‘Fare thee well, and if for ever,

Still for ever fare thee well.’—Byron

Chương Tám

[St. Petersburg, Boldino, Tsarskoe Selo, 1880-1881]

I

Dưới bóng lặng tờ của trường Lyceum

Như trong khu vườn thuở tôi khôn lớn,

Tôi say sưa đọc Apuleius

Nhưng chẳng hề ngó ngàng đến Cicero.

Ấy là khi ở những thung lũng xa xôi, vắng vẻ,

Vào độ xuân sang, nghe tiếng chim thiên nga cất bước

Bên những làn nước lấp lánh êm đềm,

Nàng Thơ lần đầu tiên hiện ra trước mắt tôi.

Trong phòng học của cậu thiếu niên

Bỗng một tia sáng lóe lên rạng rỡ,

Nàng Thơ tiết lộ niềm vui đầu đời của nàng,

Hát về những trò chơi và niềm hoan lạc tuổi thơ,

Về vinh quang mà lịch sử chúng ta đầy ắp

Và những giấc mơ cuồng nhiệt của trái tim.

II

Và thế giới đã đón nhận nàng với nụ cười,

Những cánh chim non đưa bước thành công đầu tiên,

Derjavine lão thành đã để mắt tới tôi

Và chúc phúc tôi, khi ngài đang chìm dần vào nấm mồ.(78)

Rồi những bạn đồng môn trẻ tuổi với niềm vui sướng

Trong những giờ nhàn rỗi chẳng chút bận lòng

Luôn lắng nghe những lời nàng cất tiếng,

Và được khích lệ bởi một tâm hồn thiên vị

Sôi sục nhiệt thành của tình bằng hữu,

Họ là những người đầu tiên kết vòng hoa lên trán tôi

Và hà hơi tiếp sức

Để nàng Thơ nhút nhát của tôi hát ngọt ngào hơn.

Ôi những ngày vinh quang của thuở ngây thơ,

Ký ức về các bạn gợi lên những giấc mơ ngọt ngào biết bao!

[Ghi chú 78: Cảnh tượng cảm động này đã để lại ấn tượng lâu dài trong tâm trí Pushkin. Nó diễn ra tại một kỳ thi công khai ở trường Lyceum, nơi cậu thi sĩ trẻ đã đọc một bài thơ. Sự kiện gợi nhớ đến “Mon cher Tibulle” của Voltaire và Parny thời trẻ (xem Ghi chú 42). Derjavine nổi danh dưới triều đại Catherine đệ Nhị và Alexander đệ Nhất. Thơ của ông mang phong cách cứng nhắc, trang trọng và không được người Nga đương đại đánh giá cao. Nhưng một thế kỷ trước, chỉ cần một chút tài năng văn chương khiêm tốn là đủ để có được sự ban thưởng và bảo hộ của hoàng gia, do sự lạc hậu của đế quốc lúc bấy giờ. Khổ thơ II vốn kết thúc bằng dòng này, phần còn lại đã bị chính tác giả hoặc các kiểm duyệt viên xóa bỏ. Tôi đã lấp đầy chỗ trống bằng những dòng thơ từ một đoạn trích của tác giả có liên quan đến chương này.]

III

Tôi khi ấy đã buông mình theo sự chi phối cuồng nhiệt của Đam mê,

Đem những thôi thúc của nàng đặt làm luật lệ,

Tôi chạy theo những thú vui của đám đông,

Tôi thường dẫn nàng Thơ tinh nghịch của mình

Đến những cuộc hội hè ồn ã và những trận tranh đấu,

Nỗi kinh hoàng của những kẻ canh đêm;

Và giữa những lễ hội cuồng nhiệt ấy

Nàng mang theo mình món quà của ca hát.

Như một nữ thần Bacchante trong cuộc vui,

Bên ly rượu, nàng cất lên những vần thơ,

Và những gã đàn ông trẻ tuổi trong các buổi tiệc tùng thuở trước

Đã ồn ào tung hô tán tụng nàng,

Còn tôi, giữa đám đông bè bạn ấy,

Lấy làm hãnh diện về người tình nhẹ nhàng của mình.

IV

Nhưng tôi đã rời bỏ hàng ngũ bọn họ,

Và bỏ trốn thật xa—nàng vẫn dõi theo tôi.

Biết bao lần Nàng Thơ nhân từ

Đã xua đi vẻ đơn điệu của những cung đường,

Quyến rũ tôi bằng những câu chuyện huyền bí.

Biết bao lần dưới ánh trăng nhợt nhạt

Nàng đã cùng tôi rong ruổi như Leonora(79)

Bên những rặng núi vùng Caucasus!

Biết bao lần tới bờ biển Crimea

Nàng dẫn tôi qua làn sương đêm mờ ảo

Để lắng nghe tiếng biển rì rầm,

Nơi những nàng tiên Nereid thì thầm mãi không thôi,

Và nơi những con sóng khản giọng cất lên

Những bài thánh ca ca ngợi Chúa vĩnh hằng.

[Ghi chú 79: Xem Ghi chú 30, “Leonora,” một bài thơ của Gottfried Augustus Burger, sinh năm 1748, mất năm 1794.]

V

Rồi, thủ đô xa xôi đã bị lãng quên,

Với sự lộng lẫy và những lời ve vãn của nó,

Nàng đã chọn số phận ở vùng Moldavia nghèo khó,

Nàng ghé thăm những túp lều khiêm nhường

Của các bộ lạc du mục gipsy—

Và lời ca của nàng trở nên hoang dã giữa họ—

Nàng có thể đánh đổi ngôn ngữ tựa thần linh của chúng ta

Lấy thứ ngôn ngữ dã man, kỳ lạ và vụng về,

Và nàng yêu những khúc ca của vùng thảo nguyên.

Nhưng đột nhiên, tất cả đã thay đổi!

Kìa! Người ta thấy nàng trong vườn nhà tôi

Đi lang thang như một cô thôn nữ,

Với vẻ u buồn trong ánh mắt

Và trên tay cầm một cuốn tiểu thuyết Pháp.

VI

Giờ đây lần đầu tiên tôi dẫn nàng Thơ của mình

Bước vào xã hội thượng lưu,

Tôi ngắm nhìn những vẻ đẹp đậm chất thảo nguyên của nàng

Với nỗi sợ hãi ghen tị và lo âu.

Nàng lướt đi qua những hàng dài quý tộc

Gồm các nhà ngoại giao và những gã công tử võ biền

Cùng những mệnh phụ phách lối,

Nàng ngồi xuống và nhìn quanh tứ phía—

Kinh ngạc trước đám đông hỗn độn,

Trước sự đa dạng của những bài diễn thuyết và trang phục,

Trước cách tiếp cận chậm rãi của những vị khách

Vừa cúi chào bà chủ trẻ tuổi,

Và cái viền đen của đám đàn ông, như những chiếc khung

Bao bọc những bức tranh của những quý bà xinh đẹp.

