“Chà, bà Warren, tôi không thấy bà có lý do gì đặc biệt để phải lo lắng cả, cũng không hiểu tại sao tôi, một người có quỹ thời gian quý báu, lại phải can thiệp vào chuyện này. Tôi thực sự còn có những việc khác cần giải quyết.” Sherlock Holmes nói vậy rồi quay lại với cuốn sổ cắt dán lớn, nơi ông đang sắp xếp và lập mục lục cho vài tài liệu mới thu thập được.
Nhưng bà chủ nhà có sự kiên trì và cả nét tinh ranh của phụ nữ. Bà đứng vững tại chỗ.
“Ông từng dàn xếp một vụ cho khách trọ của tôi năm ngoái,” bà nói - “Ông Fairdale Hobbs.”
“À, phải rồi - một chuyện đơn giản.”
“Nhưng ông ấy cứ mãi nói về chuyện đó - về lòng tốt của ông, thưa ông, và cách ông đem ánh sáng vào bóng tối. Tôi nhớ lời ông ấy khi chính tôi đang rơi vào nghi hoặc và tăm tối. Tôi biết ông có thể làm được nếu ông muốn.”
Holmes dễ mủi lòng trước những lời tán tụng, và nói cho công bằng, cũng dễ động lòng trước sự tử tế. Hai thế lực này khiến ông thở dài cam chịu, đặt cọ phết hồ xuống và đẩy ghế ra sau.
“Được rồi, được rồi, bà Warren, vậy chúng ta hãy nghe xem sao. Tôi cho rằng bà không phiền nếu tôi hút thuốc chứ? Cảm ơn, Watson - diêm đâu! Tôi hiểu, bà lo lắng vì người khách thuê mới của bà cứ ở lì trong phòng và bà không thể gặp anh ta. Ôi dào, bà Warren, nếu tôi mà là khách trọ của bà thì có khi cả mấy tuần liền bà cũng chẳng thấy mặt tôi đâu.”
“Chắc chắn là vậy, thưa ông; nhưng trường hợp này khác. Nó làm tôi hoảng sợ, ông Holmes ạ. Tôi không ngủ được vì sợ. Nghe tiếng bước chân vội vã của anh ta đi đi lại lại từ sáng sớm đến tận đêm khuya, mà không bao giờ nhìn thấy dù chỉ một thoáng bóng dáng anh ta - điều đó vượt quá sức chịu đựng của tôi. Chồng tôi cũng lo lắng chẳng kém gì tôi, nhưng ông ấy đi làm suốt ngày, còn tôi thì không được yên lấy một phút. Anh ta đang trốn tránh chuyện gì? Anh ta đã làm gì? Ngoài cô người làm ra, tôi chỉ có một mình trong nhà với anh ta, và thần kinh tôi không chịu nổi nữa rồi.”
Holmes chồm người về phía trước, đặt những ngón tay dài, gầy lên vai bà. Ông có khả năng trấn an gần như thôi miên mỗi khi muốn. Cái nhìn sợ hãi tan biến khỏi mắt bà, và những đường nét kích động trên gương mặt bà dịu lại thành vẻ thường nhật vốn có. Bà ngồi xuống chiếc ghế ông đã chỉ.
“Nếu tôi nhận vụ này thì tôi phải hiểu rõ từng chi tiết,” ông nói. “Hãy bình tĩnh suy nghĩ. Những điểm nhỏ nhặt nhất lại có thể là chi tiết cốt yếu nhất. Bà nói người đàn ông đó đến mười ngày trước và đã trả tiền phòng kèm ăn cho hai tuần?”
“Anh ta hỏi giá của tôi, thưa ông. Tôi nói năm mươi shilling một tuần. Có một phòng khách và phòng ngủ nhỏ, đầy đủ tiện nghi, ở trên tầng cao nhất của ngôi nhà.”
“Rồi sao?”
“Anh ta nói, ‘Tôi sẽ trả bà năm bảng một tuần nếu tôi được ở theo điều kiện của tôi.’ Tôi là người phụ nữ nghèo, thưa ông, ông Warren thì kiếm chẳng được bao nhiêu, và số tiền đó rất có ý nghĩa với tôi. Anh ta rút ra một tờ mười bảng và đưa cho tôi ngay lúc đó. ‘Bà có thể nhận số tiền tương tự mỗi hai tuần trong một thời gian dài nếu bà giữ đúng điều kiện,’ anh ta nói. ‘Nếu không, tôi sẽ không làm việc với bà nữa.’”
