Cuộc hành trình đi tìm ý nghĩa của tôi không thực sự bắt đầu cho đến khi tôi quyết định tạo ra sự khác biệt trong cuộc sống của người khác. Tôi nhớ rất rõ ngày mà mình nhận thức được mong muốn này. Lúc đó, tôi là học sinh lớp 4 và cùng cha đi dạo ở địa điểm gặp mặt giáo hội ngoài trời.
Thời ấy, cha là giám mục quản lý 200 mục sư trong một giáo phận rất nhỏ. Mặc dù là lãnh đạo, nhưng vị trí mà ông đạt được trong tim họ cao hơn bất kỳ vị trí chính thức hoặc quyền lực nào mà ông nắm giữ. Cha là người luôn yêu mến và muốn giúp đỡ họ. Vào ngày đặc biệt này, chúng tôi phải mất
30 phút mới đi bộ được gần 100m vì mọi người liên tục chặn ông lại trên đường đi. Họ cảm ơn cha tôi vì những điều tốt đẹp ông đã làm cho họ và những lời khuyên sâu sắc của ông.
Tôi nghe thấy mọi người thường nói tốt về ông và ngay cả những lúc đó, ông vẫn tập trung khuyến khích mọi người. Tôi quan sát khuôn mặt họ lúc cha tôi nói chuyện với họ khi đi ngang qua bãi cỏ và có thể thấy ông trân trọng họ như thế nào. Khi thấy những điều đó làm được gì cho mọi người, tôi biết mình cũng muốn đem món quà như vậy đến cho mọi người. Tôi từng nghĩ, mình muốn được như cha. Mình cũng muốn giúp đỡ mọi người.
Đấy là thời điểm mà trong tôi, mong muốn tạo ra sự khác biệt đã được nhen lên. Khi suy ngẫm về khoảnh khắc nhận thức đó, tôi nhận ra mình không cần phải là người vĩ đại mới có ý tưởng vĩ đại. Rốt cuộc, tôi chỉ là người bình thường, một đứa trẻ đến từ miền Nam Ohio. Nhưng hôm đó, có điều gì đã bừng lên trong tâm can và tôi tin mình có khả năng chạm đến trái tim của mọi người giống cha tôi. Tôi hy vọng nếu tôi tin tưởng bản thân, thì những người khác cũng có thể tin tưởng tôi. Cách duy nhất để làm điều đó là tiếp bước cha tôi vào làm việc trong đoàn mục sư. Tôi muốn dẫn dắt mọi người bằng niềm tin, đối xử tử tế với người khác và đem lòng trắc ẩn đến bất cứ nơi nào tôi đi qua. Tôi sẽ học để trở thành một mục sư và được dẫn dắt bởi Nguyên tắc vàng: Hãy đối xử với người khác như cách bạn muốn được họ đối xử.
Dù coi mình là cậu bé bình thường, nhưng tôi cũng nhận ra tuổi thơ tôi đầy ắp những cơ hội mà rất ít bạn bè cùng trang lứa nhận được. Do đặc thù công việc của cha, ông kết bạn với rất nhiều nhà lãnh đạo tinh thần đáng kính từ khắp nơi trên thế giới. Vì vậy, tôi đã được tiếp xúc với những giáo lý của họ ngay từ khi còn rất nhỏ. Dù không thể cảm nhận được hết những ảnh hưởng của họ đến cuộc đời mình trong thời điểm đó, nhưng chắc chắn tôi có thể nhìn lại và nhận ra những thành quả họ đã tạo ra trên chặng đường đời của tôi. Mỗi cuộc gặp gỡ đã để lại ấn tượng lâu dài, dẫn lối cuộc sống và tương lai của tôi đến với cuộc sống có mục đích và ý nghĩa.
Một trong những cuộc gặp quan trọng đã xảy ra khi tôi khoảng 12 tuổi. Cha đưa tôi đến buổi nói chuyện do Norman Vincent Peale chủ trì tại Thính phòng Tưởng niệm Cựu chiến binh ở thành phố Columbus, bang Ohio. Cha rất ngưỡng mộ Peale. Ông luôn bị thu hút bởi những thông điệp của Peale về sức mạnh của thái độ tích cực. Cha mua tất cả những cuốn sách của Peale và luôn khuyến khích tôi đọc chúng.
Sau khi nghe Peale nói chuyện, tôi ngay lập tức hiểu được sự thu hút đấy. Tôi vẫn còn nhớ khoảnh khắc đi bộ xuống những bậc thang rộng bằng bê tông của Thính phòng Tưởng niệm Cựu chiến binh sau cuộc nói chuyện đó. Cha quay sang tôi và nói: “John này, Norman Vincent Peale là người đàn ông tuyệt vời vì ông ấy đã giúp đỡ rất nhiều người khác.”
Từ thuở thiếu thời, tôi đã sẵn sàng nói với cha về mong muốn và ý định tiếp bước ông, làm việc trong đoàn mục sư. Ngày tôi nói với cha về dự định của mình, ông ôm chầm lấy tôi và nói: “Thật tuyệt, con trai!” Điều đó đã làm rung động trái tim cha. Ông nhìn tôi chăm chú và hỏi: “Điều đó có ý nghĩa như thế nào đối với con?”
“Con sẽ dành cả đời để giúp đỡ mọi người.”
Ông nhìn tôi chăm chú, như thể đang đợi xem tôi có chớp mắt không. Có lẽ ông đang tìm kiếm những dấu hiệu cho thấy tôi còn hoài nghi về dự định của mình. Nhưng tôi chưa từng cương quyết như thế trong đời. Tôi không lảng tránh ánh nhìn của ông vì tôi tự tin. Đây là việc tôi sinh ra để làm.
Cha mỉm cười và nói: “Vậy con sẽ tạo ra sự khác biệt rất lớn, con trai!”
Tôi tin cha đã rất tự hào về việc tôi chọn tôn vinh ông theo cách đó. Và dù ông là nguồn cảm hứng chính, nhưng suy nghĩ về việc giúp đỡ người khác và ảnh hưởng tích cực đến cuộc sống của họ mới là động lực thúc đẩy đam mê của tôi.
Khi tôi tiến gần hơn đến công việc của đời mình, cha bắt đầu tạo điều kiện để tôi trưởng thành và tiếp tục thực hiện mong muốn phục vụ người khác. Ông giới thiệu tôi với các nhà lãnh đạo tài giỏi và đưa tôi đến dự khán những diễn giả có tên tuổi.
Tôi sẽ không bao giờ quên ngày mà cha đưa tôi đến nghe E. Stanley Jones vĩ đại nói chuyện. Cho đến tận lúc này, tôi vẫn coi đây là một trong những trải nghiệm sâu sắc nhất trong cuộc đời. Trên đường, cha kể Jones là một trong những nhà truyền giáo và thần học vĩ đại nhất tính đến thời điểm đó. Mặc dù sinh ra ở Mỹ, nhưng Jones đã dành phần lớn cuộc đời ở Ấn Độ, nơi ông bắt đầu phong trào Đạo viện Thiên chúa giáo. Trong thời gian này, Jones đã trở thành bạn thân của nhiều gia đình và các nhà lãnh tụ Ấn Độ nổi tiếng, gồm cả Mahatma Gandhi. Sau vụ ám sát Gandhi, Jones đã viết cuốn tiểu sử về cuộc đời của nhà lãnh đạo Ấn Độ này. (Đó là cuốn sách đã truyền cảm hứng cho Martin Luther King Jr. đến với tư tưởng bất bạo động trong phong trào đòi quyền công dân). Cuốn sách mô tả Gandhi là hình tượng đầy ảnh hưởng và truyền cảm hứng, đại diện cho công lý của E. Stanley Jones.
Cuối buổi nói chuyện của Jones, cha và tôi đã ghé vào phòng bên cạnh thính phòng, nơi chúng tôi có cơ hội gặp nhà truyền giáo vĩ đại này. Ông là người ít nói, không huyên náo hay quá bệ vệ. Tôi đã bị cuốn hút bởi sự hòa nhã của ông.
Ông nói chuyện với cha tôi một lúc và đến cuối cuộc trò chuyện, cha giải thích rằng tôi thực sự muốn tạo ra sự khác biệt trong cuộc sống của mọi người. Cha muốn E. Stanley Jones cầu nguyện cho tôi và người đàn ông đã sống cuộc đời vĩ đại đó nói ông rất sẵn lòng.
