Tấm màn vén lên để lộ một không gian chìm trong bóng tối, ngoại trừ một luồng sáng hắt lên từ bên dưới qua cánh cửa sập để ngỏ trên sàn nhà. Luồng sáng ấy chếch lên, chiếu vào những chiếc phiến lá dài cùng bông hoa rực rỡ khổng lồ của một loài cây kỳ lạ có phần thân vặn xoắn nhô lên từ phía trước bên phải. Chẳng có gì lọt vào tầm mắt ngoài loài cây ấy và cái bóng của nó. Gió thổi ào ào dữ dội. Chỉ một lát sau, tiếng chuông điện reo lên. Tiếng chuông réo một hồi dài rồi ngắt ba nhịp ngắn. Im lặng. Tiếng chuông lại vang lên. Kế đó, từ bên dưới—với chiếc bóng che khuất ánh đèn, ANTHONY xuất hiện; ông là một người đàn ông vạm vỡ đã qua tuổi trung niên;—ông bước lên từ cầu thang vào căn phòng tối mịt. Hơi mờ ảo thấy ông nhấc điện thoại lên.

ANTHONY: Vâng, thưa cô Claire?—Để tôi xem ạ. (ông đem theo chiếc nhiệt kế đến cạnh cầu thang để lấy ánh sáng, nheo mắt nhìn kỹ rồi quay lại máy điện thoại) Nhiệt độ đã hạ xuống bốn mươi chín độ rồi. Lũ cây đang gặp nguy hiểm đấy—(với vẻ vô cùng nhẹ nhõm và bằng lòng) Ồ, thế thì tốt quá! (gác ống nghe) Tốt quá!

(Ông quay lại đi xuống cầu thang, tự khép cửa sập phía sau lưng, và tấm màn nhung buông xuống che lấp bóng tối và gió bão. Một lát sau, màn lại kéo lên, hé lộ khu vườn kính ngập tràn ánh nắng của một buổi sáng mùa đông tuyết phủ. Tuyết đọng dày bên ngoài thỉnh thoảng lại bị những luồng gió cuốn thốc vào không trung. Sương giá đóng thành những hình thù trên mặt kính hệt như—đúng như triết lý của Plato—những hoa văn vốn tiềm ẩn trong tự nhiên trừu tượng và phía sau mọi sự sống buộc phải bộc lộ ra ngoài, không chỉ trong sức nóng sáng tạo bên trong, mà còn trong cái lạnh sáng tạo ở phía bên kia lớp kính. Và gió tạo nên những bản hòa âm bằng âm thanh xung quanh ngôi nhà kính ấy.)

Tường phía sau thấp; mái kính dốc ngược lên cao. Có một cánh cửa ra vào ở bên ngoài, hơi lệch về phía bên phải. Từ ngoài có hai bậc thềm dẫn xuống cửa đó. Ở bên trái là một vách ngăn bằng kính cùng một cánh cửa dẫn vào căn phòng phía trong. Người ta có thể nhìn thấu vào bên trong phòng một đoạn. Ở bên phải không có tường ngăn mà chỉ có những khóm cây lớn và dây leo, một lối đi hẹp giữa các kệ trồng cây dẫn khuất đi.

Đây không phải là một nhà kính để chưng bày cây cảnh, cũng chẳng phải xưởng làm việc thông thường để gieo trồng chúng, mà là nơi tiến hành các thí nghiệm với thực vật, một phòng thí nghiệm.

Ở phía sau mọc lên một giàn dây leo kỳ lạ. Trông nó gợi sự tò mò hơn là đẹp đẽ. Nó bò là đà dọc theo bức tường thấp, và có một nhánh vươn lên được một đoạn trên mặt kính. Người ta có thể mường tượng ra hình dáng một cây thánh giá ẩn trong đó, nếu chợt nghĩ theo hướng ấy. Lá của dây leo này không mang hình thù của những chiếc lá thông thường. Chúng vừa gây cảm giác ghê sợ lại vừa mang một ý nghĩa sâu xa.

ANTHONY đang bận rộn chuẩn bị đất—trộn đất, rây đất. Khi những cơn gió quật vào cửa, ông lo lắng bước đến xem nhiệt kế, gật đầu vẻ yên tâm rồi lại quay về với công việc. Tiếng chuông điện reo lên. Ông định nhấc máy trả lời, nhưng chợt nhớ ra điều gì, khựng lại và lắng tai nghe ngóng. Tiếng chuông không kêu một hồi dài và ba nhịp ngắn như trước. Đoạn ông tiếp tục công việc của mình. Tiếng chuông cứ réo lên mãi bằng những hồi thúc giục đầy sốt ruột và ngày một cáu kỉnh hơn. Có mấy lần ANTHONY suốt bị sự nài nỉ ấy khuất phục, nhưng thứ níu giữ ông lại còn mạnh mẽ hơn thế. Cuối cùng, sau một hồi reo gắt gỏng đến phát bực mà ANTHONY rất muốn đáp trả, chuông đành chịu thua im bặt. Anthony tiếp tục công việc trộn đất.

Một lát sau, cửa kính bật mở mạnh, tuyết tạt ào ạt vào trong, cùng với HARRY ARCHER đang quấn kín mình trong một tấm thảm.

ANTHONY: Ồ, xin ngài vui lòng đóng cửa lại ạ, thưa ngài.

HARRY: Cậu tưởng tôi không đang cố làm thế chắc? (hắn giữ cắp cửa mở để nói câu này)

ANTHONY: Nhưng xin ngài hãy đóng lại đi ạ. Không khí bão bùng thế này không tốt cho cây cối đâu.

HARRY: Chắc là tốt cho tôi lắm đấy nhỉ! Này Anthony, sao cậu dám không nhấc máy khi tôi bấm chuông gọi hả?

ANTHONY: Cô Claire—Bà Archer đã dặn tôi là không được trả lời.

HARRY: Dặn cậu không được trả lời tôi á?

ANTHONY: Không phải riêng ngài—chẳng ai ngoài cô ấy cả.

HARRY: Chà, tôi phục gan cô ấy thật—và cả gan của cậu nữa đấy.

ANTHONY: Ngài thấy đấy, cô ấy nghĩ rằng việc bị ngắt quãng khi tôi đang làm việc ngoài này sẽ làm tôi mất tập trung. Quả thực là vậy. Thế nên cô ấy bấm chuông một hồi dài và—Ừ thì, cô ấy bấm theo cách của cô ấy, còn mọi tiếng chuông khác—

HARRY: Cứ việc réo.

ANTHONY: (trầm ngâm gật đầu) Cô ấy nghĩ thế sẽ tốt hơn cho đám hoa.

HARRY: Tôi không phải là một bông hoa—đúng vậy, nhưng tôi cũng cần được quan tâm một chút—và cần chút hơi ấm. Làm ơn giải thích cho tôi vì sao cái nhà này lại lạnh buốt thế hả?

ANTHONY: Cô Claire đã ra lệnh tắt toàn bộ hệ thống sưởi ở đây ạ, (kiên nhẫn giải thích cho người chồng đang chết lặng của CÔ CLAIRE) Ngài biết đấy, đám hoa hồng cần rất nhiều nhiệt lượng.

HARRY: (đọc nhiệt kế) Đám hoa hồng được tận bảy mươi ba độ, còn tôi thì có bốn mươi lăm.

ANTHONY: Vâng, hoa hồng cần bảy mươi ba độ.

HARRY: Anthony, đây là một sự xúc phạm không thể chịu nổi!

ANTHONY: Chính tôi cũng nghĩ thế; khi ngẫm lại số tiền chúng ta bỏ ra cho hệ thống sưởi—nhưng chừng nào nó còn hỏng hóc thì—Mà này, cô Claire sẽ chẳng bao giờ làm thế nếu cô ấy không chăm chút cho lũ hoa bằng chính những cách thế này. Ngài quên béng mất rằng Hơi Thở Sự Sống sắp sửa nở hoa rồi sao?

HARRY: Thế còn bữa sáng của tôi sắp sửa nở ở đâu?—đấy mới là điều tôi muốn biết.

ANTHONY: Thì đấy, cô Claire đã dậy từ lúc năm giờ sáng để ra lệnh ngắt hệ thống sưởi trong nhà.

HARRY: Tôi thấy cậu rất ngưỡng mộ sự cảnh giác của cô ấy nhỉ.

ANTHONY: Ồ, vâng. (đầy nhiệt thành) Vâng, tôi rất ngưỡng mộ. Tai họa đang cận kề, và điều đó đã đánh thức cô ấy.

HARRY: Thế còn tai họa đối với—(vỗ vỗ vào ngực mình) Hoa hồng có bị viêm phổi không hả?

ANTHONY: Ồ, có chứ—có chứ, chắc chắn là có rồi. Này ngài Archer, ngài hãy nhìn chính cô Claire mà xem. Chẳng phải cô ấy đã nhường hơi ấm của mình cho lũ hoa hồng đó sao?

HARRY: (quấn chặt tấm thảm quanh người, chuẩn bị đương đầu với cơn bão tuyết) Cô ấy có ngọn lửa bùng cháy ở bên trong cơ mà.

ANTHONY: (vô cùng thích thú) Chẳng phải đúng thế sao ạ! Ngài nói chuẩn quá cơ. (với một cái liếc mắt đầy khó chịu trước sự đánh giá đó, HARRY mở tung cửa. Gió giật phăng cánh cửa khỏi tay hắn) Xin ngài làm ơn đóng cửa lại đi!

HARRY: (nổi giận lôi đình) Cậu tưởng mục đích sống của đời tôi là đứng giữ cửa mở chắc?

ANTHONY: (chộp lấy cánh cửa) Những sinh vật đang sinh trưởng cần một mức nhiệt độ ổn định, (vừa nói anh ta vừa đẩy người đàn ông ra ngoài trời tuyết)

(ANTHONY xem lại nhiệt kế, lần này không mấy vui vẻ như trước. Sau đó, anh ta quan sát thật kỹ hai chậu cây—một chậu là hoa hồng, chậu kia là một loài hoa chưa có tên bởi vì nó chưa kịp làm hoa đủ lâu. Nhìn sâu vào tâm của chúng. Rồi từ một ngăn kéo dưới kệ, anh ta lấy ra hai chiếc túi giấy, trùm mỗi chiếc lên một bông hoa, buộc chặt phần đáy lại. Cánh cửa lại bị gió thổi bật tung vào trong, cùng lúc đó HATTIE, một cô hầu gái xách theo chiếc giỏ, bước vào.)

ANTHONY: Ý cô là gì—mà xộc vào đây thế hả? Bà Archer đã hạ lệnh—

HATTIE: Ngài Archer ra lệnh dọn bữa sáng ở đây, (cô ta mở nắp giỏ và lấy ra một chiếc máy nướng bánh mỳ bằng điện)

ANTHONY: Bữa sáng—ở đây ư? Ăn uống—ngay tại đây ư? Nơi cây cối đang sinh trưởng này á?

HATTIE: Lũ cây chắc không làm ông ấy ngộ độc đâu nhỉ? (không biết phải sắp xếp đồ đạc vào đâu, cô ta bèn đặt máy nướng bánh ngay dưới khóm dây leo kỳ lạ ở phía sau, nơi những chiếc lá đang vươn lên áp sát vào mặt kính phủ đầy sương giá ở bên ngoài)

ANTHONY: (giật phăng nó ra) Cô—cô tưởng cô có thể rán trứng bên dưới Dây Leo Rìa Rừng chắc?

HATTIE: Tôi nghĩ trứng của ngài Archer cũng quan trọng chẳng kém gì một nhành dây leo đâu. Và tôi đoán công việc của tôi cũng quan trọng như của ông vậy.

ANTHONY: Có hàng triệu kẻ giống như cô—và giống cả ngài Archer ngoài kia. Nhưng trên cả thế giới này chỉ có duy nhất một Dây Leo Rìa Rừng.

HATTIE: Chà, có lẽ một là đủ rồi. Trông nó có ra cái giống gì đâu cơ chứ.

ANTHONY: Và cô thì chẳng có lấy chút khôn ngoan để hiểu rằng đó chính là lý do vì sao nó là Dây Leo Rìa Rừng.

ANTHONY: Cô tốt hơn hết là cẩn thận đấy, Anthony. Anh ăn nói lú lẫn rồi đấy. Ai cũng bảo thế.

ANTHONY: Cô Claire không nói thế.

HATTIE: Không, bởi vì cô ấy cũng—

ANTHONY: Cô nói nhảm nhiều quá rồi đấy!

(Cửa mở, HARRY bước vào; sau khi đảo mắt tìm chỗ thích hợp nhất để ăn sáng, hắn bê dịch một thùng đất khỏi chiếc bàn.)

HARRY: Phụ một tay nào, Hattie?

(Họ dọn nó ra khoảng không giữa phòng và hắn cùng HATTIE sắp xếp đồ ăn sáng, HATTIE liên tục liếc nhìn ANTHONY với vẻ đắc thắng đầy thách thức)

ANTHONY: (quyết định mình phải hành động) Ngài Archer, đây không phải là nơi để ăn sáng!

HARRY: Sai bét nhè, anh bạn già ạ. Nơi nào có lò sưởi thì nơi đó chính là phòng ăn sáng. (quay sang HATTIE) Nhắn với mấy vị kia—tôi nghe tiếng anh Demming thức dậy rồi đấy, cả anh Edgeworthy nữa, nếu anh ta có xuất hiện, thì cứ bảo vì sáng nay thời tiết đẹp quá nên chúng ta ăn sáng ngoài trời nhé. Ra nhà kính dùng cà phê.

(Hattie khúc khích cười, quay lưng bước đi.)

Rồi để xem nào, chúng ta đã đủ mọi thứ chưa nhỉ? (nhâc lọ gia vị, rắc một ít hạt tiêu lên tay. Hơ tay tìm kiếm lọ còn lại trong vô vọng) Và bảo anh Demming mang thêm muối ra đây nữa.

ANTHONY: Nhưng cô Claire sẽ nổi giận lôi đình cho mà xem.

HARRY: Tôi mới là kẻ đang nổi giận lôi đình đây này. Bộ tôi thích chọn ăn sáng ở đầu bên kia của một trận bão tuyết lắm chắc?

