Hai nhóm người, một bên đông đúc thế mạnh, chắp tay chào hỏi; một bên ít người, nhìn Thẩm An đầy giận dữ.

"Văn chương thi từ vốn là việc nhã nhặn, vốn là việc của kẻ sĩ, nay 'đề hải chi pháp' vừa ra đời, trọc khí bốc lên, thanh khí rơi rụng, thối nồng nặc, hôi không ngửi nổi. Không nói chuyện nho nhã bị chà đạp, sau này Đại Tống nơi nơi đều là tiếng làm đề, còn ai đi nghiền ngẫm học vấn của tiên hiền nữa? Nuốt chửng cả quả, không cầu hiểu rõ..."

Một nam tử ngoài ba mươi tuổi gầm lên: "Qua vài năm nữa, đám người kia sẽ đều coi việc đọc sách là đường tắt để làm quan, đến lúc đó..."

Trong mắt hắn thoáng hiện vẻ sợ hãi, chỉ tay vào Thẩm An nói: "Ngươi chính là tội nhân thiên cổ!"

Mọi người im lặng.

Có người lẩm bẩm: "Đúng vậy! Từ nam chí bắc, đám sĩ tử kia đều điên cuồng làm văn, làm thơ, bọn họ vì cái gì? Chẳng phải vì muốn làm quan sao?"

"Đáng sợ!"

"Đáng sợ cái gì?"

"Trước đây làm thơ từ là việc nhã nhặn, mọi người tụ tập uống rượu chơi gái... thơ từ bay bổng, thần thái rạng ngời! Nhưng bây giờ thì sao? Thơ từ đầy đường rồi!"

"Văn chương cũng thế."

"Đám người kia một năm làm ra văn chương thi từ, đổi lại là trước đây, cả đời cũng không làm nổi!"

"Thật kinh khủng! Thật đáng sợ!"

Đám thí sinh thi rớt phái truyền thống đang phẫn nộ, đại khái cảm thấy làm vậy có thể giúp tâm tình mình dễ chịu hơn chút.

Mọi người đều đang nhìn Thẩm An, chờ đợi sự phản kích của hắn.

"Các ngươi đọc sách vì điều gì?" Thẩm An bình tĩnh hỏi, không hề thấy chút tức giận nào khi bị chỉ trích.

Mọi người ngẩn ra, đại khái chưa từng ai nghĩ đến vấn đề này, thế là bắt đầu suy ngẫm.

Đối với những nhà có điều kiện mà nói, đọc sách cũng tự nhiên như uống nước vậy.

Rồi sau đó thì sao...

"Nếu không phải để làm quan... thì đi thi làm gì?" Thẩm An đột nhiên hỏi một câu như vậy, rồi quay người bỏ đi.

Triệu Trọng Trâm lại không đi.

Đám sĩ tử đang suy nghĩ, có người ngẩng đầu nói: "Tại hạ đọc sách chỉ vì để học học vấn của tiên hiền, thi cử chỉ là tiện thể mà thôi..."

Lời này thật vô sỉ.

Ngươi đã vì học vấn, vậy đến thi cử làm chi?

Tuy lời này đứng từ góc độ đạo lý mà nói thì không thể bẻ cãi, nhưng xét từ tư tâm mà nghĩ... kẻ này thật quá mặt dày!

Nhưng ai có thể phản bác hắn? Không cách nào phản bác được!

Ngươi mà nói hắn mặt dày, thì sau này kẻ đến tham gia khoa cử còn mặt dày hơn.

Đây chính là ngụy biện! Loại ngụy biện khiến người ta bó tay, chỉ muốn đánh người.

Mọi người nhìn Triệu Trọng Trâm, thầm nghĩ vị này từng ra tay đánh người, hôm nay liệu có để mọi người xem một màn "toàn vũ hành" không?

Triệu Trọng Trâm lạnh lùng nói: "Đã là tiện thể, vậy sau này ngươi có thể không cần đến nữa."

Chẳng ai ngờ Triệu Trọng Trâm sẽ phản kích như vậy, nên đều ngây người.

