buộc bạn suy nghĩ lại những hành động của mình.

Tất nhiên, thách thức ai đó phát triển tích cách có thể diễn ra theo cách tinh tế hơn, thông qua thách thức gián tiếp. Hỏi ai đó “Phiên bản tốt nhất của bạn sẽ giải quyết tình huống này như thế nào” thách thức người đó chú tâm hơn vào cách họ cư xử. Những thử thách gián tiếp khác có thể là:

• “Nhìn lại thì, bạn đã nỗ lực hết sức chưa?”

• “Bạn có giải quyết tốt nhất cho tình huống này?”

• “Những giá trị nào bạn cố gắng thể hiện khi làm điều đó?”

Với những nhà lãnh đạo, tôi gợi ý phương pháp trực tiếp hỏi mọi người nghĩ họ có thể thách thức bản thân như thế nào trong những viễn cảnh tương lai. Hãy hỏi, “Kiểu người nào bạn muốn được ghi nhớ? Cuộc sống mang dáng hình thế nào nếu bạn nỗ lực hết sức? Bạn bào chữa thế nào, và cuộc sống có thể khác biệt thế nào nếu bạn mạnh mẽ hơn?”

Sự kết nối

Lĩnh vực thứ hai bạn có thể thách những người khác liên quan đến những kết nối của họ với người khác - những mối quan hệ của họ. Bạn thiết lập những kỳ vọng, đặt câu hỏi, đưa ra ví dụ, hoặc trực tiếp yêu cầu họ cải thiện cách cư xử và coi trọng những người khác.

Điều mà bạn sẽ không tha thứ là hành vi xã hội tồi. Những lãnh đạo có hiệu suất cao phê bình bất cứ ai không phù hợp, thô lỗ, hoặc bạo lực với ai đó trong nhóm của họ. Những bậc cha mẹ có hiệu suất cao làm điều tương tự với con cái của họ. Họ không bỏ qua hành vi tồi tệ.

Vấn đề quan trọng đáng chú ý ở đây là những người có hiệu suất cao dứt khoát trong những kỳ vọng của họ về việc mọi người nên đối xử với nhau như thế nào. Tôi luôn ngạc nhiên khi thấy họ rất thẳng thắn nói với mọi người, lặp đi lặp lại, cách đối xử với người khác. Thậm chí, khi những người xung quanh họ đối xử tốt với người khác, họ vẫn cứ thúc đẩy cho những người đó đoàn kết hơn nữa.

Nếu bạn quan sát một lãnh đạo có hiệu suất cao trong cuộc họp nhóm, bạn có thể để ý tần suất họ gợi ý nhóm nên làm việc cùng nhau. Họ nói những điều như:

• “Hãy lắng nghe lẫn nhau nhiều hơn.”

• “Hãy thể hiện sự tôn trọng lẫn nhau nhiều hơn.”

• “Hãy hỗ trợ lẫn nhau nhiều hơn.”

• “Hãy dành nhiều thời gian hơn với nhau.”

• “Hãy đưa ra phản hồi nhiều hơn cho nhau.”

Từ nhiều hơn dường như xuất hiện ở khắp mọi nơi khi họ thách thức người khác.

Khi tôi truyền đạt quan điểm này trên toàn thế giới, tôi thấy, một số người hiểu sai là những người có hiệu suất cao “nghiêm khắc” trong những nhóm của họ. Nhưng không hẳn. Chắc chắn, những người có hiệu suất cao đặt kỳ vọng cao cho những người họ gây ảnh hưởng. Nhưng họ thách thức bạn kết nối với người khác tốt hơn rõ ràng là một nỗ lực để mang đến một cảm giác gắn bó chặt chẽ và đoàn kết với những người bạn sống và làm việc cùng. Những người có hiệu suất cao muốn giúp bạn trải nghiệm sự đoàn kết lớn hơn với người khác bởi họ biết điều đó sẽ tăng cường những thành công của bạn.

Đóng góp

Lĩnh vực thứ ba bạn có thể thách thức người khác là những đóng góp của họ. Bạn thúc đẩy họ tăng cường thêm giá trị hoặc hào phóng hơn.

Đây có lẽ là một trong những thách thức khó khăn nhất mà những người có hiệu suất cao đưa ra. Chẳng dễ nói với ai đó rằng “Này, những đóng góp của bạn ở đây trong công việc chưa đủ. Bạn có thể làm tốt hơn”. Nhưng những người có hiệu suất cao không ngại ngần nói những điều thế này.

