[Nhà của Madhav]
Madhav. Tôi khổ sở thế này đây! Trước khi nó đến, mọi thứ chẳng hề chi; tôi thấy tự do biết bao. Nhưng giờ đây khi nó đã đến, chẳng biết từ đâu, trái tim tôi tràn ngập hình bóng thân thương của nó, và nhà tôi sẽ chẳng còn là nhà khi nó rời đi. Bác sĩ này, ông có nghĩ là nó—
Bác sĩ. Nếu số mệnh còn lưu giữ sự sống, thì nó sẽ sống lâu. Nhưng theo những gì sách y học chép lại, có vẻ như—
Madhav. Trời đất ơi, sao cơ?
Bác sĩ. Sách chép rằng: "Mật hay bại liệt, cảm lạnh hay gút, thảy đều khởi phát từ một căn nguyên."
Madhav. Thôi, đi đi, đừng có ném đống sách vở ấy vào mặt tôi nữa; ông chỉ làm tôi thêm lo lắng thôi; bảo tôi phải làm gì đi.
Bác sĩ [Đang hít thuốc] Bệnh nhân cần sự chăm sóc cẩn trọng nhất.
Madhav. Đúng vậy; nhưng bảo tôi cách nào đi chứ.
Bác sĩ. Tôi đã nói rồi, tuyệt đối không được để nó ra khỏi cửa.
Madhav. Tội nghiệp đứa trẻ, thật khó để giữ nó trong nhà suốt cả ngày dài.
Bác sĩ. Ông còn làm được gì khác nữa? Nắng thu và hơi ẩm đều rất hại cho thằng bé—bởi sách có chép rằng:
"Khi khò khè, ngất lịm hay bồn chồn,
Khi vàng da, hay ánh mắt đờ đẫn—"
Madhav. Mặc kệ đống sách đi, làm ơn. Chà, vậy thì ta phải nhốt đứa tội nghiệp này lại sao. Không còn cách nào khác ư?
Bác sĩ. Chẳng còn cách nào cả: vì, "Trong gió và dưới nắng—"
Madhav. Cái thứ "này này nọ nọ" của ông giờ thì giúp gì được cho tôi? Sao ông không dẹp chúng sang một bên và nói thẳng vào vấn đề đi? Vậy thì phải làm sao? Phương pháp của ông thật quá sức khắc nghiệt với đứa nhỏ tội nghiệp; và nó cũng thật ngoan ngoãn dù phải chịu bao đau đớn, bệnh tật. Trái tim tôi như thắt lại khi thấy nó nhăn nhó mỗi khi uống thuốc của ông.
Bác sĩ. Nó càng nhăn nhó, hiệu quả càng chắc chắn. Đó là lý do hiền triết Chyabana quan sát thấy rằng: "Trong y dược cũng như trong lời khuyên, thứ ít dễ chịu nhất lại là thứ chân thật nhất." À, thôi! Tôi phải đi đây. [Ra ngoài]
[Gaffer bước vào]
Madhav. Chà, quỷ tha ma bắt, lão Gaffer kia rồi.
Gaffer. Sao, sao nào, ta đâu có cắn cậu.
Madhav. Không, nhưng ông là một tay quỷ quyệt, chuyên làm bọn trẻ mất trí.
Gaffer. Nhưng cậu đâu còn là trẻ con, và nhà cậu cũng chẳng có đứa trẻ nào; sao phải lo?
Madhav. Ồ, nhưng tôi vừa mang một đứa trẻ về nhà đây.
Gaffer. Thật sao, thế nào vậy?
Madhav. Ông còn nhớ vợ tôi đã khao khát nhận con nuôi đến mức nào không?
Gaffer. Có, nhưng đó là chuyện cũ rồi; cậu đâu có thích ý tưởng đó.
Madhav. Ông biết đấy, người anh em ạ, việc kiếm tiền khó khăn đến nhường nào. Đứa con của người dưng nước lã nào đó sẽ nhảy vào và tiêu sạch đống tiền kiếm được bằng bao nhọc nhằn này—Ồ, tôi ghét ý tưởng đó. Nhưng thằng bé này lại cứ bám lấy trái tim tôi một cách kỳ lạ—
Gaffer. Vậy ra rắc rối là ở đó! Và tiền của cậu đổ hết vào nó mà vẫn thấy may mắn khi được tiêu đi thì phải.
Madhav. Trước kia, kiếm tiền là một loại đam mê với tôi; tôi đơn giản là không thể ngừng làm việc vì tiền. Giờ đây, tôi làm ra tiền và khi biết rằng tất cả là dành cho thằng bé thân thương này, việc kiếm tiền trở thành niềm vui với tôi.
Gaffer. À, chà, và cậu nhặt được nó ở đâu?