Tôi rất hồi hộp và thấy tim mình đập rộn ràng bên trong lồng ngực. Jones đặt một tay lên vai tôi, còn tay kia đặt lên đầu – trong khoảnh khắc đó, cảm giác an yên đã bao trùm lên tôi. Tôi có thể cảm nhận được sự tồn tại của nó trên khắp cơ thể mình. Hai vai tôi giãn ra và tôi thở phào. Tôi đã cố gắng để chìm đắm trong phút giây đó. Tôi biết, điều này để lại ảnh hưởng sâu sắc đến tôi, đến tâm trí, cơ thể và linh hồn tôi.
“Xin Chúa trao quyền năng cho chàng trai này. Ban cho cậu trái tim nhân ái và giúp cậu trở thành người từ bi,” Jones nói. Giọng nói của ông chất chứa quyền năng. Những lời của ông vẫn vang vọng trong tôi mỗi khi tôi nhớ lại khoảnh khắc đó.
Sau đó, tôi biết chắc E. Stanley Jones đã mang niềm tin đặt vào tôi. Tôi rời khỏi căn phòng và cảm thấy mạnh mẽ hơn, tự tin hơn. Tôi đã được trao tặng một món quà tuyệt vời. Tôi có thể thay đổi thế giới, tôi thầm nghĩ. Tôi đã được chỉ cho một con đường – chỉ về một hướng.
Sau đó tôi nghĩ về Tổng thống Kennedy, người đang tại nhiệm vào thời điểm đó. Tôi nhớ lại câu nói đầy mạnh mẽ và khí chất của ông: “Đừng hỏi tổ quốc có thể làm gì cho bạn. Hãy hỏi bạn có thể làm gì cho tổ quốc.” Lời phát biểu đó đã ảnh hưởng rất lớn đến thế hệ của chúng tôi. Kennedy là nhà lãnh đạo tuyệt vời bởi ông kết nối được với người dân, đặc biệt là tầng lớp thanh niên của đất nước. Tôi là một người trẻ được Kenedy truyền cảm hứng. Bạn bè tôi cũng vậy. Chúng tôi là quốc gia đã sẵn sàng thay đổi và chúng tôi tin mình chính là sự thay đổi.
Tại sao tôi không thể là người tạo nên sự khác biệt? Nó giống như tôi đã được trao tặng tấm biển chỉ dẫn: “Tương lai của bạn → hãy đi theo lối này”. Đây là khoảnh khắc của tôi, số phận của tôi, con đường của tôi và tương lai của tôi đã được định đoạt.
Đột nhiên, những lời nói của thầy Horton, giáo viên lớp 5, chợt ùa về. Vào một ngày nọ, thầy Horton, người mà tôi rất ngưỡng mộ, đã tìm gặp tôi sau giờ nghỉ giải lao và nói: “John, trò rất có khiếu lãnh đạo. Thầy đã quan sát trò trên sân chơi vào giờ nghỉ và tất cả các bạn khác đều làm theo chỉ dẫn của trò. Trò là người quyết định mọi người sẽ chơi trò nào, ai sẽ là đồng đội và dự đoán kết quả sẽ ra sao. Trò rất có tố chất lãnh đạo. Thầy nghĩ sau này trò sẽ trở thành nhà lãnh đạo tuyệt vời.”
Tôi không bao giờ quên những quan sát của thầy hay điều đó có ý nghĩa như thế nào với tôi. Tôi đã luôn coi cha là nhà lãnh đạo truyền cảm hứng tuyệt vời, nhưng thầy Horton mới là người đầu tiên phát hiện ra tố chất lãnh đạo trong tôi. Đó là ngày tôi nhận ra một ngày nào đó, tôi có thể trở thành nhà lãnh đạo. Và dù lúc đó tôi không hiểu hết ý nghĩa của nó, nhưng đó được coi là một dự báo về tương lai của tôi. Gần 20 năm sau, tôi mới hiểu được tầm quan trọng của khả năng lãnh đạo trong hành trình đi tìm ý nghĩa của mình và làm thế nào tôi có thể bổ sung giá trị cho mọi người và tạo ra sự khác biệt.
NGUYỆN Ý BẮT ĐẦU TỪ NHỮNG ĐIỀU NHỎ NHẶT
Tôi tin tất cả chúng ta đều mong muốn trở nên nổi bật, trở thành người quan trọng, có đóng góp, là một phần của sự cao quý và sống có mục đích. Để làm được điều đó, chúng ta cần phải sẵn sàng tập trung vào những người khác. Chúng ta cần phải cống hiến. Hành động có mục đích tôi đã nói đến trong chương trước phải được dẫn lối bởi mong muốn cải thiện cuộc sống của người khác, để giúp họ làm những gì mà họ không thể tự làm. Bạn có đồng ý với tôi không?
Nhiều người chỉ nhìn vào những điều sai trái và nhầm tưởng họ không thể tạo ra sự khác biệt. Thách thức trở nên lớn hơn. Họ nghĩ mình phải làm những việc lớn lao để có cuộc sống ý nghĩa. Hoặc họ nghĩ họ phải đạt đến một điểm nhất định trong cuộc đời mới có thể làm được điều gì đó ghi dấu.
Trong bạn có tồn tại hạt giống nghi ngờ không? Bạn có bao giờ nghĩ mình đang nghĩ hoặc nói: “Tôi sẽ tạo sự khác biệt chỉ khi nào…
Tôi có những ý tưởng thực sự vĩ đại,
Tôi đạt đến một độ tuổi nhất định,
Tôi kiếm đủ tiền,
Tôi đạt đến một cột mốc cụ thể trong sự nghiệp,
Tôi nổi tiếng, hoặc
Tôi nghỉ hưu”?
Không có bất cứ điều nào ở trên là cần thiết để bạn có thể đạt được những thành tựu ghi dấu. Bạn có thể không nhận ra, nhưng sự lưỡng lự chỉ là ngụy biện. Điều duy nhất bạn cần làm để đạt được những thành tựu nổi bật là bắt đầu sống có mục đích – dù bạn ở đâu, bạn là ai, hoặc bạn có gì. Bạn có tin không? Bạn không thể tạo ra ảnh hưởng bằng cách án binh bất động. Cựu huấn luyện viên NFL Tony Dungy từng nói với tôi: “Hãy làm tốt những việc bình thường hơn bất cứ ai khác và bạn sẽ đạt được sự xuất sắc.” Sống có ý nghĩa cũng vậy. Hãy bắt đầu từ những điều bình dị.
Lão Tử từng nói: “Hành trình vạn dặm luôn bắt đầu bằng một bước chân.” Cuộc hành trình của mỗi con người cũng vậy. Khi còn nhỏ, chúng ta phải tập đi. Giờ đây, chúng ta không nghĩ gì đến điều đó, nhưng lúc đó nó có ý nghĩa rất quan trọng.
Mọi điều lớn lao đều bắt đầu với bước đầu tiên. Khi Neil Armstrong đặt bước chân đầu tiên trên Mặt trăng, ông nói: “Đó là bước tiến nhỏ nhoi đối với con người, nhưng lại là bước nhảy vọt của nhân loại.” Nhưng những bước đi đầu tiên của thành tựu đó đã diễn ra từ nhiều thập niên trước. Chúng ta không thể đến được bất cứ đâu nếu không có bước đi đầu tiên. Đôi khi bước đầu tiên rất khó khăn; nhưng có lúc lại rất dễ dàng. Dù là gì đi nữa, bạn vẫn phải thực hiện bước đi đầu tiên nếu muốn đạt được những điều lớn lao.