Người khác nói câu này tất nhiên không hiệu quả, nhưng Triệu Trọng Trâm là trữ quân tương lai.

Trữ quân tương lai bảo ngươi sau này đừng đi thi nữa, ngươi có đi không?

Đến thì là tiến thoái lưỡng nan.

Cho dù sau này ngươi thi đỗ tiến sĩ, làm quan, nhưng có một vị đế vương như thế để mắt tới... cái quan này e là làm trong nơm nớp lo sợ.

Kẻ kia cũng ngây người, hắn vốn định nắn gân Thẩm An, nhưng Triệu Trọng Trâm lại đứng ra.

Việc này phải làm sao?

Hắn gượng cười nói: "Tại hạ... tại hạ..."

Tại hạ cái gì? Hắn nói không nổi nữa.

Đồng ý sau này không đến thi nữa ư... đó là kẻ điên, hắn sẽ phát điên mất.

Không đồng ý thì sau này sẽ bị gây khó dễ.

Phải làm sao đây? Hắn rơi vào thế bí, cuối cùng thế mà quay người chen ra ngoài, rất nhanh đã biến mất ở cuối phố.

Kẻ này cũng quá vô sỉ rồi đi? Lần này ngay cả đám đồng bọn cũng khinh thường hắn.

"Ngụy quân tử!" Triệu Trọng Trâm đưa ra đánh giá đầy châm chọc này, đám sĩ tử kia đều thầm khen ngợi.

"Đọc sách phải đọc cho thông suốt, quan trọng nhất là phải tự mình trải nghiệm." Triệu Trọng Trâm nói: "Ta từng thấy nhiều văn chương hoa mỹ, nghe nhiều thơ từ đáng tán dương. Nhưng ta cũng từng đi đến chốn thôn dã, thấy nhiều cảnh bần cùng, thấy nhiều nỗi tuyệt vọng... rồi ta suy ngẫm, đọc sách vì điều gì?"

Mọi người im lặng.

"Đọc sách để minh lý, đây là điều quan trọng nhất, vạn năm không đổi."

Lời này rất cao kiến, phù hợp với thân phận của Triệu Trọng Trâm.

Ánh mắt chàng đặc biệt sắc bén, nhớ đến đôi con của Thường Nhị, nhớ đến những ngón chân đen sì lộ ra ngoài đôi giày, còn cả đám cỏ khô nhồi trong lớp áo, và cả ánh mắt hoảng sợ kia nữa.

"Thơ từ chỉ là sở thích cá nhân, trong khoa cử ngày nay đều bị xếp ra sau. Còn về văn chương, văn dĩ tải đạo, từ ngữ hoa mỹ thì có ích gì? Lời nói từ tâm mà ra, cả bài toàn sáo rỗng thì viết cho ai xem?"

Đây là hạ thấp thơ từ xuống tận bùn đen, biến thành trò tiêu khiển của văn nhân.

Còn văn chương, văn dĩ tải đạo, lời từ tâm sinh, phải nói có vật, đồ giả tạo sáo rỗng thì cút đi.

Thật là một vị tiểu lang quân sắc bén!

Có người khen: "Lời tiểu lang quân câu nào cũng hợp lẽ, thơ từ... chẳng phải là làm nhiều nhất ở thanh lâu sao? Liễu Tam Biến trước đây chính là ví dụ."

Có người phản bác: "Nếu như vậy, sau này ai ai cũng có thể đọc sách. Chỉ cần có danh sư, bản thân cần cù một chút, vô số người đều có thể đến tham gia khoa cử, đến lúc đó, thiên hạ người người đọc sách, ai sẽ cày ruộng? Ai sẽ kinh thương? Ai sẽ làm công..."

Mẹ kiếp!

Mọi người nghĩ đến cảnh tượng tráng quan hàng chục vạn người ùa vào Biện Lương tham gia tỉnh thí sau này, không khỏi rùng mình một cái.

Nếu như vậy, người đọc sách thật sự không còn đáng giá nữa.

