Hoa Mộc Vinh.
Vừa mới bước chân vào ban lãnh đạo cấp thành phố dạo ấy, điều Hoa Mộc Vinh ghét nhất là người ta nói cô mang "vẻ nữ tính". Câu nói ấy dường như đồng thời ngầm bảo với cô rằng: thiếu "vẻ quan cách".
Th thế mà giờ đây, câu nói mà Hoa Mộc Vinh mong muốn được nghe nhất lại chính là: mang "vẻ nữ tính". Thế nhưng, những gì mọi người thốt ra toàn là: ngày càng ra dáng quan chức rồi.
"Cuộc họp đến đây là kết thúc, một tuần sau xin mời các bộ phận đưa ra ý kiến cụ thể, trực tiếp báo cáo cho tôi và thị trưởng Cao." Hoa Mộc Vinh vứt lại câu đó liền đứng dậy bước khỏi phòng họp. Động tác của cô dứt khoát chẳng khác nào nữ anh hùng Hoa Mộc Lan thuở trước. Có lẽ thuở sinh thời, chính ủy Hoa đặt cho con gái cái tên Hoa Mộc Vinh, tự thân nó đã ẩn chứa ngụ ý này, mong con gái có thể tung hoành ngang dọc giống như Hoa Mộc Lan. Trên thực tế, trên vũ đài chính trị Nam Sơn, Hoa Mộc Vinh chính là Hoa Mộc Lan. Hoa Mộc Lan là nữ cải nam trang, sau này cũng có lúc "trước cửa chải mây cài, đối gương dán hoa hoàng", còn nữ phó thị trưởng Hoa Mộc Vinh thì sao? Những gì mọi người nhìn thấy mãi mãi chỉ là một người phụ nữ vạm vỡ, xốc vác. Từ khi đôi mươi làm chủ nhiệm hội phụ nữ ở trấn, cho đến tận bây giờ là ủy viên thường vụ thành ủy, thường trực phó thị trưởng, chức vị của Hoa Mộc Vinh càng ngày càng cao, tính khí càng ngày càng lớn, vòng eo càng ngày càng thô, thế nhưng vẻ nữ tính lại ngày một ít đi.
Rất nhiều người nói: phụ nữ hễ làm quan là không nam không nữ. Ngay cả trong một số tiểu thuyết quan trường nổi tiếng, hình tượng nữ giới cũng mang tính nam, khá hơn một chút thì thiên về trung tính. Về điểm này, người viết phản đối và không thể đồng tình. Qua sự tiếp xúc của người viết với các quan chức trong quan trường ngần ấy năm, trong số các nữ quan chức cũng có không ít người phụ nữ dịu dàng. Họ vừa là những người tài giỏi chốn quan trường, vừa là người vợ hiền mẹ đảm trong gia đình. Giữa vai trò chốn quan trường và vai trò thường nhật của phụ nữ, họ xoay vần tự thích nghi, viết nên cuộc đời không tầm thường. Hai người phụ nữ khác sẽ được nhắc đến trong báo cáo điều tra này: viện trưởng viện kiểm sát thành phố Nam Sơn Vương Nhược Nam, bí thư thành đoàn Nam Sơn Đô Hà, đều là người đứng đầu, nhưng đồng thời cũng là những người vợ, người mẹ tốt được mọi người ca ngợi. Lật đổ hình tượng phụ nữ chốn quan trường không phải là việc làm của một tiểu thuyết gia chính trực. Người viết phác họa phó thị trưởng Hoa Mộc Vinh cũng xuất phát từ sự chân thực, không liên quan gì đến hình tượng phụ nữ quan trường mà người viết chủ trương.
Hoa Mộc Vinh là người nóng tính, hôm qua sau khi báo cáo với Mạc Đại Dân về việc tái khởi động thành mới, tối đến liền gọi điện cho bí thư Tống Hùng. Tống Hùng nói chuyện này phải nghiên cứu thêm, nhưng công việc tiền kỳ có thể tiến hành. Hoa Mộc Vinh bảo thế thì tốt, trong "Quy hoạch phát triển 'Ngũ niên lần thứ 11' của thành phố Nam Sơn" đã đề ra rõ ràng phải xây dựng thành mới phía Nam, chúng ta không thể vì xảy ra chút chuyện trong công việc xây dựng thành mới mà dừng lại. Bấy nhiêu đất đai đang bị bỏ hoang, bấy nhiêu cơ sở hạ tầng đang đình trệ, bấy nhiêu nông dân mất đất đang ngóng chờ, thậm chí toàn thể nhân dân thành phố đều đang dõi theo. "Ngũ niên lần thứ 11" sắp kết thúc rồi, nếu còn không tái khởi động, lẽ nào phải đợi đến "Ngũ niên lần thứ 12"?