ANTHONY: (thốt lên kinh hãi khi nhìn vào nhiệt kế) Nhiệt độ đang tụt xuống rồi. Tôi phải báo cáo ngay. (anh ta đấm vào nút chuông, nhấc điện thoại lên) Cô Claire ạ? Anthony đây. Một chuyện tồi tệ vừa xảy ra. Ngài Archer—sao cơ ạ? Vâng, một chuyện tồi tệ.—Vâng, liên quan đến ngài Archer.—Không—không phải đã chết. Mà là ở đây. Ngài ấy đang ở đây. Vâng, ngài ấy khỏe, trông có vẻ khỏe, nhưng ngài ấy đang ăn sáng. Vâng, ngài ấy dọn bữa sáng ngay ngoài này—cho riêng mình, và mấy vị kia chốc nữa cũng sẽ tới.—Chà, có vẻ như ngài ấy bực dọc vì hệ thống sưởi trong nhà bị tắt. Nhưng cửa cứ mở hoài—cơn gió bão này cứ thốc thẳng vào đám cây. Nhiệt độ đã sụt giảm rồi.—Vâng, vâng. Tôi nghĩ cô sẽ muốn ra đây đấy.

(Anthony mở cửa sập và đi xuống tầng dưới. Harry nhìn xuống khoảng hở dưới chân với vẻ không mấy bằng lòng, rồi quay lại với bữa ăn sáng. Anthony trồi lên, tay ôm một cái hộp.)

HARRY: (quay mặt đi) Phèo! Mùi gì mà kinh thế.

ANTHONY: Vâng. Phân bón thì phải có mùi chứ ạ.

HARRY: Ờ thì, nó cũng đâu cần thiết phải xộc lên làm ô uế bữa sáng của tôi chứ!

ANTHONY: (với một ý thức ngăn nắp đến kiên nhẫn) Mùi đó thuộc về nơi này. (anh ta và cái mùi ấy cùng đi vào căn phòng phía trong)

(Cửa ngoài hé mở vừa đủ cho CLAIRE lách vào—rồi nhanh chóng khép lại. Sự hiện diện của CLAIRE mang đến một thứ sức sống hoàn toàn khác lạ cho căn phòng.)

CLAIRE: Anh đang làm gì ở đây thế này?

HARRY: Ăn sáng. (miệng vẫn đang nhai)

CLAIRE: Tôi không cho phép anh bén mảng vào lãnh địa của tôi!

CLAIRE: Nếu em hút hết hơi ấm thì em đành phải chịu đựng cả anh nữa thôi.

CLAIRE: Để tôi cho anh thấy tôi phải chịu đựng anh như thế nào nhé. (cô dùng tay vốc đống đất mà Anthony vừa chuẩn bị hất lên người hắn)

HARRY: (chồm dậy, cười lớn, giữ chặt tay cô lại rồi vòng tay ôm lấy người cô) Claire—hàng xóm láng giềng cả, đừng có vô lý thế. Anh làm hại gì đến cây cối ở đây nào?

CLAIRE: Anh làm tụt nhiệt độ xuống đấy.

HARRY: Sau khi anh vào thì nhiệt độ ổn định ngay chứ gì.

CLAIRE: Lại còn xúi Tom và Dick đến đây để làm xáo trộn nó lên nữa chứ.

HARRY: Tom và Dick là khách của chúng ta cơ mà. Chúng ta không thể cứ ăn ở nơi ấm áp rồi bỏ mặc họ ở nơi lạnh buốt được.

CLAIRE: Em không thấy có gì là không thể cả.

HARRY: Em chỉ nhìn thấy những gì em muốn thấy thôi.

CLAIRE: Không đúng thế đâu. Em ước gì nó đúng. Không; mà không, em cũng chẳng ước nữa. (cô tỏ ra bứt rứt—thứ cảm giác muộn phiền dâng lên từ tận cõi lòng, từ đáy sâu tâm khảm, bao trùm lấy Claire. Cô quay sang ngắm nghía Dây Leo Rìa Rừng. Với vẻ tiếc nuối, cô nói với Anthony, người vừa bước vào cùng một chậu cây) Nó đang lụi tàn trở lại rồi phải không anh?

ANTHONY: Thưa cô Claire, chúng ta đã chắc chắn được đâu ạ?

CLAIRE: Ồ chắc chứ—nó đã có cơ hội của mình rồi. Nó không muốn trở thành—thứ chưa từng hiện hữu.

HARRY: (người đã quay lại khi nghe thấy giọng điệu đó của cô. Cất lời dịu dàng) Đừng có coi trọng nó quá thế chứ, Claire. (Claire cười lớn)

CLAIRE: Không, chắc là vậy rồi. Nhưng điều đó rất quan trọng—và tại sao em phải giả vờ là không quan trọng, chỉ vì em đã thất bại với nó cơ chứ?

HARRY: Thôi nào, anh không muốn thấy nó làm em suy sụp—nó không đáng để em phải bận tâm đến thế.

CLAIRE: (với vẻ đăm chiêu trầm mặc) Bất cứ thứ gì cũng đủ tầm quan trọng để làm thế—nếu bản thân nó đã quan trọng. (nói với nhành dây leo) Ta cứ ngỡ ngươi đã vượt ra ngoài, nhưng hóa ra ngươi lại—quay đầu về chốn cũ rồi.

ANTHONY: Nhưng lần này chính tay cô đang làm điều đó mà, thưa cô Claire. Khi Hơi Thở Sự Sống bung nở—và chúng ta ngắm nhìn trái tim của nó—

(Claire hướng mắt về phía căn phòng bên trong. Do vướng những chậu cây che khuất, họ không nhìn thấy thứ mà người ở phía trước nhìn rõ—một đóa hoa trông như một chuyển động bị đóng băng, và trong suốt hơn bất kỳ loài thực vật nào từng có. Những chiếc lá của nó, uốn lượn như những con sóng, khép chùm lấy một trái tim không thể nhìn thấy. Đóa hoa này đứng tách biệt trong một góc khuất bởi cách bài trí xung quanh. Nhưng không có gì che chắn giữa nó và ánh sáng.)

CLAIRE: Vâng, nếu như trái tim ấy đã (cười nhẹ) giữ vững được chính mình, thì Hơi Thở Sự Sống mới thực sự tồn tại trong bản ngã khác biệt của nó. Còn Dây Leo Rìa Rừng thì đang thoái lui về cái vỏ bọc mà nó từng bứt phá thoát ra.

HARRY: Thôi nào, uống chút cà phê đi em, Claire.

(Anthony quay lại căn phòng phía trong, cánh cửa ngoài bật mở. Dick bị đẩy ngã nhào vào trong.)

CLAIRE: (tiến ra cửa, trong lúc anh ta đang há hốc thở dốc trước khi đóng cửa lại) Sao anh dám làm xáo trộn nhiệt độ của tôi! (cô sập cửa lại rồi dựa lưng vào đó)

DICK: Tôi làm thế bao giờ chứ?

(Một tiếng cười bật lên, một cái nhìn trao nhau đầy ẩn ý kéo dài.)

HARRY: (đang quay lưng đi) Lọ muối đâu rồi nhỉ?

DICK: À, tôi trượt chân ngã nhũi ra tuyết rồi. Chắc để quên lọ muối ở chỗ ngã mất tiêu. Để tôi quay ra tìm lại xem sao.

CLAIRE: Rồi để làm đảo lộn nhiệt độ lên á? Chúng ta chẳng cần muối siếc gì sất.

HARRY: Em không cần muối, Claire ạ. Nhưng bọn anh còn phải ăn trứng.

CLAIRE: Tôi phải nói cho các anh rõ là tôi không thích cái ý tưởng đem thức ăn ra đây để ăn uống thế này đâu, nơi mà vạn vật tuân theo quỹ đạo riêng của chúng. Làm ơn ăn nhanh lên chút và càng ít càng tốt.

HARRY: Đúng là một nữ chủ nhà biết cách làm cho khách khứa cảm thấy thoải mái ghê cơ.

CLAIRE: (với vẻ thản nhiên không chút ác ý) Tôi chẳng bận tâm đến sự thoải mái của các anh đâu. Hay sự thoải mái của Dick cũng thế.

DICK: Và chắc chắn đó chính là điều khiến cô trở thành một nữ chủ nhà vô cùng quyến rũ.

CLAIRE: Tối qua tôi có phải là một nữ chủ nhà quyến rũ không hả Dick? (khẽ cất tiếng hát) 'Ôi, đêm tình yêu—' (trích từ khúc Barcarolle trong vở 'Những câu chuyện của Hoffmann')

HARRY: Chúng ta buộc phải có muối.

(Hắn quay gót định ra cửa. Claire luồn người lách lên trước chặn lại, khóa cửa rồi cầm lấy chìa khóa. Hắn bèn hậm hực bước sang phải.)

CLAIRE: (với theo sau) Cánh cửa phía bên đó lúc nào cũng khóa kín nhé.

DICK: Claire thân yêu, ước gì em đừng thốt ra những lời gây sốc như thế. Dù em luôn lọt lưới an toàn, nhưng thú thật là anh vẫn thấy chấn động đấy—và thực sự thì điều đó không khôn ngoan chút nào đâu.

CLAIRE: Anh vẫn chưa học được rằng nơi ẩn nấp tốt nhất chính là sự thật sao? (khi Harry quay trở lại) Sao anh cứ mãi không chịu tin em, Harry, khi em nói thật với anh—rằng những cánh cửa đều đã bị khóa hả?

HARRY: Claire, em thật ích kỷ khi cứ ngăn cản bọn anh chấm một chút muối chỉ vì em không ăn muối.

CLAIRE: (với một trong những cú chuyển thái độ chớp nhoáng) Ồ, Harry! Hãy thử ăn trứng không có muối xem nào. Làm ơn—làm ơn thử ăn mà không cần muối đi! (vẻ mãnh liệt vượt xa tầm quan trọng của vấn đề)

HARRY: Trứng thì bắt buộc phải có muối.

CLAIRE: "'Trứng bắt buộc phải có muối.' Anh có biết vì sao anh lại là một kẻ nhạt nhẽo vô vị đến thế không, Harry? 'Trứng bắt buộc phải có muối.'"

HARRY: Thì, có phải lúc nào nó cũng có được đâu cơ chứ.

CLAIRE: Nhưng tâm hồn anh chẳng hề vươn lên nổi dù chỉ một chút trước sự thiếu thốn muối ấy.

HARRY: Chẳng nhích lên được tí nào luôn. (quay trở lại với bữa sáng)

CLAIRE: Và thấy thỏa mãn—vô cùng thỏa mãn với chính mình, vì chẳng phải bận tâm vươn lên. Chắc chắn rồi, đó chính là kiểu tâm hồn hoàn hảo—bởi vì nó chẳng thèm vươn lên đâu mà. (với giọng tươi tỉnh hơn) Này Dick, chắc chắn là anh đã từng thử ăn trứng mà không cần muối rồi chứ.

DICK: Để tôi thử ngay bây giờ đây. (anh ta tiến lại bàn ăn)

CLAIRE: Chắc là anh đã thử qua đủ mọi thứ rồi phải không. Chẳng phải đó là con đường người ta rời bỏ cuộc sống bình thường để dấn thân vào những ngõ ngách của sự lệch lạc hay sao?

HARRY: Claire.

DICK: (đẩy đĩa trứng ra xa) Nếu vậy, tôi xin phép đợi có muối hãy hay.

HARRY: Claire, quá giới hạn lắm rồi đấy nhé.

CLAIRE: Chính xác là điều tôi đang nghĩ tới. Sự lệch lạc cũng có giới hạn của nó. Thế nên—những thành lũy ấy là bất khả xâm phạm. Nếu một ngày ai đó thực sự thoát ra được, tôi đoán rằng—sẽ hoàn toàn bất ngờ, và có lẽ—hơi đáng sợ một chút.

HARRY: Thoát ra đâu cơ?

CLAIRE: (với nụ cười rạng rỡ) Nơi mà anh, cưng ạ, sẽ chẳng bao giờ đặt chân tới được.

CLAIRE: Và nơi mà em, cưng ạ, tốt hơn hết là nên cuốn xéo cho nhanh.

CLAIRE: Em rất muốn thế. (nói một mình) Không—không, em cũng chẳng muốn nữa.

(Lại một lần nữa nỗi muộn phiền ấy kéo cô hướng về phía chậu cây. Cô tách riêng hai chậu mà Anthony vừa trùm túi giấy ra. Toàn tháo những lớp giấy bọc ấy ra. Harry chẹt diêm châm thuốc.)

CLAIRE: (quay phắt lại) Anh không được hút thuốc ở đây. Lũ cây không quen với mùi này.

HARRY: Thế thì tôi nghĩ hút thuốc lại là thứ vừa vặn hoàn hảo cho chúng đấy chứ.

CLAIRE: Mọi thứ đều có chủ đích của nó.

HARRY: (quay sang Dick) Tôi có vừa được trả lời không thế nhỉ? Tôi chẳng bao giờ dám chắc lúc nào thì mình được đáp lời nữa.

(Cả hai cùng nhìn Claire, người đã gỡ bỏ lớp túi giấy và đang đăm đăm nhìn vào những đóa hoa. Cô lấy vài dụng cụ từ trong ngăn kéo. Rất cẩn trọng, cô lấy phấn hoa từ cây hoa hồng thụ phấn cho một loài hoa lạ lẫm khác—một vẻ lạ lẫm mang nét u hoài, đang đứng ngạo nghễ trên chiếc kệ nhỏ gần cửa căn phòng bên trong.)

DICK: Em đang làm gì thế hả Claire?

CLAIRE: Thụ phấn. Lai giống để tạo hương thơm.

DICK: Nghe có vẻ huyền bí phết nhỉ?

HARRY: Và Claire thì chẳng làm cho nó bớt huyền bí đi chút nào.

CLAIRE: Tôi có thể làm cho sự sống bớt huyền bí đi sao nổi?

HARRY: Nếu em biết mình đang làm gì, sao em không nói cho Dick biết?