Khi những người có hiệu suất cao đặt ra thách thứ để đóng góp nhiều hơn, họ thường không chỉ đưa ra phản hồi về chất lượng sản phẩm mà bạn đang cung cấp. Hơn thế, họ thách thức bạn đóng góp nhiều hơn cho tương lai - để sáng tạo hoặc đổi mới, để bạn có thể kiến tạo một tương lai tốt hơn.

Trong hầu hết các cuộc phỏng vấn chuyên sâu mà tôi thực hiện, những người có hiệu suất cao được định hướng tương lai khi thách thức ai đó đóng góp điều gì đó có ý nghĩa. Họ không chỉ thách thức mọi người tạo ra những công cụ tốt hơn trong hiện tại; họ thách thức những người đó tái sáng tạo bộ sản phẩm, động não suy nghĩ mô hình kinh doanh hoàn toàn mới, tìm kiếm những thị trường lân cận để cố gắng giành được, tiến vào lãnh địa chưa được biết đến, để tăng cường giá trị mới.

Mặc dù ban đầu tôi nghĩ rằng, những người có hiệu suất cao thực hiện hoạt động trên một phạm vi lớn, yêu cầu toàn bộ nhóm tạo ra một tương lai tốt hơn, tôi đã sai lầm. Thay vào đó, người có hiệu suất cao thách thức những cá nhân một cách cụ thể. Họ đến từng bàn và thách thức từng người trong nhóm của họ. Họ điều chỉnh cấp độ thử thách đặt ra với từng người mà họ đang dẫn dắt. Không có cách thức phù hợp với tất cả để thúc đẩy mọi người đóng góp. Bạn nhận biết cách thức thúc đẩy khi làm việc với một lãnh đạo có hiệu suất cao: Họ sẽ gặp bạn, nói ngôn ngữ của bạn, đề nghị bạn giúp toàn bộ nhóm hành động hướng đến một tương lai tốt hơn, bằng cách thức dành riêng cho chính bạn.

THÁCH THỨC CỦA TÔI LÀ KIÊN TRÌ VÀ DẪN DẮT

"Người giáo viên sẽ thay đổi mọi thế hệ."

— Henry Adams

Ngoài cha mẹ tôi, người ảnh hưởng lớn khác trong thời niên thiếu của tôi là Linda Ballew. Linda xuất hiện trong cuộc đời tôi ở thời điểm quyết định - khi tôi sắp bỏ học cấp ba.

Không phải là tôi không thích trường học. Vấn đề là gia đình tôi có cơ hội đến và thăm họ hàng ở Pháp. Bởi vì lịch làm việc của cha mẹ, thời gian duy nhất mà chúng tôi có thể đi là trong năm học. Không may, thời gian của chuyến đi trùng với chính sách vắng mặt khắt khe mới của quận, trong đó bất kỳ học sinh nào vắng mặt hơn 10 ngày ở trường sẽ bị đuổi học trong học kỳ đó. Chuyến đi của chúng tôi kéo dài 14 ngày. Nếu tôi tham gia chuyến đi, tôi sẽ không được trở lại trường kỳ đó. Do đó, cách duy nhất để tốt nghiệp cùng với lớp là tham gia khóa học mùa hè - thời gian tôi thường làm việc toàn thời gian để kiếm tiền học đại học. Cha mẹ và tôi đã tranh cãi với hiệu trưởng và ban giám hiệu để có một ngoại lệ cho phép tôi đi chơi và trở lại lớp học. Lý lẽ của chúng tôi là, với gia đình tôi, đây là cơ hội có một không hai và chúng tôi đã trao đổi với giáo viên để chuẩn bị cho thời gian nghỉ học bằng cách trở về từ chuyến đi và nộp báo cáo cho các lớp học về những trải nghiệm của tôi.

Không may, chúng tôi thất bại. Nếu tiếp tục chuyến đi, tôi sẽ không được phép quay trở lại trường. Và bởi vì công việc ngăn cản tôi tham gia khóa học mùa hè, tôi sẽ không thể tốt nghiệp cùng bạn bè. Tôi suy sụp.

