“Có một số người nói trước khi kịp suy nghĩ.” Jean de la Bruyère[1]
Tất cả những câu chuyện khủng khiếp mà tôi chia sẻ với bạn đều đến từ việc không suy nghĩ của tôi.
Tôi đã chúc một người phụ nữ nghèo ngồi hàng đêm trong cái lạnh và ẩm ướt ở một chỗ đỗ xe một câu chúc hạnh phúc rườm rà; gọi người lái xe lớn tuổi một cách thiếu kiên nhẫn là một “kẻ ngu ngốc”; tấn công một người chủ quán ăn mệt mỏi, người đã dám đưa con gái tôi đi chơi thuyền. Đây là những hành động của người nói nhanh và suy nghĩ chậm.
Tôi thường xuyên học từ những sai lầm để nắm được cách giao tiếp tế nhị hơn. Điều đó rất đơn giản. Trước hết hãy suy nghĩ, sau đó hãy nói, rồi hành động.
Bây giờ điều này có vẻ rất rõ ràng. Nhưng khi mọi việc trở nên tồi tệ, thì thường là bởi vì tôi nói trước rồi mới hành động và sau đó suy nghĩ rất lâu về những hậu quả do hành động của mình gây ra.
Chỉ một nỗ lực nhỏ áp dụng một chút suy nghĩ trước khi hành động đã mang lại cho tôi phần thưởng hết lần này đến lần khác bằng cách lấy lại chỗ ngồi của mình trên máy bay một cách êm thấm khi ai đó ngồi nhầm; bằng cách nói “xin lỗi” với đám đông người xem quần vợt đã bỏ lỡ một phần trận đấu vì sai sót của chúng tôi; bằng cách chuyển những biệt ngữ khó hiểu trong công việc thành những từ ngữ mọi người đều hiểu được.
Chúng ta cần luyện tập để cải thiện cách giao tiếp. Tuy nhiên, bây giờ tôi nhận thấy - bởi vì những nguyên tắc giao tiếp được đặt đúng chỗ trong mọi thời điểm - nên nó đã giúp tôi truyền tải những thông điệp đến mọi người dễ dàng hơn bao giờ hết.
Cách bạn sử dụng những nguyên tắc này hoàn toàn tùy thuộc vào bạn. Có thể bạn sẽ xem quyển sách này đơn giản chỉ là đọc một điều thú vị. Hay bạn sẽ dám làm theo những quy tắc của tôi và biến chúng thành của bạn. Điều đó cực kỳ đơn giản. Chỉ cần cố gắng thực hiện mỗi lần một quy tắc và xem hiệu quả của chúng.
Hãy bắt đầu bằng việc loại bỏ những Sai lầm ngôn từ trong cách nói của bạn. Mỗi lần bạn định sử dụng một câu với một từ “không” hay “đừng” (hoặc bất cứ từ phủ định nào) hãy chuyển nó thành một câu khẳng định.
Lúc mới đầu, bạn sẽ thấy mình còn vấp váp, nói được nửa câu “Tôi hy vọng tôi không gọi điện quá muộn”… (Sai lầm ngôn từ!) trước khi thêm vào “Tôi nghĩ sẽ gọi cho bạn trước khi bạn đi ngủ.”
Bạn sẽ nghe một đồng nghiệp nói toàn biệt ngữ trong ngành quản trị và thấy mình, lần đầu tiên, yêu cầu anh ấy giải thích điều anh ấy nói. Thậm chí bạn có thể đưa cho anh ấy một loạt những hình ảnh để thay thế cho đống danh từ khó hiểu của anh ấy.
Khi một người bạn kể với bạn rằng người chồng mới cưới của cô ấy “khá” quan tâm, bạn sẽ có xu hướng hỏi cô ấy: “Chỉ “khá” quan tâm là như thế nào?”
Khi bạn được yêu cầu hoàn thành một công việc đến thứ Sáu, cụm từ “Tôi sẽ cố hết sức” sẽ bị loại bỏ thay bằng “Tôi đảm bảo sẽ hoàn thành nó.”
Nếu bạn gặp một trở ngại trong công việc, nguyên tắc Ân hận, Giải thích và Sửa chữa sẽ đợi bên cạnh để giúp bạn thoát khỏi bẫy ngôn ngữ của chính mình.
Những câu hỏi bạn không thể trả lời sẽ được đáp “Tôi không biết, tôi sẽ suy nghĩ và trả lời bạn sau.” Những yêu cầu không thể thực hiện được sẽ được đáp “Không được, nhưng tôi có thể hoàn thành nó vào tuần tới.”