DICK: Thôi bỏ đi. Suy cho cùng, sao tôi cứ phải biết cơ chứ? (anh ta quay mặt đi)

(Trước thái độ đó, cô lại muốn kể cho anh nghe. Bất lực, như kẻ đứng trước dòng suối không tài nào qua nổi, cô ngập ngừng cất lời.)

CLAIRE: Em muốn ban hương thơm cho Hơi Thở Sự Sống (quay mặt về phía căn phòng sau vách kính)—đóa hoa do chính tay em tạo ra, vượt ra ngoài khuôn khổ của những loài hoa từng có. Thứ đã vươn ra ngoài nên mang theo hương thơm từ chốn nó đã rời bỏ. Nhưng không phải một thứ hương thơm cố định, không bị gò bó bởi bất kỳ khuôn khổ ngột ngạt nào. Em gọi hương thơm mà mình đang cố gắng tạo ra là Kỷ Niệm. (đặt tay lên chậu của bông hoa u hoài nhỏ bé mà cô vừa thụ phấn) Mang hơi hướng gợi nhắc của hoa hồng, hoa violets, hoa arbutus—nhưng lại là một thực thể hoàn toàn mới mẻ—của chính nó. Hơi Thở Sự Sống có lẽ sẽ cảm thấy cô đơn khi ở ngoài vùng đất chưa từng ai chạm tới. Biết đâu một ngày nào đó em có thể ban cho nó chút dư âm kỷ niệm.

DICK: Anh hiểu mà, Claire.

CLAIRE: Em tự hỏi liệu anh có thực sự hiểu không.

HARRY: Này Claire, hôm nay em sẽ thật vui vẻ chứ? Đây là vài ngày cuối cùng Tom ở lại với chúng ta rồi đấy.

CLAIRE: Điều đó chẳng khiến em vui vẻ nổi đâu.

HARRY: Ờ thì, em cũng muốn anh ấy ghi nhớ hình ảnh em đúng là chính mình chứ, phải không nào?

CLAIRE: Em rất muốn thế. Ồ—em rất muốn điều đó chứ!

HARRY: Vậy thì hãy vui vẻ lên đi. Đó mới thực sự là em mà, đúng không Dick?

DICK: Chắc là chưa hẳn là tất cả về cô ấy đâu—tôi mạn phép cho là thế.

CLAIRE: (vui vẻ) Cẩn thận đấy nhé, Dick. Anh không thấy mình đang kém tế nhị sao? Harry lại sắp nghi ngờ tôi là cô ả tình nhân mới nhất của anh đấy.

HARRY: Claire! Em ăn nói kiểu gì thế hả! Một kẻ nếu chỉ tiếp xúc với em qua những khoảnh khắc nhất định sẽ chẳng bao giờ đời nào tin em là một người phụ nữ tao nhã nổi.

CLAIRE: Chuẩn quá còn gì, phải không Dick?

HARRY: Sẽ là một trò vui đáo để nếu để họ thử một lần lắng nghe lén ở đây—rồi tuyên bố rằng đây chính là đóa hoa tiêu biểu của New England!

CLAIRE: Chà, nếu đây thực sự là đóa hoa của New England, thì quả là vẫn còn khối điều chưa được kể hết đâu.

DICK: Về New England á?

CLAIRE: Tôi tưởng tôi đang định nói thế. Hoặc có lẽ ý tôi là—về chính bản thân tôi.

HARRY: (tiếp tục màn tự sướng của mình) Cứ giải thích rằng đây là sản phẩm của những kẻ đã đặt ra thứ luật lệ nhào nặn nên New England, rằng đây chính là đóa hoa của những bậc trí thức—

DICK: Những kẻ đã nhào nặn nên tâm thức nước Mỹ!

CLAIRE: Ôi! (đó là một nỗi đau đớn)

HARRY: Này thế lại sao nữa rồi?

CLAIRE: Em muốn thoát khỏi bọn họ!

HARRY: Cứ bình tĩnh nào cô bé—em đang thoát rồi đấy thôi.

CLAIRE: Em không chắc lắm—rằng mình đã thoát. Nhưng ta hoàn toàn có thể làm được điều đó! Chúng ta không việc gì phải chịu giam cầm trong những khuôn mẫu đã được đúc sẵn cho mình. Thế giới này còn có sự phóng khoáng—và những chiều kích khác biệt.

HARRY: Này Claire—anh đâu có định khơi mào chuyện gì nghiêm túc đâu cơ chứ.

CLAIRE: Không; anh chẳng bao giờ định làm thế cả. Còn em thì muốn đập tan nó đi! Em nói cho anh hay, em muốn đập nát tất cả! Nếu mọi thứ vỡ vụn ra từng mảnh, chúng ta sẽ (cười nhẹ) giật mình bừng tỉnh để sống động trở lại (quay sang Dick)—phải không anh? Sẽ có những sự kết hợp mới mẻ kỳ lạ—những cuộc hội ngộ điên rồ đầy mới lạ, và khi ấy chúng ta mới thực sự thấu hiểu thế nào là được sinh ra, và rồi chúng ta có lẽ mới biết được—rằng mình đang thực sự tồn tại. Đập nát nó đi. (bàn tay cô đang ở gần một quả trứng) Hệt như cách anh đập vỡ một quả trứng vậy. (cô đẩy quả trứng rơi khỏi mép bàn, cúi người nhìn xuống vực thẳm bên dưới)

HARRY: (thở dài) Chà, tất cả những gì em đập nát chỉ là một quả trứng, và hậu quả duy nhất là giờ đây Tom không có trứng mà ăn. Thế nên câu chuyện là thế đấy.

CLAIRE: (với chút khó nhọc, kéo giật mình lùi lại khỏi sức hút ma quái của vực thẳm) Anh nghĩ là em không thể đập nát thứ gì chắc? Anh nghĩ cuộc sống này không thể vỡ vụn, không thể vượt ra ngoài cái vỏ bọc nguyên thủy của nó hay sao? Bởi vì bản thân anh đã chết dí trong cái khuôn mẫu mà anh vô tình tròng vào cổ, nên anh nghĩ đó là tất cả những gì có trong toàn bộ cuộc phiêu lưu này ư? Và người ta gọi đó là sự tỉnh táo đấy. Rồi tôn vinh nó thành một thứ đạo đức—để nhốt con người ta vào cũi sắt. Anh chưa từng bao giờ làm việc với những sinh vật sống và sinh trưởng! Những sinh vật dám đánh cược cả cuộc chơi—dám phát điên lên—để sự tỉnh táo không thể giam cầm chúng—khỏi cõi đời hoang sơ nguyên vẹn—khỏi cuộc sống—đang mỏi mòn chờ đợi, (cô quay người hướng về căn phòng phía trong) Hơi Thở Sự Sống. (cô bước vào trong đó)

HARRY: Ồ, ước gì Claire đừng cư xử kỳ quặc như thế. (bất lực) Cô ấy bị làm sao thế nhỉ? Có chuyện gì xảy ra vậy?

DICK: Chỉ là sự bùng nổ quá mức của một tâm hồn vô cùng phong phú thôi mà.

HARRY: Nhưng nó ngày càng lấn tới ở cô ấy. Thỉnh thoảng tôi lại tự hỏi liệu tất cả những thứ này (ra hiệu chỉ xung quanh) có phải là một điều hay ho không nữa. Mọi chuyện sẽ hoàn hảo nếu cô ấy cứ làm như những gì cô ấy từng bắt đầu—làm sao cho những bông hoa đạt chất lượng tốt nhất theo đúng giống loài của chúng. Đó là một việc vô cùng đáng yêu đối với một người phụ nữ—trồng hoa ấy. Nhưng có cái gì đó trong việc này—biến đổi thứ này thành thứ khác—ghép nối mọi thứ lại để tạo ra những sinh vật kỳ quái mới mẻ—cái trò này—

DICK: Sáng tạo chăng?

HARRY: Cứ gọi nó là cái gì tùy ý anh đi—nó thực sự làm cho một người phụ nữ trở nên bất ổn đấy. Người ta bảo Claire là một tay cự phách trong chuyện này, nhưng có ích gì cơ chứ, nếu nó làm cô ấy phát rồ lên? Rốt cuộc thì nó có tác dụng quái gì cơ chứ? Giả sử chúng ta có thể sản xuất ra những thứ mới lạ đi. Chúa ơi—nhìn lại những thứ quái quỷ chúng ta đang có kìa. (nhìn ra ngoài; quay trở lại) Lạy Chúa, gió gầm thét dữ dội làm sao quanh cái xó xỉnh này, (nhưng lúc này, tiếng động không chỉ đến từ gió trời, mà là từ TOM EDGEWORTHY, kẻ đang cố gắng tự mò mở cánh cửa bị khóa trái trong lúc lưng họ quay về phía hắn) Tôi muốn ăn trứng của tôi. Không thể nuốt trôi trứng mà thiếu muối được. Phải thú thực là dạo này tôi chẳng thể tài nào hiểu nổi Claire nữa rồi. Tôi muốn để Charlie Emmons đến khám cho cô ấy xem sao—ông ta đã chữa trị cho khối kẻ bị thương nát bét trong chiến tranh rồi đấy. Claire cần thứ gì đó để xốc lại tinh thần. Cậu nghĩ điều đó có làm cô ấy nổi cáu không?

DICK: Chắc là cô ấy sẽ kiếm được khối trò giải trí từ việc đó ấy chứ.

HARRY: Chuẩn luôn, quỷ tha ma bắt cô ấy đi, thể nào cô ấy cũng thế cho mà xem. (TOM lúc này đang dùng những biện pháp quyết liệt hơn để gây sự chú ý ở cửa) Thật buồn cười—giờ mới thấy gió có thể đánh lừa con người ta đến thế nào. Cứ quay lưng thế này là tôi có thể mường tượng ra—ờ, tôi có thể tưởng tượng ra đủ thứ trên đời. Thật thú vị phải không, về trí tưởng tượng ấy chứ? Thế mà Claire lại bảo tôi chẳng có chút trí tưởng tượng nào đấy!

DICK: Sẽ là một bức vẽ thú vị đấy—những gì mà gió khiến anh tưởng tượng ra là đang có mặt ở đó. (đầu tiên anh ta dùng tay tạo hình, sau đó san phẳng lớp đất mà Anthony vừa chuẩn bị, dùng ngón tay vạch những đường nét) Vâng, thực sự—khá là vui mắt đấy.

(Tom, sau một thoáng nhòm ngó qua kính nhìn họ, mỉm cười rồi bỏ đi.)

HARRY: Cậu cũng là một mầm non kỳ quái khác nhỉ? Nào—khai thật đi xem nào. Bọn người kỳ quái các cậu thực sự có tài cán gì bén mảng trong tay—hay chỉ toàn bày trò lừa bịp bọn tôi đấy?

DICK: (mỉm cười, tiếp tục vẽ) Không nói gì ư? Chà, tôi đoán cậu khôn ngoan đấy chứ. Nếu cứ ngậm tăm im hăng—thì tụi tôi làm sao chứng minh được là chẳng có quái gì trong đó cơ chứ?

DICK: Tôi có ngậm tăm đâu. Tôi đang vẽ mà.

HARRY: Những đường nét chẳng ra hình thù gì—thì kể cho cậu được khối thứ chắc? Thôi, tôi chỉ xin một điều, đừng làm cho Claire trở nên kỳ quặc thêm nữa. Claire là một tay chơi cừ khôi chính hiệu—thật đấy, thế nên đừng có cổ súy cô ấy giở chứng kỳ quặc nữa.

DICK: Rắc rối ở chỗ, nếu cậu đủ kỳ quặc để mua vui, thì biết đâu nó lại—mở toang cánh cửa dẫn đến sự kỳ quặc thì sao.

HARRY: Này, đừng có mà nói những câu kiểu đó với Claire.

DICK: Tôi cần gì phải nói.

HARRY: Thế hóa ra cậu nghĩ cô ấy kỳ quặc thật đấy à? Kỳ quặc y như cậu, cậu nghĩ cô ấy kỳ quặc thật đấy chứ. Tôi thực sự muốn mời bác sĩ Emmons ghé qua đây.

(sau một thoáng lặng thinh quan sát Dick đang cao hứng với bức vẽ của mình) Cậu biết đấy, thành thật mà nói, tôi nghi ngờ việc cậu có ảnh hưởng tốt đối với Claire đấy. (Dick khẽ ngẩng đầu lên một chút) Ồ, tôi chẳng mảy may lo lắng về những chuyện—mà một ông chồng thường hay bận tâm đâu. Tôi đoán một người phụ nữ có tri thức—và dẫu cho Claire có căm ghét tổ tiên mình đến đâu chăng nữa, thì chính cô ấy cũng mang cái mầm mống ấy trong người. Chà, có những lúc cô ấy mải mê đào sâu nghiên cứu đến mức quên bén mất sự hiện diện của tôi bên cạnh. Cậu đoán xem tôi vừa bắt gặp cô ấy làm gì cách đây hôm trước nào? Đọc tiếng Latinh đấy. Chà—một người phụ nữ đọc sách tiếng Latinh thì chẳng việc gì phải khiến chồng mình bận tâm lo lắng nhiều.

DICK: Người ta đã nói khối điều uyên bác bằng tiếng Latinh đấy chứ.

HARRY: Nhưng ý tôi đang muốn nói là, tôi đoán một người phụ nữ dành phần lớn tâm trí cho suy tưởng thì chẳng bao giờ có nhiều—ờ, thứ mà người ta có thể gọi là sự nồng nhiệt đam mê đâu, (hắn thốt ra từ này như thể đó là một từ cấm kỵ. Nhíu mày đăm chiêu nhìn thẳng phía trước, hắn không nhìn thấy nét mặt của Dick. Đoạn quay sang Dick với một nụ cười) Tôi đoán là cậu nắm rõ tường tận mọi ngóc ngách về phụ nữ rồi nhỉ?

DICK: Có lẽ chỉ sót lại một hai chi tiết nhỏ là tôi chưa tường tận thôi.

HARRY: Ờ thì, nói vậy chứ, cậu có thể rành rẽ tất tần tật về phụ nữ nhưng chưa chắc đã hiểu rõ mấy về Claire đâu. Nhưng mà nói về (không muốn thốt lại từ đam mê)—ờ, tình cảm cảm xúc đi—Claire sở hữu một sự—ờ, một sự—

DICK: Mỉa mai chăng?