Madhav. Nó là con của một người vốn là anh em họ hàng xa với vợ tôi ở làng. Nó không có mẹ từ khi còn thơ ấu; và mới hôm nọ nó lại mất nốt cả cha.
Gaffer. Tội nghiệp: và vì thế nó càng cần tôi hơn.
Madhav. Bác sĩ bảo tất cả các cơ quan trong cơ thể bé nhỏ của nó đang "đánh chửi" nhau, và chẳng còn nhiều hy vọng cho sự sống của nó. Chỉ có một cách cứu nó là giữ nó tránh xa khỏi gió và nắng mùa thu này. Nhưng ông thật là một tai họa! Ở cái tuổi này rồi mà vẫn còn trò rủ rê bọn trẻ ra ngoài trời!
Gaffer. Lạy chúa tôi! Vậy ra ta đã tệ hại ngang hàng với gió và nắng mùa thu rồi sao! Nhưng này người bạn, tôi cũng biết chút ít về cái trò giữ trẻ trong nhà. Khi xong việc, tôi sẽ ghé qua làm bạn với đứa trẻ của cậu. [Ra ngoài]
[Amal bước vào]
Amal. Chú ơi, cháu bảo này, chú ơi!
Madhav. Gì thế! Là cháu đấy à, Amal?
Amal. Cháu không được ra khỏi sân chút nào sao chú?
Madhav. Không, cháu yêu, không được.
Amal. Nhìn kìa, chỗ dì đang xay đậu, con sóc đang ngồi dựng đuôi lên, dùng đôi tay bé xíu nhặt những mảnh đậu vỡ rồi nhai rôm rốp. Cháu có thể chạy ra đó không?
Madhav. Không, cháu cưng, không được.
Amal. Ước gì cháu là một con sóc!—thật tuyệt biết bao. Chú ơi, sao chú không để cháu đi loanh quanh?
Madhav. Bác sĩ bảo ra ngoài rất hại cho cháu.
Amal. Sao bác sĩ lại biết ạ?
Madhav. Lại còn hỏi! Bác sĩ mà không biết thì ai biết, ông ấy đọc bao nhiêu là sách to đùng cơ mà!
Amal. Kiến thức trong sách vở có cho ông ấy biết mọi thứ không chú?
Madhav. Tất nhiên rồi, cháu không biết sao!
Amal [Thở dài] À, cháu thật là ngu ngốc! Cháu chẳng đọc sách gì cả.
Madhav. Giờ thì nghĩ mà xem; những người cực kỳ uyên bác đều giống cháu đấy; họ chẳng bao giờ ra khỏi cửa cả.
Amal. Thật vậy sao ạ?
Madhav. Đúng, sao họ có thể chứ? Sớm tối họ chỉ vùi đầu vào sách vở, và mắt họ chẳng nhìn thấy gì khác cả. Này cậu bé của ta, lớn lên cháu sẽ thành người uyên bác; và rồi cháu sẽ ở nhà, đọc những cuốn sách thật to, và người ta sẽ chú ý đến cháu rồi bảo rằng: "Cậu ấy thật kỳ tài."
Amal. Không, không, chú ơi; cháu xin chú đấy—cháu không muốn trở thành người uyên bác, cháu không muốn đâu.
Madhav. Chà, chà; giá mà chú có thể uyên bác thì đó đã là sự cứu rỗi của đời chú rồi.
Amal. Không, cháu thà đi đó đi đây để nhìn ngắm mọi thứ còn hơn.
Madhav. Nghe kìa! Nhìn ngắm! Cháu sẽ nhìn ngắm gì, có gì nhiều để mà nhìn ngắm chứ?
Amal. Nhìn ngọn đồi xa xa kia từ cửa sổ của chúng ta—cháu thường mong được đi vượt qua những ngọn đồi đó và đi thật xa.
Madhav. Ồ, cháu ngốc này! Cứ như thể chẳng còn việc gì phải làm ngoài việc leo lên đỉnh đồi kia rồi đi mất ấy! Chà! Cháu chẳng nói năng gì có lý cả. Giờ nghe này, vì ngọn đồi đó đứng sừng sững như một rào cản, nghĩa là cháu không thể vượt qua nó được. Nếu không, người ta chất đống bao nhiêu đá tảng to lớn như thế để làm cái việc to tát ấy làm gì, hả!
Amal. Chú ơi, chú nghĩ nó đứng đó để ngăn không cho cháu bước qua ạ? Với cháu thì dường như vì trái đất không thể cất tiếng nói nên nó mới giơ đôi tay lên trời cao và vẫy gọi. Và những ai sống xa xôi, ngồi đơn độc bên khung cửa sổ đều có thể nhìn thấy tín hiệu đó. Nhưng cháu đoán là những người uyên bác thì—
Madhav. Không, họ chẳng có thời gian cho thứ vô lý đó đâu. Họ không điên rồ như cháu.
