HỌ TRẦN
Vừa qua, ghé vô trường K., gặp Lê Anh Dũng, tôi mau miệng hỏi: «Giải mã truyện Tây du của anh tái bản tới đâu rồi?» Anh tặc lưỡi: «Tái bản chưa xong đã bị bá tánh luộc rồi!»
«Tang chứng» là đây. Bản kéo lụa, đóng kim sắt sơ sài, nét chữ nhòe nhoẹt, hình ảnh lem nhem. Điều trước đây bạn bè cảnh giác anh đã thành sự thực. Sách phát hành đầu năm 1993, hai tháng hết sạch. Chỗ phát hành hỏi thêm, người đọc vẫn có nhu cầu. Nhưng anh muốn tái bản có sửa chữa đàng hoàng và tăng bổ cho phong phú hơn. Đang chờ giấy phép. Nhưng bọn luộc sách có cần chờ chi!
(...) Nhìn cái logo nhà xuất bản in lem nhem ở bìa ngoài cuốn sách «luộc», tôi muốn hỏi: «Nhà xuất bản biết rồi, giúp nhau được gì không?» Nhưng nghĩ lại, hỏi có khi thừa...
Bạn tôi ơi, anh phải đâu là một nạn nhân lẻ loi của tệ trạng này. Hôm ở chỗ anh, tôi không kịp nghĩ ra câu gì gọi là an ủi, sẻ chia. Tôi đã định xui anh bắt chước A Q, hãy coi đây là thắng lợi tinh thần, vì cuốn sách đầu tay của anh đã được thị trường gián tiếp khẳng định, cho dù... thô bạo. Thử nghĩ, anh cạy cục hơn một năm nay không tái bản được, thì bây giờ sách anh đã được tới tay thêm hàng ngàn người đọc, mà anh khỏi mất công làm phiền ai chuyện xin phép xin tắc, khỏi lo chạy nhà in, khỏi lo kiếm tiền in sách, khỏi lo kiếm chỗ phát hành,... anh khoẻ quá, mà thiên hạ cũng có Giải mã truyện Tây du đọc lai rai. Bọn luộc sách coi vậy chứ làm ơn cho anh nhiều lắm đấy!
Anh biết không, những ý nghĩ «dớ dẩn» đó khiến tôi suýt nữa đã khuyên anh hãy coi như viết sách cũng là một cách làm... công quả. Ai bảo anh chọn chi cái nghề văn chương bạc bẽo. Viết tồi, sách ế, phận mình mình chịu. Sách may phúc bán được, bá tánh bèn đem «luộc», cũng phận mình mình chịu. Xét cho cùng, có lẽ cũng đáng đời anh lắm. Cứ nghĩ lại mà coi.
Báo Người lao động, ngày 04.11.1994