"Bản thân không có bản lĩnh, thì trách ai?" Triệu Trọng Trâm hôm nay quyết đi đến cùng sự sắc bén, "Người khác có thể nỗ lực, các ngươi vì sao không thể? Cả ngày ung dung nhàn nhã, đó là đọc sách ư? Đại Tống cần loại sĩ tử như thế nào?"

"Ta cho rằng Đại Tống cần những kẻ sĩ có đảm đương, chứ không phải những kẻ một lòng muốn tiến vào quan trường để chui rúc. Trong lòng phải có đảm đương, đảm đương cái gì? Cư miếu đường chi cao tắc ưu kỳ dân, xử giang hồ chi viễn tắc ưu kỳ quân. Đại Tống đối đãi tử tế với quan lại, đó là vì Quan gia hy vọng quan lại hãy đối đãi tử tế với bách tính... chứ không phải vì cái gì khác."

"Nhận bổng lộc thì phải làm việc, trên có vua, dưới có dân, vua không được lừa dối, dân không được ngu muội, trên dưới thông suốt, thì Đại Tống này mới có thể hưng thịnh ngày một đi lên."

Đám sĩ tử này đa phần còn trẻ, trẻ thì có nhiệt huyết, nên nghe những lời này xong vô cùng xúc động.

Triệu Trọng Trâm lớn tiếng nói: "Quan gia nhân từ, mỗi lần mở khoa cử đều cầu hiền như khát nước, Đại Tống đúng là có nhũng quan, hơn nữa còn không ít!"

Kẻ này điên rồi! "Nhũng quan" là thứ ngươi bây giờ có thể nhắc đến sao?

Có người liếc mắt nhìn quanh, khóe miệng treo nụ cười lạnh và vẻ đắc ý.

Ngươi cứ nói đi, cứ nói cho thả cửa đi, lát nữa những lời này tự nhiên sẽ truyền đi khắp nơi.

Triệu Trọng Trâm dường như không biết những điều đó, nói: "Đại Tống không thiếu quan, thiếu người, thiếu nhân tài. Quan gia ân cần kỳ vọng, chỉ mong có thể tìm được nhân tài trong mỗi kỳ khoa cử, và trọng dụng họ. Chư vị, vào lúc thịnh thế này, không chen chân vào đó thì còn đợi gì nữa?"

Đám người kia mặt hơi đỏ lên, rõ ràng là đã bị kích động.

Triệu Trọng Trâm cuối cùng cười nói: "Quan gia nói đang đợi các ngươi ở Chính sự đường, hãy cứ đợi mà xem."

Mọi người chắp tay nói: "Đa tạ tiểu lang quân khai sáng."

Đi chưa tới hai trăm bước, Triệu Trọng Trâm đã thấy Thẩm An ngồi bên đường, đang nói chuyện với một người bán hàng rong.

Người bán hàng đang chiên viên đậu phụ, từng viên đậu phụ vàng óng được bày trong đĩa, lại thêm một đĩa nước chấm...

Thẩm An nuốt nước miếng, gắp một viên.

Nước chấm vị chua cay, viên đậu phụ vừa vào miệng, trước tiên là vị chua cay ập đến, vị giác lập tức được khai mở; ngay sau đó hương thơm cháy cạnh của viên đậu phụ hòa quyện vào, đủ loại hương vị bùng nổ...

Viên đậu phụ mới ra lò còn rất nóng, nhưng Thẩm An không đợi nổi nữa, há miệng không ngừng phả hơi nóng, rồi vội vàng nhai ngấu nghiến.

"Huynh suýt chút nữa hại đệ rồi." Triệu Trọng Trâm ngồi cạnh hắn, gọi đũa, rồi đợi nước chấm.

"Huynh vạch trần bộ mặt đạo mạo kia, xong tự mình chuồn về ăn uống. Đệ ở bên đó còn phải dùng cả nhu lẫn cương mới đè chuyện đó xuống được, nếu không Du Lâm Hẻm hôm nay e là sẽ náo nhiệt lắm đây."

Thẩm An cắn một viên đậu phụ, rồi thổi phù phù.

"Thiên hạ đều dùng một phương pháp để học tập, sẽ thế nào?"

