Từ khi "Phong Lưu Lão Ngoan Đồng" được xuất bản cho đến nay đã hơn hai năm rồi, trong hơn hai năm này, tôi vẫn luôn suy nghĩ về hai vấn đề:
Truyền thống văn hóa Hán là ở Hương Cảng hay Đại lục?
Mục đích và cảnh giới cao nhất của nghệ thuật là gì?
Vấn đề thứ nhất sở dĩ làm tôi phiền muộn, là bởi vì khi tôi dùng bút danh của chính mình để viết văn, đã từng gặp phải rất nhiều khó khăn, cũng vấp phải sự phản đối của rất nhiều người, trong đó có bạn bè tôi và những người tôi kính trọng.
Độc giả Đại lục khi lật xem sách ở các sạp báo, thường hay xem quê quán của tác giả trước.
Cho nên rất nhiều tác giả có bút lực khá tốt, sau khi viết xong tác phẩm của mình, đến tên của mình cũng không được ký lên đó. Họ buộc phải mạo danh một đại hiệp thành danh nào đó, đeo mặt nạ lên, hành tẩu trong giang hồ.
Thế thì những kẻ đeo mặt nạ đó hầu như không cần phải chịu trách nhiệm cho hành vi của mình.
Do đó những tác phẩm tiểu thuyết võ hiệp Hương Cảng và Đài Loan thật giả lẫn lộn kia, có rất nhiều cuốn khiến người ta đọc không nổi.
Cộng thêm một số vấn đề tồn tại về chất lượng in ấn, có những tác phẩm quả thực là thảm không nỡ nhìn.
Có người nói tiểu thuyết võ hiệp là truyện cổ tích dành cho người lớn, đối mặt với thế giới đầy màu sắc và khốn cảnh của nhân loại hiện tại, tôi tin câu nói này là đúng.
Ít nhất, tiểu thuyết võ hiệp với tư cách là một loại hình văn học, về mặt nguyên tắc thì hoàn toàn khác biệt với các thể thức văn học khác.
Nói nghệ thuật nằm ở sự mô phỏng, câu nói này có lẽ đúng với vài phần đối với các loại hình nghệ thuật ngoài tiểu thuyết võ hiệp.
Đó là nói mô phỏng hiện thực.
Còn trong tiểu thuyết võ hiệp, sức tưởng tượng lại được tôn lên ngai vàng chí tôn.
Người ta dùng sức tưởng tượng để dựng nên một thế giới khác, thế giới này có Dương Quá, Tiểu Long Nữ, Lão Ngoan Đồng và Độc Cô Cầu Bại.
Tôi viết Lão Ngoan Đồng và Độc Cô Cầu Bại có lẽ đã phạm phải một sai lầm. Tôi chỉ mong rằng mình không làm tổn hại đến hai người này mà độc giả đã biết.
Mọi người đều yêu mến tiên sinh Kim Dung. Tôi lại càng yêu mến ông đến mức độ sùng bái. Ông hầu như đã đạt đến cảnh giới cao nhất của tiểu thuyết võ hiệp, thậm chí là của tất cả các loại hình nghệ thuật.
Đó là cảnh giới của tôn giáo và triết học.
Đối mặt chính là sinh tử ái dục và logic của bản thân sinh mệnh, những bất kính mà sinh mệnh phải chịu đựng trong quá trình vận hành đều bị cố ý phớt lờ đi.
Tôi sở dĩ viết Lão Ngoan Đồng và Độc Cô Cầu Bại, đó là vì tình cảm.
Bạn bè mà tôi quen biết từ nhiều năm trước, bất luận là họ phát đạt hay rơi vào khốn cảnh, đều mang lại cho tôi rất nhiều tình cảm. Mà trong tiểu thuyết võ hiệp, những người bạn như chúng ta có quá nhiều.
Tiên sinh Kim Dung giới thiệu cho chúng ta quen biết họ rồi, liền không còn cho chúng ta biết tung tích của họ nữa.
Nhưng nhắc lại họ một lần nữa, không phải là mục đích sáng tác của tôi.
Mục đích của tôi là viết về phụ nữ.
Uông Bích Hàn, Hữu Cầm Văn Anh, Dương Chấp trong "Phong Lưu Lão Ngoan Đồng" và Công Dã Hồng, Hương Cô, Tuyết Nhi, Độc Cô cùng với Sở Thiên Khiêm và Tát Ẩn Thân trong tiểu thuyết này —
Viết về họ mới là mục đích của tôi.
Tôi hy vọng nỗ lực của mình không bị bỏ phí.
Họ chắc chắn là những công dân mà thế giới cổ tích trước kia chưa từng có.
Sự khác biệt giữa thế giới người lớn và thế giới trẻ con chính là phụ nữ.
Cho nên trong truyện cổ tích của người lớn thì không thể thiếu các loại phụ nữ.
Có lẽ từ nay về sau tôi chỉ viết về họ, hoặc giới thiệu vài người bạn mới vào thế giới này, mà gác lại những người bạn cũ mà chúng ta đã quen biết sang một bên.
Coi như là một lời sám hối vậy.
Lệnh Hồ Dung ngày 1 tháng 8 năm 1994