Cuộc họp buổi chiều chính là hội nghị hiệp thương tái khởi động thành mới phía Nam. Hoa Mộc Vinh đã gọi tất cả những người đứng đầu các ban ngành như xây dựng, ủy ban phát triển và cải cách, điện lực, giao thông, tài chính đến, thông báo đơn giản ý kiến bàn bạc của cô với thị trưởng Mạc Đại Dân và bí thư Tống Hùng. Khi nói ra ý kiến này, tự đáy lòng cô thừa hiểu: cả Tống Hùng và Mạc Đại Dân đều chưa có biểu thái rõ ràng. Việc xây dựng thành mới phía Nam đã xảy ra một vụ án lớn rồi, tựa như một tầng mây đen bao trùm bầu trời phía trên thành mới. Tầng mây này có nên gạt bỏ hay không, có nên quét sạch hay không, vẫn còn đáng ngờ. Kế hoạch đầu tư ban đầu của thành mới là hai tỷ hai, đến lúc vụ án trước xảy ra, đã hoàn thành đầu tư hơn sáu trăm triệu. Điều này cũng có nghĩa là, đất đai của thành mới cơ bản đã được san lấp, một số dự án cung cấp điện nước cũng đang trong quá trình xây dựng, mạng lưới đường sá ba dọc ba ngang cũng đã phác họa nên hình thù. Thế nhưng sau khi vụ án xảy ra, thành mới liền đình trệ hết lần này đến lần khác, trên những đám đất đó từ lâu đã mọc đầy cỏ dại. Có những nơi lại bị nông dân địa phương khai khẩn trở lại, trồng rau thậm chí cả lúa nước. Trong đó, khoảnh đất ban đầu dự định làm quảng trường thành mới nay lại biến thành trang trại tạm thời của một hộ nuôi trồng lớn ở địa phương. Hoa Mộc Vinh nói: "Thành mới cứ tiếp tục dây dưa thế này, chúng ta có lỗi với bách tính Nam Sơn. Kinh tế Nam Sơn cũng sẽ vì thế mà rơi vào ngõ cụt."
Phó thị trưởng Cao Thành Công phụ trách công tác xây dựng thành mới, lần trước khi vụ án thành mới xảy ra, anh ta vừa hay đang học ở Trường Đảng Trung ương. Kết quả là, phó tổng thư ký chính quyền thành phố Vương Nhất Tử Lộ - người giúp anh ta quản lý việc xây dựng thành mới - đã bị tóm. Sau đó, với tội danh nhận hũ lộ hai triệu rưỡi, hắn ta bị kết án năm năm. Vụ án thành mới nói cho cùng cũng chẳng phải vụ án lớn lao gì. Những người liên quan phần lớn là nhân viên từ cấp phó phòng trở xuống của các ban ngành đấu thầu và xây dựng. Thế nhưng, vì số lượng người liên quan quá nhiều, công ty cầu đường phải gánh chịu trách nhiệm chính cuối cùng, sau khi tổng giám đốc bị bắt đã rút khỏi thị trường Nam Sơn. Vốn dĩ, việc xây dựng thành mới áp dụng phương thức công ty cầu đường đầu tư xây dựng trước, chính quyền mua lại theo từng năm. Kết quả là, sáu trăm triệu đã đổ xuống, chính quyền chỉ đưa ba trăm triệu, một lượng lớn cán bộ ngã ngựa, việc xây dựng thành mới từ đó không còn ai dòm ngó tới nữa. Cao Thành Công cũng sợ dây dưa vào chuyện này, nhỡ đâu sơ sảy một ngày nào đó lại sa lưới. Thế nên, khi Hoa Mộc Vinh bàn với anh ta về việc tái khởi động thành mới, anh ta ngập ngừng lập lờ, không chính diện biểu thái, ép Hoa Mộc Vinh đành phải tự mình đứng ra gánh vác. Cao Thành Công nói: "Xây dựng thành mới là đại sự hàng đầu của Nam Sơn, phó bí thư đứng ra gánh vác mới phải. Đương nhiên, thị trưởng Mộc Vinh đứng ra cũng được, nhưng phải gây áp lực cho thành ủy một chút. Bằng không, việc chúng ta làm, thành tích đều là của thành ủy."
"Thành ủy với chính quyền gì chứ, chẳng phải đều là làm vì Nam Sơn hay sao?" Tính khí Hoa Mộc Vinh vốn bộc trực, một câu chặn họng khiến Cao Thành Công không nói nên lời.
Hoa Mộc Vinh đề nghị những người tham dự cùng cô và thị trưởng Cao đích thân đến công trường xây dựng thành mới để trải nghiệm. Xe đã chuẩn bị sẵn, là chiếc xe khách trung chuyển của văn phòng tiếp đón chính quyền. Lên xe, Hoa Mộc Vinh nhận được một cuộc điện thoại, là của phó bí thư Lý Đồng.
Lý Đồng nói: "Đang mở họp tái khởi động thành mới phải không?"
"Vâng."
"Ha, nhanh nhỉ! Quả thực nên tái khởi động. Tôi ủng hộ!" Lý Đồng nói tiếp, "Khoản tiền còn thiếu của khu nhà tái định cư đã giải quyết chưa?"
"Vẫn chưa." Hoa Mộc Vinh che điện thoại, ngưng lại một lát rồi mới nói: "Tôi đang chuẩn bị mời cơ quan kiểm toán kiểm toán lại cho thật kỹ, nếu không có vấn đề gì, sẽ lập tức cấp vốn."
"... Thế thì tốt, tốt!" Lý Đồng cúp điện thoại.
