Ngày 1 tháng 2.
Ngày trực cuối cùng.
"Thuật toán và kiến trúc đại thể thì tôi đã có manh mối, vấn đề hiện tại là, khi tôi viết xong chương trình trí tuệ nhân tạo này, vẫn cần thiết bị và thời gian. Nếu có thể tìm được kênh để mượn siêu máy tính thì là tốt nhất." Cố Thụ thấy Dương Triết có vẻ khó hiểu, bèn giải thích: "Phần cứng càng mạnh mẽ càng đem lại sức mạnh tính toán lớn hơn, trí tuệ nhân tạo ban đầu không hề thông minh, cần tiêu tốn năng lực tính toán để tiến hành học tập..."
Dương Triết: "Xin lỗi, năng lực tính toán là gì vậy?"
Cố Thụ nghẹn họng nửa ngày, dường như không biết cách giải thích thế nào với người chưa từng học chuyên ngành khoa học máy tính, cuối cùng nặn ra một câu: "Khả năng tính toán của máy tính, chính là kiểu mỗi giây tính toán mấy trăm triệu lần mà chúng ta thường nghe thấy ấy."
Dương Triết ngẩn ngơ gật đầu.
"Đáng tiếc công việc làm thêm của chúng ta sắp kết thúc rồi, bắt đầu từ ngày mai sẽ không thể mượn máy tính trong phòng máy để làm việc riêng nữa. Hơn nữa, cấu hình máy tính ở đây quá kém, sức mạnh tính toán yếu ớt, dùng để chạy phần mềm trí tuệ nhân tạo do tôi thiết kế thì tiến độ nhất định sẽ rất chậm chạp. Giá mà có thiết bị nào khá khẩm một chút thì tốt biết mấy, tiếc là chiếc laptop nhỏ của tôi là hàng cũ mua ở chợ đồ cũ với giá 500 tệ, thực sự chẳng có tích sự gì. Các bạn học khác phần lớn cũng dùng laptop, mà hầu như toàn là dòng mỏng nhẹ, đến cả dòng Alienware cũng chẳng có."
Dương Triết mỉm cười.
"Không sao, máy tính để bàn trong ký túc xá của tôi chính là máy cấu hình cao đấy! Tối nay dẫn cậu đi xem!"
Cố Thụ vui mừng khôn xiết: "Thật á? Thế thì tuyệt quá!"
Dương Triết vốn định ngồi lại chỗ máy tính của mình, nhưng anh vô tình liếc qua màn hình máy tính của Cố Thụ một cái, lại không bước đi được nữa.
Trên màn hình là một cảnh tượng rất kỳ lạ, nền trắng kẻ ô, bên trên có rất nhiều điểm màu đen nhỏ đang hoạt động, trông giống như những con côn trùng vậy.
"Cái này là gì thế?" Dương Triết rất tò mò.
"Đây là cellular automata." Cố Thụ nói.
"Cố lão ca, đừng thế chứ, nói tiếng người đi!" Dương Triết kêu trời.
Cố Thụ suy nghĩ một lúc, chỉ vào màn hình hỏi: "Cậu nhìn những hình vẽ do mấy điểm nhỏ này hợp thành, cứ động qua động lại thế này, có rất giống sinh vật sống không?"
"Hơi giống..."
"Từ tiếng Anh tôi vừa nói, dịch ra có nghĩa là tự di động tế bào, nó có một cách gọi hơi nổi tiếng hơn ở Trung Quốc, gọi là 'Trò chơi sự sống'!"
Tự di động tế bào (cellular automata) là do John von Neumann đề xuất nhằm mô phỏng chức năng tự sao chép vốn có của hệ thống sinh học.
Nói một cách đơn giản, nó mô phỏng quá trình tiến hóa phức tạp của tế bào sinh vật thông qua phương thức mô hình hóa và mô phỏng trên máy tính.
