Vì tôi biết thời là thời, không là không, mọi ý nghĩa chân thực đều giới hạn trong một thời không nhất định —— "Thứ Tư Lễ Tro"
Tháng Năm năm hai nghìn, một bản sao email được gửi đến tay tôi. Người gửi là Điểm Điểm, tiêu đề là: "Tiệm của tôi —— Nhất Sở Huyền Mệnh".
Điểm Điểm viết: "Các bạn thân mến, mình là Điểm Điểm đáng yêu đây. Thời gian vừa qua, mình đã lập một kế hoạch cho tương lai, một việc rất đột phá và quan trọng đối với mình, nên rất mong mọi người giúp đỡ và ủng hộ. Mình mở một tiệm nhỏ ở Sĩ Lâm, tên là Nhất Sở Huyền Mệnh. Cái tên này trong tiếng Nhật nghĩa là "Hết mình". Và mình sẽ hết mình để gây dựng nó, cũng mong mọi người hết mình đến ủng hộ mình nhé. Trong tiệm mình có đủ loại hàng hóa đa dạng, kẹp tóc xinh xắn, bông tai, nhẫn, búp bê, còn có bộ sưu tập 'Tam huynh đệ Đoàn tử' của mình nữa, tất nhiên còn có áo quần, váy vóc các thứ. Tuy giờ hàng chưa nhiều, nhưng dần dần mình sẽ nhập thêm để đáp ứng nhu cầu đa dạng của mọi người. Hy vọng bạn có thể ghé xem, không thì ghé qua ủng hộ cho vui, mình cũng rất vui rồi. Ngày hai mươi tháng Năm khai trương chính thức. Trong chợ đêm Sĩ Lâm có một con phố thiếu niên, địa chỉ là số 13, ngõ 16, phố Đại Đông. Nhờ mọi người nhắn gửi mọi người nhé."
Người đưa thư không phải chuyển phát nhanh, không phải bưu tá, mà là, chà, là sếp của công ty đấy. Không sai, sếp công ty.
Tôi nhìn thấy nóc xe vàng rực cùng chiếc ăng-ten lướt qua những viên gạch hoa rỗng ở tường sân rồi dừng lại, liền vội vã chạy ra cửa trước khi lũ chó sủa và gọi người. Sếp chui ra khỏi taxi, đưa đồ cho tôi, rồi lại chui vào xe, lái đi. Nếu từ thành phố vào đường hầm, sếp là đi công ty cũ trên núi. Nếu từ trên núi xuống, tức là chuẩn bị ra khỏi hầm để vào thành phố, hoặc đến công ty mới, hoặc tiệm cà phê, thế là tắt máy không nghe điện thoại, hoặc ngẩn người, hoặc vẽ bậy, hoặc đọc sách, hoặc gục xuống bàn chợp mắt, tỉnh dậy đi ăn viên thịt hoặc mì rồi quay lại tiệm cà phê ngồi. Khi sếp từ thành phố đến, trước khi vào hầm sẽ gọi điện báo cho tôi biết sắp tới nơi. Do trong đường hầm không có sóng, bất kể là AM hay FM, bất kể ồn ào hay rành rọt thế nào, tất cả đều lập tức im bặt. Thi thoảng vào đêm khuya tôi về nhà, nếu chạy quá tốc độ, đường hầm đèn vàng sẽ co lại thành một chùm sáng, người và xe như trôi nổi tĩnh lặng trong ánh sáng ấy, thật lâu, lâu hơn cảm giác thực tế. Bất chợt, đổi đường chuyển vị, người và xe trượt khỏi đường hầm, nhìn thấy thứ gì đó trắng và to, cứ tưởng là đèn halogen nhiệt độ màu 5600K đang quay phim? Không phải. Là mặt trăng trắng bệch to lớn, thấp lắm, là là sát đường cao tốc tàu điện cắt ngang giữa các tòa chung cư, tìm thấy khung cảnh tranh siêu thực của Rousseau.
Đôi khi, nếu tôi nhờ sếp mang đồ cho ai, tôi sẽ đi ra khỏi bóng cây hoa mộc tràn ra ngoài tường đến góc đường, đợi taxi đến, rồi đưa đồ qua cửa kính sếp hạ xuống. Bốn mùa, kể cả mùa đông rét buốt khi không khí lạnh Siberia tràn qua, sếp mãi mãi chỉ một đôi giày vải trắng, trông có vẻ thấp. Lại thêm đầu đinh, cặp kính râm đen ngầu không thể đoán định, kiểu tạo hình lưu manh rõ nét đến mức không thể tả, mỗi lần khiến hành vi đổi chác giữa tôi và sếp trông như một vụ án xã hội đen. Thực tế, danh sách đổi chác của chúng tôi tạp nham cực kỳ, liệt kê như sau.
Đủ loại chế phẩm ớt, món tủ của vợ sếp: tương ớt, ớt bóc vỏ, ớt nhồi thịt, ớt xào cá nhỏ. Năm xưa, từ tận cuối thế kỷ trước khi còn chưa có công ty mới nền kinh tế mới và ba tôi còn sống, qua sự kiểm định nghiêm ngặt của ba, ớt của vợ sếp là loại cay nhất trong số những loại ớt có thể ăn được. Đây là loại mà ba, người luôn chê chưa đủ cay, một khi đã gật đầu lè lưỡi khen cay, lời truyền đến chỗ sếp, thế là nguồn cung không dứt. Nguồn ớt, nghe nói là do sếp mua của người trồng rau dọc đường leo núi vào buổi sáng. Đường bậc thang trên núi, xa nhất sếp đi tới tiểu học trên đỉnh, thấy hàng xà đơn xà kép dưới gốc đa, không nhịn được mà đu, mà kéo, mà xoay mấy vòng đại xa luân, khiến chìa khóa rơi vào hố cát, về đến nhà mới phát hiện không vào được cửa, đành gọi xe vòng đường xa lên trên, trong hố cát, quả nhiên là ở đó. Đầu thế kỷ này, sếp mang đến một lọ tương ớt mới mẻ như sản phẩm tắm gội hương liệu, vật chứa không còn là tương đậu Gangshan Haha hay đậu xị ủ chum Douliu nữa, mà là lọ mứt quả Haskap từ Hokkaido. Tôi ngắm nó hai ngày, than thở thời nay ngày càng nhiều sản phẩm tắm gội được làm giống như mứt, mật ong, bơ, phô mai, gia vị, dầu ăn có thể ăn được trên bàn ăn bếp núc, còn đồ ăn thì ngày càng giống sản phẩm Spa. Ví dụ như hộp muối bên tay tôi đây (luôn khiến người ta lập tức trở thành kẻ nhà quê, do dự thầm nghĩ "Trời ơi, lỡ là muối tắm thì sao?"), là loại muối được sản xuất từ năm 1856 tại Pháp, nặng 4.4 ounce, tên là Muối Hoa, Muối Hồng. Nó rời bỏ mảnh đất hoa lệ kia, cô độc đến với hòn đảo phương Đông không hề thiếu muối này, một người bạn có chứng chỉ nấu món Pháp nói, đây là loại muối ngon nhất, khiêm tốn mà kiêu hãnh. Mùa ngô đông xuân, tôi rắc loại muối này lên ngô nấu bằng nồi áp suất, ăn liền một hơi năm sáu bắp, thầm nghĩ hỡi muối ơi, ngươi là quý tộc sa cơ. Cho nên trong kỷ nguyên mới khi gia đình không còn ai ăn cay nữa, tôi nhờ sếp đến lấy đi lọ tương ớt giống sản phẩm tắm gội kia, mang lên công ty cũ trên núi chắc chắn là món ăn kèm đắt hàng mỗi khi nhân viên gọi cơm hộp. Từ sau khi ba qua đời, đến đây, các chế phẩm ớt của vợ sếp tuyệt tích.
Mùa hè, vợ sếp làm pudding xoài, kem mận tía tô, chè hạnh nhân, thạch konjac, thạch chanh. Tết Đoan Ngọ gói bánh ú Triều Châu. Trung thu là bánh đậu xanh và bánh nướng nhân trứng muối đóng trong hộp nhựa có khuôn bảo vệ rất chuyên nghiệp, là thành quả xuất sắc của vợ sếp sau khi tham gia lớp học của cô Yoko người Nhật. Thậm chí có cả một thố Tiramisu. Vài bát chocolate hoặc mousse trà xanh không quá ngọt, hợp với khẩu vị sợ béo của người hiện đại. Tùy xem lúc đó vợ sếp bị "ma xui quỷ khiến" cái gì, cuộn sushi, sốt XO, bánh bao ngũ cốc trộn kỷ tử, hạt bí, mè đen. Một năm nọ, rộ mốt vải in hoa, nào là đệm ghế, gối tựa, quần Bermuda, và cả chiếc áo Hawaii hoa hòe hoa sói mặc trên người sếp. Cơn gió phục cổ thổi tới, tôi cũng được chia một chiếc túi xách bằng vải họa tiết vườn tược kiểu Anh mà nhìn kiểu gì cũng không thấy giống đồ tự làm thủ công - vì thế, sếp không biết hàng, khẳng định cái túi vải quê mùa vừa không lớn vừa không nhỏ này thì ai cần, nhất quyết không tặng ai, làm vợ sếp tức giận, không còn cách nào khác đành thay mặt đi tặng, nên mỗi lần tặng đều lí nhí ngượng ngùng với người nhận.
Còn có rượu của các nhà sản xuất. Đặc sản hiếm có mang về từ các địa điểm quay ngoại cảnh, cá chuồn khô Lan Tự, hạt sen mới hái ở thị trấn Bạch Hà.
Tôi đổi lại cho sếp hai lọ xoài xanh, đây không phải là loại xoài ngâm đường quá tay bán ngoài chợ, mà là giống xoài ta Ngọc Tỉnh ở quê người bạn cũ năm nào cũng gửi thùng ra, quả chín thì ăn, quả xanh đặc tuyển thì để làm xoài xanh. Sếp mang lên núi cho người dựng phim vốn nghiện món này, ăn một miếng liền bị "ghiền", lập tức quét sạch trạng thái gà gật, như được thần linh nhập xác, cắt dựng ngon lành một phân đoạn tiến độ.