Hoa Mộc Vinh hiểu tâm trạng của Lý Đồng, dự án xây dựng khu nhà tái định cư thành phố Nam Sơn là công trình dân sinh do phó bí thư Lý Đồng chủ trì, tổng kế hoạch đầu tư là năm tỷ nhân dân tệ, hiện đã hoàn thành đầu tư một tỷ sáu trăm triệu. Vì là do phó bí thư chủ trì, bên chính quyền ngoài việc can thiệp một chút về mặt vốn liếng ra thì cơ bản không tham gia gì. Công trình nhà tái định cư kỳ một và kỳ hai đã kết thúc, việc nghiệm thu cũng đã đi theo trình tự, tiền vốn vẫn còn hơn hai trăm triệu chưa được cấp phát. Hoa Mộc Vinh nghe nói một phần nhà ở trong số nhà tái định cư này có vấn đề về chất lượng, hơn nữa về diện tích còn có nghi vấn khai gian. Nhà tái định cư là nhà ở phúc lợi bảo đảm, có thể bốc thăm được một căn đối với những hộ thu nhập thấp mà nói đã là chuyện vui tày trời rồi, làm gì có ai còn đến hỏi diện tích có thật hay không, chất lượng có vững chắc hay không? Đương nhiên cũng có người rạch ròi, tuần trước khi Hoa Mộc Vinh tiếp dân ở cục tiếp dân, vừa hay có một giáo viên già của trường trung học số 1 Nam Sơn đến phản ánh, nói chất lượng nhà tái định cư quá kém, trang trí nội thất hoàn toàn không thể tiến hành. Mở một số bức tường ra, bên trong bất ngờ lại là bao tải dệt. Điều này khiến Hoa Mộc Vinh hết sức kinh ngạc, cô nói với người giáo viên già rằng: "Chuyện này tạm thời đừng truyền ra ngoài, tôi sẽ sắp xếp người điều tra." Sau khi tiếp dân, cô lập tức sắp xếp thư ký mời người của trung tâm kiểm định chất lượng công trình xây dựng tỉnh đến, tiến hành kiểm tra toàn diện đối với tổng cộng ba mươi lăm tòa nhà tái định cư. Thế nhưng công việc này hoàn toàn không thể tiếp tục, cục xây dựng không đồng ý. Nói muốn kiểm định chất lượng lại phải được sự đồng ý của phó bí thư Lý Đồng. Đương nhiên cô không tiện ép Lý Đồng đồng ý kiểm định chất lượng, việc này đành gác lại. Dù vậy, cô vẫn thông qua mối quan hệ của vị giáo viên già nọ, mời kỹ sư của trung tâm kiểm định chất lượng tỉnh tiến hành kiểm tra lại đối với căn nhà này. Kết quả thật chấn động: diện tích căn nhà nhỏ hơn diện tích thiết kế gần hai mét vuông, nếu hơn sáu nghìn căn hộ mà mỗi căn đều hụt hai mét vuông, thì tổng cộng là mười ba nghìn mét vuông. Tính theo giá hướng dẫn chi phí nhà tái định cư mà chính quyền đưa ra là hai nghìn hai trăm tệ mỗi mét vuông, thoắt cái đã có thể dôi ra gần ba mươi triệu. Hơn nữa đồng thời, chất lượng nhà ở quả thực đúng như lời giáo viên già đã nói, cơ bản không đạt tiêu chuẩn. Cô từng hỏi nhân viên kiểm định chất lượng của trung tâm kiểm định chất lượng tỉnh, với chất lượng như hiện tại, giá thành mỗi mét vuông nên là bao nhiêu? Câu trả lời là: khoảng một nghìn rưỡi. Điều này thật đáng sợ, chênh lệch giá mỗi mét vuông bất ngờ lên đến bảy trăm tệ. Con số tổng cộng là vô cùng lớn, tính theo mức chênh lệch sáu vạn tệ mỗi căn, tổng chênh lệch đã đạt tới gần bốn trăm triệu. Đương nhiên, nhà tái định cư cũng không phải bắt nhà thầu không được kiếm một xu lợi nhuận nào, nhưng khoản tiền này kiếm quá nhiều, quá phi lý.
Hoa Mộc Vinh cảm thấy cô buộc phải tra cho ra ngô ra khoai. Còn về phần Lý Đồng, cô định dùng những con số cuối cùng để báo cáo với ông ta.
Xe buýt trung chuyển đã đến công trường xây dựng thành mới, nơi đây đã hoàn toàn giống với cảnh tượng nông thôn ban đầu. Ngoại trừ một số cột điện vẫn đang đứng sừng sững ra, khắp nơi đều là cỏ dại. Hoa Mộc Vinh dẫn mọi người đi một vòng, rồi quay lại phòng họp chính quyền, sau đó mời mọi người phát biểu ý kiến. Cục trưởng cục xây dựng Lưu Hội Minh là một "quân sư quạt mo" nổi tiếng trong số các cán bộ cấp phòng của quan trường Nam Sơn, thái độ của ông ta rất rõ ràng: Thành mới bắt buộc phải tái khởi động, quyết định này của thành ủy chính quyền là anh minh, với tư cách là bộ phận xây dựng, xin dốc toàn lực, dấn thân vào công trình xây dựng thành mới.