Amal. Chú biết không, hôm qua cháu đã gặp một người cũng điên rồ y hệt cháu đấy.
Madhav. Trời đất, thật sao, sao lại thế?
Amal. Ông ấy vác một cái gậy tre trên vai, trên đầu gậy có buộc một gói nhỏ, tay trái cầm một chiếc bát đồng, đi một đôi giày cũ; ông ấy đang hướng về những ngọn đồi kia, băng thẳng qua đồng cỏ đằng kia. Cháu gọi với theo và hỏi: "Ông đi đâu đấy?" Ông ấy đáp: "Tôi không biết, đi đâu cũng được!" Cháu lại hỏi: "Tại sao ông lại đi?" Ông ấy nói: "Tôi đang đi tìm việc." Chú ơi, chú có phải đi tìm việc không ạ?
Madhav. Tất nhiên là phải rồi. Có bao nhiêu người ngoài kia đang tìm kiếm việc làm.
Amal. Hay quá! Cháu cũng sẽ đi đây đi đó, như họ, để tìm xem có việc gì làm không.
Madhav. Giả sử cháu tìm mà không thấy thì sao. Thế thì—
Amal. Chẳng phải sẽ rất vui sao? Khi đó cháu sẽ đi xa hơn nữa! Cháu đã ngắm người đó chậm rãi bước đi với đôi giày mòn gót. Và khi đến chỗ nước chảy dưới gốc cây vả, ông ấy dừng lại và rửa chân dưới suối. Rồi ông ấy lấy từ trong gói ra một ít bột đậu, trộn với nước rồi bắt đầu ăn. Sau đó ông ấy buộc gói đồ lại và vác lên vai; xắn quần lên quá đầu gối rồi lội qua suối. Cháu đã xin dì cho cháu ra chỗ suối đó, và ăn bột đậu giống hệt ông ấy.
Madhav. Và dì cháu đã nói gì nào?
Amal. Dì bảo: "Khỏi bệnh đi rồi dì sẽ đưa con qua đó." Làm ơn, chú ơi, khi nào cháu mới khỏi bệnh ạ?
Madhav. Sắp thôi, cháu yêu.
Amal. Thật ạ, nhưng rồi cháu sẽ đi ngay lập tức khi cháu khỏi bệnh.
Madhav. Và cháu sẽ đi đâu?
Amal. Ồ, cháu sẽ cứ đi mãi, băng qua bao nhiêu con suối, lội qua bao nhiêu dòng nước. Mọi người sẽ ngủ cả với cửa đóng kín trong cái nóng ban ngày, còn cháu sẽ cứ bước đi mãi, bước đi mãi để tìm việc, thật xa, rất xa.
Madhav. Ta hiểu rồi! Ta nghĩ cháu nên lo khỏi bệnh trước đã; rồi hãy—
Amal. Nhưng khi đó chú sẽ không bắt cháu phải uyên bác nữa chứ, phải không chú?
Madhav. Thế cháu muốn trở thành người thế nào?
Amal. Bây giờ cháu chưa nghĩ ra gì cả; nhưng lát nữa cháu sẽ nói cho chú nghe.
Madhav. Được thôi. Nhưng nhớ nhé, cháu không được gọi và nói chuyện với người lạ nữa đâu.
Amal. Nhưng cháu thích nói chuyện với người lạ lắm!
Madhav. Giả sử họ bắt cóc cháu thì sao?
Amal. Thế thì tuyệt quá! Nhưng chẳng ai bắt cháu đi cả. Họ cứ muốn cháu ở lì trong này.
Madhav. Chú phải đi làm đây—nhưng, cưng ơi, cháu sẽ không ra ngoài chứ, được không?
Amal. Vâng, cháu sẽ không ra. Nhưng, chú ơi, chú cho phép cháu ngồi ở căn phòng ven đường này nhé.
[Madhav ra ngoài]
Người bán sữa. Sữa đông đây, sữa đông, sữa đông ngon tuyệt đây.
Amal. Người bán sữa ơi, cháu bảo này, người bán sữa ơi.
Người bán sữa. Sao cháu gọi ta? Cháu muốn mua sữa không?
Amal. Làm sao cháu mua được? Cháu không có tiền.
Người bán sữa. Thằng bé này hay nhỉ! Thế sao còn gọi ta? Hừ! Thật phí thời gian.
Amal. Nếu có thể cháu sẽ đi cùng ông.
Người bán sữa. Đi cùng ta?
Amal. Vâng, cháu thấy nhớ nhà khi nghe ông gọi từ phía xa dưới con đường kia.
Người bán sữa [Hạ đòn gánh xuống] Cháu làm gì ở đây thế, đứa trẻ tội nghiệp?
Amal. Bác sĩ bảo cháu không được ra ngoài, nên cháu ngồi đây suốt cả ngày.
Người bán sữa. Đứa trẻ tội nghiệp của ta, chuyện gì đã xảy ra với cháu vậy?