Cũng có túi lớn khoai tây chiên và snack bắp, do đôi vợ chồng bạn trẻ tuổi Dương Cưu sau khi đi siêu thị lớn về đã vòng đường ghé qua gửi tặng N túi cùng một gallon sốt chấm cay Mexico, hoàn toàn phục tùng đặc trưng bốc đồng không tính toán của chòm sao này, khiến người được tặng kêu trời kêu đất. Tôi than thở mấy thứ này ngoài việc thỏa mãn cái miệng nhất thời, sau đó còn gây nóng trong người nổi mụn và tích tụ thành cân nặng chứ chẳng có ích lợi gì, liền nhờ sếp lấy đi vài túi, mang cho mấy cô thư ký kế toán vốn nghiện gà rán KFC ăn. Các cô gái trẻ có hệ thống trao đổi chất đáng ghen tị, đầy sự đàn hồi, mỗi lần ăn uống thả ga béo ú xong chẳng tốn sức nhịn đói hai bữa là lại gầy ngay.
Sếp từ Tokyo trở về, đổi cho tôi bánh gạo Aji-Noren của Niigata. Những miếng bánh gạo làm từ gạo Niigata tinh tuyển, từng viên từng miếng, đặt trong hộp thiếc vuông vức, để bảo quản độ tươi nên thị trường không bán, chỉ nhận đặt hàng qua điện thoại hoặc dịch vụ giao hàng tận nhà. Nhiều năm rồi, tình bạn của người Nhật, người bạn này nếu viết thư tay mà quá độ dài của giấy sẽ kẹp thêm văn Hán, Nhật, Anh hoặc hình vẽ đơn giản để đạt hiệu quả giao tiếp tối đa, nhiều năm rồi, tình bạn Nhật Bản cũng như bánh gạo Aji-Noren, mãi mãi ở đó, chỉ cần sếp lưu lại ở bất kỳ đâu trên đất Nhật, gần như khu Kyodo ở Okubo, xa thì tới tận Kawaramachi ở Kyoto hay Hokkaido Yubari quá năm ngày, người bạn đó sẽ gửi ngay bánh gạo này tới. Hộp thiếc trông giống kiểu đóng gói nguyên bản của Muji, trong hộp có tặng kèm một tấm thiệp trắng đơn giản cắm một nhành lúa chín mới, trên đó viết mực thủ công, có thể là chữ Khải hoặc chữ Thảo, câu duy nhất tôi hiểu nhờ đoán nghĩa chữ Hán là: "Cánh đồng xanh nơi gió thổi bóng mây lướt qua". Suýt chút nữa khiến người ăn nảy sinh tâm lý phản trắc, cho rằng sợ lại là kiểu mỹ vật Nhật Bản: "nói hay hơn nhìn, nhìn đẹp hơn ăn" chăng? Nhưng bánh gạo Aji-Noren thì không, nó danh xứng với thực, thực sự rất rất ngon.
Tất nhiên, Yubari. Sếp không nói Yubari mà nói, Yu-ba-ri —— âm điệu trầm lắng, như một khúc ca bi thương vùng Naniwa.
Nói thế này nhé, thạch dưa lưới đậm đặc 100% của Yubari. Đậm đặc đến mức! Kinh ngạc đến sững sờ, hễ ai trong tộc người đi Hokkaido, đều vội vã dặn mua hộ, cứ tưởng sân bay miễn thuế Chitose giống siêu thị chắc chắn phải có. Không có. Không có loại này. Cho nên khi biết sếp sắp tới Yubari khảo sát bối cảnh, tôi đã bất chấp sĩ diện vì miếng ăn, hoàn toàn là vì ăn mà mất tiết tháo, khẩn khoản cầu xin sếp liệu có thể, liệu có thể tìm mua hộ loại thạch này không.
À Yubari ư? Người bạn Nhật đầy hoài nghi, Yubari có gì để quay chứ? Yubari chỉ có dưa lưới thôi. Quả nhiên, sếp mang về một hộp trông như hổ phách như hoàng thạch anh vậy? Sếp nói, của Rokumeikan đấy.
Tôi mở ra thấy một tấm thiệp hướng dẫn với nền in cảnh hoa anh đào đêm tại Rokumeikan, không, là giấy chứng nhận huyết thống, chứng nhận đây là, "Trăm năm ảo quả, chuyện kể pudding Rokumeikan". Đây là trấn mỏ than trọng điểm Yubari của Hokkaido thời Minh Trị Duy Tân đang khao khát thoát Á nhập Âu, thời Đại Chính xây dựng nhà khách, tư bản gia, chính trị gia, quý tộc, người nước ngoài ra vào tấp nập, dân thường nhìn vào như lâu đài trên tầng mây. Thời đó, tráng miệng cuối bữa chỉ có thể dùng sữa bò tươi vừa vắt của nông dân gần đó và trứng gà tươi mới đẻ của đàn gà trong vườn, loại bánh ngọt truyền thống kiểu Anh sản xuất tại chỗ như vậy, hương vị sâu sắc mà thuần phác, là sự hưởng thụ tối thượng của khách khứa khi đến Rokumeikan. Tôi bình thản đặt đồ trong tay xuống, không bị mê hoặc chút nào. Tôi chỉ cần nhìn một cái là biết, đúng rồi chúng đều là dưa lưới, mousse, pudding, thậm chí là thạch, nhưng chúng không phải là thứ thạch thiên nhân thuần khiết đậm đặc tôi từng gặp gỡ nhiều năm trước.
Tháng Hai tuyết rơi dày ở Yubari, sếp từ nơi quay phim trở về, tuyết đã nhuộm đen, đổi cho tôi một hộp nói là do thị trưởng Yubari tặng, (sếp là loại hạt hòa tan, ý tôi là, sếp giống như hạt hòa tan lập tức tan vào môi trường, bị hun đúc ngay lập tức mà không còn nhận ra diện mạo ban đầu, thế là sếp nói bằng giọng ngoại lai kiểu Nhật vụng về) melon pure jelly.
Tôi đã thất vọng nhiều lần, sớm tự xây dựng tâm lý thành công, không còn bị thứ này điều khiển nữa. Lạnh nhạt mở bao bì, vừa chạm mặt, đúng là nó. Nhiều năm qua, thứ tôi vẫn luôn cắt bỏ cách thức không phải không phải, thế rốt cuộc là cái gì thì không biết, nhưng ngay khi xuất hiện trước mắt, chính là nó, tuyệt đối không chần chừ cũng tuyệt đối không bỏ lỡ, chính là nó.
Trên bao bì dán tấm danh thiếp tao nhã và lời thăm hỏi của thị trưởng, tôi cẩn thận tra cứu xuất xứ sản phẩm, nó xuất phát từ, Hiệp hội Nông nghiệp thành phố Yubari. Hóa ra trên giang hồ không thấy tung tích, nó có kênh quản lý tiêu thụ riêng. Tôi cuối cùng tìm ra manh mối giữa chừng, chín năm giữa hai lần, lần trước và lần này, cả hai lần đều là, Liên hoan phim Yubari.
Hóa ra, để tái sinh thành phố nhỏ lạnh lẽo đã bỏ hoang mỏ than nên mới tổ chức liên hoan phim. Mỗi năm một lần, cái quán rượu cũ kỹ già bằng một nửa thời gian đó, chật ních những người kỳ quặc đến từ khắp nơi trên thế giới, nửa đêm rạng sáng vẫn đông nghịt người. Trong ngôi nhà đó, người bà già có cái lưng gù song song với mặt đất, bà chủ quán trang điểm trang nghiêm với mái tóc đen nhánh dày mượt như phụ nữ thời Edo, ba người con gái gả đến Sapporo đều trở về giúp quán trong thời gian liên hoan phim. Trong chín năm, sếp giống như mạch nước phun nổi tiếng thế giới ở Yellowstone, thỉnh thoảng lại phun trào, kể chuyện quán rượu Yubari đó như thực như mơ. Cuối cùng sếp biến chuyện trong mơ thành hiện thực, quay phim Yubari trong thời gian diễn ra liên hoan phim khi khách sạn nào cũng kín phòng. Âm bốn mươi độ, có một con phố, dày đặc bảng hiệu toàn phim cũ, có Charlie Chaplin, có Audrey Hepburn, có John Wayne, Mifune Toshiro, một đám người nổi tiếng của thế kỷ trước đang trôi nổi trong màn tuyết lặng câm.
Tôi tò mò người bà già còn đó không?
"Còn chứ."
"Lưng gù hơn à?"
"Cũng không. Có lẽ già đến mức độ nào đó, già đi cũng không còn khác biệt nữa."
Không sai, chín năm, đối với người bà già chín năm như một. Đối với sếp, chín năm, anh càng cắt càng ngắn rồi thành đầu đinh lưu manh vì không cắt thì một đầu lởm chởm trắng xám trông thật thảm hại, nếu không thì cạo trắng hếu luôn lại thấy thần thái, trời ạ chín năm. Tôi can gián sếp xin đừng ngắn nữa, nếu không người ta sẽ tưởng là đồng bào ở Long Phát Đường bị tổn thương trí tuệ bất hạnh.
Sếp hơn nữa còn, lúc đó, sếp hơn nữa còn bắt tay vào hành động.
Không sai chính là lúc đó, lúc đảng lão đại Moses bắt đầu ngoại tình với đảng Joshua, sếp hạt hòa tan, ý tôi là, sếp lập tức hòa tan vào tình cảnh nóng lòng giám sát vụ ngoại tình này, vội vã liên lạc với một nửa đồng nghiệp cũng đang lo lắng không kém, nói chính xác hơn là một phần ba đồng nghiệp, không nói hai lời đồng ý cho mượn phòng tập học một tiết, tiết học chính trị. Sếp dùng cách phát thông báo để tập hợp bạn bè, tức là, coi đó như việc quay phim mà ra lệnh cho nhân viên đến đúng giờ tại nơi quay, và tất cả những người nhận được thông báo đều ngoan ngoãn nghe lệnh tề tựu đến phòng tập.