HARRY: Thứ mà thực chất mang tính—mang tính—

DICK: Cuốn hút hơn chăng, có lẽ thế.

HARRY: Đúng vậy! Hơn cả bản chất thực sự của sự vật. Nhưng ngẫm lại thì—cậu sẽ chẳng mặn mà gì với một thứ mà bản thân lại luôn mang ra để mỉa mai chênh vênh cả.

DICK: Ồ—thế á! Ý tôi là—một người đàn ông hoàn toàn có thể chứ.

HARRY: Tôi rất muốn có dịp trò chuyện với Edgeworth về Claire. Nhưng chuyện trò với Tom về Claire—hoặc nói về Tom với Claire chẳng bao giờ là điều dễ dàng cả.

DICK: (cảnh giác) Họ là những người bạn rất lâu năm rồi phải không?

HARRY: Thì—vâng, đúng thế. Dù dạo gần đây họ không hay gặp nhau mấy, Edgeworth lúc nào cũng bôn ba tận cùng thế giới để—trầm tư mặc tưởng về cái quái gì đó. Phải công nhận là tôi chẳng tài nào hiểu nổi hắn ta. Nếu đã có sẵn một cơ ngơi—đó mới là chốn tề gia lập nghiệp dành cho anh ta chứ. Mà anh ta thực sự từng có cơ cơ chứ—dòng tộc gia thế thuộc hàng tốt nhất, lại thêm cái cơ nghiệp kinh doanh cực kỳ khấm khá do cha để lại. Ngành xuất bản—lúc ông cụ Edgeworthy qua đời, cơ ngơi vẫn đang phất lên trông thấy. Tôi không dám gọi Tom là một kẻ thành công rực rỡ trong đời—nhưng ngạc nhiên là Claire lại rất hay lắng nghe những gì hắn nói đấy.

DICK: Vâng, tôi cũng để ý điều đó.

HARRY: Thế nên, tôi rất muốn nhờ hắn khuyên nhủ cô ấy dẹp bỏ cái trò quái gở là đi tạo ra những loài cây chưa từng sinh trưởng trên cõi đời này đi.

DICK: Nhưng anh có chắc đó là lời khuyên mà anh ta sẽ thốt ra không? Chẳng phải chính bản thân anh ta cũng đang nhúng tay vào cái thứ công việc tương tự đó sao?

HARRY: Lạ thật, hắn có trồng trọt lai giống cái quái gì đâu cơ chứ.

(Tom lại xuất hiện ở cửa.)

DICK: Dù sao đi nữa, tôi nghĩ anh ta có lẽ sẽ hiểu rằng chúng ta chẳng tài nào với tới được tâm can của nhau đâu.

HARRY: Đúng là nhảm nhí hết chỗ nói. Thế rốt cuộc chúng ta sinh ra trí tuệ để làm gì cơ chứ?

DICK: Để biết đường buông tha cho nhau, tôi đoán thế. Chỉ là chúng ta chưa đủ khôn ngoan để làm nổi điều đó thôi.

(Tom lúc này đang dùng một khẩu súng lục gõ cửa thình thịch. Harry quay người nửa vời, rồi quyết định tỏ ra thông minh bằng cách lờ đi không quay lại hẳn.)

HARRY: Đừng có bảo là tôi đang bị khủng hoảng thần kinh nhé. Nhưng cách ăn nói của mấy người đủ sức làm cho cả một phi công cũng phải giật mình thon thót đấy. Không tài nào chạm tới nhau được cơ á! Thế thì chúng ta đích thị là đám ngu ngốc rồi. Nếu tôi ở đây còn cậu đứng đằng đó, cớ sao chúng ta lại không thể chạm tới nhau cơ chứ?

DICK: Bởi vì tôi là tôi và cậu là cậu.

HARRY: Hèn chi nét vẽ của cậu quái đản là phải. Một kẻ đến việc chạm vào người khác còn không nổi—(Tom lúc này can thiệp bằng cách chĩa thẳng khẩu súng lục lên không trung rồi bóp cò nổ súng. Dick hoảng hốt cắm phắt tay vào đống đất. Harry nhảym sang một bên, hoảng sợ đảo mắt nhìn xung quanh. Tom với nụ cười đắc thắng vì cuối cùng cũng thu hút được sự chú ý của họ, liền vặn tay nắm cửa ra hiệu rằng anh ta rất sẵn lòng bước vào.)

HARRY: Ủa—là Tom kìa! Cái quái gì thế này—? (lao ra cửa) Cậu ấy bị nhốt ở ngoài rồi. Mà chìa khóa thì Claire đang giữ. (chạy tới cửa phòng trong, vặn thử) Lại còn bị khóa nhót ở trong này nữa chứ! (cố nhòm vào trong tìm kiếm cô) Claire! Claire! (quay ngoắt lại cửa ngoài) Claire giữ chìa khóa—mà tôi thì chẳng tài nào tới chỗ Claire nổi. (vô vọng tìm cách mở cửa không cần chìa, lại lật đật chạy về phía cửa trong—ghé mắt nhòm, đập cửa) Claire! Em có ở trong đó không? Em không nghe thấy tiếng súng nổ à? Hay em đã tót xuống tầng hầm rồi? (thử vặn cửa sập) Khóa chết ngắc rồi! Chà, tôi thực sự phát sốt với cái kiểu khóa trái thiên hạ của cô ấy đấy!

DICK: Và nhốt cả người ở trong nữa chứ.

HARRY: (nổi khùng lên, hét toáng vào cánh cửa sập) Em không nghe thấy tiếng súng nổ à? (quay sang Tom) Thành thật xin lỗi anh bạn già nhé, nhưng mà—(kinh ngạc quay sang Dick) Cậu ta không nghe thấy tôi nói gì sành sỏi cả. (Tom, vừa gõ gõ khẩu súng để gây chú ý vừa ra hiệu hỏi han bằng chính khẩu súng trên tay) Không—không—không! Ý cậu ta là có muốn tự sát quách cho rồi không đấy hả? (dữ dội lắc đầu) Ồ, không—không! Hừm—hừm!

DICK: Có vẻ hơi vô lý nếu một người lại đè cổ tự sát chỉ vì không được ăn sáng nhỉ.

HARRY: Tôi bắt đầu tin là con người ta sẵn sàng làm bất cứ trò điên rồ gì rồi đấy! (Tom lại tiếp tục ra hiệu bằng súng) Không! Không được bắn ở đây. Đừng có dại dột tự sát đấy nhé. (cố gắng phát âm chuẩn từng từ để truyền đạt ý) Tự sát ấy hả. Ý tôi là—đừng có dại, (hằn học quay sang Dick) Thật nực cười khi cậu không tài nào làm cho người khác hiểu nổi ý mình trong khi họ cứ trừng trừng nhìn thẳng vào mặt như thế. (quay lại phía Tom) Đọc khẩu hình của tôi này. Khẩu-hình. Tôi đang nói là—Ôi quỷ tha ma bắt. Claire đâu rồi hả? Thôi được rồi—để tôi diễn tả bằng hành động vậy. Chúng ta cần muối... (tự lẩm bẩm trong đầu) và Claire không chịu cho chúng ta ra ngoài lấy vì sợ ảnh hưởng nhiệt độ. Muối. Nhiệt-độ. (cầm chiếc tách đựng trứng ra cửa, làm động tác rắc muối bạo lực) Nhưng—không (lắc đầu) Không có muối. (hắn bèn vơ lấy chiếc nhiệt kế, một chậu hoa, giơ cao lên cho Tom thấy) Tại vì nhiệt-độ. Nhi-ệt-độ—(Tom vẫn chẳng tài nào hiểu nổi) Ồ—thôi đành chịu, biết làm sao được khi một kẻ cứ ngây ra không hiểu nổi vấn đề cơ chứ? (Tom có vẻ như đang lên đạn chuẩn bị hành động với khẩu súng) HARRY: Claire! Em có muốn Tom tự bắn vào đầu anh ấy không hả?

(Trong lúc hắn đang dán mắt ngó vào trong, cánh cửa sập bỗng nhô lên, và Claire nửa người ngoi lên.)

CLAIRE: Ơ hay, Tom đang làm cái trò quái quỷ gì ngoài đó với khẩu súng thế kia?

HARRY: Anh ta chuẩn bị tự sát đến nơi rồi kìa vì em dám khóa cổ nhốt anh ta ra ngoài không cho ăn sáng đấy.

CLAIRE: Chắc là anh ta phải biết những cách hủy diệt bản thân thú vị hơn chứ lị. (cúi đầu chào Tom) Chào buổi sáng. (từ phía bên kia lớp kính Tom cúi đầu mỉm cười chào lại) Không thấy lạ lùng sao—khi chúng ta ở trong này—còn anh ta thì trơ trọi ngoài kia?

CLAIRE: Claire, em hết phép tắc hiếu khách rồi đấy à? Mở cửa cho cậu ấy vào mau!

CLAIRE: Vào ư? Có lẽ thế lại chẳng phải là hiếu khách đâu.

CLAIRE: Ồ, hiếu khách kiểu gì đi nữa thì ngoài kia đang là tuyết—là gió bão—và là vị khách của chúng ta—khi được mời đến đây dự bữa sáng. Nghĩ cảnh một người đàn ông phải đi làm những chuyện quái đản thế này thật chướng tai gai mắt.

CLAIRE: Tôi sẽ thả cậu ấy vào. Dù sao tôi cũng thích dáng vẻ của cậu ấy ngoài đó chán. (cô rút chìa khóa ra từ trong túi)

HARRY: Cảm tạ ơn Chúa cuối cùng cửa cũng mở. Khối người có thể chạy đi mua muối, và chúng ta được yên thân ăn trứng.

CLAIRE: Rồi lại mở cửa lần nữa—để rước muối vào nhà á? Không đời nào. Nếu các anh cứ khăng khăng đòi muối, thì bảo Tom quay ngược lại đi lấy ngay đi. Sáng nay bão bùng lắm đấy, và cửa chỉ được mở đúng một lần duy nhất thôi đấy nhé.

HARRY: Bọn anh làm sao bắt anh ta hiểu những điều mà anh ta có tai mà không tài nào nghe nổi cơ chứ? Mà sao anh ta lại cứ đinh ninh chúng ta đang đứng đây tán gẫu thay vì mở cửa đón anh ta vào nhà nhỉ?

CLAIRE: Biết được thì thú vị phết đấy chứ. Tự hỏi không biết anh ta có chịu giải đáp không cơ chứ?

HARRY: Claire! Giờ này mà em còn ngồi đó ngẩn ngơ tự hỏi được á?

CLAIRE: Dẹp ngay cái ý định đòi muối cho đĩa trứng của anh đi thì tôi sẽ mở cửa cho vào. (giơ cao chiếc chìa khóa hướng về phía Tom ngầm ra hiệu rằng phần cô thì hoàn toàn sẵn sàng mở cửa đón chào)

HARRY: Tôi muốn ăn trứng của tôi!

CLAIRE: Thế thì bảo cậu ta mang muối theo đi. Đơn giản thế thôi mà.

(Harry lại tiếp tục màn kịch câm với chiếc tách trứng và chiếc lọ gia vị bỏ trống. Claire, vẫn đang đứng lửng lơ lưng chừng miệng hầm, hắt xì một cái rõ to. Harry, ngày càng mất kiên nhẫn, khoa tay múa chân giải thích bằng nhiệt kế và chậu hoa rằng cửa chỉ được phép mở đúng một lần duy nhất. Tom nhìn có vẻ hào hứng nhưng ngơ ngác chẳng hiểu gì. Nhưng rồi đột ngột anh ta mỉm cười, gật đầu rồi biến mất hút.)

HARRY: Chà, tạ ơn Chúa (kiệt sức) cuối cùng mọi chuyện cũng xong xuôi.

CLAIRE: (ngồi phịch xuống bậc thềm trên cùng) Mọi chuyện cứ quái dị thế nào ấy nhỉ. Cậu ta bị nhốt ở phía bên kia cánh cửa. Còn anh thì bị giam lỏng ở bên này. Cứ trừng trừng nhìn nhau rồi—

HARRY: (nhại lại) Rồi tôi thì cố gân cổ ra ra hiệu bảo cậu ấy làm ơn lết đi lấy hộ lọ muối chứ gì!

CLAIRE: Vâng.

HARRY: (quay sang Dick) Chà, tôi hoàn thành nhiệm vụ đâu đến nỗi tệ phải không? Một sáng kiến tuyệt vời phết chứ bộ, giải thích tình cảnh trớ trêu của chúng ta bằng nhiệt kế và chậu hoa. Thực chất đó chính là một lời xin lỗi vì đã tàn nhẫn tống cổ cậu ta ra ngoài trời giá rét mà. Chúa mới biết—một lời giải thích như thế là hoàn toàn cần thiết, (hắn đang ngóng trông và thấy Tom quay trở lại) Kìa, Tom tới rồi đấy Claire ạ. Chắc chắn là cậu ta đã phát ngấy cái thời tiết dở chứng này lắm rồi đây.

(Claire tiến ra cửa, khựng lại trước ngưỡng cửa. Cô và Tom trao nhau ánh nhìn xuyên qua lớp kính. Đoạn cô mở khóa đón anh ta vào.)

TOM: Và giờ thì tôi đã được bước vào trong. Có lúc tưởng chừng như tôi bị tống khứ ở ngoài vĩnh viễn cơ chứ. Nhưng sau khi ngộ ra chân lý rằng hai người cứ nhốt tôi ngoài ấy để kiểm tra xem tôi có sáng mắt ra không—thì quả là quá nhục nhã nếu để một bức tường kính ngăn cản con người ta thấu hiểu lẫn nhau. (lấy từ trong túi ra) Chiếc nhiệt kế thứ hai đây. Hai người muốn cắm nó vào xó nào? (Claire đón lấy)

CLAIRE: Thế còn hạt tiêu đâu?

TOM: (đặt lên bàn) Hạt tiêu đây chứ đâu.

HARRY: Hạt tiêu á?