Bạn không bao giờ biết khi nào thì điều nhỏ bé mà bạn làm cho người khác sẽ trở thành điều lớn lao. Điều đó đúng với Chris Kennedy, golf thủ ở Florida. Vào năm 2014, một người bạn đã đề nghị anh tham gia thử thách Ice Bucket Challenge (Giội nước đá lên đầu) để quyên góp cho tổ chức từ thiện tự chọn. Kennedy đã tiếp tục đưa ra thách thức này với Jeanette Senercia, một người họ hàng của vợ mình, vì cả hai đều thích trêu chọc và thách thức lẫn nhau. Kennedy đã chọn quyên góp cho những bệnh nhân mắc xơ cứng teo cơ một bên (ALS) vì chồng của Jeanette mắc bệnh này. Jeanette đã chấp nhận thử thách, đăng video trên trang Facebook cá nhân và đề nghị thử thách những người khác.5
Mọi điều lớn lao đều bắt đầu từ những khởi đầu bé nhỏ. Trong thế giới kỹ thuật số ngày nay, chúng ta nói về những điều đang lan truyền. Thuật ngữ viral (lan truyền) xuất hiện khi các ý tưởng và sáng kiến được lây lan nhanh chóng. Hầu hết mọi thứ đều bắt đầu bằng một ý tưởng – một tuyên bố táo bạo, một đoạn video trên YouTube, một bức ảnh sáng tạo hoặc đáng nhớ – có thểđược phổ biến rộng rãi và nhanh chóng lan truyền qua Internet.
Ice Bucket Challenge đã sớm lây lan nhanh chóng. Nếu vì lý do nào đó bạn bỏ lỡ nó, bạn có thể quyên tặng cho Hiệp hội ALS hoặc ghi lại video mình thực hiện thử thách giội nước đá và sau đó thách thức ba người khác quyên tiền hoặc giội nước đá.
Đây hóa ra lại là sáng kiến ấn tượng để quyên tiền chống lại một căn bệnh mà nhiều người có thể không biết đến và chưa có động thái hỗ trợ. Tôi đã tham gia vào thử thách này. Tôi biết rõ về căn bệnh ALS, nhưng lại không thường xuyên góp tiền từ thiện. Tôi đã được các đồng nghiệp thách thức và rất vui khi tham gia.
Đa số mọi người đã chọn quyên tiền và bị giội nước. Khi chấp nhận thử thách, tôi quyên tiền và đề nghị ba đứa cháu của mình giội nước đá lên tôi. Chúng không chỉ dùng một, mà tới ba, ba xô nước đá. Mặc dù tôi đã “cầu xin” nhưng cả ba đứa đều thấy rất hào hứng với nhiệm vụ này!
Điều tuyệt nhất là hơn 113,[3] triệu đô-la đã được quyên góp từ tháng 7 đến tháng 9 năm 2014 cho quỹ Ice Bucket Challenge, so với 2,[7] triệu đô-la cùng kỳ năm trước. Như lần cuối cùng tôi kiểm tra, chỉ tính riêng trên Facebook, có hơn 28 triệu người đã đăng tải, bình luận hoặc thích các bài đăng liên quan đến Ice Bucket Challenge. Mục đích của chiến dịch này không chỉ là để quyên tiền mà còn nhằm nâng cao nhận thức cho mọi người. Nhưng chiến dịch đã đạt được cả hai mục đích lớn lao.
Bạn có thể làm gì bây giờ? Khi nghĩ về sự khác biệt, hãy sẵn sàng bắt đầu từ những bước nhỏ. Biết đâu ý tưởng được thúc đẩy bởi niềm đam mê của bạn sẽ đạt được kết quả tương tự như Ice Bucket Challenge của ALS thì sao.
KHỞI ĐẦU KHIÊM TỐN CỦA TÔI
Tôi bắt đầu hành trình tạo ra sự khác biệt với một bước đi rất nhỏ. Vào tháng 6 năm 1969, tôi tốt nghiệp đại học, kết hôn với cô bạn thời trung học, Margaret, và đảm trách vị trí mục sư tại một nhà thờ nhỏ ở vùng nông thôn bang Indiana, trong cộng đồng mang tên Hillham. Thị trấn này có 10 hộ gia đình, hai gara sửa xe và một cửa hàng tạp hóa. Như vậy đã đủ nhỏ chưa?
Tôi mang trong mình rất nhiều hy vọng và năng lượng. Tôi đã sẵn sàng giúp đỡ mọi người, vì vậy tôi xắn tay áo, lao vào công việc. Buổi lễ đầu tiên tôi tổ chức ở Hillham có ba người tham dự. Và hai người trong số họ là Margaret và tôi!
Tôi đã không hề nản chí. Tôi coi đó là một thách thức. Tôi bắt đầu làm những gì có thể để giúp đỡ mọi người trong cộng đồng. Tôi đến thăm những người ốm, tư vấn, mời mọi người đến các buổi lễ và truyền giảng những thông điệp để giúp mọi người cải thiện cuộc sống. Tôi đã làm mọi việc để bổ sung giá trị cho mọi người.
Nhưng bây giờ nhìn lại hơn 45 năm trước, tôi nhận ra một số điều có thể giúp và khuyến khích bạn khởi đầu nhỏ nhưng phải mang trong mình niềm tin lớn lao:
1. Bắt đầu từ nơi bạn đang đứng
Triết gia Parker Palmer từng viết: “Tự do thực sự đến từ nhận thức chúng ta không cần phải cứu thế giới, chúng ta chỉ cần tạo ra sự khác biệt ở nơi chúng ta sống mà thôi”. Đó là những gì tôi đã cố gắng làm. Hillham không giống nơi đáng sống, nhưng lại là nơi tuyệt vời để bắt đầu cuộc hành trình. Hillham là nơi mà tôi học cách trân quý mọi người, làm việc chăm chỉ, trở nên mạnh mẽ, giải quyết vấn đề, hòa thuận với người khác và dẫn dắt bằng cách làm gương. Đó là nơi tôi đã đặt những bước đi đầu tiên hướng tới những điều lớn lao. Ở Hillham, quận nghèo nhất bang Indiana, khi dẫn dắt nhóm nông dân bảo thủ nghèo khó, tôi đã trở thành người thừa thãi.
Một trải nghiệm quan trọng tại Hillham xảy ra chỉ vài tháng sau khi tôi đến. Nhiều người dân còn phải tìm cách mưu sinh, vì vậy tôi cảm thấy họ sẽ được hưởng lợi rất lớn từ những bài giảng về cách điều hành, quản lý thời gian và tài năng. Còn trẻ và thiếu kinh nghiệm, tôi muốn tìm một số nguồn lực để phát triển giáo lý của mình. Tôi đã đến hiệu sách ở Bedford, Indiana, để tìm sự hỗ trợ. Trong hai giờ, tôi đã đọc lướt qua hàng chục cuốn sách, nhưng không tìm thấy thông tin gì về chủ đề quan trọng này. Cảm giác thất vọng, hoảng loạn bủa vây tôi khi tôi lái xe về nhà.
Tôi sẽ phải làm gì bây giờ?
Tôi biết mình muốn dạy gì, nhưng lại không có các công cụ thích hợp để truyền đạt. Khi tôi chia sẻ điều này với Margaret, chúng tôi cho rằng nếu không thể tìm ra các nguồn tài nguyên, chúng tôi sẽ tự tạo ra chúng.
Chúng tôi bắt đầu tìm kiếm các trích dẫn về quản lý, trước hết là trong Kinh thánh và trong cả các cuốn sách khác. (Hãy nhớ rằng, lúc này chưa có Google.) Sau vài ngày đọc và nghiên cứu, chúng tôi đã có được tám ý tưởng ấn tượng về chủ đề này.
Tối đó, chúng tôi đã bắt đầu vẽ những tấm áp phích màu sắc khác nhau và viết các trích dẫn đã được lựa chọn tại gara. Sau khi làm xong tám tấm áp phích, chúng tôi đã sẵn sàng buổi giảng dạy quản lý đầu tiên. Chủ nhật sau đó, chúng tôi đã căng những tấm áp phích mới vẽ lên các bức tường ở nhà thờ nhỏ bé để mọi người có thể đọc khi họ đến làm lễ.
Tôi thường bật cười mỗi khi nghĩ về điều này. Tại sao ư? Bởi vì bài thuyết pháp của tôi chất chứa nhiều đam mê hơn nội dung. Nhưng tôi đã tiếp cận đám đông với sự háo hức của mình khi đi vòng quanh thính phòng, dừng lại ở mỗi tấm áp phích và khuyến khích họ suy nghĩ về những ý tưởng tôi đã giải thích. Các tấm áp phích dù chưa cho thấy sự chuyên nghiệp nhưng mọi người đã bàn tán rất tích cực về chúng trong một thời gian dài.