Chúng tôi tiếp tục chuyến đi dù thế nào đi nữa, bởi vì, như Mark Twain từng nói, “Đừng để trường học ngăn cản trải nghiệm giáo dục”. Tôi viết một bài xã luận cho tờ báo địa phương, chỉ trích ban giám hiệu và lên máy bay tới châu Âu sau đó. Trong chuyến đi, tôi chụp rất nhiều ảnh, ghi chép những điều quan trọng về văn hóa và những địa điểm chúng tôi ghé thăm. Đó là trải nghiệm học hỏi lớn nhất trong cuộc đời tôi, và chuyến đi khiến gia đình tôi gần gũi hơn.

Như dự đoán, khi tôi trở về nhà, tôi không được phép trở lại trường. Giáo viên tiếng Pháp cho phép tôi đến, trưng bày một số bức ảnh, và chia sẻ cho lớp học về những trải nghiệm ở Pháp. Tôi làm điều tương tự với lớp hội họa. Nhưng khi thầy hiệu trưởng phát hiện ra tôi ở trường, ông tống tôi ra khỏi trường. Bởi trải nghiệm rất tồi tệ ấy, tôi cảm thấy vô cùng cay đắng, tôi cân nhắc việc bỏ học. Kế hoạch lớn của tôi là bỏ học cấp ba và bắt đầu kinh doanh. Sau đó, tôi gặp Linda Ballew. Linda là giáo viên tiếng Anh kiêm cố vấn báo chí cho tờ báo học sinh của trường, tờ Iniwa. Cô đọc bài xã luận của tôi trên báo và nghe nói về những bức ảnh ở Pháp của tôi từ giáo viên mỹ thuật, và đi tìm tôi.

Khi chúng tôi nói chuyện, cô khen ngợi bài xã luận của tôi và sau đó, nói với tôi rằng nó có thể tốt hơn nhiều. Cô hỏi tôi rằng, tôi nghĩ thế nào về quá trình viết, và cho một số lời khuyên. Sau đó, cô hỏi xem những bức ảnh từ Pháp. Cô ca ngợi chúng và cũng nói với tôi là chúng có thể tốt hơn. Cô có cách ca ngợi và thách thức tôi hiệu quả. Tôi cho rằng bạn có thể nói mối quan hệ của chúng tôi bắt đầu từ lúc cô thách thức những đóng góp của tôi.

“Dù sao cũng chẳng quan trọng nữa,” tôi nói với cô, “bởi vì em không trở lại trường”. Tôi sẽ không bao giờ quên cách cô ấy xử lý tình huống. Cô ấy không nói với tôi đó là một ý tưởng ngu ngốc. Cô không cố gắng thuyết phục tôi rằng ban quản lý nhà trường chỉ làm theo những chính sách. Cô không cố gắng giải thích giá trị của ngôi trường cấp ba đó. Thay vì thế, cô thách thức tính cách của tôi một cách khéo léo:

“Em không phải là kẻ bỏ cuộc, Brendon, và em không muốn trở thành kẻ như thế. Em quá mạnh mẽ đến nỗi không thể để cho ban quản lý buộc em nghỉ học.”

Linda cũng nói tôi có tiềm năng và tôi nên tham gia tờ báo học sinh khi tôi trở lại trường vào kỳ tới. Cô coi việc tôi trở lại và tham gia là điều hiển nhiên, tự nhiên nhất trên đời. Tôi lại nói tôi sẽ bỏ học. Và sau đó, cô ấy thách thức đồng thời tính cách, những kết nối, và những đóng góp của tôi, nói điều gì đó tương tự như...

“Điều đó quá tệ. Đáng lẽ em có thể tốt hơn. Nhiều học sinh ở đây cần ai đó như em - ai đó sẵn lòng bảo vệ điều họ tin tưởng. Em có thể làm nhiều thứ giỏi giang ở trường, và em có thể học cách sáng tạo nghệ thuật và viết giỏi ở đây. Em có quá nhiều tài năng và tiềm năng chưa sử dụng đến trong nỗ lực sáng tạo. Hãy nghĩ về điều đó. Và nếu em nghĩ quay lại trường là một ý hay, hãy cho cô biết và cô sẽ ở đây vì em. Em không giống kiểu người dễ dàng từ bỏ.”

Tôi không thể nhớ nổi lời phản biện của mình, nhưng tôi nhớ cô ấy đã đáp lại nó như thế nào. Cô ấy lắng nghe. Cô ấy chấp nhận và tôn trọng quan điểm của tôi. Cô ấy hình thành một kết nối thực sự với tôi và hy vọng lại được thấy tôi ở trường.