"Tốt! Thái độ này rất tốt! Nhưng quan trọng hơn là làm việc!" Hoa Mộc Vinh nhìn những người đứng đầu các ban ngành khác, chủ nhiệm ủy ban phát triển và cải cách Tưởng Đại Lâm liền nói: "Nên làm, ủy ban phát triển và cải cách sẽ điều động những nhân lực tinh nhuệ nhất về mặt dự án để tham gia."
Người đứng đầu các ngành điện lực, giao thông, tài chính đều đã biểu thái, biểu thái xong, Hoa Mộc Vinh hỏi Cao Thành Công: "Thị trưởng Thành Công, còn anh thì sao?"
Cao Thành Công hắng giọng một tiếng, nói: "Nói chung thì tôi đồng ý tái khởi động thành mới phía Nam. Vừa rồi các ban ngành biểu thái đều rất tốt, cho thấy việc tái khởi động thành mới phía Nam là lòng dân hướng về. Dù vậy tôi phải nhắc nhở mọi người, sau khi việc xây dựng thành mới được tái khởi động, phải tổng kết kinh nghiệm bài học, bắt tay làm lại từ đầu, phòng thủ thật chặt chẽ tuyệt đối không được để xảy ra chuyện. Dù là chất lượng hay tài chính; dù là đấu thầu hay giám sát; dù là các ban ngành hay đơn vị thi công. Tôi hy vọng việc xây dựng thành mới là mái ấm tươi đẹp của Nam Sơn, chứ không phải là 'Waterloo' của cán bộ Nam Sơn."
Hoa Mộc Vinh rất không vừa mắt với bài phát biểu của Cao Thành Công, nhưng cô không nói gì. Cô chỉ vứt lại câu cuối cùng yêu cầu có ý kiến cụ thể vào tuần sau, đứng dậy bước ra khỏi phòng họp, đi thẳng đến văn phòng gọi điện cho Lưu Bệnh của bệnh viện thành phố, rồi trực tiếp bảo tài xế đưa mình đến bệnh viện thành phố. Cô vốn không mắc bệnh nặng gì, thế nhưng lại vướng phải căn bệnh lớn nhất của một người phụ nữ. Tận năm năm trước, khi đó Hoa Mộc Vinh vẫn đang ở vị trí chủ tịch hội phụ nữ thành phố, đang tích cực tranh cử để trở thành nhân sự dự nguồn cán bộ cấp thành phố. Những ngày tháng đó, cô không chỉ "báo cáo" với hầu như tất cả các lãnh đạo thành phố, mà còn chạy đến tỉnh thành, Bắc Kinh, vận dụng cả một số mối quan hệ cũ của người cha. Kết quả là, cô như ý nguyện trở thành nhân sự dự nguồn cán bộ cấp thành phố. Thế nhưng ngay vào tối hôm nhận được tin, cô phát hiện ra "bà tháng" dạo ấy tháng nào cũng đến điểm danh vậy mà lại không đến, hơn nữa đã mười mấy ngày rồi. Cô đoán là do tinh thần quá căng thẳng gây ra, bèn thả lỏng tinh thần chờ đợi sự ghé thăm của người bạn già này. Nào ngờ sự chờ đợi ấy kéo dài ròng rã nửa năm, người bạn già bặt vô âm tín, dường như đã ẩn dật vào chốn rừng sâu núi thẳm. Lúc này cô mới hoảng hốt, vội vàng hỏi người bạn học cũ Lưu Bệnh ở bệnh viện thành phố. Lưu Bệnh nói chẳng lẽ đã mãn kinh rồi sao? Cô tức đến mức muốn đập cho Lưu Bệnh một trận, người mới bốn mươi mốt tuổi đầu, sao lại thế được chứ? Lưu Bệnh cũng biết lời mình nói có phần nặng nề, bèn gợi ý kê chút thuốc, điều hòa lại trước đã. Sự điều hòa này kéo dài tận năm năm, người bạn già hoàn toàn biến thành một đứa trẻ nghịch ngợm, đôi khi đến ló mặt ra rồi lại đi, khi cô còn chưa chuẩn bị sẵn sàng thì nó đã chuồn mất. Có khi nửa năm cũng không thấy bóng dáng, cho dù có gặp, cũng chỉ là chuồn chuồn đạp nước, khiến người ta càng thêm khó chịu. Theo sự quậy phá của người bạn già này, cô cảm thấy cơ thể ngày càng khô khan. Vốn dĩ chuyện chăn gối với chồng chỉ là để đối phó, bây giờ biến thành chồng hoàn toàn không còn hứng thú tình dục, bản thân cô cũng thấy nhàm chán. Những điều này vẫn chưa phải là căn nguyên, một người phụ nữ, người bạn già đã đi mất, tuy dung mạo sẽ chịu ảnh hưởng nhưng cũng được thanh tịnh. Nỗi phiền muộn căn nguyên nhất chính là: cơ thể ngày càng thô kệch, giọng nói cũng ngày một trầm thô. Cứ tiếp tục thế này, nhỡ đâu thực sự biến thành đàn ông thì sao. Vừa rồi gọi điện thoại cho Lưu Bệnh, chính là vì bệnh viện của Lưu Bệnh vừa mới nhập về một ít thuốc ngoại, nói là có hiệu quả trị liệu đối với căn bệnh này. Nhưng trước khi uống phải kiểm tra hàm lượng hormone nữ trong cơ thể, để có thể dùng thuốc trúng đích.