Khi mọi người hiểu rõ những quy tắc của Chúa về tiền bạc, họ bắt đầu hào phóng quyên góp cho nhà thờ. Và tin tức về sự đóng góp chân thành của người dân bắt đầu lan rộng đến các mục sư khác trong giáo phận của tôi. Họ bắt đầu yêu cầu tôi chia sẻ về chương trình của tôi với họ.
Thật đáng xấu hổ là tôi không muốn làm điều đó. Tôi cảm thấy nếu tôi giữ các phương pháp mà tôi phát triển cho riêng mình, nhà thờ của tôi sẽ phát triển vượt qua các nhà thờ khác và danh tiếng của tôi sẽ được nâng cao cùng thành công đó. Dù thực sự muốn giúp đỡ mọi người, nhưng tôi cũng ích kỷ và có tính cạnh tranh. (Tôi sẽ cho bạn biết thêm về điều này trong Chương 5.)
Đáng buồn thay, trong vài tháng sau đó tôi đã chọn không chia sẻ cách tiếp cận của mình với các mục sư khác. Rồi một hôm, tôi chợt nhận ra nếu tôi giữ ý tưởng cho riêng mình, tôi sẽ chỉ giúp được 100 người. Nếu tôi chia sẻ với những mục sư khác, tôi có thể giúp đỡ được hàng ngàn người. Sự hào phóng sẽ có tác động lớn hơn. Vài tuần sau đó, tôi đã chia sẻ miễn phí chương trình quản lý của mình với những người khác. Và khi đó, tôi đã trải nghiệm cảm giác đầu tiên về sự hài lòng và cả sự ghi dấu nữa!
Tôi cảm thấy phấn chấn, vui mừng về những gì đã làm được cho người khác. Và quan trọng nhất, tôi thấy mình sẽ tạo ra nhiều ý tưởng hơn khi cho đi thay vì giữ khư khư phương pháp cho riêng mình. Vào lúc đó, tôi nhận ra Chúa muốn tôi trở thành dòng sông chứ không phải hồ chứa. Tôi được sinh ra để làm cầu nối, mang kiến thức mình nhận được truyền tới những người khác. Và tôi có thể làm điều này vì bể kiến thức mênh mông không bao giờ cạn.
Có thể bạn đang được đắm mình trong trải nghiệm như ở Hillham ngay lúc này. Bạn không có nhiều và đang giữ những gì mình có cho riêng bản thân. Hãy cho đi, dù không nhiều, nhưng vấn đề là tấm lòng và thái độ của bạn. Bạn có muốn thử làm việc đó không? Mẹ Teresa từng nói: Một số tác phẩm vĩ đại từng được tạo ra trên giường bệnh và sau các song sắt nhà tù. Giống như bà, bạn có thể trở nên nổi bật ở bất cứ nơi nào bạn đứng với bất cứ thứ gì bạn có. Cơ hội luôn ở quanh bạn. Hãy sẵn sàng để bắt đầu bằng cách cho đi.
2. Bắt đầu với việc bạn giỏi nhất
Tôi tin tất cả mọi người đều giỏi ít nhất một việc. Hãy bắt đầu từ đó. Tôi đã học được điều này từ cha tôi. Trên thực tế, đó là nguyên tắc của nhà Maxwell. Khi còn nhỏ, cha luôn nhắc nhở chúng tôi tìm ra điểm mạnh của mỗi người và phát huy nó. Ông không bao giờ khuyến khích chúng tôi cố gắng làm nhiều việc khác nhau. Ông muốn mỗi người trong chúng tôi làm thật tốt một việc. Gia đình chúng tôi luôn nói đùa rằng thật tiếc cho những người có nhiều tài năng. Làm sao họ biết mình nên tập trung vào tài năng nào?
Trong mắt tôi, cha là người đàn ông đặc biệt không phải vì ông là người xuất chúng mà vì ông đã tìm thấy điểm mạnh của mình và tập trung vào đó. Ông là người giỏi khích lệ, nên ông trở thành người nổi bật. Ông làm chủ nghệ thuật khuyến khích người khác và không bao giờ từ bỏ nó. Sự nhất quán trong việc sử dụng thế mạnh của bản thân khiến chúng ta trở thành người xuất sắc và cha tôi là người như thế.
Henry David Thoreau viết: “Chúng ta sinh ra không phải để làm mọi thứ mà để làm một việc gì đó.” Tôi đã tìm thấy thứ gì đó ở Hillham: Giao tiếp. Đó là những gì tôi tập trung. Tôi hòa mình vào nó. Tôi đã dành hàng giờ để nghĩ ra các thông điệp. Tôi gặp gỡ những người giỏi giao tiếp mỗi khi có cơ hội. Tôi đã quyết tâm trở thành người giỏi nhất.
Tôi nhìn lại và nhận ra những thông điệp của tôi rất giàu thông tin, nhưng chúng không có khả năng biến đổi. Tôi muốn tạo điều kiện cho sự thay đổi ở những người khác, nhưng tôi còn thiếu sót nhiều điều. Tôi không nhận ra mình cần phải thay đổi bản thân trước tiên. Viktor Frankl đã đúng khi phát biểu: “Khi không thể thay đổi tình hình, chúng ta buộc phải thay đổi chính mình.” Tôi sẽ nói về sự thay đổi đó trong chương tiếp theo.
Khi bắt đầu làm điều mình giỏi nhất, tôi không nghĩ việc đó sẽ dẫn tôi đến nơi mình đang đứng hôm nay. Bên cạnh đó, ngay cả nếu tôi muốn bắt đầu thật lớn lao, tôi cũng không đủ lão luyện, vì vậy tôi chỉ bắt đầu với những gì mình có và làm nó tốt nhất có thể. Nhờ nỗ lực không ngừng, khả năng của tôi đã được nhân lên. Tôi trở thành tôi của hôm nay, không phải vì đã làm được những việc lớn lao, mà đã làm công việc giao tiếp liên tục kể từ khi mới 20 tuổi và làm nó với mục đích hướng đến việc cải thiện cuộc đời tôi.
Đầu tư vào chính bản thân giống như việc đầu tư một đồng và gấp đôi giá trị của nó mỗi ngày. Nếu làm điều đó trong cả tháng, bạn sẽ có bao nhiêu tiền? 100 đô-la? Hay 1.000 đô-la? 1 triệu đô-la?
Nếu bạn bắt đầu chỉ với một xu và tăng gấp đôi mỗi ngày trong 30 ngày, bạn sẽ có 21.474.836,48 đô-la. Sự phát triển cá nhân tương tự thế. Thực hành kỹ năng xuất sắc mỗi ngày, bạn sẽ nhận được thành quả. Nó cũng giống việc bạn đang gửi tiền vào ngân hàng “ý nghĩa”.
Thế mạnh của bạn là gì? Bạn có tiềm năng làm điều gì tốt nhất? Bạn nghĩ đó là gì? Nếu không, thì hãy hỏi những người quen biết bạn. Hoặc soi lại hành trình bạn đã đi. Đánh giá tính cách hoặc kỹ năng để có được manh mối. Đừng suy nghĩ về những gì bạn không thể làm. Hãy suy nghĩ về những gì bạn có thể. Mọi việc luôn có khởi đầu. Bạn chỉ cần tìm được khởi đầu ấy bằng cách bắt đầu với những gì bạn có, chứ không phải với những gì bạn không có. Hãy tìm kiếm khả năng của bản thân và bắt đầu phát triển nó.
3. Bắt đầu chú ý đến những từ ngữ của bạn
Solomon có tiếng là người đàn ông khôn ngoan nhất, từng nói: “Ngôn từ có thể giết người, nhưng cũng có thể tạo ra sự sống; chúng có thể là thuốc độc hoặc trái ngon – tùy vào lựa chọn của bạn.”6 Nếu bạn muốn tạo ra sự khác biệt và sống cuộc sống có ý nghĩa, bạn phải chọn nắm lấy một số từ ngữ và từ chối những từ khác. Luôn có một cuộc đối thoại đang diễn ra trong đầu chúng ta. Nội dung của nó có thể khuyến khích hoặc làm nản lòng chúng ta. Chúng ta cần phải nắm lấy những từ tích cực như chúng ta, có thể, sẽ và có. Chúng ta cần loại bỏ những từ nào? Tôi, không thể, sẽ không và không.