Amal. Cháu không biết ạ. Chú thấy đấy, cháu đâu có uyên bác, nên cháu không biết mình bị làm sao. Này, người bán sữa, ông từ đâu đến?
Người bán sữa. Từ làng của ta.
Amal. Làng của ông ạ? Có xa lắm không?
Người bán sữa. Làng của ta nằm trên sông Shamli, dưới chân những ngọn đồi Panch-mura.
Amal. Đồi Panch-mura! Sông Shamli! Cháu tự hỏi. Có lẽ cháu đã từng thấy làng của ông rồi. Nhưng cháu không nhớ nổi khi nào!
Người bán sữa. Cháu đã thấy rồi sao? Đã từng đến chân những ngọn đồi đó chưa?
Amal. Chưa bao giờ ạ. Nhưng cháu cứ thấy như mình đã từng nhìn thấy nó. Làng của ông nằm dưới mấy cái cây to rất cổ thụ, ngay cạnh con đường đỏ—đúng không ạ?
Người bán sữa. Đúng vậy, đứa trẻ thông minh.
Amal. Và trên sườn đồi là đàn gia súc đang gặm cỏ.
Người bán sữa. Thật kỳ diệu! Chẳng phải gia súc đang gặm cỏ trong làng chúng ta sao! Đúng thế thật!
Amal. Và những người phụ nữ của ông với những chiếc sari màu đỏ đang múc nước từ dòng sông lên và đội trên đầu.
Người bán sữa. Giỏi lắm, đúng rồi. Phụ nữ từ làng bơ sữa của chúng ta có ra sông gánh nước thật; nhưng mà không phải ai cũng có sari đỏ để mặc đâu. Nhưng này cháu yêu, chắc chắn là cháu đã từng đến đó dạo chơi một lần nào đó rồi.
Amal. Thật lòng đấy, người bán sữa ơi, cháu chưa từng đến đó bao giờ. Nhưng ngày đầu tiên bác sĩ cho cháu ra ngoài, ông sẽ đưa cháu đến làng của ông nhé.
Người bán sữa. Ta sẽ đưa, cháu yêu, rất sẵn lòng.
Amal. Và ông sẽ dạy cháu rao sữa và vác đòn gánh như ông và đi bộ trên con đường dài, dài thật dài?
Người bán sữa. Chà, chà, cháu nói gì thế? Sao cháu lại đi bán sữa? Không, cháu sẽ đọc những cuốn sách lớn và trở thành người uyên bác.
Amal. Không, cháu chẳng bao giờ muốn trở thành người uyên bác—cháu sẽ giống ông, lấy sữa từ ngôi làng bên con đường đỏ gần cây đa già, và cháu sẽ rao bán từ nhà này sang nhà khác. Ồ, ông rao thế nào nhỉ—"Sữa đông, sữa đông, sữa đông ngon đây!" Dạy cháu giai điệu đó nhé, được không?
Người bán sữa. Chà, chà, dạy cháu giai điệu đó; ý tưởng gì lạ lùng thế!
Amal. Làm ơn đi mà. Cháu thích nghe lắm. Cháu không thể nói cho ông biết cháu thấy lạ lùng thế nào khi nghe ông rao từ khúc quanh của con đường kia, xuyên qua hàng cây đó! Chú biết không, cháu cũng thấy thế khi nghe tiếng diều hâu kêu chói tai từ phía tận cùng bầu trời?
Người bán sữa. Đứa trẻ tội nghiệp, cháu ăn chút sữa không? Có, ăn đi.
Amal. Nhưng cháu không có tiền.
Người bán sữa. Không, không, không, đừng nói chuyện tiền bạc! Cháu sẽ làm ta rất vui nếu chịu ăn chút sữa của ta.
Amal. Này, có phải cháu giữ ông lại quá lâu rồi không?
Người bán sữa. Không hề; ta chẳng mất mát gì cả; chính cháu đã dạy ta cách làm sao để vui vẻ khi bán sữa đấy. [Ra ngoài]
Amal [Ngâm nga] Sữa đông, sữa đông, sữa đông ngon đây—từ làng bơ sữa—từ vùng đất của những ngọn đồi Panch-mura bên bờ sông Shamli. Sữa đông, sữa ngon đây; vào sáng sớm các bà vợ xếp những con bò thành hàng dưới bóng cây và vắt sữa chúng, rồi đến tối họ biến sữa thành sữa đông. Sữa đông, sữa ngon đây. Xin chào, bác gác đêm đang đi tuần kìa. Bác gác đêm ơi, lại đây nói chuyện với cháu đi.
Bác gác đêm. Cái ồn ào gì thế này? Cháu không sợ hạng người như ta sao?
Amal. Không, sao cháu phải sợ ạ?
Bác đêm. Giả sử ta lôi cổ cháu đi thì sao?
