Có phải lần đầu vua Hùng cầm điếu hút

Người châm thuốc vào núi lửa Tây Nguyên?

Mẹ giấu lửa nghìn năm trong từng hòn đá

Đá cọ vào nhau lửa cháy lên?

*

Không phải lên trời ăn cắp lửa

Không phải xin hàng xóm xa gần

Bếp tro trấu như tấm lòng lịch sử

Mẹ truyền ngọn lửa mấy nghìn năm

Chính ngọn lửa này đã nung vôi, nung gạch

Cho An Dương Vương xây Cổ Loa Thành

Chính ngọn lửa này vụt cháy trên ải Bắc

Khẩn cấp giặc vào nhờ lửa báo tin nhanh

*

Chính ngọn lửa này trong tay bà Trưng Trắc

Thắp nén nhang khóc trước mộ chồng

Trong nước mắt Bà Trưng nghe đất nước

Núi vặn mình chuyển động các dòng sông

Chính ngọn lửa này soi án thư Hưng Đạo

Ánh bạch lạp mới nhen đã sáng cả chân trời

Đất nước sinh ra để quyết định số phận những tên cường bạo

Thành Cát Tư Hãn nào ngấp nghé cứ vào đây

*

Ôi những đêm rừng Lam Sơn sâu thẳm

Lê Lợi ngồi bên đống lửa nướng thịt voi

Nguyễn Trãi thức cả một thời trai tráng

Đến bạc đầu trước lửa vẫn ngồi coi

2.

*

Ôi những đêm rừng sương giăng Việt Bắc

Mẹ mặc áo xanh mẹ mặc áo chàm

Đất nước bỗng mang dáng hình tia chớp

Gió cốm còn xanh ngát khoảng trời lam

Cả đời mẹ là một đời đưa tiễn

Chiếc tay nải cha mang bóng dáng mẹ lên rừng

Cây súng kíp đưa cha vào trận tuyến

Đất nước là bao gạo thắt ngang lưng

*

Những nẻo đường hút sâu tiếng hổ

Những cánh rừng lim, những cánh rừng hồi

Mặt trời rụng xuống làm chiếc mõ

Cho trâu đàn kéo gỗ về xuôi

*

Mồ hôi cha đổ thành dòng suối

Hoa hồi thơm nụ Vệ quốc đoàn

Con thấy bóng cha lẫn vào lửa khói

Nhấp nhô đèo một dải mũ nan

*

Hà Nội cũng lên rừng đánh giặc

Sông Hồng một dải vắt qua vai

Tiêu thổ đồng hoang làng vắng ngắt

Tiếng gà không nhấc nổi ban mai

*

Bước chân cha rung nghìn con thác

Giặc Pháp vào vùi xác sông Thao

Sương rừng ẩn hiện làm du kích

Đá ngủ trong hang cũng thét gào

*

Mẹ nhìn thấy cha qua ngọn lửa

Ngọn lửa sinh ra đã bập bùng

Soi cho cha bắt từng con vắt nhỏ

Xua từng con muỗi lúc qua bưng

*

Ngọn lửa trên đồi tranh giúp cha nướng sắn

Ống cơm lam nuôi dưỡng cả binh đoàn

Con bướm nhỏ đậu nhầm lên mũi súng

Đất nước dài theo lá nguỵ trang

Áo trấn thủ mẹ may kịp gió mùa Cao Lạng

Mũi kim găm tay mẹ xước rồi

Chỉ bếp lửa biết mẹ ngồi tới sáng

*

Chân trời của cha làm bằng tiếng súng

Chân trời của mẹ làm bằng tiếng ru

Con nằm ngủ khi cha vừa Nam tiến

Phải dẫy Trường Sơn bốc cháy đỏ lừ?

3.

*

Núi Ngọc Linh biến thành đại bác

Đạn bắn đi nòng súng đỏ bừng

Mẹ ơi núi làm sao cháy được

Cha đi rồi tiếng hát gởi sau lưng

*

Con là chiếc ba lô chín năm cha cõng

Con là ánh lửa nhỏ nhoi cha thắp ở bưng biền

Một chiếc xuồng con như chiếc võng

Chiến trường Đồng Tháp muỗi gào đêm

*

Cha quấn khăn rằn theo gió chướng

Đi lần cơ sở nối vùng sâu

Ngọn lửa trong nhà dân dấu kín

Đi ngoài đường không thấy ánh lửa đâu

*

Cha dầm trong đất trong hầm đất

Ngọn lửa theo cha biết “chém vè”

Đất nước bấy giờ như mũi mác

Ém vào lòng đất lắng tai nghe

*

Giặc Pháp đi càn nhìn lấm lét

Du kích theo canh phục dưới sình

Bỗng một trái sầu riêng rụng bịch

Giặc ngờ lựu đạn chạy còn kinh

*

Cha khêu ngọn lửa bằng hơi thở

Bếp lửa lênh đênh một mái xuồng

Ôi chao cái gió đồng Nam Bộ

Suốt cả cuộc đời cứ thổi suông

*

Ôi chao là cái mùa mưa ấy

Trời đất hòa chung một Tháp Mười

Bắp chân thịt nhão dường như chảy

Nước đến bao giờ mới chịu lui?

*

Gió mưa mà tưởng tay mình đó

Đất nước theo cha cũng lội sình

Tiếng chim vừa loé lên thành lửa

Đêm ấy cha còn vượt mấy kinh?

*

Ôi những cánh rừng miền Đông lắm vắt

Áo Vệ quốc quân cũng bạc như rừng

Giá con lớn theo cha làm liên lạc

Những lối mòn rối rít chạy qua bưng

*

Núi Bà Đen đứng một mình trấn giữ

Cả dải miền Đông bếp lửa vui buồn

Có tiếng cọp luồn vào giấc ngủ

Cha đi tuần trăng gác phía đầu buôn

*

Tiếng chim bìm bịp kêu như người khát nước

Con muốn mình làm một chiếc bi đông

Giữa cuộc hành quân lưng cha đẫm ướt

Suối chảy nơi nao mà lạc cả dòng?

*

Con sông Bé chảy khiêm nhường cất giấu

Rừng cỏ tranh trữ muối mấy mùa khô

Cha đi hái măng gai rừng cào rách áo

Trời đồng bằng giăng chỉ suốt chiều mưa

*

Con sông Đồng Nai chia làm hai nhánh

Có nhánh nào chảy đến phương cha?

Củ chụp củ mài nuôi bao trận đánh

Cửa rừng ơi sao giống cửa nhà?

*

Mẹ ở nhà vẫn nhìn ra đầu ngõ

Cha ngủ nơi đâu đi những chốn nào

Mẹ có thấy những dải rừng Nam Bộ

Tán cây xoè hết lá xuống chiêm bao

*

Mẹ có thấy những dòng sông hoá thạch

Trong giấc mơ cha thiếu một con đò

Những đám mây nào mang màu sử sách

Xuống che đầu cho mẹ bớt âu lo

*

Chiến khu Dương Minh Châu căn hầm xưa cũ

Ai để quên ngọn lửa giữa rừng sâu

Mười mấy năm sau con lên đường vào trận

Có lửa rồi ngồi ấm bên nhau

*

Cha trao lại cho con một Điện Biên hiển hách

Một ngọn lửa trên tay làm vốn suốt đời

Mẹ ơi, mẹ hãy ngắm nhìn đất nướ

Sao giống vô cùng ngọn lửa con soi?