Vừa mới bước chân vào ban lãnh đạo cấp thành phố dạo ấy, điều Hoa Mộc Vinh ghét nhất là người ta nói cô mang "vẻ nữ tính". Câu nói ấy dường như đồng thời ngầm bảo với cô rằng: thiếu "vẻ quan cách".
Th thế mà giờ đây, câu nói mà Hoa Mộc Vinh mong muốn được nghe nhất lại chính là: mang "vẻ nữ tính". Thế nhưng, những gì mọi người thốt ra toàn là: ngày càng ra dáng quan chức rồi.
Hầy!
Phụ lục: Sơ đồ mạng lưới một số quan chức Nam Sơn và quy hoạch Nam Sơn
Quy hoạch chính là mũi trâu, là cương lĩnh. Biện pháp phát triển chính là mắt dưới mũi trâu, nắm cương thì mắt lưới mở tung. Mũi trâu mà dắt không khéo, mọi thứ đều là hư không. Đạo sĩ mũi trâu trong mê tín chúng ta có thể đánh đổ, nhưng cái mũi trâu này chúng ta lại phải dắt cho thật chặt.
Sơ đồ mạng lưới một số quan chức Nam Sơn
Họ Lý:
Lý Trì (nguyên phó bí thư thành ủy, chủ tịch chính hiệp hiện tại)
Lý Đồng (phó bí thư thành ủy hiện tại)
Lý Điều Nguyên (thường vụ thành ủy, trưởng ban công tác mặt trận thống nhất hiện tại)
Lý Hòa Bình (phó chủ nhiệm nhân đại hiện tại)
Lý Đàm (chủ nhiệm văn phòng chính quyền hiện tại)
Lý Di (phó bí thư thường trực ủy ban kiểm tra kỷ luật hiện tại)
Lý Thuần Nguyên (cục trưởng cục giáo dục hiện tại)
Lý Vân Long (cục trưởng cục dân chính hiện tại)
Lý Trọng Bình (bí thư huyện ủy huyện Đào Nguyên hiện tại)
Lý Ninh (huyện trưởng/quận trưởng quận Thị Nam hiện tại)
Họ Hoa:
Hoa Nộ Bao (nguyên phó bí thư thành ủy, phó chủ nhiệm thường trực nhân đại hiện tại)
Hoa Mộc Vinh (thường vụ thành ủy, thường trực phó thị trưởng hiện tại)
Hoa Ái Dân (phó chủ tịch chính hiệp hiện tại)
Hoa Bằng (cục trưởng cục thủy lợi hiện tại)
Hoa Kỳ Quốc (huyện trưởng huyện Đào Nguyên hiện tại)
Họ Vương:
Vương Phong (phó chủ tịch chính hiệp hiện tại)
Vương Đại Đức (phó chủ tịch chính hiệp hiện tại)
Vương Tư Triết (phó bí thư thường trực ban tuyên truyền hiện tại)
Vương Lão Ý (cục trưởng cục kiểm toán hiện tại)
Vương Thành Thủy (cục trưởng cục công an hiện tại)
Vương Nhược Nam (viện trưởng viện kiểm sát hiện tại)
Vương Đông Thăng (bí thư quận ủy quận Thị Nam hiện tại)
Giải thích: Sơ đồ mạng lưới này chỉ là danh sách các quan chức mang ba họ lớn từ cấp chính phòng trở lên đang tại chức ở thành phố Nam Sơn, từ danh sách này không khó nhận ra: ở một thành phố cấp địa khu, ba họ lớn này đã hình thành thế lực sừng sỏ lẫn nhau. Trong ba thế lực lớn, lại có đặc điểm riêng. Trong đó họ Lý, vì là hậu duệ của Trạng nguyên Lý, nên làm quan rất nhiều. Trong số các chức vụ hiện tại, có bốn lãnh đạo cấp thành phố, năm người đứng đầu hoặc thường vụ các đơn vị cấp chính phòng. Mà ở bên ngoài thành phố, theo thống kê: Nam Sơn có hơn hai trăm cán bộ từ cấp phòng trở lên mang họ Lý, quan chức cao nhất đạt đến cấp chính bộ.
Họ Hoa ở đây chỉ là một tập hợp họ tên, bởi vì họ Hoa ở Nam Sơn có hai nhánh. Một nhánh là Hoa Nam Sơn chính tông, cũng chính là họ Hoa của Hoa Nộ Bao, sinh sống lâu đời ở Nam Sơn. Còn họ Hoa của Hoa Mộc Vinh lại là nửa đường xuất gia. Tên thật của cha cô - chính ủy Hoa - không ai hay biết. Nhưng đã mang họ Hoa, lại là gia đình vinh dự, họ Hoa Nam Sơn cũng vui vẻ tiếp nhận chính ủy Hoa. Họ Hoa trong số các quan chức đương nhiệm ở Nam Sơn có ba lãnh đạo cấp thành phố, hai người đứng đầu đơn vị cấp chính phòng.
