Rồi sau đó chúng ta đã làm gì? - Ông hỏi. Nàng đáp.
- Chỗ ấy thật kỳ lạ. Em không thể nhớ được gì cả.
- Thế em có nhớ lúc bắt đầu chuyến safari không?
- Em nhớ. Nhưng không rõ lắm. Em nhớ những người phụ nữ đội những chiếc lọ trên đầu, theo lối mòn xuống bờ nước, nhớ cả đàn ngỗng, tiếng địa phương gọi là toto bơi tới bơi lui trên mặt nước. Em nhớ cả đàn di chuyển rất chậm và chúng luôn di chuyển cả đàn đi xuống hoặc đi lên. Có cả một con nước thật lớn nữa, những ngôi nhà màu vàng và luồng nước chạy dọc bên cạnh hòn đảo ở ngoài khơi. Gió thổi không ngừng nên không có ruồi, muỗi. Có một mái nhà, một sàn nhà bằng bê-tông và những cây cột chống mái ấy; suốt ngày đêm gió thổi qua chúng. Và dẫu cho ngày hay đêm thì thời tiết cũng mát mẻ và thật dễ chịu.
- Em có còn nhớ khi thuyền độc buồm to lớn tiến vào và tròng trành trên con sóng?
- Vâng, em nhớ con thuyền ấy và cả đám thủy thú rời boong lên bờ đi trên lối mòn, bầy ngỗng sợ chúng và cả phụ nữ cũng sợ chúng.
- Đấy là ngày chúng mình bắt được nhiều cá nhưng phải vào bờ bởi sóng lớn.
- Em nhớ chuyện ấy.
- Đến nay anh vẫn còn nhớ rõ - Nàng nói - Đừng có nhớ nhiều quá.
- Anh lấy làm tiếc là không bay đến Zanzibar - Ông nói - Bờ biển phía bên trên chỗ ta đứng là nơi đáp máy bay tuyệt vời. Người ta có thể đáp xuống và cất cánh ở đấy rất dễ dàng.
- Chúng mình có thể thường xuyên đi đến Zanzibar. Hiện tại, đừng có cố mà nhớ nhiều nữa. Anh có thích nghe em đọc không? Có nhiều thứ trong những tờ New Yorker mà chúng mình chưa đọc.
- Đừng, đừng đọc - Ông nói - Chỉ trò chuyện thôi. Hãy nói về những ngày tươi sáng.
- Anh có muốn biết thời tiết bên ngoài như thế nào không?
- Trời đang mưa - Ông nói - Anh biết mà.
- Trời đang đổ cơn mưa lớn - Nàng bảo ông - Không có du khách nào ra ngoài trong lúc thời tiết như thế này. Gió rất mạnh, chúng mình chỉ có thể ngồi yên bên lò sưởi này thôi.
- Dẫu sao chúng mình cũng có thể. Anh không quan tâm đến họ nữa. Anh chỉ thích nghe họ nói.
- Một đôi người tệ quá - Nàng nói - Nhưng vài người lại rất tử tế. Em nghĩ rõ là những người tử tế nhất đi đến Torcello.
- Điều ấy hoàn toàn chính xác - Ông nói - Anh đã không nghĩ về điều dó. Thực ra nơi này chẳng có gì để họ ngắm nếu bản thân họ không thật xinh đẹp để ngắm nhau.
- Em pha cho mình một ly nhé? - Nàng đề nghị - Mình biết đấy, em là một y tá rất tồi. Em đã không được học vả lại cũng chẳng có chút năng khiếu gì. Nhưng em có thể pha thức uống.
- Ta uống đi.
- Mình muốn uống gì?
- Gì cũng được. - Ông đáp.
- Em sẽ khiến mình ngạc nhiên. Em xuống dưới nhà pha đây.
Ông nghe tiếng cánh cửa mở rồi đóng và bước chân nàng xuống cầu thang, ông nghĩ, mình phải buộc nàng đi chơi một chuyến. Mình phải nghĩ ra cách để thực hiện. Mình phải tính toán cái gì đó thực tế một chút. Giờ đây, mình phải chịu cảnh này cho đến cuối đời, mình phải nghĩ cách để không làm hại cuộc đời nàng, để không hủy hoại đời nàng. Nàng rất dịu dàng nhưng nàng được sinh ra không phải để làm việc này. Ý mình là cái kiểu tử tế này. Ý mình là cứ tử tế mỗi ngày rồi chôn vùi cả cuộc đời trong sự hy sinh ấy.
Ông nghe tiếng nàng lên cầu thang và để ý sự khác lạ của bước chân khi nàng đang mang hai chiếc cốc so với lúc đi không. Ông nghe tiếng mưa chạm vào kính cửa sổ và ông ngửi thấy mùi gỗ sồi đang cháy trong lò sưởi. Khi nàng vào phòng, ông chìa tay đón cốc rượu, nắm giữ nó rồi cảm thấy nàng đưa cốc của mình chạm cốc ông.
- Đây là thức uống cũ của chúng mình được pha nơi này - Nàng nói - Campari, Gordon pha với đá.
