Rốt cuộc thì giấc mộng giang hồ cũng chỉ là một giấc chiêm bao. (Douban\Hôi)
Không cần phải tranh cãi xem là Lâm Thanh Hà làm nên Đông Phương Bất Bại, hay Đông Phương Bất Bại làm nên Lâm Thanh Hà. Người này đã sớm thoát khỏi khuôn khổ thẩm mỹ mà giới tính có thể định nghĩa, để lại cho tôi hết lần này đến lần khác sự kinh diễm, tuyệt đối không lặp lại. Đến nỗi nhiều năm sau đọc nguyên tác, thấy Kim lão tiên sinh rõ ràng không dành nhiều tình cảm cho Đông Phương Bất Bại, vài nét chấm phá, bức họa về nhân vật này càng làm tôi vỡ mộng khôn cùng.
Nói đi nói lại, vẫn phải cảm ơn Từ Khắc. Nếu không có sự tài hoa quỷ dị, tinh tuyển gạn lọc của ông, làm sao có thể có một bộ phim như thế này, một nhân vật như thế này để lại dấu ấn đậm nét trong lịch sử điện ảnh Hong Kong, dư âm đến tận nay vẫn còn vương vấn không dứt.
Hãy nhìn trên Hắc Mộc Nhai, mấy người đang ác đấu, Đông Phương Bất Bại lại dời khuê phòng lên đài cao, chuyên tâm thêu thùa, miệng khẽ ngâm: "Hoàng đồ bá nghiệp đàm tiếu trung, bất thắng nhân gian nhất trường túy." (Giữa chốn đàm tiếu hoàng đồ bá nghiệp, chẳng bằng một lần say nơi nhân gian). Lúc này thắng lợi đã nắm trong tay, ý khí phong phát, tóc xanh như thác (trước có Lâm Thanh Hà, sau có Katherine Moennig - một tomboy nổi tiếng trong phim THE L WORD, cả hai đều có thể gọi là những tuyệt sắc giai nhân cướp đi trái tim của vô số nữ khán giả có thiên hướng tính dục bình thường). Nếu không có sự xuất hiện của Lệnh Hồ Xung, Đông Phương Bất Bại sẽ mãi vững ngồi trên ngôi vị bá chủ giang hồ, muốn Độc Cô Cầu Bại cũng không được, đây là sự thật không thể chối cãi. Giống như người như y, trên cơ sở thân mang tuyệt thế võ công, lại có thế lực Phù Tang trợ giúp, vốn dĩ phải đúng như cái tên của mình, càn quét Trung Nguyên, thế như chẻ tre. Thế mà lại động tình với Lệnh Hồ Xung, từ đó trở thành vết thương chí mạng của Đông Phương Bất Bại.
Sau đó chúng ta đều đã thấy, y phóng ra hàng loạt kim châm, mắt thấy từng cây đều có thể đoạt mạng Lệnh Hồ Xung, kẻ giết người như ngóe như y lại bỗng chốc mất đi bình tĩnh, vội vàng thu hồi ám khí, để rồi bị Lệnh Hồ Xung chiếm tiên cơ, đâm trúng ngực phải. Tôi nghĩ nhát kiếm đó chắc hẳn đã đâm xuyên thấu tim của Đông Phương giáo chủ, người vốn có thần công hộ thể đao thương bất nhập. Lúc này Đông Phương Bất Bại đã chẳng còn là gã quái kiệt giang hồ khiến người ta nghe danh đã mất mật, bộ hồng y hoa phục đẫm máu đó, dung nhan thất sắc, rõ ràng là một người phụ nữ phàm trần bị tình làm tổn thương, oán khí ngút trời. Nhiều năm sau, dòng máu phun trào từ lồng ngực Đông Phương Bất Bại vẫn luôn định hình trong tâm trí tôi như một khung hình đầy sức ám ảnh, giống như sự khó kiểm soát của tình cảm, phòng tuyến một khi sụp đổ, y bị thương nặng hơn bất cứ ai.
Rồi có được một màn lưu danh sử sách ấy, trong quá trình rơi nhanh từ vách đá, Đông Phương Bất Bại tựa như mất đi trọng lượng, mềm nhũn nằm trong vòng tay Lệnh Hồ Xung, mềm mại tựa như không có xương cốt, "Ta sẽ không nói cho chàng biết, ta muốn chàng hối hận cả đời, để chàng vĩnh viễn nhớ đến ta." Mệnh treo đường tơ kẻ ấy trên mặt thậm chí còn hiện lên vẻ đắc ý, được thôi, ta Đông Phương Bất Bại trước kia mưu tính sâu xa, tính toán cẩn mật, nghiệp lớn nghìn thu vạn đời trong tầm tay, ai ngờ từ bên sườn chàng lại giết ra, đây là điều ta không thể tính tới. Hôm nay ta bại chính là bại dưới tay một mình chàng, nhưng ít nhất có một chuyện ta nắm chắc mười phần thắng, đó là chàng vĩnh viễn chỉ có thể liên tưởng cơ thể từng cùng chàng đêm xuân đến ta Đông Phương Bất Bại. Ta cố tình không nói cho chàng biết ta có phải là Thi Thi hay không, tức chết chàng, gọi chàng cả đời cũng không quên được ta, vĩnh viễn nhớ đến sự dây dưa của ta đêm đó, nhu tình thắng thủy.