Amal. Bác sẽ đưa cháu đi đâu ạ? Có xa lắm không, ngay phía bên kia những ngọn đồi ạ?
Bác gác đêm. Giả sử ta đưa cháu thẳng đến gặp nhà Vua thì sao?
Amal. Đến gặp nhà Vua ạ! Bác làm đi, bác làm nhé? Nhưng bác sĩ sẽ không để cháu ra ngoài đâu. Không ai có thể mang cháu đi được. Cháu phải ở đây suốt cả ngày.
Bác gác đêm. Bác sĩ không cho phép, cậu bé tội nghiệp! Ra thế! Mặt cháu tái mét và đôi mắt thâm quầng. Những tĩnh mạch nổi rõ trên đôi tay gầy guộc tội nghiệp của cháu.
Amal. Bác không đánh chiêng sao, bác gác đêm?
Bác gác đêm. Chưa đến giờ.
Amal. Thật kỳ lạ! Người thì bảo chưa đến giờ, người lại bảo quá giờ rồi! Nhưng chắc chắn giờ của bác sẽ đến ngay khi bác đánh chiêng!
Bác gác đêm. Điều đó không thể được; ta chỉ đánh chiêng khi đúng giờ thôi.
Amal. Vâng, cháu thích nghe tiếng chiêng của bác lắm. Khi giữa trưa và bữa ăn của chúng ta đã xong, chú đi làm việc, dì chìm vào giấc ngủ khi đang đọc Ramayana, và trong sân dưới bóng tường chú cún của chúng ta ngủ với cái mũi vùi vào cái đuôi cuộn tròn; rồi tiếng chiêng của bác vang lên, "Đông, đông, đông!" Bác nói cho cháu biết tại sao chiêng của bác lại kêu thế?
Bác gác đêm. Chiêng của ta kêu lên để nói với mọi người rằng: Thời gian không chờ đợi ai, mà cứ trôi đi mãi mãi.
Amal. Đi đâu, về vùng đất nào ạ?
Bác gác đêm. Điều đó chẳng ai biết.
Amal. Vậy cháu đoán là chưa từng có ai đến đó! Ồ, cháu ước được bay cùng thời gian đến vùng đất mà chẳng ai biết gì đó.
Bác gác đêm. Tất cả chúng ta đều phải đến đó một ngày nào đó, đứa trẻ của ta.
Amal. Cháu cũng vậy ạ?
Bác gác đêm. Đúng, cháu cũng vậy!
Amal. Nhưng bác sĩ sẽ không cho cháu ra ngoài.
Bác gác đêm. Một ngày nào đó, chính bác sĩ sẽ dắt tay cháu đến đó.
Amal. Ông ấy sẽ không làm vậy đâu; bác không biết ông ấy rồi. Ông ấy chỉ giữ cháu lại thôi.
Bác gác đêm. Một người vĩ đại hơn ông ấy sẽ đến và giải thoát cho chúng ta.
Amal. Khi nào vị bác sĩ vĩ đại này sẽ đến đón cháu ạ? Cháu không thể chịu nổi việc cứ ở lì trong này nữa.
Bác gác đêm. Không nên nói như vậy, đứa trẻ của ta.
Amal. Vâng. Cháu đang ở đây, nơi họ đã để cháu lại—cháu không bao giờ dịch chuyển dù chỉ một chút. Nhưng khi tiếng chiêng của bác vang lên, đông, đông, đông, nó cứ đi thẳng vào tim cháu. Bác gác đêm ơi?
Bác gác đêm. Ừ, cháu yêu.
Amal. Bác ơi, cái gì đang diễn ra trong ngôi nhà lớn phía bên kia, nơi có lá cờ tung bay trên cao và mọi người cứ ra vào tấp nập vậy bác?
Bác gác đêm. Ồ, chỗ đó à? Đó là Bưu điện mới của chúng ta đấy.
Amal. Bưu điện ạ? Của ai ạ?
Bác gác đêm. Của ai à? Sao lại hỏi thế, tất nhiên là của nhà Vua rồi!
Amal. Có những lá thư từ nhà Vua gửi đến văn phòng của ngài ở đây không ạ?
Bác gác đêm. Tất nhiên. Một ngày đẹp trời nào đó, có thể sẽ có một lá thư gửi cho cháu trong đó đấy.
Amal. Một lá thư cho cháu ạ? Nhưng cháu chỉ là một đứa bé thôi mà.
Bác gác đêm. Nhà Vua gửi những mảnh giấy nhỏ cho những cậu bé nhỏ mà.
Amal. Ồ, thật tuyệt vời! Khi nào cháu mới có thư ạ? Làm sao bác đoán được ngài sẽ viết cho cháu?
Bác gác đêm. Nếu không thì tại sao ngài phải đặt Bưu điện ở ngay đây, ngay trước khung cửa sổ mở của cháu, với lá cờ vàng tung bay?