Suốt quãng thời gian mới bắt đầu ở Hillham, tôi nhận ra tôi phải từ chối một số từ nếu muốn cuộc sống của mình đi theo hướng tích cực. Tôi đã liệt kê ra danh sách các từ khiến tôi trì hoãn bản thân và sau đó loại bỏ chúng khỏi từ điển của mình bằng cách dùng một cái kéo và cắt nó ra. Có một từ mà tôi rất ghét, đó là từ bỏ. Tôi bỏ từ đó và mọi biến thể của nó ra khỏi từ điển của mình.
Khi bạn là diễn giả, những cuốn từ điển đồng nghĩa giống như các kho báu. Cá nhân tôi thường xuyên sử dụng chúng. Nhưng bất cứ khi nào giở qua một trang với một từ bị bỏ đi, tôi lại được nhắc nhở về những suy nghĩ tích cực. Nó hỗ trợ cho mục đích suy nghĩ tích cực và cẩn thận với lời nói của tôi.
Bạn có thể không muốn cắt những cuốn sách của mình. Bạn thậm chí không có cuốn từ điển nào vì bạn thường tra cứu trực tuyến. Nếu vậy, bạn có thể thử những gì mà người bạn lâu năm của tôi, Dianna Kokoszka, thường làm. Gần đây, cô ấy đã kể với tôi về cách cân nhắc lời nói của mình:
Tôi ghi nhật ký mỗi ngày. Tôi làm việc này có mục đích, mỗi tháng một lần tôi kiểm tra những gì mình đã viết và lọc ra những từ được sử dụng lặp đi lặp lại. Sau đó, tôi hỏi: “Đây có phải là những từ giúp tôi trở thành người mà tôi muốn trở thành không? Hay đó có phải những từ ngữ mà tôi muốn gia đình mình sử dụng không?”
Vài năm trước đây, tôi thấy từ nỗi thất vọng (frustration) xuất hiện nhiều lần, vì vậy tôi đã đổi nó thành sự hứng thú (fascination). Không còn thấy nản lòng, tôi bắt đầu tìm kiếm cơ hội mà tôi có hứng thú với những khả năng vô tận.
Tôi cũng không còn chọn sử dụng từ nhưng nữa vì từ đó phủ nhận tất cả những gì tôi đã nói trước từ đó. Tôi cũng loại bỏ từ thử. Như Yoda nói: “Không có thử gì hết.”
Đúng nhưng gửi đi thông điệp lời nói của bạn chỉ là cái cớ hoặc lý do cho việc không đạt được mục đích của mình, vì vậy tôi bỏ từ đó.
Trong các khóa học tôi giảng dạy, tôi thường tô đậm câu sau: Bạn có thể đưa ra kết quả hoặc lý do. Bạn không thể đưa ra cả hai.
Từ ngữ mang tới sức mạnh. Diana nhận ra điều đó và đã hành động. Không có gì ngạc nhiên khi cô là người tích cực.
Bạn sử dụng những từ ngữ nào – trong tâm trí khi thì thầm với bản thân, khi nói chuyện với người khác và khi thảo ra các loại văn bản? Những từ đó có tích cực và mang tính khích lệ không? Chúng khuyến khích bạn nắm lấy tầm nhìn lớn hơn hay kiềm chân bạn? Chúng có ngăn cản bạn làm những việc nhỏ nhặt nhưng lại tạo nên sự khác biệt lớn không? Đừng nhủ lòng những gì bạn làm chẳng có ý nghĩa. Chúng thực sự có ảnh hưởng đấy.
4. Bắt đầu từ những thay đổi nhỏ
Khi Mẹ Teresa muốn bắt đầu công việc của mình tại Calcutta, bà được hỏi phải làm gì để công việc thành công. “Tôi không biết thành công sẽ ra sao,” bà trả lời, “nhưng nếu Dòng Thừa Sai Bác Ái đã đem lại niềm vui cho những người bất hạnh – khiến một đứa trẻ vô tội trên đường phố tin vào Chúa – một người yên nghỉ trở về với Chúa – anh có nghĩ… chúng ta nên hy sinh tất thảy vì mục đích đó không?”
Chúng ta thường quên mất ngay cả những vĩ nhân cũng bắt đầu từ việc cố gắng thực hiện những thay đổi nhỏ. Đó là những gì tôi đã làm ở Hillham. Tôi đã cố gắng để khiến bài giảng của mình hay hơn một chút mỗi tuần. Tôi đã cố đến thăm thêm một người bị ốm. Và tôi đã lược bớt thời gian dành cho những điều tôi không làm tốt, chẳng hạn như hoạt động tư vấn, và dành nhiều tâm sức hơn cho những việc thuộc thế mạnh của mình như giao tiếp, dẫn dắt.
Thay đổi có thể khó khăn, nhưng sẽ dễ dàng hơn khi bạn thay đổi từng chút một. Nathaniel Branden, người được coi là cha đẻ của phong trào tự nhận thức về bản thân, đã đề xuất phương án thực hành 5%. Ông cho rằng mọi người nên cố gắng thay đổi 5% mỗi ngày bằng cách tự đặt ra câu hỏi. Ví dụ: “Nếu tôi có trách nhiệm hơn 5% vào hôm nay, tôi sẽ làm gì?”
Cách suy nghĩ này giúp chúng ta thay đổi dần dần. Cố gắng tạo ra sự thay đổi lớn ngay lập tức thường tạo ra sự sợ hãi, không chắc chắn và kháng cự, vì sự thay đổi đó có vẻ là không tưởng. Ý tưởng về việc tạo ra những thay đổi nhỏ thường ít mang tính đe dọa hơn, giúp chúng ta vượt qua sự do dự và trì hoãn. Trên thực tế, đây là cách Toyota đã áp dụng để chuyển từ nhà sản xuất ô tô cấp trung thành nhà sản xuất lớn nhất thế giới. Mỗi nhân viên của công ty được giao nhiệm vụ tìm cách thực hiện những cải tiến nhỏ trong mọi quy trình tại Toyota. Họ hiểu thành công được đo đếm trên từng centimet chứ không được tính bằng dặm.
Hãy thử xem bạn có thể cải thiện dù chỉ vài phần trăm không? Bạn có thể tìm ra cách sắp xếp công việc hiệu quả hơn không? Bạn có thể sắp xếp lại lịch làm việc để có thêm thời gian rảnh rỗi hơn không? Bạn có thể làm tốt hơn một chút công việc quan trọng nhất mà bạn đang tiến hành không? Bạn có thể đọc một cuốn sách để mở rộng tư duy hơn không? Bất kỳ thay đổi nhỏ nào khiến bạn trở thành người tốt hơn cũng đều đáng làm, vì nhiều thay đổi nhỏ sẽ tích tụ thành sự cải thiện lớn lao theo thời gian.
TIN TƯỞNG MẠNH MẼ
Một trong những bước quan trọng nhất bạn có thể thực hiện trong đời là gia tăng niềm tin của mình. Nếu không tin mình có thể tạo sự khác biệt, bạn đoán xem điều gì sẽ xảy ra? Bạn sẽ không thể thành công – dù bạn có tài năng, có nhận được bao nhiêu cơ hội hay bao nhiêu tài nguyên trong tầm tay đi nữa. Bạn phải tin mình có thể làm được.
Tôi đã làm thế khi bắt đầu. Bởi cha mẹ tin tưởng và yêu thương tôi vô điều kiện, vì thế tôi có một niềm tin lớn lao.
1. Tin tưởng vào bản thân
Tôi là người may mắn trong suốt những năm qua vì có rất nhiều bạn bè lâu năm. Nhưng người bạn thân nhất mà tôi từng có là chính tôi. Tôi biết điều này nghe hơi lạ. Nhưng như tôi đã đề cập, tất cả chúng ta đều nói chuyện với chính mình. Luôn có cuộc đối thoại đang diễn ra trong mỗi chúng ta. Khi nói tôi là người bạn thân nhất của chính mình, tôi muốn nói đến sự tin tưởng vào bản thân. Niềm tin ấy đã khuyến khích tôi khi không có ai khác làm vậy. Nó đã trao cho tôi sự mạnh mẽ khi tôi không có nguồn lực nào khác. Dù tôi làm điều gì đó quan trọng hay tầm thường, sự tin tưởng vào bản thân vẫn ở bên tôi khi những người khác không làm vậy. Giọng nói quan trọng nhất mà tôi lắng nghe thường xuyên và thấy tin tưởng nhất chính là giọng nói của riêng tôi.