Học kỳ tiếp theo, tôi trở lại.

Năm đó, Linda dẫn dắt một nhóm học sinh, bao gồm cả tôi, và truyền cảm hứng để chúng tôi tư duy, làm việc cùng nhau, và đóng góp theo những cách chúng tôi chưa bao giờ làm. Cô dẫn dắt chúng tôi với hy vọng chúng tôi có thể trở thành tờ báo trường trung học hay nhất trong nước, dù nguồn lực và kinh nghiệm hạn chế. Cô ấy tạo dựng một kỳ vọng về sự xuất sắc, không phải chúng tôi có thể chiến thắng những giải thưởng mà là chúng tôi có thể nhìn vào gương, nhìn lẫn nhau và cảm thấy tự hào và tình bạn thân thiết vì đã nỗ lực tốt nhất. Cô muốn chúng tôi trở thành những lãnh đạo dẫn dắt bằng sự chính trực.

Phong cách lãnh đạo của Linda là hiện thân của “con người ủng hộ những gì họ tạo ra”. Từ trang đầu tiên, tiêu đề, ảnh, dòng đầu tiên, và bố cục, cô để chúng tôi chọn lựa, mặc dù cô là chuyên gia trong từng lĩnh vực báo chí. Cô chỉ cho chúng tôi cách thức phân tích đối thủ cạnh tranh và phấn đấu cải thiện trong số báo mới nhất. Cô hướng dẫn chúng tôi hợp tác với nhau như một nhóm, hỗ trợ lẫn nhau, và sử dụng thế mạnh của nhau. Với sự kiên định và lòng trắc ẩn, cô giúp chúng tôi giỏi giang và tự tin hơn. Quan trọng hơn, Linda giúp chúng tôi trở thành những con người tốt hơn.

Mỗi cuối tuần và nhiều buổi tối muộn cố gắng hoàn thành kịp thời hạn, Linda đều ở đó. Cô luôn là hình mẫu cho việc cô muốn chúng tôi làm như những nhà báo: đặt câu hỏi. Tôi có thể tưởng tượng ra giọng nói của cô khi tôi đặt bức tranh hoặc bài báo cuối cùng vào bản thiết kế: “Đó là vị trí em muốn à? Đây có phải cái cuối cùng - cuối cùng của chúng ta? Còn có thứ gì nữa em muốn thêm vào không?” Cô luôn đặt cho chúng tôi nhiều câu hỏi hơn: C ách tốt nhất để xử lý một tình huống, kiểu người nào chúng tôi muốn trở thành, những thông điệp nào chúng tôi muốn truyền đạt cho thế giới, cách thức hoàn thành công việc với sự xuất sắc, chúng tôi muốn đại điện cho bản thân và trường như thế nào.

Năm đó, tại hội nghị của Hiệp hội Giáo dục Báo chí Quốc gia, tờ báo của chúng tôi thắng giải “Best of Show”. Chúng tôi là số một cả nước. Một ngôi trường nhỏ từ Montana, đánh bại những trường lớn thường có ngân sách và tiềm lực gấp 10 đến

20 lần so với chúng tôi. Dưới sự dẫn dắt của Linda Ballew, tôi đạt những giải thưởng hạng nhất và hạng hai tầm quốc gia và khu vực về nhiếp ảnh, bố cục và thiết kế, viết tin tức, và báo cáo điều tra. Tôi cuối cùng trở thành thư ký tòa soạn. Sau khi tôi tốt nghiệp, tờ báo tiếp tục tiến đến thập niên của những giải thưởng cao nhất.

Linda Ballew điều hành một chương trình báo chí trường cấp ba thiếu vốn tại một quận thuộc một tiểu bang nghèo. Nhưng cô luôn chấp nhận các lớp mới gồm những học sinh không có kinh nghiệm và phát triển chúng thành những nhà báo trẻ nổi bật, những người đạt giải thưởng cao nhất ở cấp quốc gia và quốc tế. Những tờ báo của học sinh của cô đứng số một trên những bảng xếp hạng trong hầu hết mọi hạng mục trao thưởng báo chí trường cấp ba, và Linda có lẽ là giáo viên báo chí trường cấp ba nhận được nhiều huy chương nhất trong lịch sử đất nước.

