Thứ đã đưa anh trở lại, rành mạch biết bao—dẫu là sau bao lâu?—chính là giọng nói của bà Muldoon, vang lên từ rất gần, gần đến mức anh dường như thấy bà đang quỳ trên mặt đất ngay trước mặt mình trong khi anh nằm ngước nhìn lên; bản thân anh không hẳn nằm bệt trên sàn, mà được nâng nửa người lên và đỡ lấy—vâng, anh cảm nhận được sự dịu dàng của vòng tay nâng đỡ, và cụ thể hơn là một chiếc gối đầu vô cùng mềm mại cùng hương thơm thoang thoảng dễ chịu. Anh ngẫm nghĩ, anh tự hỏi, trí tuệ lúc này chỉ còn một nửa để phục vụ anh; rồi một gương mặt khác hiện ra, cúi sát xuống anh hơn, và cuối cùng anh nhận ra Alice Staverton đã biến lòng đùi cô thành một chiếc đệm hoàn hảo và rộng rãi cho anh, và vì mục đích đó, cô đã ngồi xuống bậc thang thấp nhất, còn phần thân dài còn lại của anh vẫn duỗi dài trên những phiến đá hoa cương trắng đen cổ kính.
Chúng thật lạnh lẽo, những ô đá hoa cương thời niên thiếu của anh; nhưng trong sự hồi phục ý thức đầy phong phú này, bản thân anh lại không hề thấy lạnh—đây là khoảnh khắc kỳ diệu nhất, từng chút một, mà anh từng biết đến, để lại cho anh sự thụ động đầy biết ơn, vô bờ bến, đồng thời mang theo một kho tàng hiểu biết bao quanh anh đang chờ được đón nhận trong tĩnh lặng; anh như tan vào không gian nơi đây, tạo nên thứ ánh sáng vàng óng của một buổi chiều cuối thu. Anh đã trở lại, vâng—trở lại từ một nơi xa xôi hơn bất cứ kẻ nào từng đặt chân tới; nhưng thật kỳ lạ làm sao, với cảm giác này, nơi anh trở về lại dường như mới là điều vĩ đại nhất, và chuyến hành trình phi thường của anh dường như tất cả chỉ vì điều đó. Chậm rãi nhưng chắc chắn, ý thức của anh lớn dần, tầm nhìn về trạng thái của bản thân cứ thế hoàn thiện; anh đã được đưa về một cách kỳ diệu—được nâng lên và cẩn thận bế đi như từ nơi anh gục ngã, tận cùng của một đường hầm xám xịt vô tận. Ngay cả với điều đó, anh vẫn được để cho nghỉ ngơi, và thứ giờ đây mang anh trở lại với ý thức chính là sự đứt quãng của chuyển động dịu êm kéo dài ấy.
Nó đã đưa anh trở lại với nhận thức, với nhận thức—vâng, đây chính là vẻ đẹp trong trạng thái của anh; ngày càng trở nên giống với tâm trạng của một kẻ vừa chìm vào giấc ngủ sau khi nghe tin về một gia tài kếch xù, rồi sau khi mơ mộng về nó, sau khi làm vấy bẩn nó bằng những chuyện xa lạ với nó, bỗng tỉnh giấc trong sự thanh thản chắc chắn và chỉ việc nằm đó ngắm nhìn nó lớn lên. Đó chính là xu hướng của sự kiên nhẫn ở anh—rằng anh chỉ việc để mặc nó chiếu rọi lên mình. Hơn thế nữa, hẳn anh đã được nâng lên và bế đi trong những khoảng ngắt quãng; bởi vì nếu không thì bằng cách nào và vì sao sau đó, khi ánh chiều tà càng thêm rực rỡ, anh lại thấy mình không còn ở chân cầu thang—giờ đây trông như nằm ở tận đầu bên kia tối tăm của cái đường hầm ấy—mà lại ở trên một bệ cửa sổ sâu trong phòng khách lớn trên cao, nơi đã được trải một tấm khăn chất liệu mềm mại lót lông màu xám, quen thuộc với mắt anh và được một bàn tay anh cứ mãi trìu mến sờ nắn như để tìm kiếm minh chứng cho sự thật.