“Các điều kiện đó là gì?”
“Vâng, thưa ông, đó là anh ta phải có chìa khóa nhà. Chuyện đó thì ổn. Khách trọ thường vẫn có chìa khóa. Và điều nữa, anh ta phải được để hoàn toàn một mình, không bao giờ, dưới bất kỳ lý do nào, được làm phiền.”
“Chắc chắn không có gì lạ lùng trong chuyện đó chứ?”
“Trong lẽ thường thì không, thưa ông. Nhưng chuyện này thì vượt quá lẽ thường. Anh ta đã ở đó mười ngày, và cả ông Warren, tôi, hay cô người làm đều chưa một lần nhìn thấy mặt anh ta. Chúng tôi có thể nghe thấy tiếng bước chân vội vã của anh ta đi đi lại lại, đi đi lại lại, đêm, sáng, trưa; nhưng trừ đêm đầu tiên đó, anh ta chưa từng một lần ra khỏi nhà.”
“Ồ, đêm đầu tiên anh ta có ra ngoài, phải không?”
“Vâng, thưa ông, và trở về rất muộn - sau khi chúng tôi đều đã đi ngủ. Sau khi thuê phòng, anh ta nói với tôi là sẽ làm vậy và yêu cầu tôi đừng cài cửa. Tôi nghe tiếng anh ta bước lên cầu thang sau nửa đêm.”
“Còn các bữa ăn thì sao?”
“Đó là chỉ dẫn đặc biệt của anh ta, rằng mỗi khi anh ta rung chuông, chúng tôi phải để bữa ăn trên một chiếc ghế đặt bên ngoài cửa. Sau đó anh ta rung chuông lần nữa khi đã dùng xong, và chúng tôi lại lấy khay xuống từ chính cái ghế đó. Nếu cần thêm gì, anh ta viết chữ in lên một mảnh giấy rồi để ra ngoài.”
“Viết chữ in ư?”
“Vâng, thưa ông; viết bằng bút chì. Chỉ một từ thôi, không hơn. Đây là mảnh giấy tôi mang tới để ông xem - SOAP (XÀ PHÒNG). Đây là mảnh khác - MATCH (DIÊM). Còn đây là mảnh anh ta để lại vào sáng đầu tiên - DAILY GAZETTE. Sáng nào tôi cũng để tờ báo đó cùng với bữa sáng cho anh ta.”
“Chà, Watson,” Holmes nói, nhìn với vẻ tò mò cực độ vào những mảnh giấy khổ nhỏ mà bà chủ nhà đưa cho ông, “điều này quả thực hơi bất thường. Việc sống ẩn dật thì tôi có thể hiểu; nhưng tại sao lại phải viết chữ in? Viết chữ in là một quá trình rườm rà. Tại sao không viết tay bình thường? Điều đó gợi ý điều gì, Watson?”
“Rằng anh ta muốn che giấu chữ viết tay của mình.”
“Nhưng tại sao? Việc bà chủ nhà có được một dòng chữ viết tay của anh ta thì có vấn đề gì chứ? Dù sao thì cũng có thể như cậu nói. Vậy, tại sao lại là những thông điệp ngắn gọn như vậy?”
“Tôi không thể hình dung ra.”
“Nó mở ra một hướng suy đoán thú vị. Các từ được viết bằng loại bút chì ngòi to, có màu tím nhạt, loại không phổ biến lắm. Cậu sẽ nhận thấy tờ giấy được xé ở mép bên này sau khi đã viết xong, khiến chữ ‘S’ trong từ ‘SOAP’ bị mất một phần. Rất gợi ý, phải không Watson?”
“Về sự thận trọng?”
“Chính xác. Rõ ràng là có dấu vết nào đó, một dấu vân tay, thứ gì đó có thể hé lộ danh tính của người này. Nào, bà Warren, bà nói người đó có vóc dáng trung bình, da ngăm và có râu. Anh ta khoảng bao nhiêu tuổi?”
“Còn trẻ, thưa ông - không quá ba mươi.”