Điều gì khiến cô ấy xuất sắc đến vậy? Câu trả lời chia nhỏ thành ba hoạt động: Cô dạy chúng tôi cách tư duy. Cô thách thức chúng tôi. Và cô làm tấm gương cho cách thức ảnh hưởng lên một nhóm để nhóm thể hiện với sự xuất sắc.

Trong cuộc trò chuyện, vào ngày trọng đại ấy khi tôi sắp bỏ học cấp ba, Linda Ballew đã thay đổi cuộc đời tôi mãi mãi. Nếu không có cô ấy, bạn sẽ không đọc được cuốn sách này.

Những gợi ý thúc đẩy Hiệu suất làm việc:

Suy nghĩ về một người trong cuộc sống mà bạn đang cố gắng gây ảnh hưởng tích cực, và hoàn thành những câu sau đây:

Tính cách

1. Người mà tôi đang cố gắng gây ảnh hưởng có những thế mạnh tính cách sau...

2. Cô ấy có thể trở thành một người mạnh mẽ hơn nếu cô ấy...

3. Cô ấy có thể quá khắc nghiệt với bản thân trong lĩnh vực này...

4. Nếu tôi có thể nói cho cô ấy cách thức để cải thiện con người, tôi sẽ nói cô ấy...

5. Nếu tôi có thể truyền cảm hứng cho cô ấy để muốn là một người tốt hơn, tôi sẽ nói điều gì đó như...

Sự kết nối

1. Cách thức tôi muốn người này tương tác khác biệt với người khác là...

2. Thường thì, người này không kết nối với người khác như tôi muốn, bởi vì anh ấy...

3. Thứ sẽ truyền cảm hứng cho người này đối xử với người khác tốt hơn là...

Sự đóng góp

1. Những đóng góp lớn nhất mà người này đang tạo ra là...

2. Những lĩnh vực mà người này không đóng góp đủ tốt là...

3. Thứ mà tôi thực sự muốn người này đóng góp nhiều hơn là...

Thực hành số ba

TRỞ THÀNH HÌNH MẪU

“Hình mẫu là lãnh đạo.”

— Albert Schweitzer

Những người có hiệu suất cao quan tâm nhiều đến việc trở thành một hình mẫu. Theo thống kê, 71% nói rằng họ nghĩ về điều này hằng ngày. Họ chia sẻ rằng, họ muốn trở thành hình mẫu tốt hơn cho gia đình, nhóm, và cộng đồng lớn hơn của họ.

Tất nhiên, mọi người đều sẽ nói họ muốn trở thành một hình mẫu. Ai lại không chứ, phải không? Nhưng tôi nhận thấy ở những người có hiệu suất cao là họ nghĩ về hình mẫu thường xuyên hơn rất nhiều và đặc biệt là, về việc tạo ảnh hưởng lên người khác. Nghĩa là, họ không chỉ cố gắng trở thành một người tốt chung chung, như bạn sẽ thường nghĩ về một hình mẫu - ai đó tốt bụng, trung thực, làm việc chăm chỉ, nhiệt tình, yêu thương. Họ tiến một bước xa hơn và nghĩ về cách thức hành động để người khác có thể theo sau họ hoặc giúp họ đạt được một kết quả cụ thể. Không phải “Tôi cố gắng trở thành người như Mẹ Teresa” mà là “Tôi sẽ thể hiện một hành vi cụ thể để người khác học theo chính xác hành động đó, thứ sẽ giúp chúng tôi tiến tới một kết quả cụ thể.”

Rõ ràng là, những người có hiệu suất cao rất muốn được nhận thức là người tốt và hình mẫu tốt. Nhưng khao khát đó chỉ khiến họ như những con người bình thường. Thứ biến họ thành những người có hiệu suất cao là dự định được tập trung cao độ vào cách thức cụ thể mà họ hành động để giúp ai đó cải thiện bản thân, hoặc đạt được một kết quả cụ thể.