VII

Những cuộc hội họp của giới tài phiệt

Làm nàng hài lòng bởi sự mực thước cố định,

Sự nghiêm khắc của lòng kiêu hãnh lạnh lùng và tất cả

Những tước hiệu và lứa tuổi xen lẫn nhau.

Nhưng ai là kẻ đang đứng lặng im với vầng trán u ám

Trong tập thể thượng lưu ấy?

Hắn xuất hiện như một kẻ chẳng ai quen biết,

Một viễn cảnh hoang tàn và ảm đạm

Dường như hiện ra với hắn trong cảnh hội hè.

Phải chăng vầng trán kia đang lộ rõ vẻ khốn cùng

Hay niềm kiêu hãnh đầy đau khổ? Vì sao hắn lại ở đó?

Hắn là ai? Có phải Eugene chăng?

Xin hỏi, có phải hắn không? Chính là hắn.

“Và đã lâu chưa kể từ khi hắn trở về?”

VIII

“Hắn vẫn vậy hay đã khôn ngoan hơn rồi?

Kẻ ghét đời ấy vẫn xuất hiện chứ?

Hắn đã trở lại, nói xem, dưới vẻ ngoài gì?

Nhân vật mới nhất của hắn là gì?

Hắn đang đóng vai gì? Có phải Melmoth,(80)

Nhà từ thiện hay kẻ yêu nước,

Childe Harold, người Quaker, kẻ mộ đạo,

Hay một chiếc mặt nạ nào đó đeo lên một cách tinh nghịch?

Hay chỉ là một gã tử tế nhất thời,

Như bạn, tôi và tất cả những người còn lại?—

Nhưng đây là lời khuyên của tôi, tốt nhất

Đừng cư xử như hắn đã từng làm—

Xã hội này đã bị hắn lừa dối đủ rồi.”

“Các người có quen hắn không?”—“Có và Không.”

[Ghi chú 80: Một cuốn tiểu thuyết của Maturin.]

IX

Tại sao lại đưa ra những quan điểm

Sai lệch, không thiện cảm về hắn?

Phải chăng vì sự bồn chồn của con người

Luôn luôn chỉ trích, lên án, truy đuổi?

Phải chăng vì những tâm hồn cháy bỏng nhiệt huyết

Thường làm trò tiêu khiển hoặc gây xấu hổ

Cho những kẻ vô danh tiểu tốt ích kỷ xung quanh?

Rằng cái trí tuệ khao khát không gian bị bó buộc?

Và rằng chúng ta thường quá tin vào

Những lời tuyên bố hơn là hành động,

Rằng sự ngu dốt thô lậu thường làm ta lạc lối,

Rằng chúng ta tự lừa dối mình bằng sự giả tạo,

Rằng chỉ có sự tầm thường

Là chúng ta mới có thể nhìn mà không thấy ghê tởm?

X

Hạnh phúc thay kẻ biết trẻ trung khi còn trẻ,

Hạnh phúc thay kẻ biết trưởng thành đúng lúc,

Kẻ đã học được cách chịu đựng dần dần

Những sương giá của cuộc đời vốn đã làm đau mình từ sớm;

Kẻ chưa bao giờ bị những ảo tưởng làm xáo trộn

Hay bị tách biệt khỏi đám đông lịch thiệp,

Kẻ ở tuổi hai mươi là một gã làm dáng hoặc kẻ chơi bời,

Ở tuổi ba mươi đã yên bề gia thất,

Ở tuổi năm mươi đã tìm thấy sự giải thoát

Khỏi những ràng buộc công danh và riêng tư,

Kẻ đã đạt được vinh quang, giàu sang và quyền quý

Một cách bình thản theo trình tự,

Và là người mà tất cả chúng ta đều nhắc tới

Như một con người xứng đáng và tốt đẹp!

XI

Nhưng thật buồn khi phải suy ngẫm,

Chúng ta đã nhận lấy tuổi trẻ một cách hoài phí,

Rằng chúng ta không ngừng phản bội nàng

Và cuối cùng nàng đã lừa dối chúng ta;

Rằng những khát khao mà chúng ta tưởng là cao quý nhất,

Những giấc mơ thuần khiết nhất mà ta từng mơ,

Đã lần lượt héo tàn hết cả

Như những chiếc lá mục rơi rụng dưới tiết Thu—

Thật đáng sợ khi phải dự đoán trước

Chẳng có gì ngoài một chuỗi dài những bữa tiệc,

Nhìn cuộc đời như nhìn một vở diễn,

Vĩnh viễn bắt chước

Đám đông mực thước, mà chẳng hề chia sẻ

Những đam mê và lối tư duy của họ.

XII

Đã từng là mục tiêu của những lời đồn đại,

Thật kinh khủng—các vị đồng ý chứ, tôi hy vọng vậy—

Khi để cho những người có lý trí

Xem mình là một kẻ ghét đời giả tạo,

Một kẻ viển vông bị vùi dập,

Hay một con quái vật của niềm kiêu hãnh Satan,

Hay thậm chí là “Con quỷ” trong thơ của tôi.(81)

Oneguine—hãy quay lại với hắn—

Sau khi giết bạn trong một cuộc đấu súng

Và chạm đến tuổi hai mươi sáu

Mà chẳng có gì để bận tâm,

Cuối cùng đã chán ngấy sự nhàn rỗi,

Không nghề nghiệp, không công việc, không vợ con,

Hắn không biết phải sống sao cho hết cuộc đời.

[Ghi chú 81: “Con quỷ,” một bài thơ ngắn của Pushkin, khi mới xuất hiện đã gây ra một sự phấn khích nhất định trong xã hội Nga. Một tiêu đề thích hợp hơn, hoặc ít nhất là mang tính giải thích, lẽ ra phải là Kẻ Cám Dỗ. Nó mô tả biểu hiện đầu tiên của sự hoài nghi và yếm thế trong tâm trí thời trẻ của nhà thơ, được ẩn dụ như những chuyến viếng thăm của một “con quỷ”. Xã hội Nga đã xúc động đến mức đồng nhất con quỷ tưởng tượng này với một người bạn của Pushkin. Điều này không nên nhầm lẫn với bài thơ cùng tên của Lermontoff, vốn là nguồn cảm hứng cho vở opera mới “Il Demonio” của Rubinstein.]

XIII

Một nỗi bất an bắt đầu chiếm lấy hắn,

Một mong muốn được lang thang từ nơi này sang nơi khác,

Một căn bệnh thật phiền toái,

Ở một số người, đó là sự hy sinh tự nguyện.