TOM: Lúc Claire hắt xì là tôi ngộ ra ngay lập tức—

CLAIRE: Vâng, tôi biết thừa là nếu mình hắt xì thì anh sẽ mang hạt tiêu tới mà.

TOM: Thật buồn cười khi người ta lúc nào cũng nhớ đến muối, nhưng hạt tiêu thì cứ hay bị bỏ quên trong khâu chuẩn bị. Mà trứng không có hạt tiêu thì còn ra thể thống gì nữa?

HARRY: (bực dọc) Trứng của anh đây này, Edgeworth. (chỉ tay xuống sàn nhà) Claire nổi hứng muốn đập nát vạn vật thế là cô ấy khai đao ngay với quả trứng của anh đấy.

TOM: (nhìn đĩa trứng) Ý tưởng đập nát vạn vật xem ra còn cuốn hút hơn cả một quả trứng chán.

HARRY: Thật may mắn vì anh lại có cái nhìn đồng điệu với cô ấy đấy.

CLAIRE: (đưa cà phê cho Tom) Anh có muốn nghe một chuyện thú vị thế này không? Em lấy Harry chỉ vì tưởng rằng anh ấy sẽ đập vỡ được một thứ gì đó.

HARRY: Chà, đó quả là một sai lầm chết người trong khả năng phỏng đoán.

CLAIRE: Em là một kẻ ngây thơ cả tin đến khờ khạo (Harry cười lớn—Claire liếc nhìn anh đầy ngạc nhiên, rồi điềm nhiên tiếp lời). Một tâm hồn trong sáng đến mức ngốc nghếch khi cứ đinh ninh rằng việc bay lượn sẽ làm thay đổi bản chất của một người đàn ông. Nhưng chúng ta chẳng hề thoát ra nổi. Chúng ta chỉ nuốt chửng lấy nó vào lòng mà thôi.

TOM: Chỉ có tinh thần của chính chúng ta mới có thể đưa chúng ta bay cao vượt thoát ra ngoài.

HARRY: Dù cái từ "vượt thoát" mà anh ám chỉ là cái quái gì đi nữa.

CLAIRE: (sau khi đăm đăm nhìn Tom rồi ngẫm nghĩ) Nhưng tinh thần của chúng ta chẳng phải là thứ thích buông thả tự do lang thang đâu. Của em thì không. Nó gắn liền với từng hành động của em. Được bay lượn. Được tự do giữa bầu trời lồng lộng. Nhìn xuống thế giới của muôn vàn ngày tháng từ trên cao. Được hiện hữu ở nơi chưa từng có dấu chân người! Nào—anh có nghĩ rằng linh hồn con người có thể ngộ ra điều đó không? Trái Đất dần thu nhỏ lại. Tôi đang cất cánh rời đi. Kia là gì thế—những thứ đang lăng xăng chạy nhảy ở tít tắp dưới kia kìa? Tại sao chúng cứ chạy đôn chạy đáo dưới đó cơ chứ? Những ngôi nhà ư? Những ngôi nhà chỉ là dải đường kỳ quặc và những vệt dốc chìm khuất—những vệt dốc đang phai mờ dần. Tôi chỉ có một mình. Liệu tôi có thể hít thở bầu không khí loãng hơn này chăng? Tôi có nên bay cao hơn nữa không? Hay tôi đã bay quá cao rồi? Tôi đã được tháo tung xích xiềng. Tôi đã vượt thoát ra ngoài. Nhưng không; con người bay lên, rồi lại rũ réc bò lê la trở lại mặt đất với đúng cái thân phận của kẻ từng cất cánh ra đi.

HARRY: Và phúc tổ đời là có khi chẳng tài nào lết xác về nổi nếu cứ ôm khư khư mấy cái ảo tưởng bay bổng đó trong lúc đang vận hành một cỗ máy ấy chứ.

CLAIRE: Ôi, Harry! (giọng đầy nghiêm túc) Anh không thể hiểu được rằng thà không trở về còn hơn là quay về với nguyên hình một kẻ tầm thường sao?

HARRY: Anh còn phải đếm xỉa đến tính mạng con người nữa chứ.

CLAIRE: Ô hay không—em mới chính là kẻ trân quý mạng sống con người đây này, (với giọng nhẹ nhàng hơn) Đó cũng là lý do vì sao em phũ phàng đá bay gã họa sĩ cù bất cù bơ đời đầu để cưới—một người đàn ông của những chuyến bay. Nhưng cuối cùng em cũng chỉ rước họa từ một gã họa sĩ cù bất cù bơ sang một—

DICK: Phi công cù bất cù bơ giữa tầng không chăng?

HARRY: Nhắc đến cái gã họa sĩ cù bất cù bơ mà em vừa lãng mạn hóa thành sai lầm đầu đời ấy, chẳng phải con gái hắn—và cũng là con gái em—hôm nay sắp sửa đến đây sao?

CLAIRE: Thảo nào nãy giờ cứ có cái gì đó làm em bứt rứt không yên. Elizabeth. Một đứa con gái đang được tống khứ đến giao tận tay tôi vào sáng nay đây. Tôi có dự cảm là nó sẽ còn đau đớn hơn cả lúc vượt cạn sinh nở nữa cho mà xem. Con bé đã được—như người ta hay dùng từ hoa mỹ—giáo dục một cách bài bản; được chuẩn bị chu đáo cho vị trí của nó trong cuộc đời.

HARRY: Và thật may mắn là Claire vẫn còn có một người chị sẵn sàng ban ơn cho đứa cháu gái dại khờ cái vị trí đó.

CLAIRE: Nghe cái ý tưởng ban phát cho ai đó một chỗ đứng trong cuộc đời mới nực cười làm sao.

HARRY: Chuẩn xác! Đúng là cái ý tưởng ngớ ngẩn hết chỗ nói!

CLAIRE: Đúng thế! (cũng như bao lần, thói mỉa mai lại bộc lộ chân thực những gì u uất ẩn sâu trong cõi lòng cô) Chiến tranh. Đó từng là một cơ hội huy hoàng.

HARRY: Cơ hội cho cái quái gì cơ chứ? Tôi xin em đấy, Claire. Nói rõ cho tôi nghe ý em là gì xem nào.

CLAIRE: Em không rõ nữa—chính xác là thế. Nếu em mà biết—thì đã chẳng cần phải thốt lên làm gì. (trước tiếng kêu thiếu kiên nhẫn của Harry, cô quay sang Tom)

TOM: (gật đầu) Thứ duy nhất còn sót lại đáng để thốt lên chính là điều mà chúng ta hoàn toàn không tài nào thốt nổi.

HARRY: Cứu tôi với!

CLAIRE: Đúng thế. Nhưng chiến tranh chẳng cứu vãn được gì. Ôi, đó là một cơ hội tuyệt mỹ làm sao! Nhưng chúng ta nhanh hết mức có thể—lại cắm cổ thụt lùi ngay về cái xó xỉnh tẻ nhạt bình yên mà chúng ta từng bị giật mình tống khứ ra ngoài.

HARRY: Thề có Chúa là chúng ta đã làm thế đấy—thế mới thấy chúng ta khôn ngoan biết bao.

CLAIRE: Cho thấy sự bất lực của chúng ta—trước sự cuồng điên.

HARRY: Ơ hay nào, Claire—tỉnh mộng đi em. Em không thực sự định ám chỉ rằng việc có máu điên trong người là một điều hay ho đấy chứ?

CLAIRE: (với vẻ ngạc nhiên ngây thơ) Ơ hay, đương nhiên là thế rồi chứ còn gì nữa.

DICK: Nhưng tôi phải công nhận là chiến tranh cũng để lại đủ sự cuồng điên để thắp lên trong em một tia hy vọng đấy chứ.

CLAIRE: Không phải thứ cuồng điên dám—phá tung mọi rào cản. Dẫu đó đã từng là—một cơ hội tuyệt diệu! Nhân loại tụ tập lại để chém giết lẫn nhau. Chúng ta đã thất bại hoàn toàn. Chúng ta tàn tơ rồi. Chúng ta sẽ hủy diệt. Đập nát cái quái quỷ này đi—nó không thể tiến xa hơn được nữa. Trên bầu trời cao—dưới đại dương sâu—đâu đâu cũng là tàn sát! Tất cả những gì chúng ta từng tưởng mình là—hóa ra hoàn toàn không phải. Chúng ta bị giam hãm trong những ảo tưởng sai lầm. Liệu còn sót lại chút năng lượng nào chưa bị nướng sạch vào cuộc tàn sát này không? Còn mối tình nào chưa bị xé toạc làm đôi nữa không? Ném nó xuống đi! Ngay bây giờ ư? Sẵn sàng chưa? Phá nát đi. Cố lên. Mạnh tay nữa vào. Đập vụn đi. Và rồi—và rồi—Nhưng chúng ta đã chẳng thốt lên câu—"Và rồi—" Linh hồn đã chẳng thèm chớp lấy thời cơ ấy.

HARRY: Claire! Thôi nào em (đưa mắt cầu cứu những người khác)—chúng ta chuyển sang chủ đề khác đi.

CLAIRE: Lũ thực vật làm được điều đó đấy. Người ta gọi đó là cú nhảy vọt vĩ đại. Làm bùng nổ giống loài của chúng—bởi vì có một thứ gì đó trong thâm tâm chúng nhận thức được rằng chúng đã đi đến tận cùng giới hạn có thể. Có thứ gì đó trong chúng biết rằng chúng chỉ bị gò bó chừng đó mà thôi. Thế nên—chúng chấp nhận phát điên—để sự sống không bị nhốt trong ngục tù. Chúng tự xé xác mình thành những mảnh vụn điên rồ—thành những thực thể nhỏ bé hơn, và từ đống phế tích đó—biết đâu sẽ sinh ra một mảnh linh hồn nhỏ bé có đủ sức sống để vươn tới tương lai. Đẹp đẽ làm sao. Can đảm làm sao.

TOM: (như thể muốn gọi cô giật mình tỉnh lại từ cõi xa xăm—hoặc muốn cho cô biết rằng anh đã đồng hành cùng cô) Claire!

CLAIRE: (đôi mắt hướng về phía anh) Sao chúng ta phải ngại ngần việc nằm vùi dưới lòng đất? Những kẻ vốn chẳng có lấy một chút ý chí xả thân—chẳng có lấy một sự cuồng điên kiêu hãnh nào như chúng ta? Sao lại coi việc nằm xuống dưới lớp sự sống linh hoạt nhường ấy—tàn nhẫn nhường ấy và luôn tự tái sinh ấy là cái chết cơ chứ?

ANTHONY: (từ ngưỡng cửa căn phòng phía trong) Thưa cô Claire?

CLAIRE: (sau một thoáng) Gì thế anh? (cô bước đi cùng anh, khi hai người khuất dạng, giọng anh vẳng lại,'chỉ cho tôi xem nào... muốn cắm đám hoa violet đó vào luống')

HARRY: Ôi trời, chuyện này phải chấm dứt ngay lập tức mới được. Tôi phải—tìm cách chặn đứng nó lại thôi. Này nhé, Claire từng là một tay chơi hào sảng tuyệt vời nhất mà một người đàn ông từng có dịp đồng hành cơ mà. Tôi không tài nào chịu đựng nổi khi cứ phải chứng kiến cô ấy ngày càng trở nên cuồng loạn thế này.

TOM: Đó không phải là cuồng loạn.

HARRY: Thế rốt cuộc nó là cái quái gì—tôi muốn biết đấy?

TOM: Đó là—một thứ ánh nhìn thức tỉnh.

HARRY: Ồ, lẽ ra tôi phải biết thừa là chẳng trông mong được tích sự gì từ hai người các cậu rồi. Ngay cả cậu nữa, Edgeworth ạ—dù cô ấy có nể trọng cậu đến đâu đi chăng nữa—và dù cậu có là một gã tử tế đi nữa, thì cậu cũng chẳng đem lại điều gì tốt đẹp cho Claire đâu—cứ mãi hùa theo cổ súy cô ấy trong những thói quái đản này.

TOM: Tôi có muốn thì cũng chẳng đời nào thay đổi được Claire.

HARRY: Và cậu có cơ hội cũng chẳng thèm làm thế.

TOM: Đúng vậy. Nhưng anh chẳng việc gì phải lo lắng cho tôi. Chỉ một hai ngày nữa là tôi đi rồi. Và tôi sẽ không quay trở lại nữa đâu.

HARRY: Rắc rối ở chỗ, cậu có ở đây hay lượn đi chỗ khác thì cũng chẳng khác biệt là bao. Chính sự tồn tại lù lù của cậu đã gián tiếp cổ súy cho Claire sa đà vào cái—cái con đường quái gở này rồi.

TOM: (mỉm cười) Thế bộ anh định bắt tôi phải tuyệt chủng luôn cả sự tồn tại của mình mới vừa lòng chắc? Dù tôi sẵn sàng làm điều đó vì Claire—nếu đó thực sự là cách giúp được cô ấy.

HARRY: Thề có chúa, cách anh thốt ra cứ như thể thật lòng không bằng.

TOM: Anh nghĩ là tôi dám nói đùa về Claire chắc?

HARRY: Cậu coi trọng cô ấy lắm phải không? (Tom gật đầu) Ý cậu không phải là (cười mỉm để xí xóa)—cậu đang—thầm yêu trộm nhớ Claire đấy chứ!

TOM: Yêu á? Ồ, nghe đơn giản quá đấy. Dĩ nhiên là tôi yêu Claire rồi.

HARRY: Chà, cậu đúng là một tay tỉnh táo lỳ lợm thật đấy nhé!

TOM: Cứ để cô ấy được là chính mình đi. Anh không thấy cô ấy đang bị dằn vặt lắm hay sao?

HARRY: Này thế rốt cuộc cái gì có thể làm Claire dằn vặt cơ chứ? Tôi hỏi thật đấy. Nhìn vào thì thấy cô ấy có đủ đầy mọi thứ trên đời rồi còn gì.

TOM: Cô ấy bị bỏ ngỏ quá mức. Quá phơi bày trước giông bão, (thấy Harry sốt ruột cựa quậy) Làm ơn đừng nổi cáu với tôi. Tôi đang cố hết sức để diễn tả nó ra đấy chứ. Anh thấy đấy, Claire không hề bị xơ cứng chai lì vào một trong những khuôn mẫu mà anh hay nhắc tới đâu. Cô ấy quá—nhạy cảm sắc bén. Lúc nào cũng bị giằng xé hướng về những thứ có thể xảy ra—bị hành hạ bởi cuộc phiêu lưu đã mất.

