Thời đại lớn đòi hỏi có những con người vĩ đại. Họ là những người anh hùng không ai biết đến, là những người giản dị khiêm tốn không có cái vinh quang và lịch sử như của Napoleon. Nhưng đem tính cách của họ ra mà phân tích thì ta thấy nó có thể làm lu mờ cả quang vinh của Alexander Đại đế. Ngày nay, trên các nẻo đường Praha, chúng ta có thể gặp một người đàn ông ăn mặc tồi tàn, một người không hề biết mình có ý nghĩa gì trong lịch sử của thời đại lớn lao mới. Người đàn ông ấy khiêm tốn rảo bước trên đường đi của mình, không làm phiền ai và cũng chẳng bị các nhà báo làm phiền để xin được phỏng vấn anh. Nếu mà bạn hỏi anh tên là gì, thì anh ấy sẽ trả lời một cách đơn giản và khiêm tốn: “Tôi là Švejk…”
Vâng, người đàn ông trầm lặng, khiêm tốn và ăn mặc xấu xí đó quả đúng là người lính tốt Švejk ngày nào. Đó là một người anh hùng, một con người dũng cảm mà mọi công dân của Vương quốc Bohemia dưới thời nhà nước Áo đều nói đến, và vinh quang của anh cũng không bị lãng quên cả ở giai đoạn nhà nước Cộng hòa.”⦾
Tôi rất quý mến người lính tốt ấy. Viết về Vận mệnh của Švejk trong Đại chiến Thế giới, tôi tin chắc rằng tất cả các bạn sẽ có cảm tình với người anh hùng khiêm tốn không tên tuổi ấy. Anh không đốt đền thờ nữ thần ở Ephesus, như kẻ ngu ngốc Herostratos đã làm, để được viết đến trên báo chí và đưa vào sách tập đọc ở nhà trường.
Và như vậy là đủ.
JAROSLAV HAŠEK
← Bohemia, tiếng Anh: Kingdom of Bohemia, là nhà nước tiền thân của Tiệp Khắc trước đây (1918–1992, gồm Séc và Slovakia) và Cộng hòa Séc ngày nay (từ 1993). Đó là Vương quốc ở địa phận miền Tây Cộng hòa Séc ngày nay, mang tên là Séc, phía đông giáp Morava (một vùng lịch sử của Cộng hòa Séc ngày nay), phía tây giáp Đức, phía nam giáp Áo, phía bắc giáp Ba Lan. Cái tên Bohemia, (hay Boiohaemum) là tên của một bộ tộc người Celt ở châu Âu, một chi nhánh của họ sống tại địa phận Séc từ thế kỷ thứ 4 TCN. Vương quốc Bohemia (được thành lập trên cơ sở Công quốc Bohemia, từ thế kỷ 10 đến 13), tồn tại từ thế kỷ 13 đến năm 1918, thuộc quyền cai trị của các triều đại ở châu Âu như nhà Luxemburg, nhà Jagellon, nhà Habsburg và nhà Habsburg-Lothringen. Năm 1918, nhà nước quân chủ Áo–Hung (1867–1918) của triều đại Habsburg-Lothringen sụp đổ, đánh dấu sự ra đời của nhà nước Cộng hòa Tiệp Khắc theo chính thể cộng hòa. (Người dịch – ND. Các chú thích trong sách đều của người dịch, trừ khi có ghi chú khác.)