- Anh lấy làm mừng rằng em không phải là hạng người luôn mở miệng than vãn “khổ quá”.
- Đúng - Nàng nói - Em chưa bao giờ nói như thế. Chúng mình đang ở trong vận bĩ mà.
- Hãy đứng vững trên đôi chân khi cơn khủng hoảng đã lên đến đỉnh điểm - Ông nói - Em có còn nhớ lúc chúng ta bỏ thành ngữ này không?
- Đấy là lúc xảy ra với con sư tử của em. Nó là con sư tử thật kiêu hùng đấy nhỉ? Em không thể đợi cho đến lúc chúng mình nhìn thấy nó.
- Anh cũng không thể. - Ông nói.
- Em lấy làm tiếc.
- Em có nhớ ta bỏ thành ngữ ấy lúc nào không?
- Em gần như nhắc lại được nó.
- Anh biết, - Ông bảo nàng - chúng ta đã cực kỳ may mắn khi đến đây. Anh nhớ rõ nó đến nỗi có thể sờ được. Đấy là một từ mới và chúng ta sẽ bỏ nó nhanh thôi. Nhưng nó thực sự tuyệt vời. Khi nghe tiếng mưa, anh có thể thấy nó rơi trên những phiến đá, trên dòng kênh và trên mặt phá rồi anh biết hình dáng cây cối cong theo từng đợt gió và cả hình bóng nhà thờ, tháp chuông hiện lên trong những luồng ánh sáng. Chúng ta sẽ không thể đi đến nơi nào tốt hơn nữa cho anh đâu. Nơi này thực sự lý tưởng. Chúng ta có radio, máy cát xét ghi âm thật tốt và anh sẽ viết tốt hơn những gì có thể. Nếu người ta có thời giờ nghe băng thì sẽ học được nhiều từ. Anh có thể làm việc chậm, có thể thấy được từ ngữ khi phát âm ra chúng. Nếu chúng sai thì anh nghe chúng sau, rồi anh có thể bỏ đi, làm việc trở lại cho đến khi tìm được từ đúng. Em yêu, nhưng bằng nhiều cách khác nhau chúng ta vẫn không thể tìm ra từ tốt hơn.
- Ồ, Philip.
- Cứt - Ông nói - Bóng tối thì chỉ là bóng tối. Cái này thì thực sự chẳng giống như bóng tối. Anh có thể nhìn thấy bên trong rất rõ và bây giờ đầu anh lại khá hơn lúc nào hết, anh có thể nhớ và hình dung rõ. Em cứ đợi xem. Hôm nay anh đã chẳng nhớ tốt hơn đó sao?
- Lúc nào anh cũng nhớ tốt cả. Và anh sắp khỏe.
- Anh khỏe - Ông nói - Bây giờ nếu em...
- Nếu em cái gì?
- Nếu em đi xa một thời gian để nghỉ ngơi và thay đổi không khí.
- Anh không cần em nữa hay sao?
- Dĩ nhiên là anh cần em, em yêu.
- Vậy thì tại sao ta lại bàn chuyện em ra đi? Em biết mình chăm sóc anh không khéo nhưng em có thể làm nhiều thứ mà những người khác không thể vả lại chúng mình yêu nhau mà. Anh yêu em, anh biết điều đó và chúng mình biết những điều mà không một người nào khác biết.
- Chúng ta đã làm nhiều thứ tuyệt vời trong bóng tối. - Ông nói.
- Và chúng mình cũng làm nhiều thứ tuyệt vời vào ban ngày.
- Em biết anh thích bóng tối. Bằng cách nào đó, nó là chất xúc tác.
- Đừng có lừa dối nhiều quá - Nàng nói - Anh không cần phải tỏ ra quá kiêu hãnh đến thế đâu.
- Nghe trời mưa kìa - Ông nói - Bây giờ thủy triều thế nào rồi?
- Đã rút xuống và gió lại đẩy nước rút xuống xa bờ hơn. Người ta gần như có thể đi bộ đến Burano.
- Tất cả ngoại trừ một nơi - Ông nói - Có nhiều chim không?
- Chủ yếu là nhạn và mòng biển. Chúng đỗ trên dải đất và khi bay lên, gió cuốn chúng đi.
- Không có người nào trên bờ à?
- Có vài người đang làm gì đó trên phía dải đất mà chỉ lộ ra khi có gió và thủy triều như thế này.
- Em có nghĩ đã sang xuân chưa?
- Em không biết - Nàng nói - Hẳn thời tiết chưa phải là mùa xuân đâu.
- Em đã uống hết cốc của mình rồi chứ?
- Sắp xong. Sao anh không uống đi?
- Anh đang để dành.
- Uống đi - Nàng nói - Khi anh không thể uống thì nó không tệ hơn à?
- Không đâu, em biết đấy - Ông nói - Những gì anh nghĩ khi em xuống dưới nhà là em có thể đi đến Paris, sang London, em sẽ gặp gỡ nhiều người, sẽ cảm thấy vui vẻ rồi khi em quay lại lúc ấy hẳn mùa xuân và, em có thể kể cho anh nghe mọi chuyện.