Họ Vương là họ lớn thứ hai về nhân khẩu ở Nam Sơn chỉ sau họ Lý, trong số các chức vụ đương nhiệm ở Nam Sơn, họ có ba người (bao gồm viện trưởng viện kiểm sát, cấp phó sảnh), bốn người đứng đầu hoặc thường vụ các đơn vị cấp chính phòng.
Sơ đồ quan hệ mạng lưới này thực ra chỉ là phần nổi của tảng băng chìm chốn quan trường Nam Sơn. Người viết trong quá trình điều tra Nam Sơn, cảm thấy ba vọng tộc Nam Sơn tựa như Chu Dịch, nương tựa lẫn nhau mà cũng công kích lẫn nhau. Họ Lý nhậm chức ở ngoại địa thì nhiều, lãnh đạo thành phố bản địa thì nhiều, nhưng nhậm chức ở cơ sở lại ít. Nguyên nhân nằm ở chỗ rất nhiều con cháu họ Lý sau khi đi học ở nơi khác thì không muốn quay về Nam Sơn theo nghiệp quan trường. Còn họ Hoa, ở Nam Sơn thuộc về lực lượng trung kiên, tuy số lượng nhậm chức không nhiều, nhưng phần lớn đều ở những bộ phận yếu hại. Họ Vương hoàn toàn minh chứng cho đặc điểm nghề nghiệp của gia tộc "Huyền Thư" nhà họ Vương, cho dù bước chân vào quan trường, cũng ít người làm quan to, nhưng ở cơ sở, họ Vương lại nở rộ khắp nơi. Hầu như trong thành viên ban lãnh đạo của tất cả các đơn vị trên toàn thành phố đều có người họ Vương. Xét theo tình hình hiện tại, họ Vương thống lĩnh công an, kiểm sát, tòa án của thành phố Nam Sơn (trong số năm thành viên ban lãnh đạo tòa án, có hai phó viện trưởng mang họ Vương), hơn nữa bên trên họ còn có Vương Nhược Thư đang giữ chức phó giám đốc sở công an tỉnh.
Ba đại vọng tộc Lý, Hoa, Vương còn có một điểm chung nữa, đó là đều có người nhậm chức ở trường trung học số 1 Nam Sơn. Hoa Lập - tức em trai của Hoa Mộc Vinh - là hiệu phó trường trung học số 1 Nam Sơn; người con trai cả của gia tộc "Huyền Thư" nhà họ Vương là Vương Nhược Thi - giáo viên ngữ văn giỏi có tiếng của trường trung học số 1 Nam Sơn; em gái và em rể của Hoa Nộ Bao đều là giáo viên giỏi của trường trung học số 1 Nam Sơn.
Sơ đồ mạng lưới chỉ là một bức tranh biểu tượng, mà ở bên trong, còn có thể chia nhỏ hơn nữa. Giữa ba họ lớn, nhiều năm qua thông gia với nhau, lại hình thành nên quan hệ thông gia. Vợ của Lý Trì chính là hậu duệ của gia tộc "Huyền Thư" nhà họ Vương; vợ của Vương Nhược Nhạc lại là con gái người anh cả của Hoa Mộc Vinh.
Lời bàn của người viết: Quan hệ tông tộc, quan hệ thông gia, là những quan hệ gắn kết nhất đồng thời cũng phức tạp nhất trong các mối quan hệ giữa người với người trong xã hội Trung Quốc. Loại quan hệ này, trong giai đoạn đầu phát triển của xã hội loài người, đã hình thành nên nền tảng cho sự ổn định của xã hội. Trong hình thái xã hội chính trị đương thời, chuỗi lợi ích được hình thành thông qua quan hệ tông tộc và thông gia, cũng đã trở thành một hiện tượng quan trọng của chính trị quan trường. Điều này một mặt liên quan đến việc coi trọng quan hệ tông tộc và thông gia trong văn hóa truyền thống Trung Quốc, mặt khác cũng cho thấy chính trị xã hội hiện nay thiếu sự ràng buộc mang tính chế độ, sự tùy tiện và quyền tự do tài phán cá nhân hoành hành. Quan hệ tông tộc và thông gia, thẩm thấu vào sinh thái chính trị, phải nói là hình thành dần dà sau khi nó đã thẩm thấu vào sinh thái kinh tế từ trước đó. Việc quản lý theo kiểu gia đình của các doanh nghiệp tư nhân Trung Quốc, khiến cho các doanh nghiệp tư nhân trong quá trình không ngừng phát triển lớn mạnh, lợi ích lại càng tập trung hơn, mang tính gia tộc hơn. Sự hình thành của những doanh nghiệp mang tính gia tộc như thế này và trong quá trình không ngừng gắn kết với sinh thái chính trị của nó, đã kích thích sự đào sâu theo hướng gia tộc hóa và thông gia hóa trong sinh thái chính trị.