HARRY: Thì, trong chuyện đó ẩn chứa đầy rẫy hiểm nguy chứ sao. Dĩ nhiên là có nguy hiểm rồi.

TOM: Nhưng anh đâu thể ngăn cản điều đó.

HARRY: Claire từng là người phụ nữ mang lại niềm vui tuyệt vời nhất. Thỉnh thoảng—vẫn thế.

TOM: Hãy để cô ấy được là chính mình—vào những lúc như thế. Hết mức có thể và tùy theo ý cô ấy muốn. Cô ấy thực sự cần điều đó. Đừng ngăn cản cô ấy bằng cách làm cho cô ấy cảm thấy anh đang kìm kẹp giam hãm cô ấy. Hơn hết thảy, đừng hòng tìm cách chặn đứng những gì cô ấy đang làm ở đây. Nếu cô ấy có thể thực hiện nó với lũ cây, thì có lẽ cô ấy sẽ không phải trút nó lên chính bản thân mình nữa.

HARRY: Làm cái quái gì cơ chứ?

TOM: (hạ thấp giọng, sau một thoáng lặng thinh) Đập nát những gì đang tồn tại. Mở toang cánh cửa dẫn đến sự hủy diệt với hy vọng tìm thấy—một cánh cửa ở phía bên kia vực thẳm hủy diệt ấy.

HARRY: Chà, nghe cậu nói làm tôi nổi hết cả da gà da vịt rồi đấy, (bứt rứt bước đi vòng quanh, vẻ mặt đầy ưu tư lo lắng. Quay sang Anthony, người đang đi ngang qua với chiếc bình phun nước) Này Anthony, đã có sắp xếp gì về đứa con gái của cô Claire chưa?

ANTHONY: Tôi chưa nghe ngóng được sự sắp xếp nào cả.

HARRY: Thấy chưa, thể nào cũng phải sưởi ấm phòng cho con bé chứ. Đâu thể bắt tất cả chúng ta sinh sống ngoài cái xó xỉnh này mãi được.

ANTHONY: Chắc chắn là không thể rồi ạ. Điều đó không tốt cho lũ cây đâu.

HARRY: Tôi chuồn ra chỗ nào được phép hút thuốc đây, (bước ra ngoài)

DICK: (với giọng điệu nhẹ tênh, nhưng đầy vẻ mê hoặc bởi ý tưởng ấy) Cậu thực sự tin là có một cánh cửa nằm ở phía—bên kia sự hủy diệt thật ư?

TOM: Làm sao ai dám chắc—cánh cửa ấy sẽ dẫn đến đâu cơ chứ? Có một điều tôi muốn nhắn nhủ với cậu—bởi vì nó liên quan trực tiếp đến cậu. (nhìn thẳng vào Dick không theo kiểu dửng dưng thường thấy) Tôi không nghĩ Claire nên—bị khép lại bất cứ cánh cửa nào trước mặt. (khoảng lặng) Chắc là cậu thừa hiểu, ý tôi muốn nói gì rồi đấy. Và có lẽ cậu cũng đoán được việc phải thốt ra những lời này đau đớn nhường nào. Dù đó chỉ là—một sự trốn chạy tầm thường bên trong tâm tưởng,—một cuộc trốn chạy có phần đáng hổ thẹn, hay là hy vọng điên cuồng về cánh cửa xuyên qua kia, thì nó cũng là—(bỗng trở nên vô cùng gần gũi như một con người bằng xương bằng thịt) Hãy đối xử thật tốt với cô ấy nhé! (sau một thoáng trắc trở khó nhọc, anh mỉm cười) Ra đi vĩnh viễn cũng tựa như cái chết vậy, thế nên người ta mới có thể thốt ra những lời thật lòng.

DICK: Tại sao cậu lại làm thế—ra đi mãi mãi ư?

TOM: Tôi đã thất bại ở chốn này rồi.

DICK: Nhưng trước đây cậu cũng từng bỏ đi rồi còn gì.

TOM: Chưa lần nào tôi đinh ninh rằng mình sẽ không bao giờ quay trở lại. Thế nên lần đó chưa tính là ra đi thực sự. Hy vọng của tôi là lần này sẽ giống như việc ngắm nhìn sự sống từ bên ngoài cõi đời vậy.

DICK: Nhưng thế thì cậu sẽ chẳng còn hiện diện trong đó nữa.

TOM: Tôi vốn dĩ đã chẳng tài nào ngắm nhìn nó nổi khi cứ dấn thân kẹt cứng bên trong nó.

DICK: Chẳng phải việc sống trọn vẹn trong đời quan trọng hơn nhiều so với việc đứng ngoài ngắm nhìn nó hay sao?

TOM: Không phải theo cách nhìn nhận của tôi.

DICK: Thật khó cho tôi có thể tài nào tưởng tượng nổi cảnh—yêu Claire say đắm mà lại nhẫn tâm dứt áo ra đi vĩnh viễn khỏi cô ấy.

TOM: Có lẽ việc thực hiện nó còn khó gấp vạn lần so với việc tưởng tượng ra đấy.

DICK: Thế thì cớ gì phải làm thế?

TOM: Đó là cách duy nhất để tôi giữ được cô ấy cho riêng mình.

DICK: E là giờ đây tôi giống y chang Harry rồi đấy. Tôi chẳng tài nào hiểu nổi cậu đang lải nhải cái quái gì nữa.

TOM: Chắc là vậy rồi. Con đường của cậu khác với tôi mà. (với vẻ điềm tĩnh, đượm buồn—không chút ác ý) Nhưng tôi sẽ có được cô ấy dài lâu hơn. Và từ một tầng sâu thẳm hơn.

DICK: Điều đó thì tôi thừa biết.

TOM: Dù tôi sẽ phải bỏ lỡ rất nhiều. Rất nhiều điều, (tiếng chuông điện reo lên. Tom đảo mắt nhìn xung quanh xem có ai ra nhấc máy không, đoạn tự mình bước tới điện thoại) Vâng?... Để tôi xem có gọi được cô ấy không nhé. (quay sang Dick) Con gái của Claire đã đến rồi đấy.

(nhìn vào phòng trong—rồi quay lại máy điện thoại) Tôi không thấy con bé đâu cả. (chợt thoáng thấy bóng Anthony bên cánh phải) Này Anthony, cô Claire đâu rồi? Con gái cô ấy tới nơi rồi kìa.

ANTHONY: Cô ấy đang bận làm một thí nghiệm cực kỳ quan trọng.

DICK: Nhưng chẳng lẽ con gái cô ấy không phải là một trong số những thí nghiệm đó sao?

ANTHONY: (sau một thoáng đờ đẫn bối rối) Con gái cô ấy đã được "hoàn thiện" rồi.

TOM: (nói vào điện thoại) Thành thật xin lỗi—nhưng tôi không tài nào với tới chỗ Claire nổi. Có vẻ như cô ấy đã tút xuống tầng hầm mất rồi. (Anthony kéo sập cửa lại) Tôi có nói chuyện với Anthony, nhưng anh ta bảo Claire đang bận nghiên cứu thí nghiệm và con bé con đã hoàn thiện rồi. Tôi chẳng biết làm sao để gọi cô ấy nghe thấy nữa—tôi đã mang khẩu súng trả lại trong nhà mất rồi. Dù sao thì chắc anh cũng nhớ là Claire có bao giờ thèm đếm xỉa gì đến tiếng súng đâu cơ chứ. Tôi không thích làm phiền Claire khi cô ấy đã không muốn bị quấy rầy. Chà, dĩ nhiên rồi—có con gái là chuyện cực kỳ quan trọng, nhưng ôi trời, thật tiếc quá. (gác ống nghe) Anh ta bảo tâm trạng con bé đang bị tổn thương sâu sắc đấy. Nghe có vẻ phiền phức nhỉ? (gõ nhè nhẹ ngõ ngón tay lên tấm cửa sập. Rồi dùng bàn tay kia. Chờ đợi. Anthony nở nụ cười hiền hậu trước những tiếng gõ nhẹ nhàng—gật đầu ra chiều tán thưởng khi Tom quay lại máy điện thoại) Cô ấy không chịu trồi lên đâu. Tôi đã làm thật rồi đấy—dùng cả hai nắm đấm luôn—Xin lỗi nhé.

ANTHONY: Xin ngài, ngài sẽ không tìm cách quấy rầy cô Claire nữa chứ, phải không ạ?

DICK: Con gái cô ấy đến kìa, Anthony. Đã một năm nay cô ấy chưa gặp lại con bé rồi đấy.

ANTHONY: Chà, nếu nó đã sống thiếu mẹ suốt một năm trời trót lọt rồi thì—(lại cắm cúi quay về với công việc)

DICK: (mỉm cười nhìn theo Anthony) Đám cây cỏ quả là kỳ quái thật. Có lẽ dùng bút chì vẽ phác thảo thì an toàn chán (đưa mắt nhìn sang Tom)—hoặc dùng tư duy thuần túy. Những sinh vật mọc lên từ lòng đất—

TOM: (gật đầu) Chắc là bởi vì bản thân chúng ta cũng mọc lên từ lòng đất.

DICK: Tôi lúc nào cũng giật mình thon thót mỗi khi thấy mình lại đồng quan điểm với Harry, nhưng thú thật là tôi cũng đang vô cùng lo lắng cho Claire—và cả chuyện này nữa, (đưa mắt nhìn đống thực vật)

TOM: Đó là cơ hội tốt nhất của cô ấy rồi.

DICK: Cậu không thấy tiếc nuối khi phải khăn gói sang tận Ấn Độ—vĩnh viễn không quay về—mà để mặc tương lai của Claire bấp bênh bất định thế này sao?

TOM: Lúc này thì cậu tàn nhẫn lắm đấy. Và thừa biết là mình đang tàn nhẫn.

DICK: Vâng, tôi thích ngắm những đường nét trên khuôn mặt cậu lúc cậu đang đau khổ.

TOM: Còn những đường nét trên mặt cậu lúc cậu đang gây ra đau khổ cho người khác—tôi thì không thích chút nào.

DICK: Có lẽ đó là giới hạn của cậu rồi.

TOM: Tôi công nhận là có thể như thế. (Họ chìm trong im lặng) Tôi bỗng có một cảm giác kỳ lạ rằng cậu và tôi đã từng ngồi ở đây từ rất lâu về trước, và rằng chúng ta khi ấy cũng chỉ là những nhành cây ngọn cỏ. Cậu là một cái cây xinh đẹp tuyệt trần, còn tôi—tôi là một cái cây vô cùng xấu xí. Phải thú thực là tôi vô cùng kinh ngạc—khi phát hiện ra mình lại là một cái cây xấu xí đến thế.

(Một thiếu nữ xuất hiện ở bên ngoài. Harry mở cửa đón cô bé và đưa Elizabeth bước vào.)

HARRY: Trong này ấm áp lắm. Lại có cả hai người bạn của mẹ cháu nữa đấy. Anh Demming—Richard Demming—họa sĩ đây—và chú nghĩ cháu với chú Edgeworth vốn là bạn cũ rồi chứ nhỉ.

(Elizabeth bước lên phía trước. Cô bé là hình mẫu thiếu nữ Mỹ hoàn hảo đáng ngưỡng mộ—vóc dáng cân đối, điềm đạm, "được giáo dục bài bản", là hiện thân vô cùng chuẩn mực của nếp sống thông thường đến mức có thể tự tin bước ra thế giới ngoài kia—sự tự tin được rèn giũa trở nên khá uyển chuyển tao nhã. Con bé khoảng mười bảy tuổi—và trông đã ra dáng trưởng thành. Người ta cảm nhận được một nền tảng vững chãi ẩn chứa sau vẻ ngoài ấy.)

TOM: Chú từng bế cháu hồi cháu còn đỏ hỏn. Hồi đó cháu hay đạp phá dữ lắm đấy nhé.

ELIZABETH: (cười vang, tự nhiên) Và cả hét toáng lên nữa chứ cháu đố mà tránh được. Nhưng cháu bỏ thói đó lâu rồi. Ai lớn lên mà chẳng thế, phải không chú? Mà chính chú là người đã tặng cháu món đồ chơi thần tượng ấy chứ bộ.

TOM: Chắc là đang dụ dỗ cải đạo trẻ con đây mà, e là thế.

ELIZABETH: Cháu xin lỗi—? Ồ—vâng (cười giòn giã) Cháu hiểu rồi. (thực ra thì chẳng hiểu gì sất) Cháu đã mặc quần áo búp bê lên cho vị thần tượng đó đấy. Vừa in vặn vợp luôn—thần tượng vừa khít kích cỡ với con búp bê Ailine của cháu. Nhưng mẹ không thích thần tượng mặc kiểu đó, nên đã xé toạc hết cả quần áo ra để lột xuống. (quay sang Harry, sau khi đảo mắt quan sát xung quanh) Mẹ cháu có ở đây không ạ?

HARRY: (cộc cằn) Có, mẹ cháu ở đây. Dĩ nhiên là có rồi. Và chắc chắn mẹ cháu phải biết cháu đã đến đây chứ, (sau khi ngó vào căn phòng bên trong, hắn tiến lại cửa sập và đập thình thình tạo ra tiếng động lớn)

ELIZABETH: Ồ—làm ơn đừng thế ạ. Thật đấy—chẳng có gì phải bận tâm đến mức ấy đâu chú.

HARRY: Chà, tất cả những gì chú có thể nói là phép tắc của cháu còn tốt chán so với mẹ cháu đấy.

ELIZABETH: Nhưng ngài thấy đấy, cháu đâu có làm được cái tích sự gì thú vị cho cam, nên buộc lòng phải rèn lấy dăm ba cái phép tắc cho ra hồn chứ ạ. (với giọng nhẹ tênh, nhưng ngầm để lại ấn tượng rằng việc chẳng làm cái quách gì thú vị lại là một thứ ưu việt hơn người. Quay sang Dick với vẻ hồ hởi) Cha cháu từng là họa sĩ đấy ạ.