Bằng cách thiết lập các quy tắc phù hợp với sự sinh tồn và phát triển của sinh vật, nó có thể mô phỏng các hành vi khác nhau của sinh vật, bao gồm sinh trưởng, suy thoái, cái chết, sinh sản, và rất nhiều hành vi kỳ lạ khác.
Cố Thụ cho Dương Triết xem rất nhiều ví dụ về "Trò chơi sự sống".
Từng hình khối hình học được cấu thành từ các hạt vi mô, theo các đường quét do cài đặt phần mềm liên tục quét qua, mỗi vòng đều sẽ có một số thay đổi. Chúng liên tục chuyển động trên màn hình máy tính, tựa như thực sự có sự sống.
Cố Thụ cảm thán: "Nếu chúng phức tạp hơn nữa, sẽ sở hữu các hành vi giống sinh vật hơn. Chính tôi là người thông qua việc thử nghiệm liên tục, để chúng va chạm, kết hợp, phát triển và biến đổi, giống như đang quan sát sự sinh sôi nảy nở của một loài vậy."
"Là một nhà phát triển trí tuệ nhân tạo, tôi thích những trò chơi như thế này." Cố Thụ xúc động nói, "Tôi thường nghĩ, những mô hình đồ họa nhỏ bé này, có lẽ cũng là một loại sinh sống, chỉ là chúng sống trong thế giới dữ liệu, là một dạng sinh mệnh được số hóa. Chúng cũng sẽ chết đi trong cô độc, sẽ kết hợp với nhau để sinh sôi, sẽ hình thành nên một bộ tộc nhỏ hưng thịnh, cũng sẽ vì sự phá hoại của một kẻ ngoại lai mà đứng trước bờ vực tuyệt chủng... Chúng ta đã tạo ra sinh mệnh dữ liệu bằng máy tính, vậy còn chúng ta, liệu có phải là sinh mệnh do một sự tồn tại nào khác tạo ra hay không?"
Dương Triết ngẩn ngơ lắng nghe, hồi lâu mới nói: "Người anh em, suy nghĩ của cậu triết lý thật đấy. Thêm nữa, hay là để tôi giới thiệu cho cậu vài cuốn tiểu thuyết lưu phái sáng thế để xem nhé?"
---❊ ❖ ❊---
Buổi tối, Dương Triết nằm trên giường.
"Sinh mệnh dữ liệu sao? Đợi khi Cố Thụ làm xong trí tuệ nhân tạo, cài vào máy tính của tôi, tôi cũng có thể mở mang tầm mắt rồi."
"Trò chơi sự sống hình như khá thú vị đấy, sau này có thời gian phải tra cứu một chút mới được."
Dương Triết suy nghĩ một lúc, tạm gác chuyện này lại, nghiên cứu tình hình của bản thân trước mới là quan trọng.
Kể từ khi ra viện, anh vẫn luôn bận rộn, thực sự không có thời gian để ngẫm nghĩ về chuyện của mình.
"Tôi nhớ lúc ở trong bệnh viện, rõ ràng đã cảm nhận được có 'thông tin' ở trong chiếc bình mà. Rốt cuộc thứ thông tin này là cái quái gì?"
"Còn nữa, nguyên lý vận hành của cơ sở dữ liệu là gì? Tại sao nó có thể quản lý nhiều dữ liệu như vậy mà không bị đơ cứng như đại não của tôi? Nó mang sẵn năng lực tính toán sao?"
Dương Triết lấy chiếc bình từ trong đầu ra. Nếu lấy máy tính ra làm phép so sánh, chiếc bình có thể coi là phần cứng, cơ sở dữ liệu có thể coi là phần mềm, còn năng lực tính toán chắc là do chiếc bình cung cấp rồi!
Anh tĩnh tâm giao tiếp với chiếc bình, lại một lần nữa cảm nhận được "thông tin" bên trong chiếc bình.