Để minh họa cho quan điểm này, hãy cùng trở về câu chuyện từ đầu chương này. Hãy nhớ lại Juan, giám đốc điều hành công ty may mặc. Ông mâu thuẫn với Daniela, giám đốc thiết kế mới của mình. Tôi thách thức ông trở thành nhà lãnh đạo tốt hơn với cô ấy và nhóm của ông, và sau đó khuyến khích tới Cao Nhất. Chúng tôi xử lý hình mẫu này cùng nhau, thảo luận về việc ông muốn Daniela nghĩ về vai trò của cô ấy, nhóm cô ấy, và công ty như thế nào. Sau đó, chúng tôi thảo luận về những thử thách mà ông ấy có thể truyền cảm hứng để cô ấy đảm nhiệm, liên quan đến con người cô ấy, cô ấy kết nối với người khác như thế nào, và cô ấy đóng góp điều gì. Quan trọng là, chúng tôi đồng thời lật các kịch bản và lại tập luyện hình mẫu. Nói cách khác, tôi yêu cầu ông tưởng tượng cô ấy đang tập luyện hình mẫu và phải cho ông lời khuyên về cách suy nghĩ và những thách thức nào ông nên đảm nhiệm. Trong đánh giá tốt nhất của ông, cô ấy muốn ông suy nghĩ về vai trò, nhóm, và công ty của ông như thế nào? Cô ấy thích thách thức tính cách, những kết nối, và những đóng góp của ông như thế nào? Tập luyện hình mẫu từ góc nhìn của cô khó khăn cho ông ấy, nhưng khiến ông nhận ra rằng, có lẽ ông ấy đang coi cố gắng tạo ảnh hưởng của cô ấy là những mối đe dọa thay vì lãnh đạo. Ông bắt đầu nhận ra rằng, cô ấy thách thức ông và tình trạng hiện tại ở công ty theo những cách quan trọng mà có thể thực sự hữu ích.

Tất nhiên, chúng tôi chỉ có thể phỏng đoán quan điểm của cô ấy. Chúng tôi chỉ biết chắc chắn là nếu ông muốn thay đổi tình hình, ông phải thay đổi bản thân. Chúng tôi phải khiến ông có được tư duy hình mẫu lý tưởng, thứ rất khác biệt với tư duy phòng thủ.

Để mở lối tư duy đó, tôi yêu cầu ông kể cho tôi nghe về những người có ảnh hưởng nhất trong cuộc đời ông. Khi ông kể, tôi rút ra những thành phần của UIM để cho ông thấy tại sao chúng lại rất ảnh hưởng - chúng đã thách thức ông và dạy ông tư duy như thế nào. Những người có ảnh hưởng nhất với ông là cha và đối tác kinh doanh đầu tiên. Sau khi ông miêu tả họ cho tôi, tôi hỏi ông có thể vinh danh những di sản của họ bằng cách đem những giá trị và tinh thần của họ vào trong tổ chức của ông. Tôi nói, “Ông có thể đưa điều khiến họ trở nên đáng kinh ngạc vào công ty và phong cách lãnh đạo của ông như thế nào? Ông có thể trở thành hình mẫu cho nhân viên của ông theo cách hai người họ là hình mẫu của ông như thế nào?”

Cuộc trò chuyện này rõ ràng khiến ông sửng sốt. Hầu hết mọi người đều không nghĩ về điều đó.

Sau đó, tôi nói, “Hãy trở về vấn đề cần giải quyết. Tại sao ông nghĩ rất nhiều người trong công ty của ông coi Daniela như một tấm gương?” Mặc dù ông không dành những lời tốt đẹp về cô ấy chỉ vài phút trước, ông nhận ra một vài điều về cô rất đáng ngưỡng mộ. Ông tôn trọng sự thẳng thắn của cô ấy - dù không thích phẩm chất đó - bởi vì ông không được gan góc như thế khi ở tuổi của cô ấy. Ông ấn tượng bởi cô nhanh chóng khiến mọi người đồng ý với tầm nhìn của cô ấy, lấy đi một số người ủng hộ ông như thế nào. Ông ngưỡng mộ sự bền bỉ của cô ấy. Ông cho rằng mọi người coi cô ấy là một hình mẫu bởi vì cô ấy đã thách thức họ nhìn về phía trước - nhiều hơn ông.

Trong một khoảnh khắc, tôi không biết liệu những nỗ lực này có hiệu quả. Là ông ấy trở nên cay đắng, hay nhìn nhận sự việc ở một quan điểm mới? Vì thế, tôi thúc đẩy thêm, “Juan, tôi chỉ đang phân vân một ngày nào đó ông có thể là một tấm gương tốt cho cô ấy như cách cô ấy đang thể hiện với người khác và như những hình mẫu của ông đối với ông. Hình mẫu đó sẽ trông như thế nào nhỉ?”