“Vâng, bà có thể cho tôi thêm thông tin nào nữa không?”
“Anh ta nói tiếng Anh chuẩn, thưa ông, nhưng tôi nghĩ anh ta là người nước ngoài dựa trên giọng điệu.”
“Và anh ta ăn mặc chỉnh tề chứ?”
“Rất bảnh bao, thưa ông - đúng chất quý ông. Trang phục tối màu - chẳng có gì đáng để ý cả.”
“Anh ta không cho biết tên?”
“Không, thưa ông.”
“Và không có thư từ hay khách khứa nào tới?”
“Không có.”
“Nhưng chắc chắn bà hoặc cô người làm có vào phòng anh ta vào buổi sáng chứ?”
“Không, thưa ông; anh ta tự lo liệu mọi thứ.”
“Lạy chúa! điều đó quả thực đáng chú ý. Còn hành lý của anh ta thì sao?”
“Anh ta mang theo một cái túi nâu lớn - không có gì khác cả.”
“Chà, chúng ta dường như không có nhiều tư liệu để hỗ trợ. Bà có nói rằng không có gì từ căn phòng đó lọt ra ngoài - hoàn toàn không có gì cả?”
Bà chủ nhà rút từ trong túi xách ra một chiếc phong bì; từ đó bà đổ xuống bàn hai que diêm đã cháy và một mẩu thuốc lá.
“Chúng nằm trên khay của anh ta sáng nay. Tôi mang chúng đến vì nghe nói ông có thể đọc ra những điều lớn lao từ những thứ nhỏ bé.”
Holmes nhún vai.
“Chẳng có gì ở đây cả,” ông nói. “Số diêm này tất nhiên là dùng để châm thuốc lá. Điều đó quá rõ ràng qua độ ngắn của đầu que diêm cháy. Một nửa que diêm đã tiêu hao khi châm tẩu hoặc xì gà. Nhưng, lạy chúa! mẩu thuốc lá này quả là đáng chú ý. Bà nói người đàn ông đó để râu cằm và ria mép, phải không?”
“Vâng, thưa ông.”
“Tôi không hiểu chuyện này. Tôi cho rằng chỉ người cạo sạch râu mới có thể hút điếu thuốc này. Watson này, ngay cả bộ ria mép khiêm tốn của cậu cũng đã bị cháy sém rồi.”
“Có tẩu lọc không?” tôi gợi ý.
“Không, không; đầu thuốc lá bị bết lại. Tôi cho rằng không thể có hai người trong phòng bà được, bà Warren chứ?”
“Không, thưa ông. Anh ta ăn ít đến mức tôi thường tự hỏi làm sao mà duy trì sự sống được.”
“Vâng, tôi nghĩ chúng ta phải chờ thêm tư liệu. Suy cho cùng, bà chẳng có gì phải phàn nàn cả. Bà đã nhận được tiền thuê nhà, và anh ta không phải là khách trọ gây rắc rối, mặc dù chắc chắn là một người khác thường. Anh ta trả tiền hậu hĩnh, và nếu anh ta chọn cách ẩn náu thì đó không phải là việc trực tiếp của bà. Chúng ta không có lý do gì để xâm phạm sự riêng tư của anh ta cho đến khi có lý do để nghĩ rằng việc đó có mục đích phạm pháp. Tôi đã nhận vụ này và sẽ không để nó trôi qua. Hãy báo cho tôi nếu có điều gì mới, và hãy tin tưởng vào sự giúp đỡ của tôi nếu cần.”
“Vụ này quả là có vài điểm thú vị, Watson,” ông nhận xét khi bà chủ nhà đã rời đi. “Tất nhiên, nó có thể chỉ là chuyện vặt vãnh - sự lập dị của cá nhân; hoặc cũng có thể sâu xa hơn nhiều so với những gì thể hiện trên bề mặt. Điều đầu tiên đập vào mắt là khả năng hiển nhiên rằng người đang ở trong phòng có thể hoàn toàn khác với người đã thuê nó.”
“Tại sao cậu lại nghĩ vậy?”