Phòng tập có một bức tường gương nguyên một mặt, thỉnh thoảng kéo lên vài tấm màn đen, diễn những vở kịch vừa mang tính thực nghiệm vừa hay (theo lý mà nói cả hai điều này không thể cùng tồn tại, thật là một kỳ tích). Những tấm gương tường trần trụi của phòng tập, thu nạp không sót thứ gì tất cả mọi người, người này và người kia, tám đời không liên quan, ngoại trừ gặp nhau ở dịp này thì cả đời cũng không chạm mặt, vì sếp, đã gặp nhau trong tấm gương tường này.
Diễn giả là đảng trưởng đảng thứ ba, sáng ngày hôm đó có mười mấy đảng viên của ông ta chạy đến ngọn núi hoa lệ nhất trong vô vàn ngọn núi quanh bồn địa để dâng "Long bào", giăng băng rôn với nội dung "Chúc mừng triều đại Moses lên ngôi", đảng lão đại Moses đang họp Hội nghị Trung ương khóa 3 trên núi.
Trước khi đảng trưởng đảng thứ ba đến, gương tường phản chiếu đám đông tụ tập thành từng nhóm, lác đác vài người tự mình thẫn thờ, vì cái nhìn thoáng qua trong gương đó, chà, cái nhìn kinh ngạc không thể tin nổi trong gương! Có người giật nảy mình vì sao mình lại béo ra thế, sao, có, thể? Người đi đường kinh hãi vì lông mày đáng lẽ phải sâu đậm trong mái tóc dày lại thành ra thưa thớt hói mắt trông thật xấu xí, thế là ra sức kéo tóc mái che lấp. Người đi đường hối hận vì không hỏi trước là sàn gỗ sồi phải cởi giày, kết quả lỡ đi đôi tất rách giày tồi đến. Có người chán nản vì cái quần dài vốn rất đứng dáng khi cởi giày cao gót ra lập tức ngắn đi một đoạn, chân và mông lại thấp và xệ nên rất muốn xỏ lại giày cao gót, dù là sàn gỗ sáng loáng thì đã sao, trong gương chẳng phải có một người không cởi giày vẫn đang cười nói rôm rả đó sao!
Người không cởi giày đi giày vải đế mềm, vốn nổi danh là người có gu thẩm mỹ tinh tế, vậy mà sao lại xách cái túi nhựa sọc đỏ trắng xấu xí tràn lan khắp nơi, khiến vô số người chứng kiến nghi ngờ liệu bên trong có huyền cơ gì không? Andy Warhol's Pop art? Thời trang gu tệ? Muji đại xảo nhược chuyết? Hay là sự đảo lộn khẩu vị sau khi không thể chịu nổi gánh nặng của các thương hiệu? Hoàn toàn chứng minh điều Lão Tử tiên sinh đã tiên đoán từ hàng ngàn năm trước, "Ngũ sắc làm mắt người ta mù, ngũ âm làm tai người ta điếc", thôi thì vứt bỏ thánh trí, làm quách đi cho xong, xách cái túi nhựa là xong chuyện? Nhưng tôi lạ lùng là, một người có gu thẩm mỹ như thế cuối cùng lại "làm quách cho xong", lý do trời đại gì khiến ông ta lại quan tâm đến chính trị, không sai chính là chính trị, lại đến học lớp chính trị? Nghĩ đi nghĩ lại chỉ có một nguyên nhân, người không cởi giày, chẳng lẽ ông ta bị uy thế của sếp, không, không thể là uy thế, họ chưa từng có quan hệ cấp trên cấp dưới, tôi khẳng định là, bị tình bạn nam giới giữa ông ta và sếp làm cho e sợ.
Không sai, tình bạn nam giới. Không cần giải thích, không đưa lý do, chỉ một câu, "A Minh, cậu qua đây chút đi", là đến ngay.
Theo những gì tôi tận mắt chứng kiến, rõ ràng có mấy người xuất hiện trong gương là vì tình bạn nam giới với sếp. Xem kìa, vị giám đốc Dư mở miệng là lấy "thề thốt" làm dấu phẩy, miệng ứa máu đỏ đang tìm vật chứa để nhổ nước trầu. Vị lãng tử đó, người tiền sử tóc xõa tùy tiện dùng dây thun buộc một túm chọc sau gáy, vốn nổi tiếng với nhiếp ảnh báo chí về người bản địa Lan Tự. Vị kép lão mặt lạnh, làm quảng cáo. Và phó đạo diễn Tiểu Kỷ rất cung kính dẫn vào một nhóm ba người, người dẫn đầu tóc trắng phất phơ, cốt cách hung dữ như Chung Quỳ, sống lâu năm ở Tokyo, mỗi lần về Đài Loan là lão đại Moses lại triệu kiến, nói chuyện toàn bằng tiếng Nhật, rất luyến tiếc tiếng mẹ đẻ của Moses mà hỏi không dứt về đủ chuyện của mẫu quốc Moses.
Một Chung Quỳ, sếp từng dẫn chúng người đi tuyến Keisei đến nhà ông ta ở Narashino để quay tư liệu ảnh cũ thời Nhật chiếm đóng. Nhà Chung Quỳ, nơi thủy tiên nở rộ và hoa thổi tuyết bay, hoa thạch lựu, cỏ xương bồ còn đang ngủ, chuông gió Edo treo lặng lẽ dưới mái hiên là một cái lồng kính vẽ cỏ nước và cá vàng mắt lồi, khiến người ta nhớ đến tiếng leng keng vang vọng trong mùa hè ve kêu. Nhà Chung Quỳ ngoài sách ra vẫn là sách, sách và vách gỗ màu mực như tùng cổ kết thành cộng sinh thể, không được rút hoặc di chuyển thô bạo nếu không sẽ đổ sập ầm ầm. Thế là sáu người ở tầng dưới, tổ mỹ thuật trang phục cùng trợ lý, người quay phim to lớn, phó đạo diễn cầm máy V8, sếp sau khi pha trà ở bếp thì gọt vỏ táo Fuji, tất cả nín thở như Gulliver ở nước người tí hon, chỉ sợ một hơi thở sẽ làm sập cả nước. Người ở tầng trên Chung Quỳ đang viết chữ, nhiều bài luận thời sự được hoàn thành tại đây gửi đăng báo giấy lớn cuối cùng dẫn đến việc xa rời dần lão đại Moses, cũng giống như số phận của mọi người bạn can gián từ xưa đến nay, và bất kể là lời can gián hay dự ngôn thì đều là dự ngôn của Cassandra, thật buồn bã, thật vô dụng. Tôi được phái lên lầu mang một đĩa táo Fuji cắt lát đã qua nước muối nên sẽ không bị vàng nhanh, đi qua bức tường sách trên cầu thang chông chênh, tôi rón rén bước lên, đi vào nơi sâu nhất của tùng cổ, thấy Chung Quỳ ngồi giữa dầm nhà sách, có lẽ vốn là một cái bàn sách, dưới đôi vai cao như mộ phần là khuôn mặt như đúc đồng nhìn về phía tôi nhưng thực ra nhìn xuyên qua tôi, dừng lại ở một điểm thời không viễn cổ nào đó, tôi không dám kinh động, đặt đĩa xuống, chắp tay rút lui, vui mừng vì mình giống như một con cáo Inari dâng lễ vật trước thần linh. Thế là sếp gọi điện cho Chung Quỳ đang tình cờ ở Đài Loan, thầy Chung, sếp gọi thân mật, đảng trưởng đảng thứ ba giảng chính trị — không cần đợi giải thích, không dài dòng Chung Quỳ ngắt lời sếp hỏi, lúc nào? Ở đâu? OK, ông ta sẽ dẫn hai sinh viên cùng qua.
Thế là những người tám đời không liên quan tụ tập vào trong gương tường, phản chiếu nhân bản ra hai lần ba lần người. Như đảng trưởng đảng thứ ba chẳng hạn, đám đông đang cùng lúc nhìn thấy mặt trước và hình bóng mặt sau của ông ta đang nói chuyện. Cũng như đám đông hai người phẫn nộ và mỹ thiếu nữ quốc dân được coi là đã nhận được thông báo mà thật thà đến báo danh.
Đúng vậy, mỹ thiếu nữ quốc dân. Tóc sóng xõa xuống tận thắt lưng, mũ ngư dân che khuất nửa khuôn mặt để tránh ánh mắt công chúng, váy áo đa lớp hỗn hợp kéo lê tận mắt cá chân, nếu không phải là mỹ thiếu nữ, lối ăn mặc này chắc chắn sẽ biến thành một bà phù thủy chổi bị nhấn chìm trong đống vải. Nhưng mỹ thiếu nữ! Toàn trường, chỉ một mình cô ta dám nhìn thẳng vào bóng hình mình trong gương, không những không bị dọa chạy, mà còn từ dưới lớp che chắn của chiếc mũ ngư dân nhìn đi nhìn lại bóng hình trong gương, thách thức mà lại yêu thương. Đám hai người phẫn nộ, chỉ có phẫn nộ A tới, bảo là phẫn nộ B ngất xỉu bên bồn tắm, kiểm tra nguyên nhân là mất ion natri hiện đang nằm bệnh viện truyền dịch. Phẫn nộ A mặc áo khoác ngược, và một chiếc mũ bóng chày có vành lật ngược, lịch sử lâu đời của nó từng khiến bậc thầy flash chớp nhoáng thán phục ngọt ngào: "Nếu vũ công breakdance định thực hiện vài động tác tiếp xúc, kiểu như đá bay, quấy rối đối thủ, họ sẽ lật ngược mũ, nghĩa là, nghe đây tôi bây giờ không phải đang khiêu vũ với anh, tôi là đang muốn gây tổn thương cho anh đấy." Cho nên đám hai người phẫn nộ và mỹ thiếu nữ quốc dân, do thuộc về hai phe khác nhau, phái khác biệt và phái thần tượng, họ nhìn nhau trong gương mà ai cũng coi thường ai. Nhưng này đừng quên, dương và âm, là lực hút từ tính. Tuổi trẻ đẹp đẽ là lực hút từ tính, nam nữ là lực hút từ tính, họ trong gương lặng lẽ tiến hành một mối quan hệ căng thẳng tưởng là trái ngược nhưng thực ra là hỗ trợ lẫn nhau.