Sự tin tưởng vào bản thân đã tiếp thêm sức mạnh cho tôi khi những người khác nghi ngờ hoặc muốn ngăn cản tôi. Đây là những gì tôi muốn nói:
◆ Khi tôi 25 tuổi, nhiều người nghĩ tôi không thể lãnh đạo nhà thờ lớn nhất trong giáo phận, nhưng tôi nghĩ mình hoàn toàn có thể – và đã làm được.
◆ Khi tôi 27 tuổi và nói với vợ rằng tôi sẽ trở thành triệu phú trước năm 40 tuổi, cô ấy nghĩ tôi có vấn đề và sợ cô ấy sẽ gặp rắc rối! Nhưng tôi không gặp vấn đề, cô ấy cũng không gặp rắc rối – tôi đã đạt được mục tiêu đó.
◆ Khi tôi nói EQUIP, tổ chức phi lợi nhuận mà tôi thành lập cùng với anh trai năm 1996, sẽ đào tạo một triệu nhà lãnh đạo trên khắp thế giới, một số người nghĩ rằng tôi đặt ra mục tiêu quá cao, nhưng tôi đã cố gắng – và đã biến nó thành hiện thực.
◆ Khi tôi phải đưa một gậy 13 bước vào lỗ thứ 18 tại giải golf AT&T Pebble Beach Pro-Am để đủ điều kiện lọt vào vòng chung kết, người phục vụ tôi cũng không chắc tôi có thể làm được, nhưng tôi đã thành công.
Sự tin tưởng vào bản thân cho phép tôi thực hiện những bước đi đầu tiên. Bạn có thể tự hỏi: “Liệu sự tự tin có luôn mang đến những kết quả tích cực không?” Câu trả lời của tôi là không. Nhưng tôi đã trải nghiệm nhiều kết quả tích cực nhờ tin tưởng vào bản thân hơn là chỉ luôn nghi ngờ về bản thân.
Bạn có tin tưởng bản thân không? Niềm tin sẽ thúc đẩy hành vi của bạn. Ý nghĩ tôi nghĩ mình có thể thường xuất phát từ tôi không nghĩ mình là người như vậy. Bạn sẽ không bao giờ trở thành người tốt hơn mức mà bạn nhìn nhận về bản thân. Steve Jobs từng nói: “Những người đủ điên rồ để nghĩ họ có thể thay đổi thế giới thường là những người thay đổi thế giới.” Tôi đã nhìn thấy nhiều người thành công không được những người khác tin tưởng nhưng chưa từng gặp người thành công nào không tin tưởng chính họ. Hãy bắt đầu tin tưởng chính mình, bạn sẽ thấy sự thay đổi ở khả năng tạo ra sự khác biệt của bạn.
2. Tôi tin tưởng sứ mệnh của bản thân
Năm 2004, tôi được tạp chí New Man phỏng vấn. Họ đề nghị tôi chia sẻ suy nghĩ của mình về hiểu biết và việc thực thi sứ mệnh của cuộc đời. Điều tôi nhớ nhất về cuộc phỏng vấn đó là đã nói chúng ta không thể vay mượn sứ mệnh từ người khác, sứ mệnh ấy phải là của riêng chúng ta. Niềm tin vay mượn không mang lại sức mạnh và sứ mệnh vay mượn không mang lại niềm tin hay đam mê tạo ra sự khác biệt.
Bạn khám phá ra sứ mệnh của mình bằng cách nào? Bằng cách thực hiện các bước nhỏ. Mọi người thường mắc phải sai lầm khi nghĩ họ có thể khám phá những trải nghiệm mới, những ý tưởng mới hoặc những khái niệm mới mà không cần vận động. Họ đã nhầm.
Tôi đã có được những phát hiện vĩ đại nhất trong quá trình vận động, đặc biệt là khi đến các địa điểm ở khắp thế giới. Tôi cố gắng hết sức để di chuyển – không ngồi yên. Bạn nên để lại dấu chân thay vì chỉ để lại dấu mông trên bãi cát thời gian. Bạn cần phải di chuyển để trải nghiệm những điều mới mẻ. Bạn không thể phân tích những gì bạn không biết. Tuy nhiên, vào khoảnh khắc bạn khám phá ra điều gì đó mới mẻ, tư duy của bạn sẽ được khơi sâu hơn.
Không phải ai cũng có sứ mệnh hay ước mơ. Nhưng ngay cả những người không có giấc mơ cũng có thể kết nối với người sở hữu nó. Tôi tin điều đó khiến một mục đích lớn lao trở nên tuyệt vời. Mọi người nhận ra mục đích ấy và muốn trở thành một phần trong đó. Chỉ vì bạn không có sứ mệnh không có nghĩa là bạn sống không có mục đích. Nếu cảm thấy mình không có một sứ mệnh hấp dẫn, bạn có thể mượn mục đích của ai đó, biến nó thành của riêng bạn mà vẫn có thể tạo ra sự khác biệt. Bạn phải tìm ra thứ gì đó khuấy động mình, ngay cả khi đó không phải là sứ mệnh bắt nguồn từ thâm tâm bạn. Nó có thể là một sứ mệnh đến từ bên ngoài, miễn đó là sứ mệnh mà bạn tin tưởng tuyệt đối và dành tâm sức để theo đuổi nó.
Tại Hillham, sứ mệnh của tôi bắt đầu bằng cách giúp đỡ mọi người. Kể từ đó, nó đã phát triển và lớn mạnh hơn. Mỗi khi tôi học hỏi và trưởng thành, sứ mệnh của tôi cũng vậy. Tôi không cần sớm phải biết rõ toàn bộ cuộc hành trình của mình và bạn cũng vậy. Hãy hành động dựa theo cảm xúc. Hãy đi theo mong muốn để tạo sự khác biệt. Bạn có sẵn lòng làm việc đó không? Peter Senge từng nói: “Sứ mệnh truyền niềm đam mê và sự kiên nhẫn vào cuộc hành trình vạn dặm.” Nó cũng tạo ra động lực để bắt đầu.
3. Tôi tin tưởng vào người của mình
Tôi đã kể với bạn rằng tôi bắt đầu sự nghiệp ở Hillham nhưng không nói rằng tôi có thể đã chọn đến một nhà thờ khác. Đó có vẻ là cơ hội tốt hơn. Nhà thờ lớn hơn. Ngân sách nhiều hơn. Ở một cộng đồng có uy tín hơn. Họ có thể chấp nhận tôi làm mục sư vì danh tiếng của cha tôi. Nhưng tôi muốn tìm đường đi cho riêng mình. Cha tôi tán thành việc tôi chọn nhà thờ nhỏ hơn ở vùng nông thôn vì như thế sẽ tốt cho tôi. Và ông đã đúng.
Người dân ở Hillham chủ yếu là nông dân. Họ là những người rắn rỏi với cuộc sống giản dị. Họ làm việc chăm chỉ. Họ có đức tin. Họ chăm sóc lẫn nhau. Tôi đã nhanh chóng yêu mến họ. Và đó là điều quan trọng. Bạn không thể thực sự làm bất cứ điều gì cho người khác nếu bạn không quan tâm đến họ. Tôi tin tưởng và mong muốn điều tốt nhất cho họ. Và họ biết điều đó.
Khi bạn làm việc với người thực sự tin tưởng mình, không phải bạn phải đối xử với họ dựa trên mức độ tin tưởng của họ vào bạn hay sao? Không phải bạn cần đạt được kết quả cao hơn mức mà cấp trên, giáo viên hay huấn luyện viên kỳ vọng ở bạn sao? Bạn sẽ cố gắng nhiều hơn vì sự tin tưởng ấy.
Khi bắt đầu những nỗ lực nhỏ để tạo ra sự khác biệt, hãy làm việc với những người bạn tin tưởng, những người bạn quan tâm. Hoặc tốt hơn nữa, hãy bắt đầu quan tâm và tin tưởng những người đã có mặt trong cuộc sống. Nó sẽ đem lại cho bạn mong muốn được làm việc vì họ, để tạo nên sự khác biệt trong cuộc sống của họ.