“Chà, ngoài mẩu thuốc lá này ra, chẳng phải rất gợi ý khi lần duy nhất người khách trọ ra ngoài lại là ngay sau khi anh ta thuê phòng sao? Anh ta quay lại - hoặc ai đó quay lại - khi tất cả nhân chứng đều đã đi vắng. Chúng ta không có bằng chứng nào cho thấy người quay lại chính là người đã ra đi. Rồi nữa, người thuê phòng nói tiếng Anh tốt. Tuy nhiên, người này lại viết chữ in từ ‘match’ khi lẽ ra phải là ‘matches’. Tôi có thể hình dung từ này được lấy ra từ từ điển, trong đó chỉ có danh từ số ít chứ không có số nhiều. Phong cách ngắn gọn đó có thể là để che giấu việc không biết tiếng Anh. Đúng vậy, Watson, có những lý do chính đáng để nghi ngờ rằng đã có sự thay thế người thuê trọ.”
“Nhưng vì mục đích gì?”
“À! Đó mới là vấn đề của chúng ta. Có một hướng điều tra khá rõ ràng.” Ông lấy xuống cuốn sổ lớn, nơi ông lưu lại hàng ngày các cột mục nhắn tin riêng trên nhiều tờ báo Luân Đôn. “Lạy chúa!” ông nói, lật các trang báo, “thật là một dàn đồng ca của những tiếng rên rỉ, kêu gào và than vãn! Thật là một đống lộn xộn của những chuyện kỳ quặc! Nhưng chắc chắn đây là khu vực săn tin giá trị nhất từng được trao cho một người nghiên cứu những điều khác thường! Người này đang ở một mình và không thể liên lạc bằng thư từ nếu không phá vỡ sự bí mật tuyệt đối mà anh ta mong muốn. Làm thế nào để tin tức hoặc thông điệp có thể đến với anh ta từ bên ngoài? Rõ ràng là bằng cách quảng cáo qua báo chí. Có vẻ không còn cách nào khác, và may mắn thay, chúng ta chỉ cần quan tâm đến một tờ báo duy nhất. Đây là các trích dẫn từ tờ Daily Gazette trong hai tuần qua. ‘Quý bà đeo khăn choàng lông đen tại Câu lạc bộ Trượt băng Prince’ - cái này chúng ta có thể bỏ qua. ‘Jimmy, chắc chắn con sẽ không làm trái tim mẹ tan vỡ’ - cái này có vẻ không liên quan. ‘Nếu quý bà bị ngất trên xe buýt Brixton’ - cô ta không làm tôi quan tâm. ‘Mỗi ngày trái tim tôi khao khát—’ Tiếng kêu than, Watson ạ - tiếng kêu than không pha tạp! À, cái này có vẻ khả thi hơn một chút. Hãy nghe cái này: ‘Hãy kiên nhẫn. Sẽ tìm ra phương thức liên lạc chắc chắn. Trong lúc này, hãy theo dõi cột mục này. G.’ Đó là hai ngày sau khi khách trọ của bà Warren đến. Nghe có vẻ hợp lý, phải không? Người bí ẩn đó có thể hiểu tiếng Anh, ngay cả khi anh ta không thể viết chữ in. Hãy xem liệu chúng ta có thể tìm lại dấu vết không. Vâng, đây rồi - ba ngày sau. ‘Đang thực hiện các sắp xếp thành công. Kiên nhẫn và thận trọng. Những đám mây rồi sẽ tan. G.’ Không có gì trong một tuần sau đó. Rồi đến một thông điệp rõ ràng hơn nhiều: ‘Con đường đang sáng tỏ. Nếu tôi tìm thấy cơ hội, sẽ ra tín hiệu thông điệp, hãy nhớ mã đã thỏa thuận - Một là A, hai là B, cứ thế tiếp tục. Bạn sẽ sớm nhận được tin. G.’ Đó là trên tờ báo hôm qua, và hôm nay không có gì cả. Tất cả đều rất phù hợp với khách trọ của bà Warren. Nếu chúng ta chờ thêm một chút, Watson, tôi không nghi ngờ gì là vụ việc sẽ trở nên dễ hiểu hơn.”
Sự thật đúng như vậy; bởi vào buổi sáng, tôi thấy bạn mình đang đứng trên tấm thảm lò sưởi, lưng quay về phía ngọn lửa và gương mặt nở nụ cười hoàn toàn mãn nguyện.