Amal. Nhưng ai sẽ mang lá thư của nhà Vua đến cho cháu khi nó đến ạ?
Bác gác đêm. Nhà Vua có nhiều người đưa thư lắm. Cháu không thấy họ chạy đi chạy lại với những chiếc huy hiệu tròn mạ vàng trên ngực sao?
Amal. Vâng, họ đi đâu ạ?
Bác gác đêm. Ồ, từ cửa nhà này sang cửa nhà khác, khắp cả đất nước.
Amal. Cháu sẽ làm người đưa thư của nhà Vua khi cháu lớn lên.
Bác gác đêm. Ha! ha! Người đưa thư cơ đấy! Mưa hay nắng, giàu hay nghèo, từ nhà này sang nhà khác chuyển thư từ—đó là một công việc thật vĩ đại!
Amal. Đó là điều cháu muốn làm nhất. Sao bác lại cười thế? Ồ, vâng, công việc của bác cũng vĩ đại lắm. Khi mọi thứ tĩnh lặng trong cái nóng ban trưa, tiếng chiêng của bác vang lên, Đông, đông, đông,—và đôi khi khi cháu thức giấc giữa đêm, đột nhiên thấy đèn tắt, cháu có thể nghe thấy trong bóng tối tiếng chiêng của bác chậm rãi vang lên, Đông, đông, đông!
Bác gác đêm. Trưởng làng đến kìa! Ta phải đi thôi. Nếu ông ta bắt gặp ta đang tán gẫu với cháu thì rắc rối to đấy.
Amal. Trưởng làng ạ? Ông ấy đâu rồi bác?
Bác gác đêm. Ngay dưới con đường kia kìa; cháu thấy cái ô lá cọ khổng lồ đang nhảy nhót tới không? Chính là ông ta đấy!
Amal. Cháu đoán là nhà Vua đã bổ nhiệm ông ấy làm trưởng làng của chúng ta?
Bác gác đêm. Bổ nhiệm ông ta ư? Ồ, không! Một gã hay xía vào việc người khác! Hắn biết bao nhiêu cách để làm bản thân trở nên khó chịu đến nỗi ai cũng sợ hắn. Gây rắc rối cho mọi người chỉ là một trò chơi đối với hạng người như hắn thôi. Ta phải đi đây! Công việc không chờ đợi được, cháu biết đấy! Sáng mai ta sẽ lại ghé qua và kể cho cháu nghe tất cả tin tức trong thị trấn.
[Ra ngoài]
Amal. Sẽ thật tuyệt nếu nhận được một lá thư từ nhà Vua mỗi ngày. Cháu sẽ đọc chúng bên cửa sổ. Nhưng, ôi! Cháu không biết đọc chữ viết. Ai sẽ đọc chúng cho cháu nghe nhỉ! Dì đọc kinh Ramayana của dì; có lẽ dì biết chữ viết của nhà Vua. Nếu không ai chịu đọc, thì cháu phải giữ chúng cẩn thận và đọc khi cháu lớn lên. Nhưng nếu người đưa thư không tìm thấy cháu thì sao? Trưởng làng ơi, ông Trưởng làng ơi, cháu có thể nói chuyện với ông một lát được không?
Trưởng làng. Ai đang gào thét theo ta trên đường cái vậy? Ồ, thằng nhóc khỉ gió!
Amal. Ông là trưởng làng. Mọi người đều phục tùng ông.
Trưởng làng [Trông vẻ hài lòng] Đúng, ồ đúng, họ có phục tùng chứ! Họ buộc phải làm thế!
Amal. Những người đưa thư của nhà Vua có nghe lời ông không ạ?
Trưởng làng. Họ buộc phải nghe. Lạy Chúa, ta muốn xem kẻ nào dám—
Amal. Ông nói với người đưa thư rằng Amal là người ngồi bên cửa sổ đây nhé?
Trưởng làng. Nói thế để làm gì?
Amal. Lỡ có lá thư nào gửi cho cháu.
Trưởng làng. Một lá thư cho cháu! Ai mà lại viết thư cho cháu cơ chứ?
Amal. Nếu là nhà Vua viết thì sao ạ.
Trưởng làng. Ha! ha! Thằng bé này thật lạ lùng! Ha! ha! nhà Vua cơ đấy, không phải cháu là bạn tâm giao của ngài sao, hả! Lâu lắm rồi hai người chưa gặp nhau và ta chắc chắn là nhà Vua đang mòn mỏi nhớ mong đấy. Chờ đến ngày mai đi rồi cháu sẽ có thư.
Amal. Này Trưởng làng, sao ông lại nói với cháu bằng giọng điệu đó? Ông đang cáu ạ?