Những người có hiểu biết đều cau mày lo lắng, sốt ruột cái gương tường nhiếp hồn này phóng thích người ảo vào không gian ảo đầy mê hoặc va chạm này chắc chắn sẽ làm hỏng buổi diễn thuyết. Sếp hạt hòa tan, đánh hơi không khí, đã lén đến bên cạnh một phần ba đồng nghiệp, trong gương tôi thấy hai người đó má kề má thì thầm, biết là sếp đang yêu cầu khởi động màn đen để che gương lại nhưng dường như xảy ra vấn đề gì đó không thể khởi động. Tôi cũng rất lo lắng.
Lúc đó xuân nắng như hạ, đảng trưởng đảng thứ ba, nhà hùng biện lý tính và kích động, lý tính? Kích động? Đúng vậy, điều này chẳng mâu thuẫn chút nào, kết hợp trên sự cân bằng hệ gió của chòm Thiên Bình, lúc đó trở thành đại pháp sư chống lại gương tường nhiếp hồn. Xem kìa, đại pháp sư đang niệm chú ngữ: "Chúng ta kiên quyết chủ trương 'chế độ nội các trách nhiệm'."
Chà, từ ngữ này, từ ngữ này rót vào não mỹ thiếu nữ liệu có khác nào mật mã tâm kinh, "Do đó đắc A Nậu Đa La Tam Miệu Tam Bồ Đề"? Tôi quá lo lắng đến mức quá nhạy cảm yếu đuối, biến thành một máy cảm biến hồng ngoại, không ngừng quét phản ứng của từng người trong gương đối với chú ngữ của đại pháp sư, hai người đang thầm thì đã bị tôi dùng ánh mắt khiển trách nghiêm khắc nhất bịt miệng. Phản ứng của mỹ thiếu nữ là giới hạn dưới trong kiểm tra của tôi, còn thấp hơn cả giám đốc Dư lấy thề thốt làm dấu phẩy. Thế là luật pháp, luật pháp, hai chữ luật pháp trong miệng đại pháp sư vốn như định lý toán học căn bản không cần giải thích nữa, đáng thương thay, tôi thấy mỹ thiếu nữ như con mèo trắng bụng lưng cam ngồi trên bàn tôi, đôi mắt tròn xoe nhìn tôi, thế là tôi dịu dàng đọc cho nó nghe dòng chữ mạ vàng trên bìa kẹp tài liệu, "Hợp đồng chuyển nhượng quyền xuất bản", nghe xong nó thu lại ánh mắt tròn xoe, gặm nhấm một đoạn dây thắt nút trên bìa kẹp, chà, tôi nói điều này có hơi khó hiểu phải không? Nó liền cào cào mài móng vuốt trên bìa kẹp. Mỹ thiếu nữ thu lại linh hồn trong gương ngưng tụ thành hình người, mở đôi mắt tròn xoe miệng tròn xoe lắng nghe pháp ngôn, tôi thấy thương thay cho hình hài con người thuần lương như trống rỗng không nội dung, không kinh nghiệm, không trải đời đó.
Pháp ngôn khó nghe, thân người khó được, "Giây phút này thật đẹp, xin hãy dừng lại." Tôi vậy mà lại nhẩm niệm khế ước của Faust với quỷ dữ.
Lúc đó tôi than thở pháp lực của pháp sư, biến hai chữ luật pháp trừu tượng tuyệt đối người nghe coi thường mà người đọc tại chỗ biến thành mù chữ cùng các điều khoản của nó thành ra như vậy, có ánh sáng và cảm giác thực, làm sao có thể chứ? Những người có hiểu biết thật cảm ơn pháp sư, không những pháp sư không đổ vỡ mà còn không chút sợ hãi bị nhìn thấy hết, "mua một tặng mười, tặng trăm tặng nghìn", gan góc thật. Thế nhưng tôi đột lo đột vui đột than như đang tắm hơi, run sợ trước công lực bản thân vốn không phải bình thường, kém quá, cũng không kịp nữa, chỉ đành nhanh chóng ghi nhớ chú ngữ và chiêu thức của pháp sư để chuẩn bị dùng đến trong ngày hôm nay. Hơn nữa nghe pháp sư tụng chú ngữ, đó là những lời của cuối thế kỷ trước, tại sao chín mươi năm trôi qua vẫn giống y hệt những lời nói khi Cách mạng lần thứ hai vào đầu thế kỷ, đây gọi là luân hồi?
Cái gọi là luân hồi, hương thơm của luân hồi, không thể nghĩ bàn. Dùng chanh nhẹ nhàng mở màn, tấu lên bởi hoa nhài, tử đinh hương, diên vĩ, thủy tiên, hoàng lan, cuối cùng trầm xuống dòng sông quên lãng ký ức của hoa hồng, đậu Tonka, đàn hương. Samsara, hương thơm luân hồi.
Tôi ngạc nhiên là trên đảo tạp kỹ lúc đó, duy nhất chỉ một mình đại pháp sư, chỉ mình ông ta tin vào luật pháp, đó là nguồn gốc pháp lực gan góc của ông ta? Thế là khiến luật pháp như người Nazareth hai ngàn năm trước khiến người bệnh vong ngồi dậy, người bại liệt bước đi, luật pháp khiến người câm mở miệng, thế là luật pháp rất cảm kích mà không nói không nói nhưng đã nói ngàn lời vạn ý.
Lúc đó, luật pháp ấy như người đẹp câm điếc, không chỉ pháp sư muốn cứu nàng, mà còn có người nghe pháp tại hiện trường, không sai, pháp ngôn khó nghe, chính tín khó có, đại tâm khó phát, khó khó đều là khó nhưng cũng có người nghe pháp ngôn bỗng nhiên nảy sinh lòng anh hùng, xem kìa mỹ thiếu nữ quốc dân mặt vàng xệ nói: "Đáng sợ quá."
Mỹ thiếu nữ, không, con mèo trắng bụng lưng cam, quả nhiên có cảm giác thực hơn bất kỳ ai hiện tại, cảm giác thực kiểu động vật, cảm thấy sự nguy hiểm của chính trị. Đây là ví dụ pháp sư đưa ra về bộ phim JFK đang công chiếu, ai đã giết Kennedy, mọi người đều đã xem rồi chứ? Mỹ thiếu nữ là người xem rồi gật đầu lia lịa, cô thật vui mừng vì hiểu hoàn toàn sáu chữ "ai đã giết Kennedy". Tôi cũng đã xem chỉ thấy Oliver Stone thật khoe khoang, làm cho sấm to mưa nhỏ, lúc sắp không xong thì cảnh tranh luận tại tòa dài nửa tiếng đồng hồ cuối cùng của Stone tung hết tinh hoa ra mới giữ lại được thể diện. Chú ngữ của pháp sư mô tả chế độ tổng thống, tất cả các quốc gia theo chế độ tổng thống trong hai trăm năm qua ngoài Mỹ ra, đúng, Mỹ, gần như không có quốc gia nào khác có thể ổn định chính trị trên mười lăm năm.
Chà, con mèo bụng cam lưng trắng, bảo nó nói ngôn ngữ loài người sao được. Cái cảm giác thực kiểu động vật ấy, cái giác ngộ tâm giác ngộ tín giác ngộ thân trong chớp mắt ấy, thật đẹp, thật phù du. Chỉ cần bước ra khỏi tòa nhà phòng tập này, con phố này, rẽ ngoặt ở góc phố là một tiệm chuyên bán cà phê, hương cà phê cuồn cuộn ập tới, trong nháy mắt che lấp đi chồi tâm phù du, cái gì cái gì cũng bị cuốn sạch không còn nhớ được một câu nào. Có lẽ cảm giác còn lại vẫn còn đó, cảm giác nguy hiểm, cảm giác sốt ruột. Vậy bạn hỏi cô tại sao lại nguy hiểm? Bởi vì, bởi vì có người đã giết Kennedy. Thế tại sao lại sốt ruột bạn lại hỏi? Bởi vì cái này ừm, hình như nhưng sau đó kết quả nên rất sốt ruột nhưng rốt cuộc tại sao sốt ruột nhỉ? Ôi chao không biết nữa.
Lúc đó, sếp lòng dũng cảm anh hùng, không, sếp hạt hòa tan, hòa tan trong chú ngữ của pháp sư mà trở thành người cúng dường hộ pháp.
Chúng tôi đều trở thành người cúng dường.
Sau một trận mưa cuối thu trời trở lạnh, vợ sếp nhờ hàng xóm tiện đường gửi gấp bằng tốt nghiệp, chứng minh thư, con dấu của sếp, tôi mang theo nó cùng một bảng kiểm tra nộp phí 870 đồng đến "Khảo thí viện", quả nhiên nằm ở góc hẻo lánh, khu văn giáo nhiều cây nhiều bóng mát, bước vào khoa thứ nhất của Ty Kiểm tra, vắng vẻ không bóng người chỉ có hai người, tôi và một người khác, đúng vậy người kia, phiên bản bản địa của hiệp đạo Robin Hood, nghĩa tặc Liệu Thiêm Đinh. Người này nhiều năm giảng chuyện Liệu Thiêm Đinh trên đài phát thanh ngầm, lấy chuyện xưa mỉa mai chuyện nay sở hữu đông đảo thính giả cuồng nhiệt nên chuyển lên sân khấu tự biên tự diễn Liệu Thiêm Đinh, vượt giới vẫn gây chấn động. Ty Kiểm tra đeo mặt nạ chính thức bảo bằng tốt nghiệp có vấn đề, giọng điệu khách sáo, quá khách sáo, gần như nghe được tiếng vài bong bóng cười vỡ tan, suy cho cùng, nghĩa tặc thì cần bằng tốt nghiệp làm gì cơ chứ. Sau khi nghĩa tặc uy nghiêm rời đi, người đại diện là tôi đưa chứng minh thư của sếp vào, ủa, cũng có vấn đề? Bằng tốt nghiệp tạm thời, không tính, phải là bằng chính thức hoặc do nhà trường cấp chứng nhận. Người cúng dường cả đời không dùng đến bằng tốt nghiệp, vì tên tuổi đem đi treo "Dân biểu" không phân khu cho đảng thứ ba, vội điện cho trường cũ tìm trong hồ sơ tấm bằng tốt nghiệp chính thức hai mươi năm trước không đến đổi, chuyển phát nhanh gửi tới, trên đó dán tấm ảnh đen trắng hai inch của sếp hai mươi năm trước khiến tôi loạng choạng ngã nhào, hóa ra người là sẽ già đi, tôi cứ tưởng mình đã già lắm rồi, nhưng vẫn còn có thể già hơn! Tôi bị dọa mang nó vào "Khảo thí viện" lần thứ hai, nơi cả đời không thể đến vậy mà cũng đến lần thứ hai, lấy được giấy kiểm tra là có thể xin mẫu đơn "Dân biểu" không phân khu mang đi làm hòm phiếu treo.