“Cậu thấy thế nào, Watson?” anh reo lên, nhặt tờ báo trên bàn. “‘Ngôi nhà gạch đỏ cao với các mảng ốp đá trắng. Tầng ba. Cửa sổ thứ hai bên trái. Sau khi trời tối. G.’ Điều đó đủ rõ ràng rồi. Tôi nghĩ sau bữa sáng chúng ta phải thực hiện một cuộc trinh sát nhỏ quanh khu vực của bà Warren. À, bà Warren! bà mang tin tức gì đến cho chúng tôi vào sáng nay?”
Khách hàng của chúng tôi vừa đột ngột xông vào phòng với một năng lượng bùng nổ, báo hiệu một diễn biến mới và quan trọng.
“Đó là vấn đề của cảnh sát, ông Holmes!” bà hét lên. “Tôi không chịu nổi nữa! Anh ta phải cuốn gói khỏi đó cùng với hành lý của mình. Tôi đã định chạy thẳng lên và nói với anh ta như vậy, chỉ là tôi nghĩ công bằng hơn nếu hỏi ý kiến của ông trước. Nhưng tôi đã hết kiên nhẫn rồi, và khi chuyện này đi đến mức đánh đập ông chồng già của tôi—”
“Đánh đập ông Warren ư?”
“Dù sao thì cũng là dùng vũ lực với ông ấy.”
“Nhưng ai đã dùng vũ lực với ông ấy?”
“À! đó là điều chúng tôi muốn biết! Sáng nay, thưa ông. Ông Warren là người chấm công tại Morton and Waylight’s, ở đường Tottenham Court. Ông ấy phải ra khỏi nhà trước bảy giờ. Chà, sáng nay ông ấy mới đi được không đầy mười bước dọc con đường thì hai người đàn ông từ phía sau lao tới, trùm áo khoác lên đầu ông ấy và đẩy ông ấy vào một chiếc xe taxi đang đỗ cạnh lề đường. Chúng lái xe trong một giờ, rồi mở cửa tống ông ấy ra ngoài. Ông ấy nằm trên đường, tinh thần hoảng loạn đến mức chẳng nhìn thấy chiếc taxi biến đi đâu. Khi đứng dậy được, ông ấy thấy mình đang ở Hampstead Heath; vì vậy ông ấy bắt xe buýt về nhà, và giờ đang nằm trên ghế sofa, còn tôi thì chạy thẳng đến đây để kể cho ông nghe chuyện gì đã xảy ra.”
“Thật thú vị,” Holmes nói. “Ông ấy có quan sát diện mạo của những người đó không - ông ấy có nghe họ nói chuyện không?”
“Không; ông ấy hoàn toàn choáng váng. Ông ấy chỉ biết rằng mình bị nhấc bổng lên như thể có phép thuật và bị quẳng xuống như thể có phép thuật. Ít nhất có hai người tham gia, và có lẽ là ba.”
“Và bà liên kết vụ tấn công này với người khách trọ của mình?”
“Chà, chúng tôi đã sống ở đó mười lăm năm và chưa từng có chuyện như vậy xảy ra trước đây. Tôi đã quá đủ với anh ta rồi. Tiền bạc không phải là tất cả. Tôi sẽ tống cổ anh ta ra khỏi nhà trước khi ngày hôm nay kết thúc.”
“Khoan đã, bà Warren. Đừng làm gì vội vàng. Tôi bắt đầu nghĩ rằng vụ việc này có thể quan trọng hơn nhiều so với vẻ ngoài ban đầu. Bây giờ rõ ràng là có nguy hiểm nào đó đang đe dọa người khách trọ của bà. Cũng rõ ràng là kẻ thù của anh ta, khi mai phục gần cửa nhà bà, đã nhầm chồng bà với anh ta trong ánh sáng mờ sương buổi sớm. Khi phát hiện ra sai lầm, chúng đã thả ông ấy ra. Chúng sẽ làm gì nếu không phải là nhầm lẫn, chúng ta chỉ có thể suy đoán.”
“Vậy, tôi phải làm gì đây, ông Holmes?”
“Tôi rất muốn gặp người khách trọ này của bà, bà Warren ạ.”