Hắn bỏ lại điền trang của mình,

Nơi tĩnh lặng của những cánh rừng và đồng ruộng,

Nơi mỗi ngày trước mắt hắn

Một bóng ma vấy máu lại hiện về,

Và những chuyến đi vô định bắt đầu—

Nhưng ký ức vẫn đeo bám lấy hắn,

Những chuyến đi của hắn, cũng như mọi thứ khác,

Chẳng gợi nên gì ngoài nỗi mệt mỏi cùng cực;

Khi trở về, ngay giữa buổi dạ vũ

Hắn lao vào như Tchatzki ngày nào.(82)

[Ghi chú 82: Tchatzki, một trong những nhân vật chính trong vở hài kịch nổi tiếng “Woe from Wit” (Gore ot Ouma) của Griboyédoff.]

XIV

Kìa, đám đông bắt đầu xao động,

Một tiếng xì xào chạy dọc khắp sảnh đường,

Một quý bà tiến lại gần bà chủ nhà,

Theo sau là một vị tướng nghiêm nghị.

Cử chỉ của nàng thật điềm tĩnh,

Dè dặt, nhưng không hề vô hồn,

Đôi mắt nàng không nhìn ai bằng vẻ trơ tráo,

Chẳng hề có chút gì là tìm kiếm sự chú ý.

Những nét trên khuôn mặt nàng không chút gượng gạo;

Ngây thơ không chút vẻ cầu kỳ,

Điềm tĩnh và tự nhiên,

Nàng hiện lên như một khuôn mẫu trung thành

Của sự “comme il faut”. Shishkòff, xin thứ lỗi!

Tôi không thể dịch được tính từ này.(83)

[Ghi chú 83: Shishkòff là một thành viên của trường phái văn học đề cao tiếng bản địa, đối lập với trường phái Arzamass hay trường phái Gallic mà chính nhà thơ và chú của ông là Vassili Pushkin thuộc về. Ông là đô đốc, tác giả và bộ trưởng bộ giáo dục.]

XV

Các quý bà vây quanh nàng,

Những bà lão chào đón nàng bằng nụ cười,

Những người đàn ông cúi đầu thật thấp

Và chờ đợi để được nhìn vào ánh mắt nàng.

Những thiếu nữ rụt rè bước đi trước mặt nàng

Dọc sảnh đường, và cao hơn

Đám đông, đứng sừng sững

Là vị tướng đi cùng nàng.

Chẳng ai có thể gọi nàng là tuyệt sắc,

Tuy nhiên, ngắm nhìn nàng từ đầu đến chân,

Chẳng ai có thể gán cho nàng dù chỉ một vết gợn,

Thứ mà trong giới thượng lưu

Ở London được gọi là “thô kệch”

Và bị thói thời thượng tàn nhẫn gạch tên.

XVI

Tôi cực kỳ thích từ này

Mặc dù nó không thể dịch được,

Với chúng ta, đó là một điều khá mới mẻ

Không được đánh giá cao lắm;

Nó có thể giúp các vị trong một bài châm biếm—

Nhưng hãy quay lại với quý bà của chúng ta.

Quyến rũ, nhưng một cách vô tình,

Tại bàn tiệc, nàng ngồi cạnh

Nina Voronskoi rực rỡ,

Nữ hoàng Cleopatra của dòng sông Neva, và

Không ai có thể cưỡng lại niềm tin

Rằng vẻ đẹp cân đối bằng đá cẩm thạch của Nina,

Dù chói lòa vẻ rạng rỡ trắng ngần,

Cũng không thể làm lu mờ ánh sáng của người hàng xóm.

XVII

“Và có phải,” Eugene suy ngẫm.

“Có phải là nàng? Chắc chắn là—không—

Làm sao có thể! Từ vùng thảo nguyên hoang vắng nào đó,”—

Và qua chiếc ống nhòm không rời mắt,

Liên tục và nhanh chóng, ánh nhìn của hắn

Tìm kiếm gương mặt đã bị lãng quên

Mà từ lâu hắn đã rất quen thuộc.

“Xin cho tôi biết, thưa hoàng thân, ngài có biết

Quý bà đội mũ màu đỏ thẫm

Đang trò chuyện với sứ giả Tây Ban Nha kia không?”—

Ánh mắt hoàng thân tìm kiếm Oneguine:

“À! Thế giới đã bỏ lỡ bóng hình cậu quá lâu rồi!

Nhưng khoan đã! Nếu cậu muốn, tôi sẽ giới thiệu.”

“Nhưng nàng là ai?”—“Vợ tôi.”

XVIII

“Vậy là cậu đã lập gia đình! Tôi không hề hay biết.

Lâu chưa?”—“Đã sang năm thứ hai.”

“Với—?”—“Là Larina.”—“Tattiana?”—“Đúng vậy.

Và cậu biết nàng sao?”—“Chúng tôi sống gần nhau.”

“Vậy thì đi với tôi.” Hoàng thân bước tiếp,

Vợ ngài bước tới, ngài dẫn theo

Người họ hàng và cũng là bạn của mình.

Ánh mắt nàng đặt trên hắn—

Và mặc dù tâm hồn có thể rối bời,

Và kinh ngạc tột độ

Khi nhìn thấy bóng hình ấy,

Không một dấu hiệu bối rối nào tố cáo nàng,

Nàng vẫn giữ vẻ mặt không thay đổi,

Cái cúi chào của nàng thật nhẹ nhàng, tự nhiên.

XIX

À không! Nàng chẳng hề ngất xỉu

Cũng không đột nhiên đỏ mặt hay tái nhợt,

Nàng thậm chí không nhíu mày

Cũng không cắn môi.

Dù hắn quan sát nàng một cách thong dong,

Oneguine chẳng thấy chút vết tích nào

Của Tattiana thuở trước.

Hắn đã muốn mở lời—

Nhưng không thể. Rồi nàng hỏi hắn:—

“Anh ở đây lâu chưa, và từ đâu tới?

Có phải đi thẳng từ tỉnh lẻ tới không?”—

Rồi nàng ngước đôi mắt mờ sương lên

Nhìn chồng mình, và bước đi—

Oneguine của tôi đứng lặng người.

XX

Đây có phải là Tattiana ngày ấy, hãy nói xem,

Người mà trước đây trong chốn cô liêu,

Ngay từ đầu khúc ca này,

Sâu trong vùng tỉnh lẻ xa xôi, thô kệch,

Bị thôi thúc bởi lòng nhiệt thành với đạo đức,

Hắn đã tuôn ra những lời giáo huấn đúng đắn?

Cô gái mà hắn vẫn còn giữ lá thư

Nơi trái tim bày tỏ những lời thề nguyền,

Nơi tất cả phơi bày trên bề mặt—

Cô gái ấy—hẳn là hắn đang nằm mơ—

Cô gái mà đã có lúc

Hắn có thể coi thường trong một hoàn cảnh thấp kém,

Liệu nàng có thể vừa mới đây thôi

Lại kiêu kỳ, hờ hững đến thế trong giọng điệu của mình?