Gương mặt của bà Muldoon đã biến mất, nhưng gương mặt kia, người thứ hai mà anh nhận ra, vẫn cúi lơ lửng trên người anh theo cách cho thấy anh vẫn đang được đỡ và kê gối. Anh thu nhận tất cả, và càng thu nhận nhiều, nó càng tỏ ra đủ đầy: anh cảm thấy bình yên như thể vừa được ăn uống no nê. Đó chính là hai người phụ nữ đã tìm thấy anh, vào lúc bà Muldoon dùng chìa khóa mở cửa vào giờ quen thuộc—và trên hết là khi cô Staverton vẫn còn nán lại gần ngôi nhà. Cô đã quay đi với đầy âu lo sau khi vô vọng vặn chiếc tay nắm cửa chuông—vì cô tính toán đúng giờ ghé thăm của người phụ nữ tốt bụng; nhưng may mắn thay, bà ấy đã đến trong lúc cô vẫn còn ở đó, và họ đã cùng nhau bước vào. Khi ấy anh đã nằm đó, ở khoảng không gian bên ngoài tiền sảnh, y hệt như tư thế anh đang nằm lúc này—chính xác là tư thế của một kẻ vừa ngã xuống, nhưng thật kỳ diệu làm sao, không hề có một vết thâm tím hay vết rách nào; chỉ chìm trong một trạng thái mụ mẫm sâu sắc. Tuy nhiên, điều anh nhận thức rõ nhất lúc này, khi đầu óc đã tỉnh táo hơn, chính là việc Alice Staverton đã có một khoảnh khắc dài không thể diễn tả bằng lời mà đinh ninh rằng anh đã chết.
“Chắc là tôi đã chết thật rồi.” Anh nhận ra điều đó khi cô đang ôm lấy anh. “Vâng—tôi chỉ có thể đã chết. Em đã thực sự kéo tôi trở về từ cõi chết. Chỉ có điều,” anh tự hỏi, đôi mắt hướng lên nhìn cô, “chỉ có điều, nhân danh mọi phước lành, bằng cách nào vậy?”
Cô chỉ mất một thoáng để cúi mặt hôn anh, và điều gì đó trong cách làm ấy, trong cách đôi bàn tay cô siết chặt lấy đầu anh trong khi anh cảm nhận sự mát lành và đức hạnh từ đôi môi cô, điều gì đó trong tất cả sự hạnh phúc viên mãn ấy đã trả lời cho mọi thắc mắc.
“Và giờ thì em giữ anh lại rồi,” cô nói.
“Ồ, hãy giữ tôi lại, hãy giữ tôi lại!” anh khẩn khoản khi khuôn mặt cô vẫn đang cúi lơ lửng bên trên: đáp lại lời đó, cô lại cúi xuống, áp sát, quấn quýt không rời. Đó là ấn tín cho hoàn cảnh của họ—mà anh đã tận hưởng dư vị trong một khoảnh khắc hạnh phúc ngập tràn trong im lặng. Nhưng rồi anh chợt hoàn hồn. “Nhưng sao em lại biết—?”
“Em thấy bất an. Lẽ ra anh phải đến, anh nhớ không—và anh chẳng hề gửi lấy một lời.”
“Đúng, anh nhớ—lẽ ra anh đã đến gặp em vào lúc một giờ chiều nay.” Điều đó kết nối với cuộc sống và mối quan hệ “cũ” của họ—vừa gần gũi lại vừa xa xôi biết bao. “Anh vẫn ở ngoài đó trong cõi tối tăm kỳ lạ của mình—đó là nơi nào, là cái gì chứ? Chắc anh đã ở đó rất lâu.” Anh không khỏi kinh ngạc trước độ sâu và khoảng thời gian của cơn ngất lịm.
“Từ tối qua sao?” cô hỏi với một chút e sợ rằng mình có thể đang thọc mạch.
“Từ sáng nay—chắc chắn là thế: buổi bình minh mờ ảo lạnh lẽo của ngày hôm nay. Anh đã ở đâu thế,” anh mơ hồ rên rỉ, “anh đã ở đâu thế chứ?” Anh cảm thấy vòng tay cô ôm chặt lấy mình, và điều đó dường như giúp anh cất lên tiếng thở than nhẹ nhàng một cách vô cùng an toàn. “Thật là một ngày dài đằng đẵng và tăm tối!”
Chứa đựng đầy sự dịu dàng, cô chờ đợi một lát. “Vào buổi bình minh mờ ảo lạnh lẽo ấy ư?” cô run rẩy hỏi.
Nhưng anh đã tiếp tục chuỗi suy nghĩ, chắp nối lại các phần của cả một điều kỳ diệu. “Vì anh không đến nên em đã đến thẳng đây—?”
Cô ngập ngừng giây lát. “Đầu tiên em đến khách sạn của anh—nơi họ nói với em rằng anh không có mặt. Anh đã đi ăn tối ở ngoài vào tối qua và vẫn chưa trở lại từ lúc đó. Nhưng họ có vẻ biết rằng anh đã đến câu lạc bộ của mình.”