“Tôi không thấy làm sao để thực hiện được điều đó, trừ khi ông phá cửa. Tôi luôn nghe thấy tiếng anh ta mở khóa cửa khi tôi xuống cầu thang sau khi để khay thức ăn lại.”
“Anh ta phải lấy khay vào. Chắc chắn chúng ta có thể nấp đâu đó và quan sát anh ta làm việc đó.”
Bà chủ nhà suy nghĩ một lát.
“Vâng, thưa ông, có căn phòng chứa đồ ở đối diện. Tôi có thể sắp xếp một cái gương, có lẽ vậy, và nếu ông ở sau cánh cửa—”
“Tuyệt vời!” Holmes nói. “Anh ta ăn trưa vào lúc nào?”
“Khoảng một giờ, thưa ông.”
“Vậy bác sĩ Watson và tôi sẽ đến kịp lúc. Bây giờ, bà Warren, tạm biệt bà.”
Vào lúc mười hai giờ rưỡi, chúng tôi thấy mình đang đứng trên các bậc thềm của ngôi nhà bà Warren - một tòa nhà cao, hẹp, xây bằng gạch vàng ở phố Great Orme, một con đường hẹp ở phía đông bắc của Bảo tàng Anh. Nằm gần góc phố, nó có tầm nhìn xuống phố Howe, với những ngôi nhà sang trọng hơn. Holmes cười khúc khích chỉ vào một trong số đó, một dãy căn hộ dân cư, nhô ra khiến ai cũng phải chú ý.
“Nhìn kìa, Watson!” anh nói. “‘Ngôi nhà gạch đỏ cao với các mảng ốp đá.’ Đó chính là trạm tín hiệu rồi. Chúng ta biết địa điểm, và chúng ta biết mật mã; vậy chắc chắn nhiệm vụ của chúng ta sẽ đơn giản thôi. Có một tấm biển ‘cho thuê’ ở cửa sổ đó. Rõ ràng đó là một căn hộ trống mà đồng bọn có quyền ra vào. Nào, bà Warren, bây giờ thì sao?”
“Tôi đã chuẩn bị mọi thứ sẵn sàng cho ông. Nếu cả hai ông lên đó và để giày lại bên dưới ở chỗ chiếu nghỉ, tôi sẽ đưa hai ông vào đó ngay bây giờ.”
Đó là một chỗ ẩn nấp tuyệt vời mà bà ấy đã sắp xếp. Chiếc gương được đặt ở vị trí mà khi ngồi trong bóng tối, chúng tôi có thể nhìn thấy rất rõ cánh cửa đối diện. Chúng tôi vừa ổn định chỗ ngồi và bà Warren rời đi, thì một tiếng chuông nhỏ từ xa báo hiệu người hàng xóm bí ẩn của chúng tôi đã rung chuông. Ngay sau đó, bà chủ nhà xuất hiện với khay thức ăn, đặt nó lên một chiếc ghế bên cạnh cánh cửa đóng kín, rồi nặng nề bước đi. Nấp cùng nhau ở góc cửa, chúng tôi dán mắt vào chiếc gương. Đột nhiên, khi tiếng bước chân của bà chủ nhà xa dần, có tiếng kẹt của chìa khóa đang vặn, tay nắm cửa xoay, rồi hai bàn tay gầy guộc thò ra và nhấc khay thức ăn từ trên ghế. Một khoảnh khắc sau, chiếc khay được đặt lại một cách vội vã, và tôi thoáng thấy một khuôn mặt xinh đẹp, tối màu, đầy kinh hoàng đang trừng mắt nhìn vào khe cửa hẹp của căn phòng chứa đồ. Rồi cánh cửa sập mạnh lại, chìa khóa vặn thêm lần nữa, và tất cả trở lại im lặng. Holmes huých tay áo tôi, và chúng tôi cùng nhau lẻn xuống cầu thang.
“Tôi sẽ quay lại vào buổi tối,” anh nói với bà chủ nhà đang đầy mong đợi. “Tôi nghĩ, Watson, chúng ta có thể thảo luận việc này tốt hơn tại chỗ của chúng ta.”
“Suy đoán của tôi, như cậu đã thấy, đã chứng tỏ là chính xác,” anh nói, ngồi sâu trong chiếc ghế bành. “Đã có sự thay thế người thuê trọ. Điều tôi không lường trước được là chúng ta sẽ tìm thấy một người phụ nữ, và không phải là một người phụ nữ bình thường, Watson ạ.”