Rốt cuộc thì khối thông tin này là gì?
Cho đến nay vẫn chưa hiểu rõ.
Anh chỉ nhớ lúc ban đầu mình muốn sử dụng cơ sở dữ liệu để quản lý dữ liệu, khối thông tin này liền đột nhiên vỡ ra một mảng, tiếp theo anh liền phát hiện trong chiếc bình có thêm một thứ cần anh trao cho nó hình thái. Lúc đó anh hoàn toàn không biết nên trao cho nó hình thái gì, liền tiện tay tạo ra một khối hình lập phương, đây chính là cơ sở dữ liệu ngày nay.
"Năng lực tính toán..."
Theo tiếng gọi trong lòng Dương Triết, "thông tin" trong chiếc bình đã xảy ra thay đổi.
Nó lại một lần nữa vỡ vụn ra.
Ngay khoảnh khắc các mảnh vỡ rơi xuống.
Khối hình lập phương vừa nãy vẫn còn đang tỏa ra ánh sáng rực rỡ dịu dàng, bất ngờ vụt tắt.
Một đoàn ánh sáng vạn màu sắc lại xuất hiện ở trong chiếc bình.
"Đây là cái gì?"
Dương Triết vô cùng kinh hãi. Trong cảm nhận của anh, cơ sở dữ liệu chìm trong tĩnh mịch tuyệt đối, hoàn toàn không thể tiến hành lưu trữ và truy xuất dữ liệu.
Anh thử điều khiển khối hình lập phương, khối hình lập phương vẫn có thể bay lượn, chỉ là đã tối sầm lại hoàn toàn, cũng không thể phát huy công năng nữa.
Ngay sau đó, tầm nhìn của anh lại bị thu hút bởi đoàn ánh sáng trong chiếc bình.
Đoàn ánh sáng này lấp lánh muôn màu, đẹp đến cực điểm, rất giống với ánh sáng rực rỡ từng thắp sáng trong cơ sở dữ liệu.
Dương Triết chợt bừng tỉnh.
"Chẳng lẽ, chính ánh sáng rực rỡ này đang chống đỡ cho sự vận hành của cơ sở dữ liệu?"
Dương Triết đặt sự chú ý lên đoàn ánh sáng màu.
Đoàn ánh sáng hô ứng với anh, đòi hỏi một hình thái.
Cảm giác rất giống lúc hình thành cơ sở dữ liệu nhỉ?
"Tôi thực sự không biết nặn hình thái... Hay là, chọn hình cầu đi vậy."
Dương Triết cảm thấy đoàn ánh sáng rất sáng, rất giống một ngôi sao, vậy thì cứ để nó trở thành hình cầu tiêu chuẩn của một ngôi sao là được.
Ánh sáng lóe lên, bên trong chiếc bình, hình thái mới bắt đầu ngưng tụ.
Nó ngưng tụ hoàn tất chỉ sau vài phút.
Khoảnh khắc hoàn thành, Dương Triết liền hiểu rõ công năng của nó, đồng thời, cũng có được quyền kiểm soát tuyệt đối đối với nó.
Khối hình cầu rực rỡ như một ngôi sao từ từ bay lên, rời khỏi chiếc bình, lơ lửng giữa không trung.
Nó phát ra thứ ánh sáng rực rỡ hơn cả cơ sở dữ liệu trước đó, màu sắc ánh sáng của nó liên tục biến đổi, đẹp đến lạ thường.
Dương Triết có thể cảm nhận được, nó có một công năng cực kỳ quan trọng.
Tâm niệm vừa động, quả cầu ánh sáng phắt một tiếng bay vụt lên đỉnh đầu anh, toàn bộ ánh sáng rực rỡ giống như có sinh mệnh chui tuột vào trong đại não.
Đợi một lát sau, Dương Triết mới mặc xong quần áo, tung người trèo xuống giường, mở máy tính lên.