“Thế là em nảy ra ý định đến đây—?”
“Ý gì cơ?” cô hỏi sau một thoáng.
“Thì là... về những chuyện đã xảy ra.”
“Ít nhất thì em tin là anh sẽ ở đây. Em vẫn luôn biết,” cô nói, “rằng anh sẽ quay lại.”
“‘Biết’ ư—?”
“Thì, em đã tin là thế. Em không nói gì với anh sau cuộc trò chuyện của chúng ta hồi một tháng trước—nhưng em cảm thấy chắc chắn. Em biết anh sẽ làm thế,” cô khẳng định.
“Ý em là anh sẽ kiên trì đến cùng?”
“Rằng anh sẽ gặp được hắn.”
“À nhưng anh đâu có gặp!” Brydon cất lên tiếng rên rỉ kéo dài. “Có một kẻ nào đó—một con quái vật khủng khiếp; kẻ mà anh đã đẩy vào đường cùng một cách vô cùng rợn ngợp. Nhưng đó không phải là anh.”
Nghe vậy, cô lại cúi người xuống sát anh, và đôi mắt cô nhìn sâu vào mắt anh. “Không—đó không phải là anh.” Và dường như, khi khuôn mặt cô lơ lửng sát bên, nếu nó không ở quá gần, anh hẳn đã có thể nhận ra trong đó một ý nghĩa đặc biệt nào đó bị che khuất bởi một nụ cười. “Không, tạ ơn trời,” cô lặp lại, “đó không phải là anh! Dĩ nhiên là nó không phải như vậy rồi.”
“À nhưng sự thật là thế,” anh dịu dàng nài nỉ. Và giờ đây anh đờ đẫn nhìn thẳng về phía trước giống như cách anh đã nhìn trong suốt bao nhiêu tuần qua. “Lẽ ra tôi phải nhận ra chính mình.”
“Anh không thể nào làm thế được!” cô đáp lại bằng giọng an ủi. Rồi quay trở lại vấn đề trước, như thể để giải thích thêm cho những gì chính cô đã làm, “Nhưng không chỉ có chuyện đó, chuyện anh không có nhà,” cô nói tiếp. “Em đã đợi cho đến đúng giờ chúng ta từng tìm thấy bà Muldoon vào cái ngày em cùng anh đến đó; và như em đã nói với anh đấy, bà ấy đã đến trong lúc em gõ cửa mà chẳng có ai trả lời, đành tuyệt vọng nán lại trên những bậc thềm. Chợt lát sau, nếu bà ấy không xuất hiện nhờ ơn phước ấy, em đã tìm cách để lùng sục cho ra bà ấy rồi.” Nhưng Alice Staverton cất lời, tựa như một lần nữa thể hiện những ý tốt đẹp của mình—“không chỉ có thế đâu.”
Đôi mắt anh, khi đang nằm, lại quay sang nhìn cô. “Thế còn gì nữa?”
Cô đối mặt với câu hỏi, với nỗi băn khoăn mà cô vừa khơi gợi. “Vào buổi bình minh mờ ảo lạnh lẽo ấy, anh bảo sao? Ừ thì, vào buổi bình minh mờ ảo lạnh lẽo sáng nay, em cũng đã nhìn thấy anh.”
“Thấy anh ư—?”
“Thấy hắn,” Alice Staverton nói. “Chắc là vào cùng một thời điểm.”
Anh nằm lặng đi một lát để tiếp nhận thông tin—như thể anh muốn tỏ ra thật lý trí. “Cùng một thời điểm ư?”
“Vâng—lại trong giấc mơ của em, đúng giấc mơ mà em từng kể với anh. Hắn đã quay lại với em. Khi đó em biết đó là một điềm báo. Hắn đã đến tìm anh.”
Nghe đến đây, Brydonồmmổm ngồi dậy; anh phải nhìn cô cho rõ hơn. Cô liền giúp anh khi hiểu được chuyển động đó, và anh ngồi thẳng lên, tựa vững chắc vào bên cạnh cô trên bệ cửa sổ, tay phải nắm chặt lấy tay trái của cô. “Hắn không đến tìm anh.”
“Anh đã tìm lại chính mình,” cô mỉm cười thật đẹp.
“À, giờ thì anh đã tìm lại được chính mình rồi—nhờ có em, người anh yêu. Nhưng con quái vật này, với gương mặt kinh hoàng ấy—tên khốn này là một kẻ xa lạ hoàn toàn. Hắn chẳng dính dáng gì đến anh cả, dẫu cho anh có thể đã trở thành một kẻ như thế đi nữa,” Brydon quả quyết tuyên bố.