“Cô ấy đã nhìn thấy chúng ta.”
“Chà, cô ấy đã nhìn thấy điều gì đó khiến cô ấy hoảng sợ. Điều đó chắc chắn. Trình tự sự việc khá rõ ràng, phải không? Một cặp đôi tìm nơi ẩn náu ở Luân Đôn khỏi một mối nguy hiểm cực kỳ kinh khủng và cận kề. Mức độ nguy hiểm đó được đo bằng sự khắt khe trong các biện pháp phòng ngừa của họ. Người đàn ông, người có công việc phải hoàn thành, mong muốn để người phụ nữ ở nơi an toàn tuyệt đối trong khi anh ta làm việc đó. Đó không phải là một vấn đề dễ dàng, nhưng anh ta đã giải quyết nó theo một cách độc đáo, và hiệu quả đến mức sự hiện diện của cô ấy thậm chí còn không được bà chủ nhà cung cấp thức ăn biết đến. Các thông điệp in chữ, như bây giờ đã rõ, là để ngăn không cho giới tính của cô ấy bị phát hiện qua chữ viết. Người đàn ông không thể đến gần người phụ nữ, nếu không anh ta sẽ dẫn kẻ thù của họ đến chỗ cô. Vì không thể liên lạc trực tiếp với cô ấy, anh ta phải nhờ đến cột mục nhắn tin riêng của một tờ báo. Đến đây thì mọi chuyện đều rõ ràng.”
“Nhưng nguồn cơn của chuyện này là gì?”
“À, vâng, Watson - cậu vẫn thực tế như mọi khi! Nguồn cơn của tất cả chuyện này là gì? Vấn đề kỳ quặc của bà Warren mở rộng ra đôi chút và mang một khía cạnh nham hiểm hơn khi chúng ta tiếp tục. Chúng ta có thể nói điều này: rằng đây không phải là một cuộc tình lãng mạn bình thường. Cậu đã thấy khuôn mặt người phụ nữ khi phát hiện nguy hiểm. Chúng ta cũng đã nghe về vụ tấn công ông chủ nhà, chắc chắn là nhắm vào người khách trọ. Những sự báo động này, và nhu cầu tuyệt vọng về sự bí mật, lập luận rằng vấn đề này là chuyện sống còn. Vụ tấn công ông Warren còn cho thấy kẻ thù, dù là ai, bản thân chúng cũng không biết về sự thay thế người khách trọ nữ cho nam. Thật rất kỳ lạ và phức tạp, Watson ạ.”
“Tại sao cậu phải đi xa hơn nữa trong chuyện này? Cậu có được gì từ nó?”
“Được gì ư? Đó là nghệ thuật vì nghệ thuật thôi, Watson. Tôi cho rằng khi cậu làm bác sĩ, cậu cũng từng thấy mình nghiên cứu các ca bệnh mà không màng đến thù lao?”
“Để học hỏi, Holmes ạ.”
“Việc học không bao giờ kết thúc, Watson. Đó là một chuỗi các bài học với những điều tuyệt vời nhất dành cho cuối cùng. Đây là một vụ án mang tính giáo dục. Không có tiền bạc cũng chẳng có danh tiếng ở đây, nhưng người ta vẫn muốn làm sáng tỏ nó. Khi hoàng hôn buông xuống, chúng ta sẽ thấy mình tiến thêm một bước trong cuộc điều tra.”
Khi chúng tôi quay lại phòng của bà Warren, bóng tối của một buổi tối mùa đông Luân Đôn đã dày đặc thành một tấm màn xám xịt, một màu đơn điệu chết chóc, chỉ bị phá vỡ bởi những ô vuông màu vàng sắc nét của các cửa sổ và những quầng sáng mờ ảo của đèn ga. Khi chúng tôi nhìn ra từ căn phòng khách tối tăm của nhà trọ, thêm một ánh sáng mờ nhạt lóe lên từ phía trên cao qua màn đêm.