DICK: Vâng, chú biết chứ.

ELIZABETH: Cha chuyên vẽ chân dung. Chú cũng vẽ chân dung à?

DICK: À, không phải kiểu chân dung mà người ta đem tiền ra mua.

ELIZABETH: Người ta mua tranh của cha cháu mà.

DICK: Vâng, chú biết cha cháu vẽ thể loại tranh đó mà.

HARRY: (vẫn đang ấm ức bực dọc) Này, cậu có vẽ chân dung bao giờ đâu cơ chứ.

DICK: Tớ vừa vẽ phác họa cậu hôm nọ còn gì. Cậu còn tưởng đấy là cái thùng đựng sữa cơ mà.

ELIZABETH: (cười thích thú) Không đời nào? Thật á? Chú tưởng thế thật á—Sao chú lại có thể nghĩ—(thấy Harry không cười hưởng ứng) Ôi, cháu xin lỗi ngài nhé. Cháu—Dạo này mẹ cháu có trồng được những khóm hoa hồng đẹp tuyệt trần nào nữa không ạ?

HARRY: Không, chẳng có đâu.

(Cánh cửa sập bắt đầu nhúc nhích dịch chuyển. Gương mặt của Claire hiện dần lên.)

ELIZABETH: Mẹ! Lâu lắm rồi chúng ta mới—(cố gắng vượt qua những chướng ngại vật để ôm chầm lấy mẹ)

CLAIRE: (bảo vệ cái hộp trên tay) Cẩn thận đấy, Elizabeth. Chúng ta không được làm đổ đám rận này đâu đấy.

ELIZABETH: (lùi lại) Rận á? (nhưng nhanh chóng lấy lại bình tĩnh trước cả đám rận) À—vâng ạ. Mẹ bắt chúng—những con rận ấy—ra khỏi cây phải không mẹ?

CLAIRE: Mẹ đang thả chúng lên mấy giàn cây nhất định cơ.

ELIZABETH: (đuối lý) Ồ, con cứ tưởng mẹ bắt chúng ra khỏi cây chứ ạ.

CLAIRE: (gọi lớn) Anthony! (anh ta bước tới) Đám rận đây. (anh ta đỡ lấy từ tay cô) (Claire, người vẫn chưa ngoi lên hẳn, nhìn chằm chằm vào Elizabeth, ngập ngừng, rồi đột ngột thụt lùi quay đầu đi xuống cầu thang.)

HARRY: (phẫn nộ) Claire!

(Chậm chạp, cô lại trồi lên—ngồi phịch xuống bậc thềm trên cùng. Sau một khoảng lặng kéo dài khi hắn đang chờ đợi Claire mở lời trò chuyện với con gái mình.) Thế nào, thời gian qua ở trường cháu đã làm những gì rồi hả cháu?

ELIZABETH: Dạ—cháu cắm cúi học hành thôi ạ.

CLAIRE: Học những gì?

ELIZABETH: Thì—những môn người ta vẫn học thôi ạ, thưa mẹ.

CLAIRE: Ồ! Những môn người ta vẫn học cơ đấy. (lại đảo mắt nhìn xuống dưới hầm)

DICK: (sau một thoáng chờ đợi khác) Thế ngoài việc học hành ra cháu còn làm những gì nữa nào?

ELIZABETH: Dạ—những thứ người ta vẫn làm thôi ạ. Quần vợt này rồi trượt băng, khiêu vũ và—

CLAIRE: Những thứ người ta vẫn làm.

ELIZABETH: Vâng ạ. Tất cả mọi thứ. Những—những thứ ai cũng làm ấy ạ. Dù mấy tháng nay cháu có đến trường đâu, chú biết đấy. Cô Lane đưa chúng cháu đi du lịch Châu Âu mà.

TOM: Thế cháu thấy Châu Âu thế nào?

ELIZABETH: (ra vẻ từng trải) Cháu thấy thú vị phết ạ. Đứa con gái nào cũng phát cuồng vì Châu Âu cả. Dĩ nhiên là cháu vẫn thấy tự hào vì mình là người Mỹ rồi.

CLAIRE: Tại sao?

ELIZABETH: (cười giòn) Ơ hay—mưa dầm thấm lâu chứ mẹ! Đương nhiên là phải tự hào vì mình là người Mỹ chứ ạ. Tất cả bọn con gái—

CLAIRE: (quay mặt đi) Ô—h! (một tiếng rên rỉ nghẹn ngào thốt lên từ đáy họng)

ELIZABETH: Ơ kìa mẹ—mẹ không thấy khỏe trong người à?

HARRY: Mẹ cháu đã phải vất vả đầu tắt mặt tối với đống công việc này lắm đấy.

ELIZABETH: Ôi, con rất rất muốn được tìm hiểu tường tận về nó đấy ạ! Biết đâu con lại phụ giúp được gì cho mẹ! Con thấy việc mẹ đang làm ra một cái gì đó thật là thú vị kinh khủng luôn. Thời buổi này ai chẳng làm một cái gì đó, có phải không ạ?—nếu mẹ hiểu ý con. Chính cuộc chiến tranh đã khơi mào cho phong trào phải làm một cái gì đó có ích, có phải thế không chú?

DICK: (ranh mãnh) Và cháu tưởng rằng, Claire ạ, cuộc chiến tranh đó đã thua rồi cơ đấy.

ELIZABETH: Chiến tranh ư? Thua cuộc! (điệu cười ra vẻ từng trải quen thuộc) Thật nực cười khi nghĩ đến chuyện nước ta thua trận đấy! Cô Lane bảo chúng ta nên biết ơn vì điều đó. Cô bảo mỗi chúng ta ai cũng nên làm một việc gì đó mang tính biểu cảm biểu hiện—mẹ hiểu ý con chứ ạ? Và đó chính là giai điệu chủ đạo của thời đại này. Dĩ nhiên là phải theo sở trường của mỗi người rồi. Hệt như mẹ vậy—trồng hoa cỏ ấy ạ.

CLAIRE: Cháu nghĩ đó là việc thuộc về sở trường của mẹ ư?

ELIZABETH: Vâng, đương nhiên là con nghĩ thế rồi, thưa mẹ. Cô Lane cũng bảo vậy mà. Tất cả mọi đứa con gái—

CLAIRE: (lắc đầu nguầy nguậy như để xua đuổi thứ gì) S-hoo.

ELIZABETH: Gì thế hả mẹ?

CLAIRE: Có con ruồi lọt vào tai mẹ—"Tất cả mọi đứa con gái!"

ELIZABETH: (cười khúc khích) Mẹ lúc nào cũng hài hước như thế. Khác người thật đấy—nếu mọi người hiểu ý con. Cứ mỗi dịp nghỉ hè là phần lớn thời gian con toàn ở với dì Adelaide thôi, chú biết đấy.

CLAIRE: Người chị gái có đủ phẩm chất để gánh vác trọng trách nuôi dạy trẻ con của tôi đây mà.

HARRY: Ơ hay, thì thế gian này thế nào cũng phải có người đứng ra lo việc đó chứ.

ELIZABETH: Và con rất yêu dì Adelaide, nhưng con nghĩ dọn về ở quanh quẩn bên mẹ lúc này sẽ thú vị khủng khiếp cho mà xem—và được phụ giúp mẹ làm công việc của mẹ nữa. Được phụ giúp làm một điều gì đó thật hữu ích và đẹp đẽ.

CLAIRE: Mẹ chẳng làm cái quái gì hữu ích hay đẹp đẽ cả.

ELIZABETH: Ơ kìa, mẹ đang làm thế còn gì ạ. Dĩ nhiên là mẹ đang làm rồi. Cô Lane bảo thế mà. Cô bảo chính truyền thống gia phả hiển hách đã ban cho mẹ nguồn xung lực để kiến tạo nên một kỳ quan đẹp đẽ cho nhân loại. Cô bảo mẹ đang tiếp bước theo cách riêng của mình hệt như những bậc hiền triết và các nhà thuyết giáo vĩ đại đi trước đã làm trong thời đại của họ vậy.

CLAIRE: (người đã cạn kiệt phần lớn sự nhẫn nại) Chà, tất cả những gì mẹ có thể nói là, cô Lane của cháu bị điên cmnr.

ELIZABETH: Mẹ! Sao mẹ lại dám thốt ra những lời hỗn xược về cô Lane thế hả. (từ vẻ ra điều hiểu biết cô bé lại quay về điệu bộ trẻ con nhõng nhẽo) Chả là hôm nọ cô có giảng cho con một tràng về việc phải sống sao cho xứng tầm với những đấng mày râu trong dòng tộc mà con mang ơn sinh thành.

(Claire quay người lại nhìn chằm chằm đứa con gái.)

CLAIRE: Cháu sẽ làm được điều đó thôi, Elizabeth ạ.

ELIZABETH: Chà, con cũng chẳng biết nữa. Khó nhằn phết đấy chứ lị, con xin phép được nói thẳng thừng thế. Dĩ nhiên là con sẽ phải thực hiện nó theo cách của riêng con rồi. Con đời nào đi dạy học hay thuyết giáo hay biến mình thành một mụ già cổ hủ tẻ nhạt. Nhưng giờ đây khi mà—(cô bé lại hóa thân thành sản phẩm của một ngôi trường thượng lưu cao cấp) những hệ giá trị đã xoay vần thay đổi và những thực thể mới mẻ nhạy cảm đến thế đã được giải phóng trên cõi đời này—

CLAIRE: (hạ thấp giọng) Đừng có thốt ra những từ ngữ đó.

ELIZABETH: Sao—sao lại không được ạ?

CLAIRE: Bởi vì cháu chẳng hiểu mảy may quái gì về ý nghĩa của chúng cả.

ELIZABETH: Ơ hay, đương nhiên là con hiểu rõ chúng nghĩa là gì chứ ạ!

CLAIRE: (quay mặt đi) Cháu—cháu đang dẫm nát lên lũ cây kìa.

HARRY: (vội vã xí xóa) Mẹ cháu đã phải vất vả quần quật với đống này lắm đấy cháu ạ.

ELIZABETH: Chà, giờ thì con đã có mặt ở đây rồi, mẹ sẽ để con phụ giúp mẹ một tay nhé, phải không thưa mẹ?

CLAIRE: (cố gắng kìm chế) Cháu—cháu không cần phải bận tâm làm phiền thế đâu.

ELIZABETH: Nhưng con rất muốn mà. Được góp phần làm gia tăng sự phú quý cho nhân loại này.

CLAIRE: Làm ơn tống khứ ngay cái ý nghĩ vớ vẩn rằng mẹ đang đi làm giàu cho nhân loại ra khỏi cái đầu mụ mẫm của cháu đi!

ELIZABETH: Nhưng thưa mẹ—dĩ nhiên là mẹ đang làm thế rồi còn gì. Để tạo ra một giống loài thực vật mới tốt đẹp hơn—

CLAIRE: Chúng có thể là giống mới. Còn đời nào mẹ thèm quan tâm xem chúng có tốt đẹp hơn hay không.

ELIZABETH: Nhưng—nhưng thế thì rốt cuộc chúng là cái thá gì?

CLAIRE: (như thể bị bóp nghẹt bật ra từ đáy lòng) Chúng khác biệt.

ELIZABETH: (ngẫm nghĩ một phút, rồi bật cười đắc thắng) Thế thì làm quái gì phải tốn công làm cho chúng khác biệt nếu chúng chẳng tốt hơn cơ chứ?

HARRY: Một câu hỏi thẳng thừng ra phết đấy chứ lị, Claire. Sao em không trả lời đi?

CLAIRE: Tôi chẳng việc gì phải trả lời câu hỏi đó cả.

HARRY: Sao lại không cho con bé một cơ hội sòng phẳng cơ chứ? Em có bao giờ làm thế đâu nào. Vì con bé đang tỏ ra hào hứng quan tâm cơ mà, sao em không nói cho nó biết rốt cuộc em đang mầy mò cái quái gì ở đây đi?

CLAIRE: Nó chẳng hề mảy may quan tâm quái gì sất.

ELIZABETH: Nhưng con quan tâm thật mà mẹ. Thật đấy ạ. Con cực kỳ muốn tìm hiểu cho bằng được mẹ đang làm cái gì và phụ giúp mẹ một tay.

CLAIRE: Cháu không thể giúp gì cho mẹ được đâu, Elizabeth.

HARRY: Sao lại cứ cản trở không để con bé thử một phen cơ chứ?

CLAIRE: Sao anh cứ ép buộc tôi phải làm thế hả? Đây là lãnh địa riêng của tôi cơ mà. Sao anh cứ làm cho tôi cảm thấy mình phải—(tiến lại gần Elizabeth) Mẹ sẽ đối xử thật tốt với con mà, Elizabeth ạ. Hai mẹ con mình sẽ cùng nhau đi đây đi đó. Trước đây mẹ chưa từng làm thế, nhưng—rồi con sẽ thấy. Chúng ta sẽ làm những chuyện vui chơi thả ga. Mẹ sẽ kiếm khối anh chàng bảnh bao vây quanh con. Hay bất cứ thứ gì khác nữa cũng được. Miễn không phải là—cái này. Tuyệt đối không phải thứ này.

ELIZABETH: Tùy mẹ thôi ạ, dĩ nhiên rồi. Chỉ là con sẽ cảm thấy vô cùng vinh hạnh nếu được—được sẻ chia những điều đang làm mẹ bận tâm thôi mà. (vẻ tổn thương được kìm nén bằng phong thái cao sang lịch thiệp cùng một nụ cười gượng gạo)

HARRY: Claire! (ngầm ý trách móc: "Sao em có thể nhẫn tâm đến thế?")

CLAIRE: (đang đăm đăm nhìn Elizabeth) Vâng, mẹ sẽ thử xem sao.

TOM: Tôi không nghĩ thế đâu. Như Claire đã nói đấy—làm chuyện gì khác đi thì hơn.

ELIZABETH: Ơ hay—dĩ nhiên là con chẳng có ý định xía mũi vào chuyện không đâu làm gì.