Nhưng cô vẫn giữ nguyên vẻ rạng rỡ tựa như hơi thở của sự đúng đắn tuyệt đối. “Chẳng phải mấu chốt vấn đề là anh sẽ trở thành một con người khác biệt hay sao?”
Anh suýt cau mày vì điều đó. “Khác biệt đến thế cơ à—?”
Ánh nhìn của cô một lần nữa lại đẹp đẽ đối với anh hơn vạn vật trên cõi đời này. “Chẳng phải anh hằng khao khát muốn biết mình sẽ khác biệt ra sao hay sao? Thế nên sáng nay,” cô nói, “anh đã hiện ra trước mắt em.”
“Giống như hắn ư?”
“Một kẻ xa lạ hoàn toàn!”
“Vậy sao em biết đó là anh?”
“Bởi vì, như em đã nói với anh từ nhiều tuần trước, tâm trí em, trí tưởng tượng của em, đã suy nghĩ rất nhiều về việc anh có thể, hoặc không thể trở thành một con người như thế nào—để cho anh thấy, anh thấy đấy, em đã nghĩ về anh nhiều ra sao. Giữa lúc đó, anh đã đến với em—để thắc mắc của em được giải đáp. Thế nên em đã biết,” cô nói tiếp; “và tin rằng, vì câu hỏi đó cứ bám chặt lấy anh mãi, như anh từng nói với em hôm ấy, chính anh cũng sẽ tự mình nhìn thấy điều đó. Và khi sáng nay em lại nhìn thấy hắn, em biết đó là vì anh cũng đã nhìn thấy—và ngoài ra, ngay từ khoảnh khắc đầu tiên, là vì bằng cách nào đó anh vẫn muốn có em. Hắn dường như đã nói cho em biết điều đó. Vậy nên tại sao,” cô mỉm cười thật lạ lùng, “em lại không thể thích hắn chứ?”
Điều đó khiến Spencer Brydon giật mình đứng phắt dậy. “Em ‘thích’ cái cõi kinh hoàng ấy ư—?”
“Em có thể thích hắn. Và đối với em,” cô nói, “hắn không hề đáng sợ chút nào. Em đã chấp nhận hắn.”
“‘Chấp nhận’ ư—?” Brydon thốt lên đầy kỳ lạ.
“Từ trước đó rồi, vì sự hấp dẫn từ sự khác biệt của hắn—vâng. Và vì em không chối bỏ hắn, vì em đã thấu hiểu hắn—điều mà cuối cùng anh, khi phải đối mặt với hắn trong sự khác biệt ấy, lại nhẫn tâm không làm, anh yêu ạ,—thì, anh thấy đấy, hắn đối với em hẳn đã bớt đáng sợ đi phần nào. Và có lẽ việc em thương xót hắn đã khiến hắn cảm thấy dễ chịu chăng.”
Cô cũng đã đứng dậy bên cạnh anh, nhưng tay vẫn nắm chặt tay anh—cánh tay vẫn đang dìu đỡ anh. Dù tất cả những điều đó mang lại cho anh một tia sáng mờ ảo, “Em ‘thương xót’ hắn ư?” anh miễn cưỡng và đầy bực bội hỏi.
“Hắn đã trải qua bất hạnh, hắn đã bị tàn phá,” cô nói.
“Còn anh thì sao, chẳng lẽ anh không bất hạnh chắc? Bản thân anh đây—em chỉ cần nhìn anh mà xem!—chẳng lẽ không bị tàn phá hay sao?”
“À, em không bảo là em thích hắn ta hơn anh,” cô nhượng bộ sau một hồi suy nghĩ. “Nhưng hắn trông nghiêm nghị, hốc hác—và nhiều biến cố đã giáng xuống đời hắn. Hắn đâu có dùng chiếc kính một tròng đáng yêu của anh để chữa cháy cho đôi mắt.”
“Không”—Brydon chợt nhận ra; “anh không thể nào đeo nó ‘ở khu phố dưới’ được. Bọn họ ở đó sẽ chế giễu anh mất.”
“Cái kính kẹp mũi lồi lớn của hắn—em đã thấy nó, em nhận ra loại kính đó—là dành cho đôi mắt tội nghiệp đã hỏng của hắn. Và bàn tay phải tội nghiệp của hắn nữa—!”
“À!” Brydon co rúm người lại—không rõ là vì danh tính đã được chứng thực hay vì những ngón tay đã mất của mình. Rồi anh điềm tĩnh nói thêm: “Hắn có cả triệu đô la một năm. Nhưng hắn không có em.”
“Và hắn không phải—không, hắn không phải là—anh!” cô thì thầm, khi anh kéo cô vào ngực mình.