Stanford theo hệ thống học kỳ "quý", khai giảng vào đầu tháng Mười. Nhưng để giúp các sinh viên đặt nền móng vững chắc cho hai năm tới, nhà trường có các lớp dự bị. Giữa tháng Chín, "QPEP" bắt đầu (Quantitative Pre-Enrollment Program, Chương trình Tiền nhập học Định lượng), nói một cách đơn giản, đó chính là trại hè toán học. Khóa học này được mở chuyên cho những sinh viên trước đó không có nền tảng kinh doanh và có môn toán tương đối kém. Trong số hơn 350 sinh viên trúng tuyển năm đó, có hơn 70 người tự nguyện đăng ký tham gia. Những sinh viên vừa mới trúng tuyển với tinh thần hớn hở này, chưa khai giảng đã phải cúi đầu thừa nhận toán học của mình kém, vốn không phải là điều dễ dàng. Nhưng tôi để ý thấy những bạn tham gia không ai có vẻ mặt hổ thẹn cả. Cười cái gì chứ? Toán tôi kém, nhưng tôi biết viết văn đấy! Các cậu có biết không?
Trong bốn ngày diễn ra trại hè, mặc dù thầy giáo đã tuyên bố có thể hỏi bất kỳ câu hỏi nào, nhưng mọi người vẫn giữ thể diện, sợ mình hỏi ra những câu ngớ ngẩn. Một nam sinh dũng cảm liền đứng lên lên tiếng: "Chết tiệt! Thầy có thể dùng ngôn ngữ bình dân để giải thích rốt cuộc 'công cụ phái sinh tài chính' là cái gì không!" Lời này vừa thốt ra, cả hội trường vang lên tiếng vỗ tay nhiệt liệt. Thắc mắc bấy lâu nay mọi người muốn giận mà không dám nói, đã bị anh ấy vạch trần một cách thẳng thắn!
Thế ra chúng ta mới phát hiện: hóa ra không chỉ có mình tôi là hiểu nửa vời các thuật ngữ trên truyền thông, không chỉ có mình tôi đi làm với tâm trạng chột dạ đến thế. Thừa nhận sự vô tri và yếu đuối của bản thân, hóa ra lại mang lại cảm giác giải thoát như vậy!
Một chủ đề khác trong khóa học dự bị là bồi dưỡng đạo đức kinh doanh cho học viên. Năm 2001, nước Mỹ bùng nổ "vụ án Enron", công ty Enron đã lợi dụng các giao dịch với công ty con để thổi phồng lợi nhuận trên sổ sách, lừa gạt các nhà đầu tư. Cuối cùng dẫn đến việc CEO bị truy tố và công ty phá sản. Sau vụ án Enron, lòng tin của người dân nói chung đối với sự trung thực của các CEO đã giảm sút nghiêm trọng, đồng thời thúc đẩy các trường kinh doanh coi trọng giáo dục đạo đức hơn. Trong khóa học dự bị, thầy giáo cùng chúng tôi thảo luận về những bài toán khó về đạo đức mà các nhà quản lý thường gặp phải. Thầy nhấn mạnh rằng các học viên MBA không thể chỉ là một đám máy móc biết tính toán chi li, mà càng nên có lương tâm vượt lên trên những con số.
Lúc đó tôi cảm thấy lớp học này thật nhàm chán, học MBA sao còn phải học môn Công dân và Đạo đức làm gì? Sau khi tốt nghiệp tôi mới chậm rãi nhận ra: dù chỉ là khóa học dự bị, nhưng đây lại là điều mà một MBA đáng lẽ phải học nhất! Biết bao nhà quản lý cực kỳ thông minh, nhưng lại ăn sạch vét sạch. Biết bao nhà quản lý có thành tích rực rỡ, nhưng sổ sách lại có những bản sao (Copy) khác nhau. Làm một MBA thì rất đơn giản, làm một nhà quản lý cũng không khó. Điều khó nhất chính là, dưới trách nhiệm của một MBA và một nhà quản lý, hãy làm một "người tốt"! Một người tốt trung thực, chu đáo, sống tình cảm và có nguyên tắc!
Việc tham gia khóa học dự bị cũng lần đầu tiên giúp tôi được nhìn ngắm khuôn viên trường Stanford. Stanford nằm ở phía nam San Francisco chừng bốn mươi phút lái xe, trong một thị trấn nhỏ mang tên "Palo Alto". San Francisco, Palo Alto, và vùng San Jose ở xa hơn về phía nam chính là Thung lũng Silicon nổi tiếng. Thung lũng Silicon tuy phát triển, nhưng Palo Alto lại là một nơi mang đậm nét thôn quê. Stanford thường được gọi đùa là "nông trại", toàn bộ khuôn viên trường giống như một công viên rừng, trên những sườn đồi nhấp nhô toàn là bãi cỏ, cây cối, sóc và nai. Tòa nhà của trường kinh doanh nằm ở phía cuối Đại lộ Hàng Cọ của trường, viết tắt là "G" (Graduate School of Business). Tôi đứng trước cổng G, hít một hơi thật sâu bầu không khí trong lành, chợt nhớ đến lời của Thoreau: "Tôi chuyển đến sống trong rừng, bởi vì tôi muốn sống một cách nghiêm túc..." Tôi cầu gì được nấy, cuối cùng cũng đã đến nơi có thể hút cạn tinh hoa của sự sống...