Y dốc hết sức lực cuối cùng tung chưởng đưa Lệnh Hồ Xung trở lại vách đá, nhìn người phụ nữ vận hồng y,Uyển như phượng hoàng tắm máu này, dù là đi vào chỗ chết, cũng ra đi đầy tao nhã, nhẹ nhàng kết thúc trong tư thế của một kẻ chiến thắng. Nhiều năm sau Chương tiểu thư dang rộng chân tay thành hình chữ "Đại" lao từ vách đá xuống, dạ dày tôi lại dâng lên một cảm giác chua xót.
Dù là nguyên tác hay hình ảnh, đều có ý vạch trần, từ xưa đến nay, đổi triều đại thực chất cũng chỉ là thay bình đổi rượu, lấy đấu tranh quyền lực làm cốt lõi của đời sống chính trị thì vạn biến không rời gốc. Trong nguyên tác, Đông Phương Bất Bại mê đắm thêu thùa, đã lâu không xuất hiện trong giáo, nam sủng Dương Liên Đình bắt Phong Lôi đường đường chủ Đồng Bạch Hùng về Hắc Mộc Nhai phê phán, bắt cả gia đình già trẻ cùng chịu tội, lại ra lệnh cho một nam đồng chỉ mới mười tuổi phải học thuộc lòng giáo chủ bảo huấn: "Đối địch phải tàn nhẫn, nhổ cỏ phải tận gốc, nam nữ già trẻ, không chừa một ai." "Một ngày không đọc giáo chủ bảo huấn, thì ăn không trôi cơm, ngủ không yên giấc. Đọc giáo chủ bảo huấn, luyện võ có tiến bộ, đánh trận có khí lực." Những lời ghi chép này rất đáng suy ngẫm, mang đậm ý mượn xưa nói nay. Trong phim, sau khi Nhậm Ngã Hành lên ngôi, việc đầu tiên là mạnh tay trừ khử người bất đồng ý kiến, tàn sát bừa bãi, thậm chí đến cả Lệnh Hồ Xung, người đã giúp ông ta trở lại ngôi giáo chủ cũng nằm trong danh sách đen. Nhậm giáo chủ có thể nói là bậc tuấn kiệt biết thời thế, khi tranh giành quyền lực thì đoàn kết mọi lực lượng có thể đoàn kết, đợi đến lúc vượt mọi chông gai thuận lợi lên ngôi thì bắt đầu trung thành thực hành nguyên tắc "phi ngã tộc loại, kỳ tâm tất dị" (không phải giống nòi ta, lòng chắc chắn khác). Nhận được chân truyền "chim hết thì cung bị cất" của Minh Thái Tổ, Mao Thái Tổ thời trước. Lúc này, việc Nhậm Doanh Doanh liều chết báo tin, Hướng Vấn Thiên chặt tay nhận tội, lại trở nên vô cùng đáng quý. Rốt cuộc thì đây là giang hồ, có kẻ lòng lang dạ sói, cũng có tình nghĩa. Càng có quá nhiều sự bất đắc dĩ.
Chúng đệ tử Hoa Sơn cùng Lệnh Hồ Xung, lòng nguội lạnh với sư môn, chỉ muốn quy ẩn Ngưu Bối Sơn, không màng ân oán giang hồ. (Tôi có thể hiểu địa điểm này là trong lòng mỗi người đều có một ngọn Ngưu Bối Sơn không?) Mọi người hẹn nhau hôm sau cùng nhau ẩn cư, nên thanh kiếm vốn dùng hộ thân thường ngày đều đem ra xiên thịt thú rừng hoặc dùng làm móc treo quần áo tiện lợi, Hướng Vấn Thiên kinh ngạc: "Người học võ coi kiếm như mạng, các ngươi sao lại chà đạp bảo kiếm của mình như vậy?" Đệ tử Hoa Sơn đáp: "Ngày mai chúng ta đã phải rút lui khỏi giang hồ rồi! Còn cần bảo kiếm làm gì nữa?" Được thôi, chỉ mong chúng ta có thể cao giọng cười ngạo giang hồ đến tận bình minh. Nhưng trời còn chưa sáng, mọi người đã phải tự an bài số phận. Bạn không dùng máu của người khác để liếm láp mũi kiếm của chính mình, thì chính là cổ họng của bạn tế lễ cho lưỡi đao của kẻ khác. Đệ tử Hoa Sơn không chút nghĩ ngợi, biết rõ võ công mình không địch lại, nhưng vẫn không thắng nổi chữ "Nghĩa". Đáng thương thay, phút trước còn uống rượu ca hát trong quán hoang, Đông Phương Bất Bại thúc đẩy chân khí, phút sau đã biến thành du hồn chốn hoang dã, chết không toàn thây. Đúng là kế hoạch không theo kịp thay đổi.