XXI

Hắn rời bỏ đám đông thời thượng

Và trầm tư bước về nhà,

Những viễn cảnh, lúc buồn, lúc biết ơn, cứ kéo dài

Làm xao động sự bình yên muộn màng của hắn.

Hắn thức dậy—họ mang đến một bức thư—

Công nương N. sẽ có mặt ở nhà

Vào ngày này. Ôi Trời, đúng là nàng!

Ôi! Tôi nhận lời. Và ngay lập tức

Hắn viết vội một dòng đáp từ lịch thiệp.

Hắn đã mơ thấy gì? Điều gì đã xảy ra?

Cái gì đã khuấy động nơi sâu thẳm

Của một trái tim lạnh lẽo và yếm thế?

Sự bực dọc? Hư danh? Hay là đã trỗi dậy

Một lần nữa căn bệnh thời niên thiếu—tình yêu?

XXII

Oneguine đếm từng giờ một lần nữa,

Nôn nóng chờ đợi cuối ngày,

Nhưng đồng hồ điểm mười, hắn leo lên xe trượt tuyết

Và phóng như bay đến nhà nàng.

Run rẩy, hắn tìm kiếm nàng công nương trẻ—

Và tìm thấy Tattiana đang một mình.

Họ ngồi bên nhau một, hai phút,

Nhưng dòng chảy của cuộc trò chuyện

Đã rời bỏ Eugene. Hắn, bối rối,

Ngồi cạnh nàng một cách ủ rũ, chán chường,

Hầu như chẳng trả lời những câu hỏi của nàng,

Tràn ngập những suy nghĩ đầy bực bội.

Hắn nhìn nàng chằm chằm—

Nàng vẫn điềm tĩnh và thản nhiên.

XXIII

Người chồng đến và xen ngang

Cuộc trò chuyện riêng tư khó chịu này,

Cùng với Eugene, những trò đùa ngày trước

Và những câu chuyện cười được nhắc lại.

Họ trò chuyện và cười nói. Những vị khách đã đến.

Cuộc trò chuyện được làm sống lại

Bởi sự dí dỏm thô kệch của lòng thù ghét thế gian;

Nhưng xung quanh bà chủ nhà tỏa sáng

Những câu bông đùa nhẹ nhàng không chút khoe khoang,

Trong chốc lát, cuộc trò chuyện lành mạnh dường như

Đẩy lùi xa những chủ đề không xứng đáng

Cùng những điều sáo rỗng và giáo điều,

Và đôi tai không bao giờ phải kinh sợ

Bởi những sự tự do phóng túng hay nông cạn.

XXIV

Và thế mà bông hoa của thành phố vẫn ở đó,

Giới quý tộc và những hình mẫu của thời thượng,

Những khuôn mặt mà ta gặp ở khắp mọi nơi

Và những gã khờ cần thiết vẫn được chấp nhận.

Hãy nhìn những quý bà từng một thời xinh đẹp

Với hoa hồng, mũ mão và ánh nhìn hiểm độc;

Hãy nhìn những thiếu nữ đến tuổi cập kê,

Trống rỗng, không thể tiếp cận và lạnh lùng.

Kìa, vị đại sứ đang bàn luận

Về kinh tế chính trị,

Và với mái tóc hoa râm đầy vẻ thần tiên

Là ông lão đã từng có những trò ngông cuồng,

Nổi tiếng vì sự nhạy bén, thông minh,

Nhưng giờ thì hơi nực cười một chút.

XXV

Hãy nhìn Sabouroff, kẻ mà thời đại

Khinh miệt vì sự hèn hạ của tâm hồn,

Saint Priest, kẻ tô điểm mọi trang của cuốn lưu bút

Bằng đầu bút chì cùn.

Một khán giả khác của buổi dạ vũ

Treo mình trên tường như một bức tranh in,

Hồng hào như những thiên thần của Chúa Nhật Lễ Lá,(84)

Bất động, câm lặng, thắt lưng buộc bụng và chỉnh tề.

Người lữ khách, cánh chim bay ngang qua,

Cứng nhắc, hồ cứng quá mức và láo xược,

Đánh thức sự mỉa mai thầm kín

Bởi vẻ nghiêm trang đầy bối rối của hắn—

Những ánh nhìn câm lặng trao đổi bên lề

Cung cấp sự trừng phạt cho hắn.

[Ghi chú 84: Vào Chúa Nhật Lễ Lá, người Nga thường mang theo những cành cây. Những cành cây này được trang trí bằng những bức tranh nhỏ vẽ các thiên thần với khuôn mặt ửng hồng theo truyền thống. Do đó mới có sự so sánh này.]

XXVI

Nhưng Oneguine của tôi suốt cả buổi tối

Chỉ mang hình bóng Tattiana trong tâm trí,

Không phải cô thiếu nữ nhút nhát thuở nào, tin tôi đi,

Đang yêu, đơn sơ, nghèo khó,

Mà là vị công nương thờ ơ,

Một nữ thần không thể tiếp cận

Trên bờ sông Neva đế quốc.

Ôi con người, các ngươi giống nhau biết bao

Với Eva, người mẹ chung của nhân loại,

Sở hữu rồi thì chẳng còn gì để vui thích,

Con rắn luôn giục giã các ngươi hướng tới những cái cây bất hợp pháp

Bằng cách này hay cách khác—

Nếu không ăn trái cấm,

Thiên đường của chúng ta chẳng còn ngọt ngào nữa.

XXVII

À! Tattiana đã biến đổi biết bao,

Nàng đã nhập vai triệt để biết bao!

Nàng đã sớm thích nghi thế nào với những thói quen

Mà sự tôn nghiêm bức bách phải chấp nhận!

Ai có thể tìm kiếm cô thiếu nữ ngây thơ

Trong vị quân chủ không lay chuyển, huy hoàng

Của phòng khách kia?

Và hắn đã từng làm trái tim nàng đập nhanh!

Chính hắn là người mà, giữa những bóng đêm,

Trong lúc Morpheus trì hoãn đến gần,

Nàng đã thương nhớ và hướng lên vầng trăng

Đôi mắt lờ đờ của những thiếu nữ tương tư,

Mơ mộng, có lẽ, trong cả vinh quang hay nỗi buồn

Được kết thúc con đường đời bên cạnh hắn.

XXVIII

Mọi lứa tuổi đều cúi mình trước Tình yêu,

Nhưng trái tim trẻ trung chưa vẩn đục

Thì những cơn gió của tình yêu nên bồi đắp, cải thiện,

Như những cơn bão xuân thổi qua đồng cỏ.

Tuổi trẻ trở nên tươi mới dưới những cơn mưa của Đam mê,

Phát triển và chín muồi năng lực của nó,

Và như thế vào đúng mùa, cánh đồng màu mỡ

Sẽ cho hoa trái tươi ngon, ngọt lành.