“Có ai đó đang di chuyển trong căn phòng đó,” Holmes thì thầm, gương mặt gầy gò và háo hức áp sát vào ô cửa sổ. “Vâng, tôi có thể thấy bóng của anh ta. Đó! Anh ta lại xuất hiện kìa! Anh ta cầm một cây nến trên tay. Giờ anh ta đang nhìn sang. Anh ta muốn chắc chắn rằng cô ấy đang quan sát. Bây giờ anh ta bắt đầu nhấp nháy đèn. Hãy ghi lại thông điệp đó, Watson, để chúng ta có thể kiểm tra chéo lẫn nhau. Một lần nhấp nháy - đó chắc chắn là A. Nào, tiếp đi. Cậu đếm được bao nhiêu cái? Hai mươi. Tôi cũng vậy. Điều đó có nghĩa là T. AT - đủ dễ hiểu. Một chữ T nữa. Chắc chắn đây là sự bắt đầu của từ thứ hai. Nào, tiếp nào - TENTA. Dừng hẳn. Không thể chỉ có vậy được, Watson? ATTENTA không có nghĩa gì cả. Cũng chẳng khá hơn nếu chia thành ba từ AT, TEN, TA, trừ khi T. A. là tên viết tắt của một người nào đó. Lại nữa rồi! Đó là gì vậy? ATTE—chà, lại là thông điệp cũ. Kỳ lạ, Watson, rất kỳ lạ. Bây giờ anh ta lại bắt đầu lần nữa! AT—chà, anh ta lặp lại nó lần thứ ba. ATTENTA ba lần! Anh ta sẽ lặp lại bao nhiêu lần nữa đây? Không, có vẻ như thế là kết thúc. Anh ta đã rời khỏi cửa sổ. Cậu nghĩ sao, Watson?”
“Một thông điệp mật mã, Holmes ạ.”
Bạn đồng hành của tôi chợt cười khúc khích vì hiểu ra. “Và không phải là một mật mã quá khó hiểu đâu, Watson,” anh nói. “Chà, tất nhiên rồi, đó là tiếng Ý! Chữ A có nghĩa là nó gửi cho một người phụ nữ. ‘Hãy cẩn thận! Hãy cẩn thận! Hãy cẩn thận!’ Thế nào, Watson?”
“Tôi tin cậu đã đoán đúng.”
“Không còn nghi ngờ gì nữa. Đó là một thông điệp rất khẩn cấp, lặp lại ba lần để nhấn mạnh thêm. Nhưng cẩn thận điều gì? Chờ một chút, anh ta lại tiến đến cửa sổ lần nữa.”
Một lần nữa chúng tôi thấy bóng dáng lờ mờ của một người đàn ông đang khom người và sự lay động của ngọn lửa nhỏ ngang qua cửa sổ khi các tín hiệu được lặp lại. Chúng đến nhanh hơn trước - nhanh đến mức khó mà theo kịp.
“PERICOLO—pericolo—ừ, cái đó là gì vậy, Watson? ‘Nguy hiểm’, phải không? Vâng, lạy chúa, đó là tín hiệu nguy hiểm. Anh ta lại bắt đầu kìa! PERI. Chà, cái quái gì thế—”
Ánh sáng đột ngột tắt ngấm, ô cửa sổ lấp lánh đã biến mất, và tầng ba tạo thành một dải tối xung quanh tòa nhà cao tầng, với những hàng cửa sổ sáng đèn. Tiếng kêu cảnh báo cuối cùng đó đã bị cắt ngang đột ngột. Bằng cách nào, và bởi ai? Cùng một suy nghĩ xuất hiện ngay lập tức trong đầu cả hai chúng tôi. Holmes bật dậy từ chỗ anh đang nấp bên cửa sổ.
“Chuyện này nghiêm trọng đấy, Watson,” anh kêu lên. “Có trò ma quỷ nào đó đang diễn ra! Tại sao một thông điệp như vậy lại ngừng một cách đột ngột như thế? Lẽ ra tôi nên liên hệ Scotland Yard với vụ này—nhưng, tình thế quá cấp bách để chúng ta rời đi.”
“Tôi đi gọi cảnh sát nhé?”
“Chúng ta phải xác định tình hình rõ ràng hơn một chút. Nó có thể mang một ý nghĩa vô hại hơn. Đi thôi, Watson, chúng ta hãy tự mình qua đó xem sao.”