Trước khi kết thúc đăng ký, vợ sếp lại nhờ công ty du lịch mang tấm phim chụp ảnh chân dung đặt ở đó đi rửa gấp một tá gửi đến trụ sở đảng thứ ba để đăng ký. Lúc đó sếp đang ở chùa Tướng quân Phúc Châu quay cảnh cắt bím tóc, hơn trăm bím tóc buộc vào bộ râu giả của người bạn thân từ phương Bắc điều đến, một cảnh hai đúp, cắt mất năm mươi vạn Đài tệ. Thế là đảng thứ ba treo xong hòm phiếu, mười chín "Dân biểu" khu vực toàn đảo, tiền đặt cọc mỗi người mười hai vạn đều do đảng trả, đại pháp sư đảng trưởng không sai đảng trưởng nên chịu trách nhiệm một trăm vạn. Ngô Hộ Pháp luật sư danh tiếng nên tiền nhiều hơn cũng chịu trách nhiệm một trăm vạn. "Dân biểu" không phân khu đề cử ba người, người thứ nhất Dương Hộ Pháp, là nghị viên thành phố kỳ cựu cầm súng đầu quân. Người thứ hai, sếp. Người thứ ba, người thứ ba, em gái tôi.
Dương Hộ Pháp chủ trì cuộc họp ra quyết định, pháp sư vắng mặt ở ngoài gây quỹ, và quay lại khu vực bầu cử của mình tiếp tục hành trình như tằm ăn lá, từng trạm từng trạm kiên nhẫn giảng giải pháp luật, đi khắp cái quê hương giang hồ sản sinh ra anh cả đàn em. Cuộc họp quyết định thông qua ba người làm "Dân biểu" không phân khu, tiền đặt cọc mười lăm vạn, Dương Hộ Pháp giải thích tiền đặt cọc của em gái và sếp do đảng trả, thật sự, Dương Hộ Pháp nói, đã quá ủy khuất các bạn rồi. Pháp sư bôn ba trên đường gió bụi, xa xa biết sếp đến treo hòm phiếu dám có bóng dáng? Đợi đến khi công bố lên báo mới tin là thật vẫn nói, là thật sao?
Lúc đó mỹ thiếu nữ quốc dân gọi điện thoại đến, xin lỗi vì lỡ lời, vợ sếp, chà một khía cạnh nào đó cũng là một con mèo bụng cam lưng trắng khác, vợ sếp gọi điện tới, đau khổ hỏi tôi nếu sếp đắc cử "Dân biểu" thì chẳng phải là hỏng bét sao?
"Yên tâm, trăm phần trăm không đắc cử."
"Thế mà còn bầu?"
Tôi rất dịu dàng nói với cô về ngôn ngữ mèo, sự khác biệt giữa "Dân biểu" không phân khu và "Dân biểu" khu vực quả nhiên mèo không biết. Tôi nói nếu dựa theo tỷ lệ tổng số phiếu bầu để phân bổ, lạc quan nhất, lạc quan nhất, đảng thứ ba cũng chỉ đủ để đưa vào một người không phân khu, tự nhiên đó là người đứng đầu danh sách Dương Hộ Pháp, cho nên, ngôn ngữ mèo nói: "Cho nên sếp và em gái tôi là gương mặt thương hiệu, làm quảng bá, nói trắng ra là, mượn tên dùng một chút."
"Tên tuổi có ích không?" Vợ sếp không giấu nổi cười lên.
"Chà tôi nghĩ là vô dụng."
"Đã bảo mà, đều là một lũ nghèo rớt mồng tơi."
Sếp hạt hòa tan đồng thời fax từ Phúc Châu cho kép lão mặt lạnh, nhờ giúp quay quảng cáo, lúc đó đảo lần đầu tiên mở cửa quảng cáo chính đảng trên truyền hình. Kép lão mặt lạnh nhanh chóng trở thành người cúng dường, tình bạn nam giới, lời nói của anh ta ngầu cực, nói cái này là giúp đỡ gì, chẳng qua là tận tâm vì ý tưởng mình cũng đồng tình, trách nhiệm công dân chỉ có thế thôi. Sếp không nói lời cảm ơn đang quay cảnh phá hủy máy bay, thời kỳ Đài Loan quang phục có cư dân phố Binh Giang kéo phế liệu máy bay đã tưới axit ra đập, nhôm ra nhôm, sắt ra sắt, bán cho thương nhân đồ cổ, máy bay đạo cụ dựng giống chuồn chuồn khổng lồ thời tiền sử nên đành quay từ xa, trong cỏ hoang máy bay nhỏ xíu, người càng nhỏ đến mức không thấy đâu. Kép lão mặt lạnh truyền đạt lại lời sếp cho em gái tôi, còn chồng của em gái, dù gọi anh ta là người kết hôn giả hay nhà văn kỳ nhông, anh ta và em gái cùng chịu trách nhiệm văn án quảng cáo nên mới quen biết kép lão mặt lạnh. Kép lão mặt lạnh nói về lời fax của sếp, hôm nay quay cảnh sân bay, rất tuyệt, trong nắng phản chiếu độ tương phản rất lớn, rất đã.
Sếp từ Phúc Châu trở về, đổi cho tôi một bó lược sừng trâu, cái có cán cái không cán, màu gốc màu đen, nói là rẻ quá không mua thì có lỗi với lược, ai ngờ sau đó gặp loại rẻ hơn, lại rẻ hơn nữa, kết quả thành ra một bó lược thế này, xin lỗi nhờ tôi tìm nữ quyến trong nhà và bạn bè như dây khoai lang lan rộng giúp tiêu thụ hộ một chút. Tôi vội vã đổi đi một xấp cắt báo dày như bệnh nhân mắc chứng lo âu thông tin, truyền chứng này sang sếp, không may thay, nếu chỉ nhìn tin tức cắt báo sẽ tưởng hòn đảo đã bùng nổ nội chiến sắc tộc. Lúc đó tôi lê dép ba phút ra đầu ngõ tiểu học đón học sinh lớp một, nhìn thấy hòn đảo bất ổn, trên đường về ngắn ngủi cũng không dám để học sinh lớp một đi một mình, đi qua phòng bảo vệ cổng trường tôi nghe tiếng tivi bên trong, một phen hoảng sợ, suýt ngã.
Là sếp.
Mười mấy giây, sếp xuất hiện trên màn hình tin tức buổi trưa, tay cầm loa phóng thanh nói chuyện, đầu quấn khăn vàng, trên ngực vắt chéo băng vải đỏ chữ mực "xxx", thế này cũng coi như giúp "xxx" phơi sáng mười mấy giây?
Ngày bốc thăm "Dân biểu", sáng sớm sếp được triệu tập đến trước cửa Trung Sơn Đường, làm gì? Hộ tống. Không, lúc đó chưa có chữ "hộ tống", đều nói là tạo thế. "xxx" vốn nổi danh với việc phát biểu chính kiến trên thùng xà phòng, người phát ngôn của thị dân, đội ngũ đội áo vàng của ông ta từ đầu đến cuối chỉ đuổi theo con bò vàng số một mà đánh, ý tôi là, tôi không dưới một lần nhìn thấy xe tải nhỏ của đội áo vàng như đuôi theo xe sang của bò vàng, chạy đến đâu giám sát đến đó, suốt dọc đường bật loa phóng thanh như ca như vè mà chửi, chửi đến mức bò vàng thất cử. Ngày bốc thăm, sếp đứng sân khấu cho đội áo vàng, đứng trên một chiếc thùng xà phòng có thể xách đi xách lại phát biểu cảm tưởng ủng hộ. Lời nói của anh ta chiếm lấy số giây dừng lại của ống kính, nhiều hơn cả đoàn tạo thế đóng vai Bao Công mặt trắng mặt đen và tùy tùng Vương Triều Mã Hán, nhiều hơn đại gia chứng khoán với trang phục đặc trưng, áo Đường trang hở ngực phong thái danh sĩ nhưng cũng rơi vào cảnh phải đến bốc thăm? Thậm chí số giây nhiều hơn, không sai, nhiều hơn cả vị quản lý tài chính vừa vì thuế tăng giá đất mà xôn xao bị lão đại Moses (tài phiệt kiện cáo), và đảng Joshua (tế lên chú ngữ sắc tộc người ngoại tỉnh cướp đất người bản tỉnh), hai bên liên thủ tiêu diệt nên mới phải "lên núi làm cướp" ra chọn "Dân biểu", sự việc nóng hổi, thị dân nhìn theo bóng người dân thường bốc thăm rời đi không khỏi đầy nước mắt nghẹn ngào gọi một tiếng, Vương tiên sinh, cố lên.
Tôi chấn động vì số giây của sếp nhiều hơn Vương tiên sinh. Và ngay trong vài giây nhiều hơn này, sớm sinh tối tử. Sếp vì vượt giới lần này nên cái tên trông vừa vụng về vừa mới lạ, tôi dường như thấy một sản phẩm mới theo mùa ra mắt, dán nhãn, new arrival, trong vài giây, cái tên này đã được tiêu thụ hết. Giống như Vương tiên sinh vừa bị tiêu thụ không lâu trước đó, trong chớp mắt, sếp đã bị nhấn chìm trong đoàn tạo thế đột nhiên trôi tới hàng loạt trẻ nhỏ cầm bóng bay trông như nòng nọc, đoàn này thuộc về một người tên không gọi ra được nhưng thấy băng vải vắt chéo tên là Lâm Thu Thổ.
Ai nói, cái chết khiến mọi thứ bình đẳng. Sai rồi, không phải cái chết, là sự tạp kỹ hóa. Là sự tạp kỹ hóa khiến kẻ ngu, kẻ trí, người hiền, kẻ xấu và rác rưởi, tất cả, bình đẳng.