4. Tôi tin Chúa
Tôi đã nói với bạn, tôi không muốn áp đặt niềm tin đến bạn hoặc xúc phạm bạn. Vì vậy, nếu cuộc nói chuyện của tôi về Chúa làm phiền bạn, hãy bỏ qua phần tiếp sau đây. Nhưng tôi không thể kể cho bạn nghe toàn bộ câu chuyện của tôi mà không cho bạn biết tôi nghĩ gì về Chúa.
Tôi luôn muốn cố gắng tốt nhất có thể. Tôi đã áp dụng phương châm của huấn luyện viên Wooden: “Hãy biến mỗi ngày thành kiệt tác của bạn” và đó là điều mà tôi đã cố gắng thực hiện mỗi ngày. Nhưng Chúa đã trợ giúp tôi, khiến tôi trở thành người tốt hơn, dù không hoàn mỹ. Tôi luôn tin Chúa ở đó vì tôi và dang tay giúp đỡ tôi khi cần. Trên thực tế, sự tin tưởng vào bản thân của tôi bắt nguồn từ đức tin. Tôi đã hoàn toàn chiêm nghiệm được lời phán trong Jeremiah 29:[11]: “Vì ta biết ý tưởng ta nghĩ cùng các ngươi là ý tưởng bình an, không phải tai họa, cho các ngươi hy vọng và tương lai.”7 Điều đó trao cho tôi sự tự tin để hành động và nếu bạn có niềm tin ấy, nó cũng sẽ mang lại cho bạn sự tự tin.
Đức tin thấm nhuần mọi khía cạnh của cuộc đời tôi và tất nhiên gồm cả tương tác của tôi với các cháu của mình. Margaret và tôi mong muốn tạo ra những kỷ niệm tuyệt vời với chúng, nên quà Giáng sinh hằng năm của chúng tôi là một chuyến đi nghỉ cả gia đình. Vào Giáng sinh năm 2014, chúng tôi đưa con và các cháu đến Hawaii. Trước chuyến đi, Margaret và tôi đã chọn một câu Kinh thánh, tìm một câu trích dẫn và viết một lời cầu nguyện dài ba câu cho mỗi cháu. Khi tới Hawaii, chúng tôi ngồi riêng với từng cháu và chia sẻ những điều này với chúng. Câu Kinh thánh dành cho cháu gái lớn nhất của chúng tôi, Maddie, là: “Tôi làm được mọi sự nhờ có Đấng Cứu Rỗi ban sức thêm.”8 Trích dẫn chúng tôi chọn dựa trên câu trích dẫn của Catherine Bramwell-Booth: “Ai cũng có thể làm tốt nhất có thể. Chúa sẽ giúp chúng ta làm tốt hơn khả năng của mình.”
Bob Pierce, người sáng lập tổ chức hoạt động vì trẻ em World Vision, gọi đây là “Không gian của Chúa”. Đó là khoảng cách giữa những việc con người có thể tự mình hoàn thành và những việc chỉ có thể xảy ra khi có sự hỗ trợ của Chúa. Tôi đã chọn để lại rất nhiều “Không gian của Chúa” trong cuộc đời mình. Tôi tin chắc Chúa sẽ tạo nên sự khác biệt nếu tâm tôi hướng thiện và làm hết sức mình. Câu Kinh thánh mô tả rõ nhất về “Không gian của Chúa” là Ephesians 3:[20]: “và, Chúa, bởi sức mạnh trong mỗi chúng ta, có thể làm mọi việc vượt trội hơn khi chúng ta cầu xin hoặc suy tưởng.”9
Điều duy nhất mà tôi coi trọng hơn việc sống có mục đích chính là Chúa. Ngài có thể làm được nhiều việc hơn tôi tưởng tượng, phỏng đoán hay mơ ước. Tôi luôn muốn Ngài làm bạn đồng hành của mình. Tôi cảm thấy mình giống như đứa trẻ quỳ xuống bên cạnh giường của Ngài, nhắm mắt lại và cầu nguyện: “Xin Chúa ban phước cho mẹ con. Cha con. Bà con.” Cậu bé ấy làm như vậy hằng ngày. Nhưng một đêm cậu nói thêm, “Và hãy chăm sóc cho cả bản thân mình, Chúa ơi. Bởi vì nếu có gì xảy ra với Ngài, tất cả chúng con đều không biết bám víu vào đâu!”
BẮT ĐẦU TỪ Ý TƯỞNG NHỎ
Tôi hy vọng câu chuyện về cách tôi bắt đầu sẽ truyền động lực cho bạn. Tôi thực sự tin mọi người có thể tạo ra sự khác biệt nếu họ sẵn sàng thực hiện các bước nhỏ. Cách đâu không lâu, khi tôi gặp cô gái trẻ tên là Carrie Rich, tôi được nhắc nhở rằng những ý tưởng nhỏ bé có thể mạnh mẽ ra sao. Vào tháng 12 năm 2013, cô kể với tôi một câu chuyện đáng kinh ngạc.
Dù chỉ mới ngoài 20 tuổi, nhưng cô đã đảm trách vị trí Giám đốc Cấp cao của Inova Health System ở bang Vigirnia và một ngày, cô đã nảy ra một ý tưởng. Cô muốn làm điều gì đó tích cực cho người khác và cô nghĩ với một khoản tiền nhỏ, cô có thể khiến mọi người đóng góp cho các tổ chức và đã tạo ra sự khác biệt.
Cô rất hào hứng với ý tưởng đó, vì vậy cô chia sẻ nó với Knox, cấp trên của mình, người từng là CEO của Inova trong 30 năm. Anh đáp lại rằng: “Hay đấy, nhưng Carrie này, cô có thể quay về làm việc không?” Nhưng sau đó hai tháng, vào sinh nhật của Carrie, cô nhận được một tấm thiệp. Trong đó có hai thứ – 100 đô-la và lời trích dẫn của John Wesley: “Hãy làm mọi điều tốt đẹp mà bạn có thể. Bằng mọi phương tiện bạn có. Bằng mọi cách bạn có thể nghĩ ra. Ở mọi nơi bạn có mặt. Vào mọi lúc bạn có thể. Cho mọi người bạn gặp. Và càng lâu càng tốt.”
Carrie nói Knox đã trích một phần “tiền ăn trưa” – số tiền anh dành cho bữa trưa sinh nhật của cô – và đóng góp vào mục đích tốt đẹp của cô. Vậy cô ấy sẽ làm gì?
Cô quyết tâm biến 100 đô-la thành 1.000 đô-la cho một trong sáu tổ chức từ thiện. Trong thế giới ngày nay, nơi mà Bill và Melinda Gates đã cho đi 28 tỷ đô-la, số tiền đó có vẻ nhỏ. Nhưng điều đó không khiến Carrie nản lòng. Cô đã viết thư cho các tổ chức ở Washington, Haiti, Tanzania và những nơi khác để hỏi xem họ có thể làm gì với 1.000 đô-la. Tổ chức ở khu vực D. C. cho biết họ có thể nâng cao tỷ lệ xóa mù chữ cho một lớp học. Tổ chức ở Haiti cho biết họ có thể duy trì cuộc sống của 10 gia đình bằng cách sử dụng nông nghiệp cộng đồng. Tổ chức ở Tanzania cho hay 25 phụ nữ có thể được học trung học.
Những câu chuyện này đã kích thích đam mê của Carrie. Cô đã sẵn sàng hành động. Nhưng bằng cách nào đây? Làm sao cô có thể biến 100 đô-la thành 6.000 đô-la? Cô quyết định làm một việc mà trước đây chưa từng làm: Viết e-mail gửi cho gia đình và bạn bè – ưu tiên mọi cái tên xuất hiện trong danh sách liên lạc của cô khi cô gõ các chữ cái theo thứ tự trong trường “Đến”. Thậm chí, cô còn quyết định viết e-mail cho cả những cái tên mà cô không biết. Ở trường “Tiêu đề”, cô viết: “Global Good Fund” (Quỹ Hảo tâm Toàn cầu).
Không lâu trước khi tiền bắt đầu được gửi tới: 20 đô-la, 50 đô-la, 1.000 đô-la. “Mọi người quả là hào phóng,” Carrie nói, “đặc biệt là những người bạn mới gặp ở nơi làm việc. Nó đã thực sự làm họ rung động.”