Trưởng làng. Lạy Chúa tôi! Cáu cơ à! Cháu viết thư cho nhà Vua! Madhav dạo này thật xấc láo. Hắn kiếm được chút tiền; nên nhà Vua với Hoàng đế là chuyện tán gẫu hàng ngày của người nhà hắn. Để ta gặp hắn một lần xem, ta sẽ cho hắn biết tay. Ồ, đồ nhóc con xấc xược! Ta sẽ cho người đưa thư của nhà Vua gửi thư đến nhà cháu—thật đấy!
Amal. Không, không, làm ơn đừng bận tâm về việc đó ạ.
Trưởng làng. Tại sao lại không, hử! Ta sẽ nói với nhà Vua về cháu và ngài sẽ không chậm trễ đâu. Một trong những tên lính hầu của ngài sẽ sớm đến đây để hỏi thăm cháu thôi. Sự hỗn xược của Madhav làm ta choáng váng. Nếu nhà Vua nghe thấy điều này, nó sẽ làm cho hắn bớt đi chút thói hư tật xấu đấy. [Ra ngoài]
Amal. Ai đang đi đằng kia thế? Tiếng lục lạc của bạn kêu mới hay làm sao! Dừng lại một lát đi, bạn ơi, được không?
[Một cô bé bước vào]
Cô bé. Tớ không có lấy một giây rảnh rỗi; trễ lắm rồi!
Amal. Tớ hiểu rồi, cậu không muốn dừng lại; tớ cũng chẳng muốn ở lại đây nữa.
Cô bé. Cậu làm tớ nhớ đến một ngôi sao muộn màng của buổi sớm mai! Cậu bị sao vậy?
Amal. Tớ không biết; bác sĩ không cho tớ ra ngoài.
Cô bé. Ôi chao! Đừng ra nhé! Nên nghe lời bác sĩ. Người ta sẽ cáu với cậu nếu cậu nghịch ngợm đấy. Tớ biết, cứ nhìn ra ngoài và ngó nghiêng mãi chắc chắn làm cậu thấy mệt. Để tớ đóng cửa sổ lại một chút cho cậu nhé.
Amal. Không, đừng, chỉ có cái này mở thôi! Mấy cái khác đóng cả rồi. Nhưng cậu nói cho tớ biết cậu là ai được không? Tớ hình như không biết cậu.
Cô bé. Tớ là Sudha.
Amal. Sudha nào?
Cô bé. Cậu không biết sao? Con gái của người bán hoa ở đây này.
Amal. Cậu làm gì?
Cô bé. Tớ hái hoa bỏ vào giỏ.
Amal. Ồ, hái hoa! Hèn gì chân cậu có vẻ vui tươi thế và lục lạc của cậu ngân vang vui vẻ khi cậu bước đi. Ước gì tớ cũng được ra ngoài. Khi đó tớ sẽ hái cho cậu mấy bông hoa từ những cành cao nhất, tận chỗ không nhìn thấy được ấy.
Cô bé. Cậu thật sự làm thế sao? Cậu biết nhiều về hoa hơn tớ không?
Amal. Có, tớ biết, nhiều bằng luôn. Tớ biết hết về Champa trong truyện cổ tích và bảy người anh em của cậu ấy. Nếu họ cho phép, tớ sẽ đi thẳng vào khu rừng rậm nơi cậu không thể tìm được lối ra. Và nơi chim ruồi hút mật đang đung đưa mình trên đầu cành mỏng manh nhất, tớ sẽ nở rộ như một đóa hoa champa. Cậu sẽ làm chị Parul của tớ chứ?
Cô bé. Cậu ngốc quá! Làm sao tớ làm chị Parul được khi tớ là Sudha và mẹ tớ là Sasi, người bán hoa? Tớ phải kết bao nhiêu là vòng hoa một ngày. Thật tuyệt nếu tớ có thể nằm ườn ở đây như cậu!
Amal. Khi đó cậu sẽ làm gì, suốt cả ngày dài?
Amal. Tớ có thể chơi đùa thỏa thích với con búp bê Benay cô dâu, và Meni con mèo và—nhưng tớ phải nói là muộn lắm rồi và tớ không được dừng lại, nếu không tớ chẳng tìm được bông hoa nào mất.
Amal. Ồ, nán lại thêm chút nữa đi; tớ thích lắm!
Cô bé. À, thôi nào—cậu đừng nghịch ngợm nhé. Hãy ngoan và ngồi yên, trên đường về nhà với đống hoa tớ sẽ ghé qua nói chuyện với cậu.
Amal. Và cậu sẽ cho tớ một bông hoa khi đó chứ?
Cô bé. Không, làm sao được? Phải trả tiền chứ.
Amal. Tớ sẽ trả khi tớ lớn lên—trước khi tớ rời đi để tìm việc ở phía bên kia con suối kia.
Cô bé. Được thôi.
Amal. Và cậu sẽ quay lại khi cậu có hoa chứ?
Cô bé. Tớ sẽ quay lại.