Nhưng ở tuổi muộn màng, khô cằn,

Ngày hạ chí của những năm tháng trần thế,

Dấu vết chết chóc của Tình yêu buồn bã xuất hiện

Như những cơn bão nổi lên trong tiết thu lạnh giá

Để lại một đầm lầy trên vùng đất màu mỡ

Và tàn phá những cánh rừng xung quanh.

XXIX

Không còn nghi ngờ gì nữa! Eugene, than ôi!

Yêu Tattiana như thuở còn là thiếu niên,

Cả ngày lẫn đêm giờ đây hắn phải trải qua

Trong nỗi suy tư buồn bã vì tình.

Bất chấp mọi quy tắc xã hội,

Những viên pha lê ở tiền sảnh nhà nàng

Hắn ghé qua mỗi ngày trong những chuyến xe,

Và đeo bám nàng như một cái bóng.

Hắn thấy hạnh phúc nếu được phép

Quấn chiếc khăn lông thú quanh vai nàng,

Nếu bàn tay nóng bỏng của hắn chạm vào tay nàng,

Hay hắn xua đi đám đông tạp nham

Của những tên hầu cận đang tụ tập trên lối đi của nàng,

Hay cúi xuống nhặt chiếc khăn tay cho nàng.

XXX

Nàng dường như lãng quên hắn,

Bất chấp nỗi thống khổ trong lồng ngực hắn,

Tiếp đón hắn một cách tự nhiên tại nhà,

Đôi khi nói với hắn ba câu

Trong đám đông, hoặc chỉ cúi đầu,

Hoặc chẳng hề nhận ra hắn giữa đám đông.

Chẳng hề có chút tán tỉnh nào ở đó, tôi cam đoan—

Xã hội không dung thứ cho điều đó!

Má Oneguine trở nên xanh xao,

Hoặc nàng không thấy, hoặc lờ đi;

Oneguine tiều tụy; tin tôi đi,

Hắn đã bắt đầu mắc bệnh lao.

Mọi người đều gửi Eugene đến gặp các bác sĩ,

Và họ khuyên hắn đi nghỉ dưỡng.

XXXI

Hắn không đi—thà rằng chuẩn bị sẵn sàng

Để viết thư báo cho tổ tiên

Về sự xuất hiện của mình; nhưng Tattiana

Chẳng quan tâm gì cả—giới tính này là vậy mà.—

Hắn kiên quyết sẽ ở lại,

Vẫn hy vọng, nỗ lực, dù vô ích.

Bệnh tật đòi hỏi nhiều can đảm hơn

Sức khỏe, vì thế với bàn tay run rẩy

Hắn viết một bức thư tình.

Mặc dù theo quy tắc thì việc thư từ

Hắn từng ghét bỏ—và cũng chẳng phải kẻ ngốc—

Nhưng nỗi đau cảm xúc

Đã biến hắn thành kẻ tàn phế;

Nhưng lá thư của hắn đã được đọc từng chữ một.

Lá thư của Oneguine gửi Tattiana

Tất cả đã được dự liệu. Bí mật ảm đạm của tôi

Sẽ nghe như một sự xúc phạm bên tai nàng.

Tôi thấy gì sự khinh miệt cay nghiệt

Hiện lên trên khuôn mặt kiêu kỳ của nàng!

Tôi đòi hỏi điều gì? Lý do nào được đưa ra

Để tôi bộc lộ tâm trí với nàng?

Để làm mồi cho sự cười cợt ác ý nào,

Biết đâu đấy, tôi đang cung cấp dưỡng chất!

Gặp nàng những lần tình cờ trước đây,

Tôi đã tưởng tượng có sự ấm áp trong ánh mắt nàng,

Nhưng, không biết sự thật thực tế,

Đã kìm hãm những thôi thúc của tuổi trẻ;

Cũng vì sự tự do khốn khổ của mình

Tôi không muốn chia tay vĩnh viễn;

Điều này cũng đã chia cách chúng ta—

Lenski, nạn nhân bất hạnh, đã ngã xuống,

Từ mọi thứ mà trái tim từng trân quý

Tôi khi ấy đã quyết định xé nát trái tim mình;

Không ai hay biết, không một ràng buộc,

Tôi nghĩ—sự rút lui, sự tự do,

Sẽ thay thế cho hạnh phúc. Chúa ơi!

Tôi đã sai lầm và cảm nhận những hình phạt thế nào!

Không, mãi mãi được ngắm nhìn khuôn mặt nàng,

Được dõi theo nàng ở mọi nơi,

Đôi môi mỉm cười, đôi mắt rạng rỡ của nàng,

Được dõi theo với những sự ngây ngất của kẻ si tình,

Được lắng nghe lâu, được thấu hiểu trọn vẹn

Tất cả những sự hoàn hảo của nàng trong tâm hồn tôi,

Được chết trước mặt nàng trong nỗi đau đớn—

Điều này, điều này mới là hạnh phúc đích thực!

Nhưng điều đó không dành cho tôi. Tôi ấp ủ

Tình yêu hàng ngày trong sự cô độc.

Những ngày đời tôi đang đến gần hồi kết,

Tuy nhiên, tôi vẫn phung phí trong sự nhàn rỗi

Phần đời còn lại mà định mệnh ban cho,

Và vì thế mỗi người đều ngoan cố bước tiếp.

Tôi cảm thấy, khoảng thời gian của mình đã được phân định;

Nhưng, để cuộc sống có thể kéo dài thêm,

Vào buổi sáng tôi phải chắc chắn

Biết rằng khuôn mặt nàng tôi sẽ thấy vào ngày đó.

Tôi run rẩy sợ rằng lời cầu khẩn khiêm nhường của tôi

Nàng sẽ đáp lại bằng vẻ mặt nghiêm nghị

Là sự giả tạo của lòng thâm độc—

Tôi nghe thấy tiếng kêu trách móc, gay gắt của nàng.

Nếu các người biết thật kinh khủng biết bao

Khi phải chịu đựng những nỗi đau thiêu đốt của tình yêu—

Khi bị thiêu đốt, nhưng vẫn giữ lý trí tỉnh táo

Để xoa dịu cơn sốt của máu—

Một ham muốn nồng cháy được khuất phục

Và, nức nở dưới chân nàng, được hòa quyện

Những lời cầu khẩn, nỗi đau và lời nguyện cầu, được thú nhận

Tất cả những gì trái tim muốn bày tỏ—

Tuy nhiên, với sự lạnh lùng giả tạo

Để vũ trang cho lưỡi và thậm chí cả ánh mắt,

Để tỏ ra tỉnh táo trong trò chuyện

Và xuất hiện hạnh phúc trước mặt nàng.

Vậy thì cứ thế đi! Nhưng sự đấu tranh nội tâm

Tôi không thể tiếp tục che giấu lâu hơn được nữa.

Con xúc xắc đã được đổ! Đời tôi thuộc về nàng!

Vào tay nàng tôi trao gửi số phận mình!

XXXII

Chẳng có câu trả lời! Hắn gửi một lá thư khác.