Những email chỉ trích sẽ được cân nhắc và trả lời lịch sự. Bạn sẽ sắp xếp để gặp gỡ những người bạn cần tranh thủ sự ủng hộ thay vì chỉ gửi cho họ một bức thư điện tử.
Khi được yêu cầu thực hiện một bài diễn thuyết, bạn sẽ sắp xếp nội dung bằng cách hỏi bản thân: Mình muốn nói điều gì, mình nói với ai và mình sẽ diễn đạt nó như thế nào?
Bạn sẽ nói với sự hóm hỉnh thích hợp, với sự nhiệt tình và giao tiếp tốt bằng mắt. Giọng nói của bạn sẽ truyền tải được sự thuyết phục và những từ ngữ của bạn sẽ truyền được cảm hứng.
Và khi ông chủ chúc mừng bạn diễn thuyết thành công, bạn sẽ nói: “Cảm ơn ngài, tôi rất vui vì đã có cơ hội nói trước hội nghị.”
Tôi đã có kinh nghiệm trực tiếp về việc những quy tắc này giúp tôi làm giàu cho cuộc sống của bản thân và của những người khác tôi đã gặp như thế nào.
Lần đầu tiên tôi phát hiện ra sức mạnh của chúng là trong một cuộc gặp gỡ đầy căng thẳng với một vị sếp cũ ở đài truyền hình. Ông ấy rõ ràng muốn tôi nghỉ làm chương trình thể thao để nhường chỗ cho một nhân viên chính thức .
Đòi hỏi ít hơn cho quỹ lương đã phải mở rộng của ông ấy. Tuy nhiên, mặc cho hành động tiêu cực của ông ấy đối với tôi - khi chờ đợi một cuộc chiến - tôi đã đáp lại ông ấy bằng một thái độ tích cực. Sau 15 phút khó khăn, tôi vẫn duy trì được công việc của mình thêm hai năm nữa cho đến khi tôi quyết định nghỉ việc.
Đó là năm 1991. Bốn năm sau, tôi đã sử dụng mọi quy tắc tôi đề cập để giải quyết một vấn đề truyền thông đã làm tốn giấy mực của các tờ báo khổ nhỏ suốt mùa hè năm đó. Nó trở thành một chủ đề nóng trên đài phát thanh và là chủ đề của hai chương trình phim tài liệu chủ đạo trên truyền hình, được phát sóng trên BBC.
Vợ tôi và tôi đã đứng lên nói với công luận về diễn viên hài kịch truyền hình Eric Cullen sau khi những bằng chứng ô nhục đã bị xóa bỏ khỏi nhà anh ấy trong một cuộc truy lùng của cảnh sát. Lý do của chúng tôi rất đơn giản. Anh ấy đã bị lạm dụng tình dục từ thời niên thiếu cho đến lúc mới trưởng thành, sau đó đã phải chứng kiến nhà mình trở thành nơi khiêu dâm cho những người lạm dụng anh ấy, trong khi họ đe dọa và tống tiền trong thời gian anh ấy mới nổi tiếng.
Xử lý vấn đề truyền thông trong suốt mùa hè năm đó - trong tình cảnh ở tòa của anh ấy (nơi anh ấy bị bỏ tù) và cho đến khi chống án (chúng tôi thắng) - cực kỳ cam go. Vấn đề là chủ đề này nhạy cảm và dễ gây hiểu lầm. Tuy nhiên, dưới áp lực của phương tiện truyền thông, hệ thống luật pháp đã đưa ra sự công bằng cho một trong những kẻ lạm dụng anh ấy, cho hắn bảy năm tù, một bản án thích đáng. Chỉ đáng buồn là Eric đã mất trước đó, nhưng phương tiện truyền thông đã giúp chúng tôi rất nhiều trong việc đưa ra sự thật về bi kịch của anh ấy.
Thật thú vị, kẻ lạm dụng Eric đã thuyết phục tờ Daily Express gây chú ý với việc kết tội hắn trên trang nhất với một lời nhận xét duy nhất không được viết lại. Khi một thợ ảnh chụp được hình hắn bước xuống tàu hỏa để đi tới tòa án, kẻ lạm dụng nói “Tôi chưa bao giờ lạm dụng Eric Cullen.” (Sai lầm ngôn từ!). Tên của Eric đã bị tòa loại khỏi danh sách các nạn nhân bị lạm dụng bởi màn kịch này.
Đỉnh điểm của công việc trong ba năm là sự xuất hiện trên chương trình BBC của Esther Rantzen, cho phép chúng tôi - dưới sự thẩm tra sâu sắc của cô ấy - cơ hội để dựng lại vụ án.
