Khi đất nước qua thời khổ đau
Mẹ lấy dãy Trường Sơn làm dây đàn bầu
Khi đất nước vào trận đánh
Mẹ lấy dãy Trường Sơn làm đòn gánh
Gánh sông Hồng, sông Cửu Long qua
Vai mẹ chín như sành nung lửa
Dãy Trường Sơn bốn mùa
Thế hệ chúng con như chim về làm tổ
Trên chiếc đòn gánh mẹ nhọc nhằn
Chúng con kéo về như kiến cỏ
*
Ôi dòng sông Bến Hải
Có kẻ định bẻ gãy
Chiếc đòn gánh mẹ chỗ tì vai
Nếu đòn gánh kia bị bẻ làm hai
Châu thổ sông Hồng sẽ rơi xuống biển
Châu thổ Cửu Long sẽ rơi xuống biển
*
Trên chiếc đòn gánh của mẹ
Chúng con mang trái đất trên lưng
Trái đất nặng chừng ba mươi ký
Hỡi chiếc ba lô con cóc no tròn
*
Mẹ tiễn con ra tới cửa rừng
Tưởng chừng như không còn ai để tiễn
Bom ném vào bệnh viện
Ném vào ngay chỗ mẹ thương con
Chân trời xám như gương mặt giận
Chân trời đen một sắc bão bùng
Chân trời ứa máu màu gạch nung
Chiến tranh gieo hạt bằng bom
Ở nơi mẹ vừa tiễn con
Bom bảy tấn thổi bay đi một xã
*
Trước ngày con lên đường
Mẹ giục con cưới vợ
Người yêu muốn anh để lại cho em
Một đứa con bé nhỏ
Đứa con trai hòng cuộc chiến tranh dài
Nhưng em ơi chân trời
Đã bịt bùng khói lửa
Anh rất muốn trước khi đi được cưới em làm vợ
Nhưng ngày mai, ngày mai
Lỡ anh không về
Em không phải một lần goá bụa
*
Con gởi lại kỳ hè
Những cuốn sách đang đọc dở
Không biết Natasa có gặp lại Andrey
Chiến tranh đi qua trái đất này
Rồi sẽ hoà bình thế nào chẳng gặp
Những nhân vật trong tiểu thuyết
Đành vì con chia tay
*
Con gởi lại sau lưng
Những ước mơ nhà văn, bác học
Để nhận lấy cánh rừng
Để nhận lấy dãy Trường Sơn dựng dốc
*
Con chim gì kêu rừng sâu
Tiếng chim như một nhịp cầu
Tiếng chim bắc ở hai đầu núi non
Dốc, dốc, dốc
Tiếng chim hay mõ đổ dồn
Đất nước uốn theo từng cái dốc
Những người lính trẻ hai mươi
Dốc hết tuổi đời leo núi
Mồ hôi người rơi đá còn bốc khói
Đá mòn hết tuổi đá thôi
*
Đất nước mang hình đồng đội co lưng tôm mà ngủ
Đất nước mang hình khuỷu tay
Suốt cuộc chiến tranh chúng con gối đầu lên đẫy giấc
Đất nước trong hình võng dù võng bạt
Cho chúng con nằm cho cả cánh rừng đưa
Hang nguyên thuỷ thành bãi khách
Đất nước cong theo vòm mái hang
*
Chúng con đào củ mài củ chụp
Cái đói như tằm ăn rỗi lá dâu
Đồng đội ơi, cả trung đoàn ngộ độc
Nấm rừng màu đất lại lừa nhau
Đồng đội ơi chúng mình từng ước
Giá mọi cánh rừng cây môn thục
Chắc là trên mặt đất
Màu xanh sẽ chẳng còn
Những trận đói qua rừng như lũ lụt
Cuốn đi người đồng đội của con
*
Bom đạn chặn đường lương thực
Cây bứa ơi cây bứa mọc nơi nào
Những đọt măng rừng nghe đắng chát
Ăn rồi mới thấy ngọt đằng sau
*
Tên mày là gì loài rau chưa biết
Thôi lấy tên bè bạn đặt cho rau
Đất nước hiện hình ra cây lá bép
Bỗng nhiên xoè trắng ở trên đầu.
CHÂN DUNG 1
*
Mẹ cho phép con nhắc đến người đồng đội
Bị thương với con trên chốt một lần
Trạm phẫu thuật hai ca cấp cứu
Người đồng đội bấy giờ tỉnh táo
Anh chỉ vào bác sĩ, chỉ vào con:
- “Tôi biết chắc mình không qua khỏi
Xin hãy rút hết máu nhóm O trong người tôi còn chảy
Mà tiêm cho bạn khỏi cưa chân!”
*
Mẹ ơi thương con đến nghìn lần
Những người đồng đội chết phần của nhau
Chỉ còn một ít máu đào
Trước khi nhắm mắt kịp trao bạn bè
CHÂN DUNG 2
*
Mẹ cho phép con nhắc về Dũng
Sau trận đánh Dũng bị thương vào bụng
Một mình nằm giữa rừng già
Dũng ơi Dũng biết đâu mà bò đi
*
Dòng máu Dũng như rễ cây toả vào đất
Dũng dùng búi cỏ nhét vào vết thương
Dũng không chịu nằm chết
Chưa có ai khát bằng Dũng khát
Dũng ngất đi mơ suối chảy qua đồng
Đất nước có nghìn con sông
Đất nước có cả biển Đông
Mà sao Dũng cồn cào cơn khát
Nhưng lúc ấy chính là đất nước
Hiện ra không phải là dòng sông
Hiện ra không phải là biển Đông
Dũng liếm lên đọt cỏ
Dũng hớp từng hớp nhỏ
Đất nước là giọt sương
Cho Dũng vượt qua cơn khát nhận đường
CHÂN DUNG 3
*
Mang bốn mươi vết đạn trên mình
Thiết một mình giữ chốt
Thiết bắn súng bằng tay bắn cả bằng chân
Dùng miệng giật nụ xoè quăng lựu đạn
Xúc giác nhìn, khướu giác nghe
Tóc Thiết cháy bùng không kịp dập
Lửa ăn hết áo quần
Thiết ngồi đó quyết không chịu chết
Đất nước không bao giờ mất được
Đất nước vô tận trên đầu
Đất nước thu cả vào căn hầm của Thiết
Thiết không biết mình đói khát đớn đau
Hoa đang nở nơi nào trên mặt đất
Giờ này những ai đang yêu nahu
Thiết không biết, Thiết không biết đâu
Chỉ biết giặc lên phải diệt
Chỉ biết chốt không được mất
*
Năm ngày đêm giữ chốt một mình
Lúc đồng đội rừng xa ào tới
Chốt vẫn còn khi Thiết kịp hi sinh