- Không. - Nàng nói.
- Em nghĩ làm như thế mới là thông minh - Ông nói - Em biết đây là công việc kéo dài chán ngắt, chúng ta phải biết cách tự mình thu xếp. Anh không muốn làm em mệt mỏi. Em biết...
- Em ước sao anh đừng nói “em biết” quá nhiều.
- Em hiểu chứ? Đấy là một trong số những vấn đề. Anh đã học được cách nói mà không tỏ vẻ bực bội. Khi quay lại, hẳn em sẽ phát điên vì anh.
- Anh sẽ làm gì vào ban đêm?
- Ban đêm thì dễ thôi.
- Em chắc thế. Em nghĩ hẳn là anh cũng đã học được cách ngủ rồi.
- Anh sắp - Ông bảo nàng rồi uống hết nửa cốc - Đấy là một phần của Kế hoạch. Em biết đấy là cách nó diễn ra. Nếu em đi xa, xả hơi một thời gian thì lương tâm anh sẽ thanh thản. Rồi lần đầu tiên trong đời, với lương tâm thanh thản ấy, anh dễ dàng chìm vào giấc ngủ. Anh sẽ lấy một cái gối, hiện thân cho lương tâm trong sạch của mình, ôm choàng qua nó rồi buông chùng ra khi ngủ. Nếu anh thức giấc bởi bất kỳ một sự kiện kỳ lạ nào đó thì anh chỉ tư đuy về những ý tưởng bẩn thỉu, hạnh phúc, quyến rũ mà thôi. Hoặc anh se hồi tưởng lại mọi chuyện. Em biết anh muốn em được vui vẻ.
- Xin đừng nói “em biết” nữa.
- Anh đã cố tập trung để không nói. Nó đã bị ngăn lại nhưng rồi anh lại quên và hạ chắn ngăn xuống. Dẫu sao thì anh cũng chẳng muốn em làm con chó dẫn đường.
- Em không phải và anh biết điều đó. Nếu có thì tự nguyện dẫn đường chứ không phải bị bắt dẫn đường.
- Anh biết điều ấy - Ông bảo nàng - Đến ngồi đây, em có bực mình không?
Nàng đến ngồi cạnh ông trên giường, cả hai nghe mưa nặng hạt rơi lên kính cửa sổ, ông cố không xoa đầu nàng và sờ khuôn mặt đáng yêu của nàng theo cách những người mù thường làm, nhưng chẳng còn cách nào khác để có thể chạm khuôn mặt ngoại trừ cách ấy. Ông ôm chặt nàng và hôn lên đỉnh đầu nàng. Hôm khác, mình sẽ phải cố thêm lần nữa, ông nghĩ. Mình không để là một kẻ quá ngốc về chuyện này. Thịt da nàng mới mịn màng làm sao, mình rất yêu nàng nhưng đã làm nàng thiệt nhiều quá, mình phải học cách chăm sóc nàng tốt hơn bằng cách mà mình có thể. Nếu mình nghĩ về nàng và chỉ nghĩ về nàng thôi thì mọi chuyện sẽ ổn cả.
- Giờ thì anh không nói “em biết” nữa - Ông bảo nàng - Chúng ta có thể bắt đầu từ đó.
Nàng lắc đầu và ông thấy nàng run rẩy.
- Anh cứ nói nếu anh muốn. - Nàng nói rồi hôn ông.
- Đừng khóc, thiên thần của anh. - Ông nói.
- Em không muốn anh ngủ với bất kỳ cái gối bẩn thỉu nào. - Nàng nói.
- Anh sẽ không. Không với bất cứ một cái gối bẩn thỉu nào.
- Dừng lại đi - Ông thầm nhủ - Dừng ngay lại đi.
- Ờ kìa, này - Ông nói - Bây giờ ta hay xuống dưới và ăn trưa tại nơi thoải mái trước đây của chúng ta, bên cạnh lò sưởi rồi anh sẽ nói cho em biết em tuyệt vời đến nhường nào và cái gì là vận may thực sự của chúng ta.
- Chúng mình thực sự may mắn.
- Chúng ta sẽ khiến mọi thứ dễ chịu.
- Nhưng em chỉ không muốn bị đuổi đi.
- Không ai đuổi em cả.
Nhưng lúc cẩn thận bám tay vịn và lần bước xuống cầu thang, ông nghĩ mình phải tìm cách bảo nàng đi, bảo nàng đi trước lúc mình có thể làm tổn thương nàng. Bởi lẽ mình chẳng thể làm tốt việc ấy. Đấy là những gì tao hứa với mày. Nhưng mày còn có thể làm được gì khác nữa? Chẳng thể, ông nghĩ. Mày chẳng thể nào làm bất cứ điều gì. Nhưng có lẽ, nếu mày cứ chịu đựng như thế thì mày sẽ thạo việc ấy.
Lê Huy Bắc dịch