Không lâu sau đó, trường hợp của cảnh sát điều tra Shirley Mckie, người tôi đã đề cập trước đó là bị buộc tội sai (và rõ ràng) vì lời khai man với bằng chứng dấu vân tay giả, đã dẫn chúng tôi tới một con đường tương tự. Lần này, tôi đã đưa cho Shirley lý lẽ cô ấy cần để tự mình giải quyết với phương tiện truyền thông bằng cách dạy cô ấy những quy luật.
Vào tháng Hai năm 2006 - sau trận chiến chín năm - Shirley đã được bồi thường 750 bảng vì tổn thất trong sự nghiệp của cô ấy bởi một vị quan tòa người Scotland, người đã thừa nhận “sai lầm” qua dấu vân tay. Cô ấy đã dựa vào sự thật, kể câu chuyện phức tạp của cô ấy bằng ngôn ngữ đơn giản.
Phương tiện truyền thông là con đường duy nhất để Shirley tiết lộ sự thật về trường hợp đặc biệt của cô ấy. Bây giờ cô ấy tin rằng cô ấy đã được phỏng vấn gần 200 lần trên báo, đài phát thanh, đài truyền hình, bao gồm ba phóng sự đặc biệt Panorama trên BBC. Đánh tên cô ấy vào công cụ tìm kiếm trên internet và hàng tá bài viết sẽ xác nhận trường hợp mất quyền công dân của cô ấy và sự dũng cảm đối mặt giải quyết sự việc của cô ấy. Cô ấy đã sử dụng nguyên tắc giao tiếp của chúng tôi để đấu tranh vì sự công bằng.
Câu chuyện trên rõ ràng đối lập với câu chuyện của một nhà máy sản xuất khi tuyên bố đóng cửa. Bạn sẽ chờ đợi sự chán nản và thất vọng khi ngày cuối cùng của nhà máy sản xuất đến gần hơn. Tuy nhiên, làm theo chính xác những nguyên tắc giao tiếp giống như vậy, Liên đoàn những người cất rượu và những người buôn rượu đã đạt được một số điều đáng kể vài năm trước khi đóng cửa nhà máy đóng chai Gordon’s Gin của họ tại Laindon ở Essex. Bởi vì những từ ngữ trung thực, cam kết của họ giúp công nhân tìm được công việc mới đúng như những gì họ nói họ sẽ làm (và thời gian thực hiện), sản lượng những tháng cuối cùng thực sự đã tăng. Tinh thần làm việc đã được duy trì đến phút cuối và những người lao động đã kiêu hãnh đem sự chuyên nghiệp vào những công việc mới ở nơi khác.
Nếu bạn có điều gì đó thú vị để nói, hãy nói với nhiều người nhất có thể. Hãy thu hút và truyền cảm hứng cho họ bằng nghị lực và sự nhiệt tình của bạn.
Tôi trở lại với phương tiện truyền thông để công bố tung ra những video về môn đánh golf và bóng đá mà tôi sản xuất, những buổi khiêu vũ từ thiện mà chúng tôi tổ chức, hội bóng đá từ thiện mà tôi hỗ trợ, hội từ thiện của trẻ em mà tôi đã tham gia, những vụ chống án tôi đã đối mặt, hội chơi golf của người mù mà tôi đã bảo trợ, sự hợp nhất một trường học mà tôi đồng ý ủng hộ, hành động của tòa án mà tôi không đồng ý. Thực tế, có thể bạn đã mua quyển sách này vì sức mạnh của một bài viết trên báo, trên đài phát thanh hoặc truyền hình nói về nó.
Mọi bài viết này đều miễn phí. Chắc chắn, tôi cần biết điều tôi muốn nói, tôi sẽ nói với ai và nếu vậy tôi sẽ diễn đạt thế nào. Tuy nhiên phương tiện truyền thông đã đưa cho tôi một cái loa để tôi chuẩn bị chọn và sử dụng nó.
Mọi người đều có cơ hội như nhau. Chỉ cần các nguyên tắc giao tiếp được tuân thủ tốt.
Cuối cùng, bạn có thể hỏi liệu những từ ngữ bạn chọn có thực sự là vấn đề sống còn hay không. Vậy đây là câu chuyện chứng tỏ tầm quan trọng của chúng.
Năm 1998, các khách hàng Compaq của tôi (bây giờ là Hewlett Packard) đã gọi điện nói họ muốn tôi tiến hành một khóa đào tạo truyền thông khác thường cho một nhân viên và con gái của cô ấy. Tuần sau, tôi đã gặp Angela MacVicar và Johanna 19 tuổi, người mắc bệnh bạch cầu và cần cấy ghép một tủy xương. Compaq hy vọng tạo ra dư luận để tìm được một người hiến tủy xương thích hợp cho Johanna, người sẽ cần tận dụng những cuộc phỏng vấn.