Đương nhiên, phải làm rõ rằng: tổng thể sinh thái chính trị của thành phố Nam Sơn là ổn định, phù hợp với nhu cầu lợi ích chính trị và phát triển xã hội. Bí thư và thị trưởng bắt buộc phải xuất thân từ người nơi khác, cũng đã triệt tiêu sự bành trướng quá mức của thế lực tông tộc địa phương. Cộng thêm nhiều năm qua, ban tổ chức không ngừng thực thi việc luân chuyển cán bộ khác nơi chốn, cùng với việc thu hút một lượng lớn nhân tài, đã thay đổi hiệu quả cấu trúc sản sinh cán bộ. Có thể kỳ vọng rằng, sinh thái chính trị và cấu trúc cán bộ của thành phố Nam Sơn sẽ không ngừng được tối ưu hóa. Cấu trúc kiểu tông tộc và thông gia, sẽ dần dần bị suy yếu.
Quy hoạch Nam Sơn
"Quy hoạch phát triển 'Ngũ niên lần thứ 11' giai đoạn 2005-2010 của thành phố Nam Sơn" là một văn kiện mang tính cương lĩnh có ý nghĩa quyết định được thông qua qua hội nghị toàn thể đại hội đại biểu nhân dân thành phố Nam Sơn. Trong văn kiện này, đã biểu đạt chi tiết tư tưởng chỉ đạo, nhiệm vụ mục tiêu, biện pháp chính sách và các bảo đảm khác nhau về sự phát triển kinh tế chính trị xã hội của thành phố Nam Sơn trong thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11". Quy hoạch được chia thành bảy phần, trong đó phần một và phần hai là thành tựu "Ngũ niên lần thứ 10" cùng tư tưởng chỉ đạo và nguyên tắc cơ bản khi xây dựng quy hoạch "Ngũ niên lần thứ 11", phần ba là mục tiêu phát triển sự nghiệp xã hội văn hóa, kinh tế, chính trị Nam Sơn trong thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11", phần tư là các biện pháp cụ thể để thực hiện mục tiêu quy hoạch, phần năm là phát triển bền vững và văn minh tinh thần, phần sáu là các dự án trọng điểm, phần bảy là tăng cường lãnh đạo, bảo đảm mục tiêu quy hoạch "Ngũ niên lần thứ 11" được hoàn thành viên mãn. Toàn văn ba mươi hai nghìn chữ, những gì người viết nhìn thấy là một cuốn quy hoạch thực thể bằng giấy được in ấn vô cùng tinh xảo.
Muốn phát triển thì phải quy hoạch, lớn bằng một quốc gia, nhỏ bằng một gia đình, tầm quan trọng của quy hoạch, mượn lời của vị cựu bí thư thành ủy Nam Sơn Chung Lôi mà nói: "Quy hoạch chính là mũi trâu, là cương lĩnh. Biện pháp phát triển chính là mắt dưới mũi trâu, nắm cương thì mắt lưới mở tung. Mũi trâu mà dắt không khéo, mọi thứ đều là hư không. Đạo sĩ mũi trâu trong mê tín chúng ta có thể đánh đổ, nhưng cái mũi trâu này chúng ta lại phải dắt cho thật chặt."
Đọc kỹ "Quy hoạch phát triển 'Ngũ niên lần thứ 11' giai đoạn 2005-2010 của thành phố Nam Sơn", cảm giác chung của người viết là: Đây là một bài văn lớn, cũng là một bài văn chỉ có thể cầm lên được chứ tuyệt đối không thể buông xuống. Cầm lên được, là bởi vì quy hoạch cơ bản có thể nói là đứng trên thực tế Nam Sơn, kết hợp với các phương châm chính sách lớn của quốc gia, sau khi cân nhắc lặp đi lặp lại cuối cùng được thông qua bởi hội nghị toàn thể đại hội đại biểu nhân dân, là có hiệu lực pháp lý; mà buông xuống không đành, là bởi vì quy hoạch này cũng là một bản quy hoạch có bệnh. Trong đó căn bệnh nặng nhất chính là cao ngạo viển vông. Đương nhiên, nguyên nhân xuất hiện hiện tượng như vậy rất phức tạp, chủ yếu vẫn là vì GDP đang làm quái. Mũi trâu mà kinh tế Trung Quốc thực sự dắt những năm nay, không phải là sinh dân, cũng không phải là lòng dân, mà là GDP. "Cứt gà" vừa kêu lên, các cán bộ lãnh đạo trước tiên là hoảng loạn. Năng lực của "cứt gà" nằm ở đâu? Mấu chốt ở chỗ nó là chỉ tiêu hàng đầu để khảo sát cán bộ và đo lường thành tích chính trị của cán bộ. Cán bộ nào không tóm được "cứt gà" thì không phải là cán bộ tốt, ít nhất thì cũng không phải là cán bộ tốt có thể thăng tiến. Nói về mặt lớn, là năng lực nắm bắt và thúc đẩy kinh tế có hạn; nói về mặt nhỏ, chính là không tạo ra được thành tích chính trị. Người viết trước khi đến điều tra Nam Sơn, từng đọc một cuốn sách do nhà kinh tế học nước ngoài viết về kinh tế Trung Quốc, tựa đề cuốn sách chính là 《Thổi GDP》. Trong đó viết rằng: "Chủ nghĩa GDP đã trở thành động lực và biểu tượng cho sự phát triển kinh tế của Trung Quốc trong gần ba mươi năm qua. Vào thập niên 80 và 90 thế kỷ trước, tư duy phát triển lấy GDP làm mô hình khảo thí duy nhất này đã thúc đẩy sự quật khởi thần tốc của kinh tế Trung Quốc. Thế nhưng khi kinh tế đạt được sự tăng trưởng quy mô lớn, chủ nghĩa độc tôn GDP đã trở thành chiếc gông cùm chủ yếu trong việc phát triển kinh tế, thúc đẩy dân chủ cũng như điều chỉnh cơ cấu."