Vấn đề cuối cùng là khi mọi thứ được thực hiện. Tôi thực sự nhìn thấy ánh sáng đến với ông ấy. Tôi không thể mô tả chính xác, nhưng dường như ông đã thoát khỏi những tháng ngày chán nản của cuộc đời mình.

Có những điều kỳ diệu xảy ra trong cuộc sống khi chúng ta gạt đi mọi đau đớn khổ sở từ quyết định bản thân có thể trở thành hình mẫu một lần nữa như thế nào.

Juan nhận ra rằng, để trở thành hình mẫu trong một tình huống cụ thể, ông phải thể hiện điều mà ông muốn từ cô ấy: Ông phải lãnh đạo bằng những câu hỏi thay vì bám riết lấy những lập trường vững chắc; ông phải sẵn lòng cân nhắc suy nghĩ của mọi người; ông phải để cô ấy dẫn dắt. Nếu ông hi vọng một ngày nào đó cô ấy sẽ sẵn lòng xem xét những suy nghĩ của ông, ông phải mở lòng với cô ấy. Nếu muốn được tôn trọng, ông ấy phải tôn trọng người khác. Mặc dù thế, điều quan trọng nhất mà ông ấy nhận ra là, ông ấy chưa biết sử dụng những giá trị mà cha và đối tác kinh doanh của ông truyền đạt cho ông.

“Tôi cảm thấy như tôi đang nóng nảy, và đó không phải là cách họ muốn thấy ở tôi với vai trò lãnh đạo.”

Trước khi chúng tôi hạ cánh cho cuộc họp toàn công ty của họ, Juan thảo luận về UIM vài lần và đưa ra một số ý tưởng với Aaron và tôi. Nhưng khi chúng tôi đến cuộc họp, chẳng ai trong chúng tôi biết, ông ấy quyết định vứt bỏ toàn bộ nhật ký công việc cho cuộc họp. Thay vì thế, ông sẽ dạy nhóm của mình về UIM, và suốt thời gian đó, xây dựng một cuộc đối thoại thực sự với toàn bộ nhóm - bao gồm mọi người trong nhóm Daniela. Ông tiếp tục hỏi họ rằng, là một nhóm đoàn kết, họ nên nghĩ như thế nào về bản thân họ, đối thủ cạnh tranh, và thị trường. Ông thách thức họ suy nghĩ về những kế hoạch để họ có thể nâng cao bản thân như những lãnh đạo như thế nào, họ có thể phát triển thành một nhóm ra sao, và công ty có thể tạo ra những đóng góp lớn lao hơn cho thị trường như thế nào. Ông nhiệt tình và thẳng thắn, hợp tác và truyền cảm hứng. Đây không phải giả dối. Tôi có thể nhìn thấy toàn bộ nhóm bị bất ngờ bởi ông đề cập đến họ khác biệt thế nào, và họ thích điều này.

Cuối buổi đào tạo, ông hỏi Daniela, giám đốc thiết kế, ở trước phòng họp. Ông thừa nhận những suy nghĩ sai lầm về cô ấy, nhóm, và thương hiệu. Ông chia sẻ những thách thức ông cảm thấy trong tính cách của chính mình, những kết nối, và đóng góp. Ông yêu cầu cô chia sẻ phiên bản UIM của chính cô ấy, và sau đó ông ngồi xuống. Đầu tiên, cô ngạc nhiên, và bước đi thận trọng. Nhưng ông tiếp tục cổ vũ và đề nghị cô chia sẻ hơn nữa. Hai giờ trôi qua. Toàn bộ thời gian, ông ngồi, lắng nghe, thỉnh cầu nhiều hiểu biết hơn, và ghi chép. Khi cô ấy hoàn thành, ông chỉ đạo nhóm nhiệt liệt hoan nghênh cô. Tối hôm đó trong bữa ăn của nhóm, cô cụng ly với ông bằng hành động chân thành và nhiều cảm xúc nhất mà tôi từng thấy trong sự nghiệp của mình.

Trên chuyến bay trở về, Juan nói một điều mà tôi nhớ trong thời gian dài: “Chuyện gì sẽ xảy ra nếu khả năng gây ảnh hưởng đích thực của chúng ta là khả năng bị ảnh hưởng?”

Những gợi ý thúc đẩy Hiệu suất làm việc:

1. Nếu tôi tiếp cận những mối quan hệ và sự nghiệp của tôi như một hình mẫu lý tưởng hơn, những việc đầu tiên tôi sẽ bắt đầu làm là...