Đó là buổi đào tạo xúc động nhất mà tôi thực hiện. Khá đơn giản, tôi xây dựng lại lòng dũng cảm cho cô bé tuổi teen nói về các cơ hội của mình, để cô ấy có thể nói lên sự thật. Cô ấy đã nói với khán giả của mình bất kể họ là ai rằng “Nếu không có tủy xương thích hợp em sẽ chết.”
Cuối buổi học, tôi hứa sẽ giúp tạo ra dư luận về lời thỉnh cầu, vì vậy tôi đã gọi cho Eamonn Holmes, người bạn tốt và là đồng nghiệp của tôi từ những ngày làm Breakfast News. Hai ngày sau, Angela và Johanna đã được phỏng vấn với sự cảm thông của người Ireland, họ đã kể câu chuyện của mình một cách dũng cảm và tự tin. Tôi cảm thấy mắt mình ướt. Nhưng cùng lúc đó, tôi đã nhận thấy sự dũng cảm của cô bé và xúc động vì cô ấy đã truyền được tải được thông điệp của mình.
Hơn 10.000 khán giả đã gọi đến một đường dây giúp đỡ để đề nghị ủng hộ. Nhiều người thậm chí còn đưa cả mẫu máu để xem liệu họ có thích hợp để cho máu hay không. Hiện tại, có ít nhất 20 người nói rằng họ đã tìm được người hiến tủy xương thích hợp nhờ lời khẩn cầu của Johanna và chính khả năng kể câu chuyện của cô ấy với thế giới đã cứu sống họ.
Trải qua chiến dịch không mệt mỏi, Angela và Johanna đã trở nên thân thiết với ca sĩ hàng đầu Robbie Williams, người giúp lời thỉnh cầu của họ được biết đến nhiều hơn nữa. Họ cũng trở nên gần gũi với diễn viên Dougray Scott, người giới thiệu họ tới một trong những chuyên gia hàng đầu thế giới để giúp Johanna có đủ sức khỏe đi du lịch Úc.
Đáng buồn là tháng Năm năm 2005, Johanna đã thua trong cuộc chiến dũng cảm giành sự sống. Trong một buổi gây quỹ tưởng niệm một năm sau đó, tôi đã nói về cuộc chạy đua tiếp sức thông minh cô ấy đã chạy vòng quanh thế giới mang tên Niềm tin vì tủy xương Anthony Nolan.
Hãy kể câu chuyện của bạn và tiến tới mục tiêu của bạn, trong hầu hết trường hợp, một chuyến đi sẽ ít bị cản trở bởi những chướng ngại vật như vậy. Hãy làm theo những nguyên tắc này trong lần phỏng vấn việc làm lần sau. Hãy gắn chặt những quy tắc này khi bạn nói trước công chúng lần sau.
Hãy làm chính xác theo cách này khi bạn yêu cầu báo chí địa phương công bố một cuộc chạy bộ từ thiện, một lễ hội nhà thờ hay khiêu vũ gây quỹ. Luôn có ít nhất một nhánh phương tiện truyền thông có thể giúp bạn tiến xa hơn mục tiêu của mình. Hãy đi tiên phong, rõ ràng và hăng hái.
Vận động viên bóng rổ giỏi nhất thế giới, Michael Jordan đã đưa ra một quan điểm thú vị về thành tích của mình. Anh ấy nói: “Tôi đã bỏ lỡ mọi trận bóng rổ mà tôi chưa từng cố gắng.”
Bạn có thể sống với tiếc nuối những cơ hội bị bỏ lỡ của mình. Nhưng thay vào đó, hãy đặt ra mục tiêu, chọn từ ngữ của bạn và thực hiện nó. Và nếu bạn bỏ lỡ thì hãy cố gắng làm lại. Và một lần nữa.
Tóm lược
Hãy áp dụng tốt những nguyên tắc giao tiếp mỗi ngày. Hãy để sự tự tin của bạn tăng lên và chắc chắn rằng sự tự tin sẽ mang lại cho bạn những từ ngữ, suy nghĩ và hành động tích cực. Hãy nói với mọi người suy nghĩ và mong muốn của bạn. Điều đó có thể là sự khác biệt giữa thành công và thất bại, hạnh phúc và tuyệt vọng. Thậm chí là sự sống và cái chết.
❀ ❀ ❀
[1] (1) Jean de la Bruyère (1645 - 1696) là nhà thơ trào phúng, nhà bình luận xã hội và nhà đạo đức học người Pháp.