HARRY: Sẽ rất tốt cho Claire nếu cô ấy kéo được ai đó vào cuộc. Để thực tế đối mặt với vấn đề và thực sự thốt lên xem rốt cuộc cô ấy đang nhắm tới mục đích gì.

CLAIRE: Ôi—Harry. Nhưng đúng vậy—mẹ sẽ thử. (cố gắng thử nhưng chẳng tài nào thốt ra được lời nào. Bật cười) Khi thực sự cất lời để diễn tả nó thì hóa ra lại chẳng—Người ta thà không đem nó ra đóng đinh vào cây thánh giá của ngôn từ thì hơn—(lại bật cười) bằng những chiếc đinh tán bằng đồng.

HARRY: (âu yếm) Nhưng anh muốn nhìn thấy em diễn tả mọi thứ bằng ngôn từ, Claire ạ, và nhận thức rõ bản thân mình đang đứng ở xó nào.

CLAIRE: (với vẻ kỳ quặc) Anh thực sự nghĩ đó là một—ý kiến hay ho lắm sao?

ELIZABETH: (với phong thái vơ lấy cả thế giới trong lòng bàn tay) Thôi chúng ta chuyển sang chủ đề khác đi vậy. Cháu vốn chẳng hề có chút ý định nào làm cho mẹ phải buồn lòng cả.

CLAIRE: (tuyệt vọng) Không, chúng ta cứ tiếp diễn đi. Dù mẹ chẳng tài nào biết nổi—chúng ta sẽ kết thúc ở xó xỉnh nào nữa. Mẹ không dám đảm bảo trước đâu. Đám cây cối này—(bắt đầu lúng túng lắp bắp) Có lẽ chúng kém xinh đẹp hơn—kém phần chuẩn mực vững chãi hơn—so với những loài thực vật mà chúng từng tách nhánh rẽ ngang. Nhưng chúng đã tìm thấy—bản ngã khác biệt, (cười khúc khích hơi chói tai) Nếu con hiểu—ý mẹ muốn nói gì.

TOM: Claire—dừng trò này lại đi! (Quay sang Harry) Làm thế này là sai lầm đấy.

CLAIRE: (hào hứng phấn khích) Không; tôi sẽ nói tiếp. Chúng đã bị giật mình tống khứ khỏi nguyên bản của mình—để bước sang một thực thể hoàn toàn xa lạ; chúng đã bứt phá khỏi những khuôn mẫu vốn định hình nên bản ngã của chúng. Chúng trở thành kẻ ngoại lai. Kẻ đứng bên ngoài. Đúng thế đấy, đứng ngoài lề; nếu các người—hiểu ý tôi muốn nói gì.

ELIZABETH: (không hề mảy may chấn động trước bản chất của mình) Nhưng dĩ nhiên, mục đích tối thượng của tất cả những việc này là để tạo ra những giống cây tốt đẹp hơn chứ ạ. Nếu không thì làm quái gì còn ý nghĩa nghĩa lý gì nữa cơ chứ?

CLAIRE: (không bị Elizabeth lay chuyển) Ngoài kia—(vừa nói vừa khua khoắng đôi tay) chính là chốn dung chứa tất thảy những gì chưa từng một lần bị con người chạm đến—chính là cõi sự sống đang mỏi mòn chờ đợi. Còn ở phía sau này—vẫn là những thứ họa tiết khuôn sáo cũ rích ấy, được lặp đi lặp lại hết lần này đến lần khác. Lặp lâu đến mức chính nó cũng chẳng còn nhận ra nổi bản thân mình chỉ là một sản phẩm khuôn mẫu—trong cõi mênh mông vô tận. Nhưng thứ này—đã xâm lấn. Đã bò lan vươn tới được một đoạn vào—chốn chưa từng xuất hiện. Những đường nét kỳ lạ trong cõi đời chưa từng được ai khai phá. Và khi con tạo ra được một khuôn mẫu hoàn toàn mới, con sẽ thấu hiểu rằng một khuôn mẫu được kiến tạo từ chính sự sống. Và khi đó con sẽ ngộ ra rằng bất cứ thứ gì cũng có thể thành hình—nếu như con biết cách làm sao để với tới nó. (những lời này đã thành hình, không hề dễ dàng gì, mà là kết quả của cuộc chiến đấu giằng xé tột cùng giữa cảm xúc và ngôn từ)

HARRY: (niềm nở) Giờ thì anh bắt đầu hiểu em nói gì rồi đấy, Claire ạ. Trước đây anh chưa từng tài nào hiểu nổi cớ sao em lại đặt tên nó là Dây Leo Rìa Rừng.

CLAIRE: Tôi nên tiêu hủy quách cái Dây Leo Rìa Rừng này đi mới phải. Nó chẳng hề—vượt qua nổi ranh giới cái rìa ấy. Nó lại đang cuống cuồng chạy tháo thân quay đầu về với—"tất cả bọn con gái" kia kìa. Nó đang hơi sợ cô Lane thì phải, (đăm đăm nhìn nhành dây leo với vẻ u uất) Mày đã vươn ra ngoài rồi đấy, nhưng mày hoàn toàn chẳng có lấy một chút sự sống.

ELIZABETH: Ơ hay, trông nó vẫn bình thường có sao đâu ạ, thưa mẹ.

CLAIRE: Nó đã chẳng thèm mang theo chút sự sống nào từ cõi đời mà nó đã dứt áo ra đi. Dick—anh thừa hiểu ý em muốn nói gì mà. Ít ra thì anh cũng phải hiểu chứ. (tính cách tàn nhẫn không màng đến cảm xúc của bất kỳ ai ngáng đường chân lý của cô) Thế thì hãy tiêu hủy nó giùm tôi đi! Thật khó lòng mà ra tay—bằng chính đôi bàn tay đã nhào nặn ra nó.

DICK: Nhưng tiêu hủy nó thì có mục đích gì cơ chứ, Claire?

CLAIRE: (thiếu kiên nhẫn) Tôi đã bảo rồi đấy thôi. Nó không có khả năng tự sinh sôi nảy nở.

DICK: Nhưng em bảo em vẫn có thể tiếp tục nhân giống nó cơ mà, và hình thù của nó trông cũng khá thú vị đấy chứ.

CLAIRE: Và anh tưởng tôi sẽ dừng lại ở đó chắc? Sẽ chịu chôn vùi trong cái cũi sắt—với một thứ sự sống khác biệt—nhưng mãi mãi chẳng thể vươn vai bò tiếp nổi ư? (sau khi cố gắng đưa đôi bàn tay định tiêu hủy nó ra) Thật khó lòng để—vượt qua khỏi những gì chúng ta từng tạo ra. Đám thây ma do chính tay chúng ta dựng lên—lại đang bít kín lối đi.

TOM: Nhưng lần tới đây em sẽ làm được điều đó mà, Claire, (gật đầu hướng về căn phòng phía trong) Ngay trong đó kìa!

CLAIRE: (quay ngoắt người hướng về căn phòng ấy) Tôi cũng chẳng dám chắc nữa.

TOM: Nhưng chẳng phải em từng bảo Hơi Thở Sự Sống đã tự sinh sôi nảy nở được rồi đấy thôi. Chẳng phải điều đó chứng tỏ nó đã mang được sự sống từ cõi đời nó từng rời bỏ sang đó sao?

CLAIRE: Nhưng với một vẻ rụt rè, e ấp—có phần u hoài. Hơi mang mác nỗi niềm hoài hương. Nếu lần này nó tỏ ra kém phần chắc chắn hơn, thì tức là nó lại đang thụt lùi quay về với—cô Lane mất rồi. Nhưng nếu hoa văn rạch ròi sắc nét hơn, thì tức là nó đã kết bạn được với cõi sự sống đang mong mỏi ngóng chờ kia. Ngày mai tôi sẽ rõ.

ELIZABETH: Cháu cứ có linh cảm thế nào ấy rằng việc này là sai quấy, thưa mẹ.

CLAIRE: Đám tổ tiên chuyên cất giọng hát thánh ca lại bắt đầu lên dây cót khởi động rồi đấy.

ELIZABETH: Con chẳng hiểu mẹ đang ám chỉ điều gì cả, thưa mẹ nhưng—

CLAIRE: Nhưng giờ đây chúng ta sẽ cùng nhau cất cao khúc ca, 'Gần Chúa hơn, Chúa ơi, gần Chúa hơn—'

ELIZABETH: (cười phá lên ngắt lời) Thôi, con chẳng thèm chấp đâu. Dĩ nhiên là mẹ cứ việc thoải mái chế nhạo con đi, nhưng trong thâm tâm con mách bảo rằng việc này là sai trái. Đi làm một việc mà—mà—

DICK: Việc mà Thượng Đế từng làm chăng?

ELIZABETH: Chà—vâng ạ. Trừ phi mẹ làm thế để cải thiện chúng trở nên tốt đẹp hơn—còn nếu chỉ làm vì thích làm—thì với con điều đó chẳng có vẻ gì là đúng đắn cả.

CLAIRE: (cộc cằn) "Đúng đắn theo góc nhìn của cháu!" Và đó là tất cả những gì cháu biết về những chuyến phiêu lưu—và về cả những quằn quại đớn đau. Cháu có biết chính cháu—thứ thế giới mà cháu là một đóa hoa tiêu biểu hoàn hảo—đã dồn ép buộc mẹ phải dứt áo ra đi không? Cháu chính là kẻ đứng đó sừng sững giữ chặt cánh cửa lại không cho ai bước qua! Chỉ vì cháu còn trẻ trung và thuộc về một thế giới vui tươi xôm tụ hơn, cháu tưởng mẹ không tài nào nhìn thấu được lũ—ông già cổ hủ đó sao? Cháu có biết tại sao cháu lại tự tin ngời ngời về bản thân mình đến thế không? Bởi vì cháu làm gì có cảm xúc. Cháu hoàn toàn trơ lỳ trước cảm xúc—trước sự mênh mông vô tận ngoài kia—một vùng biển cả chỉ nằm ngay sau ngọn đồi. Mẹ sẽ không đời nào ở lại chôn vùi với tụi bây nữa đâu! (cúi sụp xuống, vùi cả hai bàn tay vào đống đất quanh gốc Dây Leo Rìa Rừng. Nhưng đột ngột lùi phắt lại hệt như lúc cô tránh xa Elizabeth) Và tao cũng sẽ không đời nào dung tha cho mày! (chộp lấy nhành dây leo hệt như cách người ta tóm lấy sinh mạng muốn bươn chải tiêu diệt, cô hì hục giật thốc nó lên. Cả bọn hoảng hốt lùi bước. Anthony giật mình lao tới trước trước thảm hoạ giáng xuống cái cây)

ANTHONY: Thưa cô Claire! Cô Claire! Thành quả bao nhiêu năm trời đấy ạ!

CLAIRE: Có khi chỉ chuốc lấy một ngục tù giam cầm mà thôi! (vừa vật lộn giằng co với Harry, kẻ đang cố gắng ngăn cản cô) Các người tưởng tao cũng sẽ gục ngã chết mòn trên cái rìa này chắc? (cô hất văng hắn ra, tiếp tục điên cuồng giằng xé nhành dây leo) Tao tạo ra mày để làm cái quái gì cơ chứ? Để vượt qua khỏi mày chứ sao! (khi vặn xoắn thân cây) Ồ vâng, tao thừa biết mày có gai góc đấy chứ! Dây Leo Rìa Rừng thì phải có gai chứ lị, (với một cú giật dũng mãnh dốc toàn lực bứt tận rễ sâu, cô đã nhổ bật được nó lên. Khi dang tay nâng niu phần rễ tơi tả) Ồ, tao đã từng yêu mến mày biết bao! Mày đã đưa tao đến chốn chưa từng ai đặt chân tới.

ELIZABETH: (nãy giờ đứng trân trân chứng kiến với nỗi kinh hoàng mang tính thực tế) Chà, con xin phép được nói là thà đừng bao giờ bén mảng đặt chân tới đó còn hơn ạ!

CLAIRE: Giờ thì tao đã thấu hiểu rốt cuộc tụi mày sinh ra để làm cái quái gì rồi! (vung ngược tay định vả thẳng vào mặt Elizabeth bằng chính nhành Dây Leo Rìa Rừng)

HARRY: (lao vào giật phăng nó khỏi tay cô) Claire! Em điên thật rồi chắc?

CLAIRE: Không, tôi không hề điên. Tôi—quá tỉnh táo là đằng khác! (chỉ tay về phía Elizabeth—và những từ ngữ tuôn trào từ tận cõi rễ sâu thẳm của tâm can) Nghĩ đến cái cảnh vật thể đó từng có lúc vùng vẫy trong bụng tao và bấu víu bầu sữa mẹ để bú mớm mà xem! (Elizabeth bụm mặt khóc thét lên như thể vừa bị ai tát giáng xuống)

HARRY: (vội vã chạy đến bên Elizabeth, quay ngoắt lại trừng trừng nhìn Claire) Thật là tàn nhẫn độc ác hết chỗ nói! Em ác độc lắm, Claire ạ.

(Hắn dìu Elizabeth ra tận cửa rồi bước ra ngoài. Sau một thoáng ngập ngừng phân vân giữa Claire và Tom, Dick lủi thủi bước theo sau. Anthony đau đớn không tài nào đành lòng bỏ đi. Anh ta cúi xuống nhặt nhành Dây Leo Rìa Rừng lên khỏi sàn nhà. Cử chỉ dứt khoát của Claire đã khựng anh ta lại. Anh đành lủi thủi bước vào căn phòng phía trong.)

CLAIRE: (hất phăng nhành Dây Leo Rìa Rừng sang một bên đường, hít thở thật sâu những luồng không khí lồng lộng, mỉm cười rạng rỡ) Ô-h. Cảm giác sảng khoái nhẹ nhõm làm sao! Nhẹ bẫng! (làm động tác vươn mình hệt như sắp cất cánh bay lên) Đọc cho em nghe vài dòng đi anh Tom thân mến. Hoặc thốt lên điều gì đó thật dễ chịu—về Thượng Đế xem nào. Nhưng phải hết sức cẩn trọng với từng câu chữ ngài thốt ra đấy nhé! Em cứ có dự cảm—ngài ấy đang lảng vảng ngay đâu đây thôi.

(HẠ MÀN)