Thẩm An ăn viên đậu phụ, phân tích: "Ai ai cũng biết cách học, thế là khoảng cách giữa mọi người sẽ bị kéo gần lại, cạnh tranh cũng sẽ càng thêm khốc liệt... nhưng mỗi năm Giải thí và Tỉnh thí chỉ có chừng đó danh ngạch, sư ít cháo nhiều, phải làm sao?"

Triệu Trọng Trâm lấy được nước chấm, vừa dùng đũa khuấy đều nước chấm, vừa nói: "Đến lúc đó, hoặc là mở rộng danh ngạch, nhưng làm gì có lắm quan chức để an trí bọn họ? Hoặc là ra đề khó thêm chút nữa, nhưng đây cũng chẳng phải cách, vì thi đi thi lại cũng chỉ có mấy cuốn sách đó, sớm muộn cũng bị người ta mò ra manh mối, đúng vậy."

Chàng nhận lấy viên đậu phụ, nói: "Đến lúc đó liệu những người kia có không muốn đọc sách nữa không?"

"Sẽ không." Thẩm An nói rất chắc nịch, Triệu Trọng Trâm hỏi: "Tại sao?"

"Vì chỉ có đọc sách mới có thể làm người trên người, ai có thể từ bỏ sự cám dỗ này?"

Triệu Trọng Trâm gật đầu: "Phải rồi, nhưng người đọc sách càng nhiều, kẻ làm việc lại càng ít, đau đầu thật."

Thẩm An cười nói: "Sợ cái gì? Đến lúc đó cứ bày trò mới ra là được."

"Tạp học... đúng rồi!" Triệu Trọng Trâm mắt sáng lên, "Đến lúc đó cứ lấy tạp học ra, muốn thi ư? Vậy thì học lại từ đầu. Hơn nữa khi đó mọi người đều ngậm miệng không nhắc đến cái gọi là học vấn tiên hiền gì nữa, thi đỗ mới là đạo lý..."

Chàng nhìn Thẩm An, cười rất thâm hiểm, "Huynh cố ý, ngay từ đầu huynh đã bày cục rồi. Đáng thương cho đám sĩ tử kia tưởng huynh hào phóng, thế mà lại đem 'đề hải chi pháp' tung ra, tạo phúc cho ngàn vạn người, nhưng cuối cùng huynh lại có tạp học đang đợi họ. Huynh còn nói đệ thâm hiểm, vậy huynh là cái gì chứ?"

Thiếu niên này càng ngày càng thông minh.

Thiếu niên đầy khí thế, lại còn thâm hiểm, chốn triều đình sau này chắc sẽ náo nhiệt lắm đây.

Còn về tạp học, Thẩm An thừa nhận điểm này, "Phải, lúc đầu tung 'đề hải chi pháp' ra, ta đã nghĩ đến điểm này rồi, nhưng đệ không phát hiện ra sao, 'đề hải chi pháp' thích hợp nhất chính là tạp học."

Triệu Trọng Trâm nhắm mắt ngẫm nghĩ về những tri thức đó, cười khổ: "Quả thực là vậy, huynh thật là... cái hố này đào lớn quá, thế mà muốn chôn vùi cả thiên hạ."

Thẩm An thản nhiên nói: "Tiện tay làm việc thôi mà, dù sao đệ cũng học không ít, bên phía Vương Bàng lại càng... nhắc đến hắn, hắn sắp đến nơi rồi nhỉ?"

Tạo nghệ tạp học của Vương Bàng khá thâm sâu, thể hiện đầy đủ sự ưu việt về IQ của mình.

Triệu Trọng Trâm cũng có chút nhớ Vương Bàng, chàng cảm thấy mình ở cùng Vương Bàng, thì chủ ý cứ một cái lợi hại hơn một cái, quả là bạn đồng hành tốt.

"Sắp rồi."

Thẩm An lại cảm thấy hai người bọn họ mà tụ lại một chỗ, không biết ai lại sắp xui xẻo nữa đây. Một kẻ thâm hiểm, một kẻ bụng đầy mưu mô quỷ kế...

Vương Bàng đi theo Trần Ngang tới Giang Nam, trạm dừng chân đầu tiên chính là Hàng Châu.