Bức thư thứ hai, ghi chú thứ ba,

Vẫn không được chú ý. Một lần hắn đến

Một buổi dạ vũ—nàng xuất hiện

Ngay khi hắn bước vào. Thật nghiêm nghị!

Nàng sẽ không nhìn, nàng sẽ không nghe.

Than ôi! hãy nhìn xem, nàng cứng rắn,

Và lạnh lẽo như cái lạnh của Đêm thứ Mười hai.

Ôi, đôi môi mím chặt của nàng kiềm chế thế nào

Sự phẫn nộ trong trái tim nàng!

Eugene liếc nhìn ngang:

Đâu, đâu rồi sự hối hận, lòng trắc ẩn, nỗi đau?

Đâu, đâu rồi dấu vết của những giọt nước mắt? Không, không hề có!

Trên vầng trán nàng chỉ có cơn thịnh nộ ngự trị—

XXXIII

Và có lẽ là một nỗi sợ hãi thầm kín

Rằng thế giới hoặc đức lang quân của nàng sẽ đoán ra

Một cuộc phiêu lưu nhỏ nào đó

Mà Oneguine của tôi biết rõ.

Thật vô vọng! Hắn chạy trốn về nhà

Nguyền rủa sự ngu ngốc của chính mình,

Và đắm chìm trong những nỗi khổ đau mà hắn phải chịu,

Một lần nữa lại từ bỏ xã hội.

Rồi trong căn phòng làm việc tĩnh lặng

Trong trí tưởng tượng, hắn nhìn thấy

Khoảng thời gian khi móng vuốt của Nỗi u sầu

Giữa những thú vui thế gian vẫn truy đuổi hắn,

Tóm lấy hắn và nắm lấy cổ áo

Và nhốt hắn vào một xó xỉnh cô đơn.

XXXIV

Hắn đọc sách vô ích như trước,

Đọc nghiền ngẫm Gibbon và Rousseau,

Manzoni, Herder và Chamfort,(85)

Madame de Stael, Bichat, Tissot:

Hắn đọc Bayle kẻ vô tín ngưỡng,

Cả những tác phẩm của Fontenelle,

Hắn nghiền ngẫm vài tác giả Nga—

Chẳng từ chối thứ gì trong vũ trụ:

Cả những cuốn niên giám hay báo chí,

Những thứ lặp đi lặp lại những bài học cho chúng ta,

Nơi mà tôi bị trừng phạt;

Và nơi xuất hiện những bài thơ tình

Viết để tôn vinh tôi đôi lúc—

E sempre bene, thưa các quý ông!

[Ghi chú 85: Do tính chất không ổn định của sự nổi tiếng, tên của một số nhân vật văn học đáng kính trên đòi hỏi sự tham chiếu trong thời kỳ này của thế kỷ XIX. Johann Gottfried von Herder, sinh năm 1744, mất năm 1803, một nhà triết học, nhà từ thiện và tác giả người Đức, là bạn cá nhân của Goethe và giữ vị trí tuyên úy triều đình của nhà thơ tại Weimar. Tác phẩm chính của ông có tiêu đề “Những ý tưởng cho triết học về lịch sử nhân loại,” gồm 4 tập. Sebastien Roch Nicholas Chamfort, sinh năm 1741, mất năm 1794, là một tiểu thuyết gia và nhà viết kịch người Pháp thời Cách mạng, người trái với mong muốn thực sự của mình đã bị vướng vào lưới của nó. Ông đã gây ảnh hưởng đáng kể đến một số nhà lãnh đạo của nó, đặc biệt là Mirabeau và Sieyès. Ông được cho là người đã đặt tiêu đề cho bài tiểu luận nổi tiếng từ ngòi bút của người sau. “Đẳng cấp thứ ba là gì? Không là gì cả. Nó nên là gì? Tất cả mọi thứ.” Cuối cùng ông đã trải qua số phận chung trong những ngày đó, bị ném vào tù và mặc dù được thả ngay sau đó, việc bị giam cầm đã có tác động mạnh đến tâm trí ông đến mức ông đã tự sát. Marie Francois Xavier Bichat, sinh năm 1771, mất năm 1802, một nhà giải phẫu học và sinh lý học người Pháp lỗi lạc. Các tác phẩm chính của ông là “Traité des Membranes”, “Anatomie générale appliquée à la Physiologie et à la Médecine” và “Recherches Physiologiques sur la Vie et la Mort.” Ông qua đời khi còn trẻ do tiếp xúc liên tục với các khí thải độc hại trong quá trình nghiên cứu. Pierre Francois Tissot, sinh năm 1768, mất năm 1864, một nhà văn người Pháp thời Cách mạng và Đế chế. Năm 1812, ông được Napoleon bổ nhiệm làm biên tập viên của tờ Gazette de France. Ông đã viết các cuốn lịch sử về Cách mạng, về Napoleon và về nước Pháp. Ông cũng là một nhà thơ và là tác giả của một tác phẩm có tiêu đề “Les trois Irlandais Conjurés, ou l’ombre d’Emmet,” và được cho là đã biên tập “Lịch sử Chiến tranh Bán đảo” của Foy. Danh mục trên, qua thành phần không đồng nhất của nó, đưa ra một ý tưởng công bằng về phong trào trí tuệ ở Nga từ thời Nữ hoàng Catherine đệ Nhị trở đi. Nó được đặc trưng bởi một cơn khát kiến thức bách khoa cuồng nhiệt mà không có khả năng đồng hóa tương xứng.]

XXXV

Nhưng kết quả là gì? Mắt hắn đọc

Nhưng tâm trí lại lang thang đi xa—

Những ý tưởng, những mong muốn và nỗi khổ đau làm xáo trộn

Trí tuệ của hắn trong một hàng ngũ chật chội.

Đôi mắt hắn, giữa những dòng chữ in,

Dán chặt vào những dòng chữ vô hình;

Chính những điều này hắn đọc và chỉ những điều này

Tâm hồn hắn mới chú tâm vào.

Đó là những truyền thống kỳ diệu

Của thời cổ xưa tốt đẹp, mờ ảo,

Những giấc mơ không có sự liên tục,

Những lời tiên tri, những lời đe dọa và những ảo ảnh,

Thứ rác rưởi sống động của những câu chuyện dài

Hay những bức thư của một thiếu nữ trẻ.

XXXVI

Và dần dần, một sự hôn mê của các giác quan,

Một cơn mê, trỗi dậy trong hắn,

Và chẳng bao lâu, trí tưởng tượng đã ném

Trước mắt hắn trò chơi may rủi hoang dã của nó.