Nói đến phim, không thể không nhắc đến nhạc nền. Tiền truyện trên con thuyền nhỏ, Lưu Chính Dương, Khúc Phong, Lệnh Hồ Xung ba người đàn sáo hòa hợp, cao giọng cười ngạo giang hồ là hào khí ngút trời nhất, đến phần "Phong Vân Tái Khởi" thì đúng là vẽ thêm chân cho rắn, nhưng Đông Phương Bất Bại cải trang kỹ nữ hát một khúc "Tiếu Hồng Trần" lại đáng nhắc tới, tuấn dật siêu phàm, trước chưa từng có, sau cũng chẳng ai bằng. Ở phần này, Nhậm Doanh Doanh cùng sư huynh Lệnh Hồ Xung chia tay tại bến tàu, tự biết rằng từ nay không còn ngày gặp lại, hai bàn tay nắm chặt lấy nhau kia, vì tình thế nguy cấp, truy binh phía sau, cũng không cho phép họ lề mề, dây dưa nữa. Nhậm Doanh Doanh đã chọn chữ "Trung Hiếu" làm trọng, nhạc nền cũng vang lên đúng lúc với những tiếng trống dồn dập, tiếng này tiếp nối tiếng kia, con thuyền đã rời bến, dần dần khuất vào trong sương mù, Doanh Doanh nâng chiếc đàn dao cầm chưa kịp trao tặng, nghĩ đến tương lai không hẹn ngày gặp lại, xem đến đây, lòng không khỏi trào dâng cảm giác xót xa. Rời khỏi ân oán vùng đất Trung Nguyên, nhưng ai biết được chuyến đi đến Phù Tang này, lại sẽ gặp phải chuyện gì nữa? Luôn gợi cho người ta những suy tư. Dốc hết sức lực muốn chạy trốn khỏi giang hồ, lại không nghĩ rằng chính mình là một phần cấu thành nên giang hồ, lấy đâu ra chuyện trốn chạy, đáng thương thay cho thân ở trong núi này!
Trong hiện thực luôn khó tìm được những người hoài cổ phim Hong Kong có cùng sở thích với tôi. Tôi sở dĩ nguyện đắm chìm trong những ngày tháng cũ của đao quang kiếm ảnh, hào kiệt giang sơn, chính là vì cái tình kết với cái gọi là trật tự giang hồ. Tuy không có giấy trắng mực đen làm gốc, nhưng lấy chính khí giữa đất trời làm điểm tựa, hồn nhiên thành hình, nhật nguyệt chứng giám, cho dù có là kẻ ác cũng ác một cách quang minh lỗi lạc, nếu có nghịch đạo, cũng có người trong võ lâm không tiếc sức lực để trừ gian diệt ác. Nhưng thời đại đã thay đổi, không còn là thời đại của "A man with a sword" (Người đàn ông với thanh kiếm), cũng không phải thời đại của "A man with a gun" (Người đàn ông với khẩu súng), mà là thời đại của "A man with cash" (Người đàn ông với tiền mặt). Chúng ta sống trong một xã hội có pháp luật để dựa vào, nhưng không dám uống sữa, không dám vào viện, không dám trượng nghĩa, không dám làm người Trung Quốc, vì giữa từng dòng chữ trong các quy định được ban hành rõ ràng trong luật pháp, những con sóng ngầm đang cuộn trào. Chúng ta mãi mãi không bao giờ biết được nước này sâu bao nhiêu.
Rốt cuộc thì giang hồ như vậy, cũng chỉ là một giấc mộng. Đến cuối, rửa mặt súc miệng, lo lắng liệu melamine trong quả trứng ăn ngày mai có vượt quá liều lượng giới hạn hay không, xách một chai nước tương đầy đi ngang qua những người ăn xin với bộ dạng khổ sở thật giả khó phân bên đường... Rốt cuộc, hiện thế mới là chốn giang hồ không thể lui bước, nó tiêu mòn chí khí tuổi trẻ, giải thể niềm tin vào sự vĩnh hằng, định hình lại nhận thức, đây mới là "Hấp Tinh Đại Pháp" tối thượng, không ai thống nhất ngũ nhạc, không ai tránh khỏi kiếp nạn, vì chúng ta đều là những đội quân nhân bản thật 100%.