Cuốn quy hoạch này của thành phố Nam Sơn, không nghi ngờ gì cũng tồn tại định hướng tổng thể lấy GDP làm trên hết, tạm thời không bàn tới. Để tính toàn vẹn trong việc thuật lại một loạt sự kiện ở giai đoạn sau của báo cáo điều tra này, nay chỉ trích lục phần sủa sưa phần sáu của quy hoạch đó — các dự án trọng điểm, như sau:
Các dự án trọng điểm trong thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11" từ năm 2005 đến năm 2010 của thành phố Nam Sơn tổng cộng có mười hai dự án, sự biên soạn của những dự án này tổng thể xoay quanh tư duy phát triển "Ngũ niên lần thứ 11" của thành phố Nam Sơn, là yếu tố quyết định và sự bảo đảm quan trọng để quy hoạch "Ngũ niên lần thứ 11" của Nam Sơn được hoàn thành thuận lợi. Các dự án trọng điểm chia thành ba loại:
Loại dân sinh
Dự án xây dựng thành mới phía Nam Nam Sơn, lập kế hoạch đến cuối thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11", tại khu vực phía Nam thành phố Nam Sơn hiện tại, xây dựng một thành mới phía Nam có quy mô dân số hai mươi vạn người. Tổng đầu tư cơ sở hạ tầng thành mới là hai tỷ hai trăm triệu nhân dân tệ. Bao gồm mạng lưới đường sá ba dọc ba ngang, trung tâm hội nghị triển lãm, khu mới chính vụ, ngành dịch vụ hỗ trợ, v.v.. Thành mới dự định khởi công vào đầu năm 2006, cuối năm 2008 bắt đầu hình thành quy mô, cuối thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11" cơ bản hình thành.
Khu mới nhà ở bảo đảm Nam Sơn. Để cơ bản giải quyết vấn đề nhà ở cho dân nghèo Nam Sơn, từ khi bắt đầu "Ngũ niên lần thứ 11" cho đến cuối "Ngũ niên lần thứ 11", do tài chính thành phố Nam Sơn đầu tư năm tỷ nhân dân tệ, xây mới hai vạn căn nhà ở mang tính bảo đảm. Nhà ở mang tính bảo đảm tập trung tương đối, sau khi xây dựng xong sẽ trở thành tiểu khu hình mẫu, giải quyết vấn đề nhà ở cho gần tám vạn người thu nhập thấp.
Loại cơ sở hạ tầng
Cao tốc Nam Sơn. Tranh thủ sự phê duyệt lập án của quốc gia đối với cao tốc Nam Sơn, hoàn thành công tác chuẩn bị tiền kỳ trước cuối năm 2006, đầu năm 2007 chính thức khởi công. Thiết kế cao tốc có tổng chiều dài bảy mươi lăm ki-lô-mét, đầu tư chín tỷ tám trăm triệu nhân dân tệ. Sau khi xây dựng xong sẽ trở thành tuyến đường cao tốc Bắc Nam của Nam Sơn, nối liền cao tốc Giang Nam ở phía Nam, qua Trường Giang ở phía Bắc, kết nối cao tốc Giang Bắc.
Cải tạo thành cũ. Tiến hành cải tạo toàn diện thành cũ hai khu vực Bắc Nam của khu đô thị Nam Sơn, tập trung cải tạo mạng lưới đường sá. Tổng đầu tư kế hoạch là năm trăm triệu nhân dân tệ, hoàn thành trước cuối năm 2007.
Loại công nghiệp
Nâng cấp cải tạo ngành tơ lụa Nam Sơn. Trong thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11", đầu tư hai tỷ, tiến hành mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng, tăng cường hiệu quả, nâng cấp cải tạo toàn diện đối với ngành tơ lụa Nam Sơn. Trên cơ sở tập đoàn tơ lụa Nam Sơn hiện có, tổ chức lại thêm từ một đến hai tập đoàn tơ lụa tư nhân. Phấn đấu đến cuối thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11", tập đoàn tơ lụa có thể chính thức trở thành doanh nghiệp lên sàn.
Xây dựng thành phố máy mỏ. Đầu tư ba tỷ nhân dân tệ, tiến hành đổi mới kỹ thuật và nâng cấp kỹ thuật, tích hợp các doanh nghiệp máy mỏ hiện có của toàn thành phố, trên cơ sở bốn tập đoàn doanh nghiệp ban đầu, tích hợp thành lập hai tập đoàn doanh nghiệp quy mô lớn, dốc sức phấn đấu đến cuối thời kỳ "Ngũ niên lần thứ 11", cả hai tập đoàn đều có thể thuận lợi lên sàn.