Và bây giờ trên lớp tuyết đang tan

Hắn nhìn thấy một thanh niên bất động,

Như một kẻ cắm trại ngoài đồng,

Và nghe thấy một giọng nói kêu lên—Sao thế! Hắn chết rồi!—

Và bây giờ hắn nhìn thấy những kẻ thù bị lãng quên,

Những gã hèn nhát và những kẻ có cái lưỡi vu khống,

Những nhóm thiếu nữ phản bội trẻ tuổi;

Vòng tròn của những người bạn vô ơn trỗi dậy,

Một dinh thự—bên cửa sổ, hãy nhìn xem!

Nàng ngồi một mình—đó luôn là nàng!

XXXVII

Thường thì tâm trí hắn cứ lang thang như thế

Hắn gần như mất đi khả năng cảm nhận,

Gần như trở thành một nhà thơ, hãy nói vậy đi—

Ồ! Hắn đã có thể vĩ đại biết bao!

Thật vậy, bằng sức mạnh của từ trường

Cơ chế của một bài thơ Nga

Người học trò không năng khiếu của tôi

Vào lúc này đã gần như hiểu thấu.

Thật giống một nhà thơ biết bao anh bạn của tôi

Khi, ngồi bên đống lửa một mình

Trong khi những tàn than tỏa sáng vui vẻ,

Hắn ngâm nga “Benedetta”,

Hay “Idol mio”, và trong lò sưởi

Lại làm mất đôi dép hay tờ báo của mình.

XXXVIII

Thời gian bay vút! Một bầu không khí ôn hòa ở khắp nơi,

Mùa đông đã từ bỏ đế chế trắng của mình,

Oneguine chẳng hề thể hiện mình là thi sĩ

Cũng không chết hay mất trí hoàn toàn.

Mùa xuân đã cổ vũ hắn, và hắn đã rời bỏ

Những căn phòng chật hẹp nơi hắn bị giam cầm

Nơi hắn ngủ đông như loài sóc marmot,

Những khung cửa kính kép và lò sưởi của hắn,

Và bước ra ngoài vào một buổi sáng rực rỡ—

Dọc theo bờ sông Neva hắn trượt tuyết,

Trên những tảng băng xanh, những tia nắng

Của mặt trời lấp lánh; lầy lội, mòn mỏi,

Lớp tuyết trên đường phố tan chảy—

Hắn đang lao đi đâu dọc theo những con phố đó?

XXXIX

Oneguine đang lao đi đâu? Các vị

Đã đoán ra rồi. Vâng, đúng thế!

Hắn đang đến với Tattiana của chính mình,

Gã lưu manh không thể cứu vãn.

Hắn bước vào nhà nàng, mặt tái nhợt,

Tiền sảnh hoàn toàn trống rỗng—

Hắn bước vào phòng khách. Trống không!

Hắn mở một cánh cửa. Nhưng tại sao hắn lại

Lùi lại như thể từ một cú đánh bất ngờ?—

Chỉ mình nàng công nương ngồi đó,

Xanh xao và với mái tóc xõa tung,

Nhìn vào một tờ ghi chú bên dưới.

Những giọt nước mắt của nàng chảy dài và

Má nàng tựa lên bàn tay.

XL

Ôi! Ai mà không thể đoán được

Những nỗi đau không lời của nàng trong khoảnh khắc ngắn ngủi đó!

Ai giờ đây có thể không nhận ra

Tattiana trong vị công nương trẻ tuổi!

Bị dày vò bởi những cơn đau của sự hối tiếc cuồng nhiệt,

Eugene ngã quỵ dưới chân nàng—

Nàng giật mình, cũng chẳng thốt lên lời nào,

Nhưng nhìn chằm chằm vào khuôn mặt Oneguine

Không chút kinh ngạc hay giận dữ:

Đôi mắt trũng sâu và dáng vẻ tiều tụy của hắn,

Ánh mắt cầu khẩn và lời than vãn câm lặng

Nàng thấu hiểu. Cô thiếu nữ đơn sơ

Từng bị chiếm hữu bởi những ảo tưởng xa xưa

Một lần nữa lại hiển hiện rõ rệt.

XLI

Hắn vẫn giữ tư thế quỳ gối—

Đôi mắt nàng bình thản chạm vào mắt hắn—

Bàn tay nàng vẫn vô cảm

Dưới nụ hôn ngấu nghiến của đôi môi hắn.

Những viễn cảnh nào khi ấy tràn ngập trí tưởng tượng của nàng—

Một sự im lặng nghẹt thở rồi kéo dài—

Nhưng cuối cùng nàng khẽ nói:

“Thôi đủ rồi, đứng lên đi! Vì chúng ta cần

Giải thích với nhau mà không che đậy.

Oneguine, anh đã quên rồi sao

Giờ phút khi—Định mệnh đã định—chúng ta gặp nhau

Trong khu vườn cô độc và con đường mòn?

Khi ấy tôi đã nghe anh thuyết giáo một cách dịu dàng thế nào—

Hôm nay đến lượt tôi dạy bảo.”

XLII

“Oneguine, khi ấy tôi trẻ hơn,

Và tốt hơn, nếu tôi phán đoán đúng;

Tôi đã yêu anh—tôi nhận được gì?

Anh đã đáp lại tình cảm ấy thế nào?

Chỉ bằng sự nghiêm khắc!—đối với anh

Không có gì là mới lạ—chẳng phải vậy sao?—

Tình yêu dịu dàng mà một thiếu nữ cảm thấy.

Nhưng giờ đây—máu của tôi như đông cứng lại,

Khi nhớ về ánh nhìn lạnh lẽo của anh

Và bài thuyết giáo—nhưng trong giờ phút kinh khủng ấy

Tôi không đổ lỗi cho cách hành xử của anh—

Anh đã chọn một con đường đáng kính,

Thể hiện một sự chính trực cao quý—

Tâm hồn tôi tràn ngập lòng biết ơn!”

XLIII

“Khi ấy, ở vùng quê, chẳng phải vậy sao?

Và xa rời những lời đồn thổi hư vô;

Tôi không làm anh hài lòng. Tại sao lại theo đuổi

Tôi bây giờ, gây ra cho tôi đau khổ?—

Tại sao tôi lại bị xem là con mồi của anh?—

Có phải vì tôi giờ đây buộc phải

Sống trong đời sống thượng lưu,

Rằng tôi giàu có, là vợ của một hoàng thân?—

Vì chồng tôi, bị thương trong các trận chiến,

Được Hoàng đế cưng chiều?—

Rằng sự bất trung của tôi sẽ đảm bảo

Một sự nổi tiếng được tuyên bố,

Và trong xã hội có thể tạo ra

Một danh tiếng hoang đàng bị cấm đoán?”

XLIV

“Tôi khóc. Và nếu trong lồng ngực anh

Hình bóng tôi vẫn chưa biến mất,

Hãy biết rằng sự mỉa mai bị kìm nén một cách tồi tệ của anh,

Cuộc trò chuyện lạnh lùng và cứng nhắc của anh,

Nếu quyền lựa chọn nằm trong tay tôi,

Tôi thà chọn tình yêu trái phép hơn—

Còn hơn những bức thư này và những giọt nước mắt này.