Mặc dù tuyệt đối không ngây thơ, tôi vẫn bị cú sốc này đánh trúng, mãi đến khi tiếng kêu của con cừu non đánh thức tôi. Là học sinh lớp một, dùng sừng, tất nhiên rồi là dùng đầu, chạm nhẹ vào bụng tôi tỏ ý yêu thương. Học sinh lớp một hôm nay quyết định làm một con cừu, hai tay nắm đấm đặt trước ngực, tư thế nắm tay truyền đạt chính xác nó không giống động vật móng đơn, nó là động vật móng guốc chẵn, lạch cạch lạch cạch theo chủ nhân đi bộ về nhà. Gặp con cừu non đang cười, nó tiến lên ngửi chạm vào nụ hoa tỏ ý đang ăn cỏ, chủ nhân kiên nhẫn đợi, ăn no chưa chủ nhân hỏi? Con cừu non đáp lại bằng tiếng "be be" thỏa mãn và vui vẻ.
Người La Mã nói, rời khỏi châu Phi giống như tái sinh. Tôi nói, rời khỏi Nam Đảo giống như hoang dã. Cuối thế kỷ đó, chúng tôi một chiếc xe chín chỗ, chạy trên vùng hoang dã.
Trên xe tôi và em gái, sếp hạt hòa tan, người lái xe A Mao, có phải Hồ A Mao không? Tài xế yêu nước Hồ A Mao lái cả xe tải lính Nhật xuống sông Hoàng Phố trong sách giáo khoa tiểu học? Tuy không trúng, cũng không xa lắm. Tôi từ túi công quỹ lấy ra năm ngàn đồng bỏ vào phong bì nhét cho A Mao coi như tiền xăng xe, A Mao lập tức sầm mặt dọa: "Chúng ta là bạn bè mà? Anh coi tôi là bạn thì tiền này không thể lấy."
Thôi được, ngầu. Ngầu thứ hai.
Ngầu nhất, người bạn cũ Ngọc Tỉnh. Người bạn cũ không viết thư không gọi điện không liên lạc, chỉ mùa hè nào cũng gửi thùng xoài Ngọc Tỉnh, lúc đó lại đột ngột gọi điện, tôi hét lên câm nín, đã xảy ra chuyện gì? Bạn cũ hỏi tôi số tài khoản muốn chuyển sáu vạn biết chúng tôi đang chọn "Dân biểu". Tôi giải thích cũng không phải chọn "Dân biểu" mà là đảng thứ ba —
Bạn cũ thẳng thắn nói: "Tôi không quan tâm đảng thứ ba nào, tôi chỉ công nhận anh, đây là cho anh tiêu đấy."
Đã vậy, không mè nheo, không từ chối, tôi nhận lời cảm ơn, hoàn thành một cú khoe khoang trên cao với nhau, xem kìa, giống lời quảng cáo Sprite làm sao, "Sprite phong tình vạn loại, vì bạn hành động theo bản sắc".
Sáu vạn coi như công quỹ, còn một phóng viên chuyên chạy công đoàn và các nhóm yếu thế tình nguyện theo cùng, năm người chúng tôi đi bộ trong hoang dã.
Chúng tôi băng qua, đúng vậy chúng tôi băng qua dòng sông Trọc Thủy mà lúc đó ai cũng bảo người ngoại tỉnh đừng hòng băng qua. Vô tình ợ một cái, mùi rau húng quế là buổi trưa từ trạm thu phí Tam Nghĩa chuyển xuống tìm thấy tiệm nhỏ trên phố ăn bữa cơm khách gia, trứng xào thì là và rau húng quế, rau húng quế đổi tên thành húng tây lập tức biến thành món Địa Trung Hải thời thượng. Chúng tôi lái xe thẳng vào trụ sở Bắc Cảng, một đám nữ quyến đang gấp giấy, trong nắng đông tây chiếu, thời gian lờ mờ quay ngược ba mươi năm đang làm công nghiệp gia đình? Đang gấp tờ rơi tuyên truyền, mới gửi tới vẫn còn mùi mực in. Giới thiệu là mẹ của pháp sư, chị dâu, chị dâu ba, chị cả của pháp sư, cùng thế hệ sau không đi học chiều thứ Bảy nên hệ phả không kịp liệt kê đều động viên đến gấp giấy. Tổng thư ký anh cả pháp sư, pha trà mời thuốc. Anh cả pháp sư có cái trán cao nhô ra giống trán ông thọ Nam Cực Tiên Ông, khi vô tình đứng cùng anh ba anh tư, ba cái đầu ông thọ, làm nổi bật dấu hiệu gia tộc. Thế là anh cả pháp sư dẫn đội đi từng nơi hội hỗ trợ, đều nói người đọc sách từ Đài Bắc đến, như chào đón một xe văn khúc tinh hạ phàm. Hội hỗ trợ nằm cạnh phố náo nhiệt đều do người cúng dường cho mượn địa điểm, tường dán bảng danh sách quyên góp, tên đó quyên góp không ngoài trăm đồng ngàn đồng, trà vài cân, nước ngọt vài thùng, rượu vài tá, pháo hoa pháo ong vài bó. Hội hỗ trợ cung cấp vô hạn súp đậu đỏ nóng bốc khói, chè trôi nước đỏ trắng, thuốc lá Trường Thọ xé từng bao, bát xốp và cốc giấy xếp chồng như núi tuyết, hoặc gọi cơm hộp, hoặc xào mì gạo, chốc chốc lại quét một lượt vỏ hạt dưa hạt lạc vương vãi khắp nơi kêu lạo xạo. Tivi phát sóng chương trình Trư Ca Lượng (Zhu Geliang) hai mươi tư giờ treo cao, dưới đó mãi mãi dính chặt đám người cười khờ khạo. Một con cá sấu bò sát đất như chó, xin lỗi, một con chó béo giống cá sấu, hạnh phúc tuần tra. Sếp hạt hòa tan lập tức hòa tan vào môi trường, tiếng Phúc Kiến của anh ta trôi chảy không chỉ giọng miền Nam mà chắc chắn là hiệu ứng cộng hưởng từ tính, phóng mắt nhìn, đã cộng hưởng đến một vòng anh em lớn nhỏ đang trao danh thiếp cho nhau, không, trao trầu và cốc nhổ nước, thế là vừa mở miệng đều đầy miệng đỏ rực như liên minh ma cà rồng rất thân thiết tụ tập lại.
Nhưng đôi khi xe tuyên truyền cũng mệt, tắt loa phóng thanh mọi người chợp mắt. Luôn chợp mắt, chìm chìm chìm chìm như đêm vĩnh cửu, nhưng có lẽ chỉ vài phút, vài giây. Giữa vô vàn giấc chợp mắt đó phù du trôi qua một tòa thành KTV sừng sững trên đường chân trời, tháp đèn neon khổng lồ chiếu sáng xung quanh hoang lương như mặt trăng cho nên thành đó thoáng chốc như thành phố trống rỗng, hoặc một trạm vũ trụ bỏ hoang? Hoặc trôi qua một chuỗi lửa đá Garnet vàng, đó là đèn trên trạm thu phí cao tốc ở chân trời? Hoặc bay vút qua từng nhà từng nhà câu tôm, ánh sáng cam rực rỡ đổ xuống. Bay vút qua bể cá huỳnh quang âm u? Ờ, quầy bán trầu. Hoặc chỉ là màu đen, màu đen đứng yên không nhúc nhích, chỉ khi đèn trước xe có ánh sáng lung lay tiến tới mới tỉnh ra là đang trên xe. Đáng thương thay hai hòm phiếu, sếp và em gái tôi, một người chợp mắt một người tỉnh táo, sếp chợp mắt vào giấc ngủ say quả nhiên giống như một hòm phiếu nghiêng ngả đổ trong xe. Lúc đó thật thất vọng. Tôi nhìn thấy như hai cái đèn bắt muỗi, nỗ lực phát ra ánh sáng huỳnh quang xanh lam cả đêm giờ cũng hết điện rồi.
Nhiều năm trước khi tôi còn trẻ đêm nhận được điện thoại nói có tàu cá ra khơi bắt một mẻ mực ống quá cảnh, vội nhờ bạn thân thời thiếu niên lái xe bay tới Bát Đẩu lên tàu, chúng tôi cầm một cái lưới nhỏ phục kích ở góc tàu điên cuồng vui sướng nhìn mực ống vạn đầu chụm lại vì đèn chiếu. Còn bây giờ, chúng tôi một xe hai hòm phiếu như tàu đánh cá ném vào sóng, từ Bắc đến Nam, từ Nam về Bắc, ba đêm rạng sáng lái vào thành phố Đài Trung từng tòa từng tòa thi nhau xây dựng phong cách dị quốc giật gân, khiến tôi ngỡ ngàng cứ tưởng đang lái từ sa mạc vào thành phố cờ bạc Las Vegas.
Chúng tôi mượn danh nghĩa tòa soạn của phóng viên theo cùng đặt được khách sạn ưu đãi sáu phần, hôm sau ở cổng tiểu học Bắc Đồn nơi người qua lại giúp hòm phiếu họ Lý Đài Trung bắt cá, ờ xin lỗi, giúp diễn thuyết. Buổi trưa đến nhà em gái ăn súp bột mì ăn cạn sạch đáy nồi, bụng no hoảng hốt, nhìn con muỗi Đài Trung khổng lồ nhưng không cắn người bay lượn trên đầu chúng tôi như động cơ cũ. Tài xế A Mao thật lợi hại, trẻ con cứ đến tay anh ta là không khóc nữa, sếp cũng biết bế trẻ con, bế bế trẻ sơ sinh cũng ngủ rồi. Rón rén rón rén đừng làm trẻ sơ sinh thức giấc, chuyển lên xe ba thùng bưởi trắng hai thùng khế buồm vải trắng, em gái được công nhận là người chọn trái cây giỏi nhất đã mua sẵn sản phẩm tốt nhất, bao gồm một túi ngô nếp tím một nồi sương sáo đặc dính. Chúng tôi lái thẳng đến đền Trấn An Tân Trúc giúp hòm phiếu họ Tào diễn thuyết, trên sân khấu dưới sân khấu cách một con đường thi thoảng có xe chạy qua, cuốn lên gió xoáy, nắng tà sáng rực cũng rùng mình một cái.