Amal. Thật chứ?
Cô bé. Vâng, tớ sẽ quay lại.
Amal. Cậu sẽ không quên tớ chứ? Tớ là Amal, hãy nhớ lấy.
Cô bé. Tớ sẽ không quên cậu đâu, cậu sẽ thấy. [Ra ngoài]
[Một nhóm cậu bé bước vào]
Amal. Này các cậu, các cậu đang đi đâu thế? Dừng lại đây một chút đi.
Các cậu bé. Chúng tớ đi chơi đây.
Amal. Các cậu sẽ chơi trò gì, các cậu?
Các cậu bé. Chúng tớ sẽ chơi trò làm người cày ruộng.
Cậu bé thứ nhất [Giơ một chiếc gậy] Đây là lưỡi cày của chúng tớ.
Cậu bé thứ hai. Hai chúng tớ là cặp bò kéo.
Amal. Và các cậu sẽ chơi suốt cả ngày sao?
Các cậu bé. Đúng, suốt cả ngày.
Amal. Và các cậu sẽ quay về nhà vào buổi tối theo con đường dọc bờ sông chứ?
Các cậu bé. Đúng thế.
Amal. Các cậu có đi ngang qua nhà tớ trên đường về không?
Các cậu bé. Cậu ra ngoài chơi với chúng tớ đi, ra đi.
Amal. Bác sĩ không cho tớ ra ngoài.
Các cậu bé. Bác sĩ! Hạng như cậu mà cũng nghe lời bác sĩ sao. Đi thôi; muộn lắm rồi.
Amal. Đừng. Sao không chơi trên con đường gần cửa sổ này? Khi đó tớ có thể nhìn các cậu chơi.
Cậu bé thứ ba. Ở đây thì chơi được trò gì chứ?
Amal. Với tất cả đống đồ chơi này của tớ đang nằm vất vưởng đây này. Đây này, lấy đi. Tớ không thể chơi một mình. Chúng đang bẩn hết rồi và cũng chẳng ích gì với tớ cả.
Các cậu bé. Thích quá! Đồ chơi đẹp thật! Nhìn này, đây là một con tàu. Kia là bà Jatai già; này, các ông bạn, anh lính sepoy này trông bảnh quá nhỉ? Và cậu cho chúng tớ tất cả sao? Cậu không thực sự tiếc chứ?
Amal. Không, chút nào cả; cứ lấy đi, chắc chắn rồi.
Các cậu bé. Cậu không đòi lại chứ?
Amal. Ồ, không, tớ sẽ không đòi lại đâu.
Các cậu bé. Này, cậu sẽ không bị mắng vì chuyện này chứ?
Amal. Chẳng ai mắng tớ đâu. Nhưng các cậu sẽ chơi với chúng trước cửa nhà tớ một lát vào mỗi buổi sáng nhé? Tớ sẽ kiếm cho các cậu những cái mới khi những cái này cũ đi.
Các cậu bé. Ồ, được chứ, chúng tớ sẽ làm vậy. Này các ông bạn, xếp mấy anh lính sepoy này thành hàng đi. Chúng ta sẽ chơi trò chiến tranh; chúng ta kiếm súng hỏa mai ở đâu nhỉ? Ồ, nhìn này, cái mảnh lau sậy này sẽ dùng được thôi. Này, mà cậu đã buồn ngủ rồi sao.
Amal. Tớ e là tớ buồn ngủ rồi. Tớ không biết nữa, thỉnh thoảng tớ lại thấy thế. Tớ đã ngồi một lúc lâu rồi và tớ mệt; lưng tớ đau.
Các cậu bé. Bây giờ mới đầu trưa thôi mà. Sao cậu lại buồn ngủ? Nghe này! Tiếng chiêng đang điểm canh một rồi.
Amal. Đúng rồi, đông, đông, đông, nó ru tớ vào giấc ngủ.
Các cậu bé. Vậy chúng tớ nên đi thôi. Sáng mai chúng tớ sẽ lại ghé qua.
Amal. Tớ muốn hỏi các cậu một điều trước khi các cậu đi. Các cậu lúc nào cũng ở ngoài—các cậu có biết người đưa thư của nhà Vua không?
Các cậu bé. Có, biết rõ lắm.
Amal. Họ là ai? Nói cho tớ biết tên họ đi.
Các cậu bé. Một người là Badal, người kia là Sarat. Có nhiều lắm.
Amal. Các cậu có nghĩ họ sẽ biết tớ nếu có một lá thư gửi cho tớ không?
Các cậu bé. Chắc chắn rồi, nếu tên cậu có trên thư, họ sẽ tìm ra cậu thôi.
Amal. Sáng mai khi các cậu ghé qua, các cậu mang một người trong số họ đi cùng được không để họ biết mặt tớ?
Các cậu bé. Được, nếu cậu thích.