Vì những viễn cảnh của những năm tháng ấu thơ

Khi ấy anh mới chỉ hào phóng một chút,

Tuổi chưa trưởng thành không muốn lừa dối—

Nhưng giờ đây—điều gì đưa anh đến dưới chân tôi?—

Thật hèn hạ, thật nhát gan làm sao!

Một người đàn ông thận trọng như anh và dũng cảm

Lại là nô lệ cho thứ tình cảm nông cạn!”

XLV

“Oneguine, tất cả sự xa hoa này,

Lớp mạ vàng của những phù hoa cuộc đời,

Sự thành công của tôi trong vòng xoáy của thế giới,

Ngôi nhà lộng lẫy và những cuộc vui của tôi—

Chúng là gì? Tôi sẵn sàng đánh đổi

Cuộc sống trong chiếc mặt nạ che đậy này,

Sự chói lóa, náo nhiệt, trống rỗng này,

Lấy khu vườn hoang dã và tủ sách của tôi,—

Phải! Lấy ngôi nhà không khoe khoang của chúng ta,

Oneguine—nơi chốn thân thương

Nơi lần đầu tiên tôi nhìn thấy khuôn mặt anh,—

Hay lấy ngôi mộ cô độc

Nơi bà vú già tội nghiệp của tôi nằm lại

Dưới một cây thánh giá và những bụi cây.”

XLVI

“Khi ấy đã có thể có, hạnh phúc—

Không, đã gần—nhưng định mệnh đã an bài—

Số phận của tôi đã được định đoạt—có lẽ vì sự thiếu suy nghĩ

Mà tôi đã tiến bước—

Với những giọt nước mắt đắng cay, mẹ tôi đã cầu nguyện,

Và đối với Tattiana, cô gái u sầu,

Tương lai của nàng đã trở nên thờ ơ.

Tôi đã kết hôn—giờ đây, tôi cầu xin—

Hãy rời bỏ Tattiana của anh mãi mãi.

Trái tim anh sở hữu, tôi biết rõ,

Danh dự và lòng kiêu hãnh bất khuất.

Tôi yêu anh—lừa dối chi cho uổng phí?—

Nhưng tôi đã thuộc về người khác rồi—

Và sẽ mãi chung thủy trọn đời.”

XLVII

Nàng đứng dậy—rời đi. Nhưng Eugene

Đứng như thể bị sét đánh.

Một cơn bão của những cảm xúc mãnh liệt biết bao

Đang hoành hành xung quanh hắn và của niềm khao khát bị ngăn cản!

Và lắng nghe! Tiếng lách cách của những chiếc cựa vang lên

Và chồng của Tania sớm xuất hiện.—

Nhưng giờ đây chúng ta phải để lại người hùng của mình

Ngay tại một khoảnh khắc mà tôi rất buồn

Phải tuyên bố là bất hạnh—

Trong một thời gian dài—mãi mãi. Chắc chắn rồi

Chúng ta đã cùng nhau lang thang khắp

Thế giới đủ rồi. Hãy chúc mừng

Lẫn nhau khi chúng ta cập bến!

Hoan hô! Đã đến lúc từ lâu rồi!

XLVIII

Độc giả, bất kể bạn là ai,

Kẻ thù hay bạn bè, tôi khao khát

Được chia tay trong sự hòa bình với bạn!

Tạm biệt! Bất cứ điều gì bạn mong muốn

Từ những khổ thơ bất cẩn như thế này,

Những hồi ức về niềm đam mê,

Những bức tranh về cảnh tượng thú vị,

Sự nghỉ ngơi sau lao động, sự châm biếm sắc bén,

Hay những lỗi ngữ pháp trên trang của nó—

Chúa ban cho rằng tất cả những ai liếc nhìn vào đây,

Trong tâm trạng nghiêm túc hoặc vui đùa

Hoặc dấn thân vào một cuộc tranh cãi,

Có thể tìm thấy một mẩu vụn để thỏa mãn.

Giờ chúng ta phải chia tay. Tạm biệt!

XLIX

Và tạm biệt bạn, người bạn u ám của tôi,

Cả bạn nữa, lý tưởng chân thực của tôi,

Và bạn, người kiên trì đến cùng,

Cuốn sách nhỏ của tôi. Với bạn, tôi đã biết

Tất cả những gì một nhà thơ có thể mong muốn,

Sự lãng quên những giông bão khủng khiếp của cuộc đời,

Sự giao lưu đầy biết ơn của những người bạn—

Ồ, biết bao năm tháng đã trôi qua

Kể từ khi tôi nhìn thấy Eugene và cô Tattiana trẻ tuổi

Trong một giấc mơ mờ sương,

Và chủ đề mở đầu của cuốn tiểu thuyết của tôi

Lấp lánh trong một viễn cảnh dài lâu,

Và tôi đã nhìn xuyên qua lăng kính của Trí tưởng tượng

Một cách rõ ràng mà không phải là cơ chế của nó.

L

Nhưng các bạn, những người mà khi tình bạn lắng nghe,

Tôi đã đọc những thành quả đầu tiên của câu chuyện mình,

Như Saadi đã khẳng định từ xa xưa—(86)

Một số người đã ở phương xa và một số đã chết.

Không có họ, Eugene đã hoàn tất;

Và bạn, người mà Tattiana ngọt ngào;

Được vẽ nên, lý tưởng cho khúc ca của tôi—

À! Định mệnh đã không cướp đi những gì!

Hạnh phúc thay kẻ rời khỏi bàn tiệc của cuộc đời

Trước khi họ phải nếm trải cặn bã

Của chiếc chén đang tràn đầy rượu—

Kẻ không hoàn thành cuốn tiểu thuyết,

Nhưng kẻ từ bỏ nó—như tôi

Đã từ bỏ Oneguine của mình—một cách đột ngột.

[Ghi chú 86: Nhà thơ Ba Tư nổi tiếng. Pushkin sử dụng đoạn văn được nhắc đến như một đề từ cho “Đài phun nước Baktchiserai”. Nó như sau: “Nhiều người, giống như tôi, đã đến thăm đài phun nước đó, nhưng một số người trong số họ đã chết và một số đã đi đến những nơi xa xôi.” Saadi sinh năm 1189 tại Shiraz và được cho là hậu duệ của Ali, con rể của Mahomet. Thời trẻ, ông là một người lính, bị quân Thập tự chinh bắt làm tù binh và buộc phải làm việc dưới các con mương ở Tripoli, từ đó ông được một thương gia chuộc về, người mà con gái ông sau này đã cưới. Ông không bắt đầu viết cho đến khi tuổi đã cao. Tác phẩm chính của ông là “Gulistan”, hay “Vườn hồng”, một tác phẩm đã được dịch ra hầu hết các ngôn ngữ châu Âu.]

Kết thúc Chương Tám

Hết