Thế là đến trước đền Thành Hoàng đại bản doanh đảng Joshua diễn thuyết, đáng thương em gái không biết nói tiếng Phúc Kiến, mãi mãi lôi huyết thống khách gia mẫu hệ ra làm khiên giáp, lại hoặc lôi người bác cả từng ở đảo Xanh một năm rưỡi vì tham gia đội bóng chuyền câu lạc bộ đọc sách thời trung học Tân Trúc ra làm mũ bảo hiểm, nhìn tình hình cũng tiết lộ xuất thân người kết hôn giả của chồng em gái đến từ thánh địa ngoài đảng, Nghi Lan! Thật may mắn có ba lá bùa hộ mệnh này nên mới có thể đứng vững trên sân khấu ít nhất nói xong câu chuyện.
Thế là nghe tin Hổ Vĩ, chà Hổ Vĩ lại tồn tại làng quân đội không quân? Liền đi phát tờ rơi. Qua cầu, cây cầu đó qua đi lại giống như ngoài ải, hoang vu cát đá là có một ngôi làng và cổng làng cắm hai lá cờ pháp sư nhìn xa xa, lẻ loi cành, giống như Tô Vũ chăn cừu bên biển Bắc. Tàu đánh cá vội vã tiến gần như gặp người quen cũ. Người quen cũ xây thành chung cư bê tông liên thông, không còn là làng, là tòa, tòa chung cư quân đội. Chúng tôi chia nhau đi phát tờ rơi, gõ cửa nhẹ nếu mở, nở nụ cười và chú ngữ. Chỉ một phần năm cửa ngõ có người đáp ứng, thời gian tan làm, đã ngửi thấy mùi thịt kho tàu thơm phức, già trẻ gái trai, "Uy quyền đế vương đối với ta có liên quan gì" sự xa xôi và mờ mịt. Chúng tôi thất vọng tàu đánh cá là kẻ xâm nhập.
Mặt trời rực rỡ, hai mươi hai hòm phiếu trôi dạt trên đảo này.
Đời này chưa từng quen, nhưng chỉ cần đóng cái bảng, treo cờ hiệu "Đệ Tam Đảng" lên là quen ngay, hơn nữa còn là những đồng chí "thùng phiếu" rất dễ nhận biết đấy.
Những đồng chí "thùng phiếu" nơi biển vách đá xa xăm ấy, nơi ngọn núi phía sau xa tít tắp mà vị Pháp sư đã hứa chắc chắn sẽ xuất hiện, bèn do vợ chồng Lam Hộ pháp lái xe Audi bảy tiếng đồng hồ tới tụng một đoạn dài các câu chú về giá nhà hợp lý và không gian sinh tồn, rồi lại do Hoàng Hộ pháp đáp máy bay tới tụng bài diễn văn về chế độ an sinh xã hội. Tiếp sức rồi lại tiếp sức, chống đỡ đến phút cuối cùng khi xác định chắc chắn Pháp sư không thể đến được, bèn giả danh văn thư của Pháp sư để ông chủ lên đài đọc lời xin lỗi. Để xoa dịu đám "cá" đang ngóng cổ chờ đợi, ông chủ hát liền bốn bài tiếng Mân Nam coi như bồi thường, hay là trừ nợ? Đáng thương thay, ông chủ vốn sợ đi máy bay nội địa nên chọn đi tàu hỏa mất sáu tiếng, hơn nữa ông chủ thuộc chòm sao hệ Hỏa, chòm sao sơ sinh luôn "xông xông xông" này vốn sợ nhất là ngồi lâu một chỗ không thể cử động, cho nên từng kinh hãi nói rằng, nếu nhốt ông vào một không gian khép kín rồi xịt một chút nước hoa, thì chắc chắn chẳng cần dùng hình, cái gì cũng sẽ khai ra hết. Sáu tiếng đường sắt khiến cơn ác mộng thành hiện thực, ông chủ gào thét đủ loại kinh, từ ba chữ, một chữ đến năm chữ, lại còn bứt đứt vô số sợi tóc, giận đến mức khó hiểu vô cùng, đã treo biển "thùng phiếu" thì cứ yên phận làm một cái "thùng phiếu" đi, nói nhiều như vậy có ích gì? Có ích thì chặt đầu tôi xuống cho các người đá làm bóng đấy. Có lúc ông gào thét đòi ngồi làm ghế.
Đáng thương thay, khi đến hiện trường hừng hực lửa, ông chủ "hạt hòa tan" đầy định mệnh liền hòa tan vào hiện trường, các câu chú tiếng Mân Nam nói càng lúc càng trôi chảy, tụng về chế độ hưu trí nông dân. Lại hòa tan vào Nhà tưởng niệm Tôn Trung Sơn, vì cuộc vận động tranh cử mười ngàn người (lên đồng) cuối cùng trước ngày bầu cử của nhóm áo vàng mà hát vang hai ca khúc thương hiệu, "Cảng Đô Dạ Vũ", "Mẹ ơi xin hãy bảo trọng". Bài sau kể về đứa trẻ thị trấn đến đại đô thị làm thuê, rơi lệ nhớ mẹ nhưng giai điệu lại rất hân hoan, phải rồi, cái thời đại dây chuyền sản xuất sáng sủa, chỉnh tề, nam đảo cất cánh ấy, vậy mà lại khiến thời đại nghèo mới cuối thế kỷ hoài niệm sao? Không, là thoái hóa. Ông chủ đáp lại lời mời của tiếng vỗ tay, tiếng huýt sáo mà hát thêm một bài mới, bản nhạc Blues linh hồn phiên bản bản đảo "Chốn lặng lẽ", cái luồng khí giang hồ ùa ra, đối với những tiểu thị dân mà nói, có chút quá phóng đãng. Chuyển sang gã nhạc rock nổi loạn năm xưa nay trông thật từ bi hỷ xả ngân lên bài "Khúc tình ca 1990" của chính mình, cuối cùng kết thúc bằng việc nghệ sĩ đầu trọc dẫn dắt cả trên đài dưới sân khấu hòa làm một, cùng hát vang bài ca đậm chất tiểu thị dân (hơi khác với giọng Đô trưởng của giai cấp trung lưu), "Tiêu sái đi một vòng".
A, khi ấy, súng đen vang lên liên hồi, tin trúng đạn bay về tới tấp.
Trong số các đồng chí "thùng phiếu" có một người giàu khả năng huy động là A Nam vóc dáng nhỏ bé, anh trai hắn là lưu manh A Hùng dẫn theo một đám tay sai, làm việc quả nhiên ngăn nắp, khá là trụ cột xã hội chứ không phải kiểu sinh viên đơn thuần hay thành phần cá biệt. Đội ngũ an ninh (vệ sĩ) của hắn là cảnh sát A Quốc, vóc dáng cao lớn, đồng nghiệp của anh ta đều là cảnh sát ở dưới đài, vừa duy trì trật tự vừa bảo kê. Hai bên anh trai và vệ sĩ, cùng nương tựa vào nhau trong bài ca bi tráng của ông chủ, tan cuộc rồi mà vẫn không giải tán, bày ra tám nồi lẩu thịt dê tại trụ sở. Trụ sở này vốn là nhà hàng trong kế hoạch của A Nam, thợ mộc làm được ba phần thì dừng lại, vẫn đầy mùi nguyên vật liệu, tiền thì ném sạch sành sanh. Một dự án đầu tư rủi ro lớn, chọn dựa hơi danh hiệu Pháp sư có lẽ vẫn hơn là làm đơn độc, mười ngày trước đã đóng bảng treo cờ khai trương. Một người số lẻ cô đơn đồng tình với pháp của Pháp sư cũng là sĩ quan tại ngũ tại sân bay đi ngang qua, không ngờ đụng phải số lẻ này, mừng rỡ chạy vào muốn cộng thêm để thành số chẵn, thế là trở thành người làm văn tuyên cho A Nam. Sĩ quan số lẻ cải tiến công nghệ quân đội của mình, dựng lên một bức tường màn hình điện tử sừng sững tại Quảng trường Dân chủ, có thể đồng bộ chiếu hình ảnh và lời giảng của Pháp sư. Mặc dù kết quả là Pháp sư "bùng kèo", thay vào đó là ông chủ vừa nói vừa hát trông như tạp kỹ lại vừa quê mùa, đáng thương thay, lại càng hợp khẩu vị. Quây quần bên lẩu thịt dê, mùi thịt nồng nàn xộc vào mặt, kẻ ngồi xổm, người ngồi ghế, người đứng, như đống lửa dã chiến, những đồng chí chớp nhoáng, giống như trong giọng hát lộng lẫy của vở "Ngọc Đường Xuân" thúc giục năm tháng già nua mà nghe này, "Ta và người là vợ chồng chớp nhoáng thì có tình nghĩa gì", chúng ta cạn ly đến sáng.
Tôi đi trên đường thì nhận được một tờ truyền đơn từ trên trời rải xuống như đám mây: "Làm ruộng xấu mong vụ sau, lấy nhầm chồng khổ cả đời, bầu cho (cờ đảng Giô-suê) thì có hy vọng, bầu cho (huy hiệu đảng Lão Đại) thì con cháu thê thảm! Diễn giả: Đoàn vận động tranh cử 'Trung Ương', đoàn diễn thuyết hải ngoại, chuyên gia học giả toàn lực hỗ trợ diễn thuyết."
Lúc đó tiếng than vang khắp chốn, cầu ông này bà nọ cứu lấy một phiếu cho người này người kia. Khổ nhục kế tự bắn một phát vào đùi mình lên hẳn tiêu đề trang bốn cũng chẳng sao. Bỗng một buổi sáng, nửa trang báo sạch sẽ sáng bừng hiện ra trước mắt, tông màu bụi bặm của thời gian, ảnh chân dung đeo kính mắt gọng tròn kiểu cổ điển, ứng cử viên nào mà nho nhã thế, a, Hồ Thích ư? Giật cả mình. Quảng cáo phẳng của Đệ Tam Đảng, đây là chuyện tốt do con "thằn lằn viết lách" làm ra, viện dẫn "Chủ trương chính trị của chúng ta" của đám nhóc Hồ, Thái đầu thế kỷ, mấy hàng chữ, trời ạ bảy mươi năm trôi qua những chủ trương này vẫn còn áp dụng được, hoàn toàn áp dụng được, chỉ có hơn chứ không kém? Quảng cáo có ý định kéo giãn không gian thời gian để thở một chút, thế nhưng liếc nhìn thoáng qua, giọng nói trong trẻo, Đệ Tam Đảng tự sướng đấy à? Không sai, ta tự hát ca ta tự giải khuây, một sự dị dạng, thay cho tạp kỹ hoang dã thêm một nét hậu hiện đại.