Trong hai tuần, Carrie nhận được 6.052 đô-la. Cô cảm thấy rất vui. Cô bắt đầu từ khoản tiền rất nhỏ và đã hoàn thành mục tiêu. Cô đã sẵn sàng cung cấp tiền cho sáu tổ chức. Tất cả đã xong! Cô nghĩ vậy, nhưng cô đâu biết những chuyện xảy ra tiếp theo.
Sau khi nhận được những khoản đóng góp, Carrie nhận được email từ người mà cô chỉ nói chuyện trong 5 phút tại một cuộc hội thảo vào năm ngoái. Họ đã trao đổi danh thiếp vào ngày hôm đó và rồi Carrie gửi e-mail kết nối lại với anh ấy. Đó là lý do tại sao tên của anh lại nằm trong sổ danh bạ của cô. Anh gửi lại e-mail với mong muốn giữ kín danh tính: “Tôi muốn quyên tặng 1 triệu đô-la cho Global Good Fund. Tôi nên gửi séc đến đâu?”
Carrie giật mình nghĩ: “Anh ta đang đùa mình sao? Mình sẽ không cho anh ta địa chỉ nhà!”
Cô đã gửi lại e-mail với nội dung rằng nếu nghiêm túc, anh có thể gặp cô vào một ngày cụ thể tại thời điểm cụ thể trong không gian cụ thể (nơi công cộng có camera an ninh). Và cô ấy chỉ phải đợi 10 phút.
Khi đến nơi, anh đã trao cho cô ngân phiếu 1 triệu đô-la, gửi cho “Global Good Fund”, một tổ chức không tồn tại. Và câu hỏi anh dành cho Carrie cũng giống như câu hỏi mà cô đã đặt ra cho sáu tổ chức: Cô sẽ làm gì với số tiền này?
Carrie đã không chuẩn bị cho tình huống này vì cô không nghĩ anh sẽ xuất hiện. Cô không thể đánh giá được người chỉ gặp trong 5 phút. Cô nhanh chóng nghĩ về những gì đã tạo ra sự khác biệt trong cuộc đời mình và cô nói với anh, cô sẽ đầu tư vào những nhà lãnh đạo trẻ trên khắp thế giới, khởi nghiệp để mang lại ảnh hưởng cho xã hội. Như những người khác đầu tư vào cô, cô sẽ giúp các nhà lãnh đạo này phát triển cá nhân để họ có thể cống hiến cho xã hội. Anh đã đưa cho Carrie tấm séc.
Không biết phải làm gì, Carrie trở lại văn phòng và đề nghị được gặp Knox. Carol, trợ lý của ông thấy Carrie đang vã mồ hôi và thở gấp, vì vậy cô đã dẫn Carrie vào phòng ngay lập tức.
“Hãy nhìn những gì anh đã làm đây,” cô vừa nói vừa đặt tấm séc lên bàn. “Anh đã tặng tôi khoản tiền ăn trưa, và anh chàng lạ mặt này quyên tặng 1 triệu đô-la cho một tổ chức thậm chí còn không tồn tại! Tôi không biết phải làm gì với số tiền này. Anh có thể giúp tôi không?”
“Tôi sẽ giúp cô với hai điều kiện,” Knox nói. “Trước tiên, cô hãy báo cáo công việc cho tôi, còn tôi sẽ báo cáo công việc ở Global Good Fund cho cô. Thứ hai, tôi sẽ làm sao cho tương xứng với món quà ban đầu.”
Carrie nói: “Ông biết cảm giác ‘ngã cây không? Tôi thực sự đã bị như vậy. Carol đã tới và giúp tôi. Và mọi thứ đã bắt đầu như thế.”
Đó là vào năm 2011. Một năm sau, Carrie nghỉ việc ở Inova và trở thành CEO của Global Good Fund, một tổ chức phi lợi nhuận. Cô đã khởi xướng một chương trình học bổng và đầu tư vào 19 nhà lãnh đạo trẻ ở các quốc gia trên thế giới. Và cô tiếp tục tìm kiếm cơ hội để tạo ra sự khác biệt.
Tôi không biết Global Good Fund sẽ thành công tới mức nào? Ảnh hưởng của nó lớn ra sao? Carrie vẫn còn trẻ. Nhưng điều đó có quan trọng không? Ngay lúc này, cô ấy đang tạo ra sự khác biệt và biến thế giới này trở thành nơi tốt đẹp hơn. Và không phải điều đó mới ý nghĩa sao?
YÊU CẦU SỐNG CÓ MỤC ĐÍCH: BẮT ĐẦU NHỎ NHƯNG HÃY TIN TƯỞNG LỚN
Hầu hết mọi người muốn có sự tin tưởng lớn và bắt đầu lớn, hoặc niềm tin nhỏ và bắt đầu nhỏ. Điều đó đi ngược lại tiền đề bạn phải có niềm tin lớn nhất có thể và sẵn sàng thực hiện các bước nhỏ. Tuy nhiên, đó là những gì 99% mọi người phải thực hiện để tạo ra sự khác biệt.
BẠN TIN TƯỞNG VÀO ĐIỀU GÌ?
Tin tưởng lớn lao bắt nguồn từ sự tin tưởng vào chính mình. Bạn có tin mình có thể tạo sự khác biệt không? Bạn có tin mình có thể đóng góp để tạo ra những ảnh hưởng tích cực đến thế giới không? Hay niềm tin vào bản thân đang cản trở bạn?
Hãy kiểm chứng nó. Hãy dành chút thời gian để viết ra tất cả những điều tích cực bạn có thể nghĩ về chính mình. Bạn mang gì đến cuộc sống này? Đố bạn viết ra được 20, 50 hoặc thậm chí 100 điều tích cực về bản thân.
Điểm mạnh của bản thân
Sau khi suy nghĩ và viết ra điểm mạnh của bản thân, hãy xem lại danh sách này. Điểm mạnh của bạn là gì? Bạn làm điều gì tốt nhất? Các tác giả của cuốn Strengths Finder 2.0 (tạm dịch: Khám phá sức mạnh 2.0) cho rằng mỗi người đều có thể làm điều gì đó tốt hơn so với 10.000 người khác.
Điểm mạnh của bạn là gì? Bạn có thể gọi tên nó ngay lập tức theo bản năng không? Nếu có thì thật tuyệt vời. Tôi hy vọng bạn đã phát huy được thế mạnh đó. Nếu không, tôi khuyên bạn nên tìm hiểu xem đó là gì trước khi đọc cuốn sách này. Hãy xem lại thành tích cá nhân của bạn. Hỏi bạn bè và gia đình bạn. Nói chuyện với cấp trên, đồng nghiệp hoặc cấp dưới của bạn. Thử nghiệm khả năng. Làm bất cứ điều gì có thể. Cho đến khi bạn xác định và nắm bắt được điểm mạnh của mình, cuộc sống của bạn chỉ là một vòng luẩn quẩn và không có sự ghi dấu.
Bạn ở đây!
Một trong những lý do khiến mọi người không bắt đầu từ những bước nhỏ đó là họ có thể nhìn thấy rõ điểm khởi đầu hơn nơi họ đang đứng. Giá như tôi có thể ở đó, họ nghĩ như vậy, thì sự khởi đầu sẽ dễ dàng hơn. Nhưng nơi duy nhất mọi người có thể bắt đầu là nơi họ đang đứng. Tôi bắt đầu ở Hillham vì đó là nơi tôi ở. Nếu đợi cho đến khi tôi ở đâu đó, tôi sẽ không bao giờ làm được điều gì đáng giá.
Hãy xác định nơi bạn đang đứng và những gì bạn đang sở hữu ngay bây giờ. Carrie Rich có trong tay mong muốn tạo ra sự khác biệt, khoản tiền ăn trưa và một danh sách e-mail. Bạn có gì đây? Hãy kiểm kê lại. Nhìn vào những cơ hội của bản thân. Hãy nghĩ xem bạn đang ở đâu. Tìm ra những lợi íchbất lợi đối với bạn. Hãy bắt đầu!
Trong chương tiếp theo, tôi sẽ giúp bạn khai thác những gì thực sự quan trọng với bạn. Nhưng ngay lúc này, bạn cần phải sẵn sàng nguyện ý bắt đầu.