2. Người thực sự cần tôi dẫn dắt và trở thành hình mẫu mạnh mẽ ngay bây giờ là...

3. Một số ý tưởng về cách thức tôi có thể là hình mẫu lý tưởng cho người đó là...

4. Mười năm nữa, năm người thân thiết nhất với tôi trong cuộc sống sẽ mô tả tôi là hình mẫu, tôi hi vọng họ sẽ nói những điều như...

VẺ ĐẸP CỦA SỰ TRUNG THỰC

“Bạn sẽ nhận được mọi thứ bạn muốn nếu bạn giúp những người khác nhận được thứ họ muốn.”

— Zig Ziglar

Bất cứ khi nào tôi nói về tầm ảnh hưởng với người khác hoặc chia sẻ về hình mẫu UIM, chắc chắn sẽ có ai đó hỏi về việc lôi kéo. Tôi cho rằng, đó là bởi vì chúng ta đều bị sửng sốt do người yêu cũ, bạn bè cũ, đối tác cũ trước đây đã từng lôi kéo chúng ta theo cách nào đó. Chúng ta biết những người tiếp thị và những người quản lý các phương tiện truyền thông tác động tới suy nghĩ của chúng ta, và thách thức chúng ta mua những thứ chúng ta thực sự không đủ khả năng. Những ý tưởng này có thể được sử dụng để lôi kéo hoặc ảnh hưởng tiêu cực lên người khác? Tất nhiên là có thể.

Hi vọng của tôi là, bạn tiếp thu được một số kiến thức về cấp độ phục vụ cao hơn từ chương này. Những người có hiệu suất cao không lôi kéo. Ý tưởng trở thành hình mẫu là đủ để thôi thúc cố gắng. Không nghi ngờ gì, những người có hiệu suất cao có khả năng lôi kéo người khác; nhưng họ không làm thế. Làm sao tôi biết? Bởi vì tôi phỏng vấn, theo dõi, đào tạo và huấn luyện rất nhiều người có hiệu suất cao trên thế giới, và trong quá trình đó tôi phải biết nhóm, gia đình, và những người yêu thương của họ. Người xung quanh những người có hiệu suất cao không cảm thấy bị lôi kéo. Họ cảm thấy được tin tưởng, được tôn trọng và được truyền cảm hứng.

Có thể tiến lên phía trước trong cuộc sống bằng cách lôi kéo người khác không? Có chứ - trong thời gian ngắn. Nhưng cuối cùng, những người lôi kéo cắt đứt mọi liên hệ và thấy bản thân họ mất kết nối, không được ủng hộ, cô độc. Họ không tìm thấy thành công lâu dài với những mối quan hệ hoặc hạnh phúc của chính họ. Nếu họ đạt được bất kỳ thành công nào, thành công đó được xây dựng trên sự lừa dối, mối bất hòa và năng lượng độc hại. Tất nhiên, bạn có thể tìm thấy một ví dụ cực đoan về người nào đó dối trá mà vẫn thành công bên ngoài. Nhưng đó chỉ là một ngoại lệ hiếm hoi. Một số ít người lôi kéo không phải là kém cỏi. Thực tế mà tôi đang cố gắng nói với bạn là: Trong những người đạt được thành công lâu dài, nhiều người là hình mẫu chứ không phải những người lôi kéo.

Tôi chia sẻ thực tế này bởi chúng ta sống trong một thế giới hỗn loạn với nhiều ý định đen tối. Nhưng sự hỗn loạn này có thể cho chúng ta cơ hội để tỏa sáng. Câu hỏi mà chúng ta đều phải đối mặt trong những khoảnh khắc náo loạn là, chúng ta sẽ cố gắng để trở thành một hình mẫu như thế nào? Bao nhiêu tập trung và nỗ lực mà chúng ta sẽ tạo ra trong giai đoạn này để giúp người khác suy nghĩ lớn hơn? Bao nhiêu thách thức mạnh mẽ chúng ta sẽ chia sẻ để giúp người khác vươn lên? Sau những năm sống trên hành tinh này, chúng ta sẽ truyền cảm hứng sâu sắc đến mức nào cho thế hệ kế tiếp, để chính họ cũng trở thành những hình mẫu?

Nguồn: TVE-4U
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 16 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.