Xem kìa, Pháp sư ung dung tự tại với nhịp điệu của riêng mình, gọi đó là giảng pháp? Gọi đó là khai sáng? Quét sạch một lượt vùng đất hương thân, dệt lưới chặt chẽ không bỏ sót một kẽ hở nào, trước bầu cử lại lên đồng quét thêm lần nữa. Trước miếu Đại Đạo Trình, khi Pháp sư đến thì bắn pháo hoa, pháo thăng thiên, Pháp sư cùng vợ vào miếu bái lạy trước, rồi mới ra sân khấu. Sân khấu đó đã được các lộ hộ pháp và người cúng dường dùng đủ mọi chiêu trò làm cho nóng bừng bừng chỉ đợi Pháp sư xuất hiện, bao gồm cả Long Phát Đường từ phương nam xa xôi tự tổ chức đội kèn trống thanh la não bạt, mỗi lần đều múa một màn rồng lân để mở đường cho Pháp sư. Đường này thu nhận những đồng bào bị tổn thương trí tuệ hoặc tinh thần, phần lớn là do gia đình chăm sóc lâu năm không gánh nổi nữa nên đưa vào đường coi như xuất gia. Tiền quyên góp và tiền hương khói, đồng bào xuất gia nuôi gà sản xuất trứng, trồng rau tự cung tự cấp, hoặc gọi là liệu pháp dân gian cũng có người được chữa lành mà trở về gia đình. Đường khá chiếm diện tích, sản lượng trứng đủ để cung ứng trên thị trường, tôi từng ăn cơm hộp trong buổi tiệc gây quỹ, quả trứng kho trong đó chính là nó, nhưng cũng chỉ là một chút, hổ thẹn thay cái một chút ấy, phải dùng lý trí nói với cảm tính rằng, ăn quả trứng này tuyệt đối không có vấn đề gì, chẳng lẽ còn biến thành đần độn hay sao? Cho nên, cho nên có hệ thống xã hội thấy đường này khó phân loại, vừa không thể xếp vào hệ thống y tế vừa không có cách quản lý, thì cứ coi là xây dựng trái phép mà dỡ bỏ thì có sao đâu. Giống như ông Giô-suê khi còn làm thị trưởng, ỷ vào thế lực của giai cấp trung lưu đông đảo để xây dựng thành phố hào nhoáng, chính đáng nhất chính là tiêu diệt những thứ mà số đông cho là rác rưởi, sắt vụn của thành phố, dù sao phiếu bầu của họ cũng ít ỏi đáng thương, hãy nhìn cách Giô-suê đối xử với người bị giải tỏa và công xướng mà xem. Cho nên đường chủ trình bày khắp nơi không có kết quả, trình đến Pháp sư đây cuối cùng mới được hoãn dỡ bỏ, xem xét lại, và cuối cùng còn thúc đẩy thành công Luật Sức khỏe Tâm thần. "Báo đáp ơn một bữa cơm", lời ngoại giao của đường chủ thật đẹp, bèn điều một chiếc xe tải đoàn múa rồng múa lân tham gia vận động tranh cử. Thế là ngồi đầy một xe tải các đồng bào xuất gia, cùng với chiếc thuyền đánh cá do A Mao lái, trăm năm tu được (cùng đi chung thuyền, mười kiếp tu mới được cùng gối chăn), chúng ta cùng vượt qua một đoạn đường tỉnh lộ đen tối mịt mù của huyện nông nghiệp.
Xem kìa, vị Pháp sư du học Đức, không chửi Lão Đại Môi-se, không nguyền rủa Giô-suê, ta tự hát cao giọng ngâm một đoạn "Faust", bằng tiếng Đức, bằng tiếng Mân Nam, kể lể rành mạch rằng có một người vĩ đại tên là Goethe, ông đã mở ra tiếng vang cho nước Đức hiện đại.
Mười chín âm lịch, cờ xí phấp phới bay, người lặng như tờ.
"Thần của Chúa vận hành trên mặt nước. Chúa nói, phải có ánh sáng, thế là có ánh sáng. Chúa thấy ánh sáng là tốt, bèn phân chia ánh sáng và bóng tối." Pháp sư tụng Sáng Thế Ký bằng tiếng Mân Nam. Trăng mười chín, vẫn tròn, vẫn to. Những mảng mây chạy qua vầng trăng tròn lớn nên trăng như đang lao đi. "Chúa gọi ánh sáng là ngày, gọi bóng tối là đêm."
Trong bóng tối nhìn lại, một, hai, năm, sáu, rất nhiều gã bặm trợn, đầu to mặt lớn như những bức tượng đá do rìu búa đẽo gọt nên, không sai, khiến người ta nhớ đến những quần thể đá khổng lồ hướng ra biển trên đảo Phục Sinh, bọn họ đứng vững ở vị trí có lợi để chặn súng ngấm. Lúc ấy tôi như thuộc làu kinh Lạy Cha, lặng lẽ niệm theo Pháp sư: "Có buổi tối, có buổi sáng, đó là ngày đầu tiên."
Chúa xem một ngày như ngàn năm.
Đây là thiên niên kỷ, đây là Sách Khải Huyền, đây là thuyết tận thế.
Từ thánh dụ thiên khải đến đếm ngược thời gian, đây là năm hai ngàn Tây lịch. Ông chủ trao đổi với tôi một cuốn sách để tham khảo, "Buổi sáng ngày tận thế", bảo rằng một vài yếu tố có thể dùng được.
Tôi đổi cho ông chủ vài trang cốt truyện kịch bản, thực ra giống một bản nhạc giản lược hơn, nó có rất nhiều khả năng, nếu diễn tấu thành hai phong cách hoàn toàn trái ngược cũng chẳng lạ gì. Tôi còn đính kèm một tập tranh Chagall, để bày tỏ một khả năng trong tưởng tượng của tôi.
Đó là thập kỷ đầu tiên của thế kỷ trước, Chagall 23 tuổi đến Paris, Paris trong ánh đèn khí gas chiếu sáng, chiếu sáng ông, chiếu sáng việc ông mang theo cái bóng khổng lồ nặng nề u ám của nước Nga không sao kéo nổi. Đó là lúc chủ nghĩa lập thể như con dao giải phẫu sau khi phân tích hình thái vật thể, khiến thời gian và không gian vốn xa cách nhau được đặt cạnh nhau, yếu tố thời gian được thêm vào, khuôn mặt nhìn thấy ba phút trước và khuôn mặt nhìn thấy ba phút sau, đồng thời tồn tại trên cùng một mặt phẳng. Phương pháp phân tích khiến ông tháo rời hiện thực, tái tổ chức hiện thực. Khiến ông trở nên nhẹ nhàng. Ông không vẽ những gì ông nhìn thấy, ông vẽ những gì ông ghi nhớ và mơ tưởng. Tôi dùng nhãn dán kẹp trang, "Tôi và làng tôi", đó là khu ổ chuột Do Thái bên kia bờ sông ở một thị trấn nhỏ của Nga hoàng trước cách mạng, cảnh vật đều thoát khỏi trọng lực mà tĩnh lặng trong sự chìm đắm, còn màu sắc thì kích động trong hồi ức. Chagall mặt nghiêng màu xanh lá, tương phản với nền màu đỏ của Chính thống giáo, bầu trời đêm xanh thẳm bình minh, đôi mắt to của con bò sữa nhìn xuống nhân gian, màu vàng là màu trên người búp bê Nga được sơn lên các nhà thờ mái vòm, nhà vàng nhà xanh dương nhà đỏ nhà xanh lá và người vắt sữa và nông dân vác lưỡi liềm cán dài trên vai và người phụ nữ chỉ đường, họ đều biến thành những ngôi sao trong màu xanh thẳm đó.
Tôi nói với ông chủ, đây là năm hai ngàn Tây lịch của Vi Kỳ trong tưởng tượng của tôi. Hồi ức và tự sự của Vi Kỳ, hồi ức về lúc cô ấy đếm ngược mười năm trước và vượt qua năm hai ngàn, có lẽ là giống bức tranh này của Chagall?
Ông chủ bèn mời hai ba người đi khảo sát bối cảnh, xuống tại ga tàu điện ngầm Viên Sơn. Phía đông là khuôn mặt của thành phố, phía tây là cái lưng của thành phố, cái lưng thật cằn cỗi. Tôi từng thấy một đôi câu đối trước chùa viết rằng, thân Phật viên mãn không có tướng quay lưng, người bốn phương đến đều đối diện. Tất nhiên vị tài phiệt đời đầu nghiện diễn kịch kiêm sứ giả hai bờ kia nói rằng, bóng lưng khi xuống đài phải xuống cho đẹp. Mà ngay tại nơi tận cùng hoàng hôn ở phía lưng thành phố sáng lên một ngôi sao, hồi lâu, hồi lâu, hóa ra là máy bay, đang nhắm thẳng về phía sân ga tàu điện ngầm của chúng tôi bay tới.
Trong chớp mắt, máy bay đã đến trước mặt, bánh xe đáp từ trên không hạ xuống, giống như thần số phận, nếu số phận có hình thể thì nó chính là hình dáng như thế này, ầm ầm nghiền qua đỉnh đầu chúng tôi——vạn niệm đều tắt ngấm.
Sau đó, tôi thở hắt ra một hơi, hoàn hồn, máy bay đã hạ cánh ở phía đông. Sân bóng đá dưới đường bay, tĩnh lặng như phế tích. Tôi và ông chủ nhìn nhau, phải rồi, buổi sáng ngày tận thế.
Sách viết rằng, thế nhưng tôi biết chắc đã từng có một đêm, thế giới do dự một chút trên bờ vực của sự thực hiện lời tiên tri, nhưng lại hướng về phía ngược lại mà đi.