Có điều những người này phần lớn không thuộc biên chế công đoàn, mà chỉ do các phân xưởng, phòng ban cử người kiêm nhiệm.

Bình thường họ chịu sự quản lý của bộ phận mình, chỉ khi nào công đoàn tổ chức hoạt động, phát phúc lợi hay làm công tác tuyên truyền mới sang phối hợp giúp đỡ. Không có phụ cấp thêm, tất cả đều dựa vào tinh thần hăng hái, tự giác.

Dĩ nhiên, những người này cũng được hưởng phúc lợi vô hình: khi nhà máy bình xét tiên tiến, tăng lương hay bầu chọn tấm gương mẫu mực đều sẽ ưu tiên xét họ trước.

"Còn anh là cán sự tuyên truyền."

Trương Doãn Văn đặc biệt nhấn mạnh điểm này.

"Nhà máy mình còn có Ban Tuyên giáo thuộc Đảng ủy, cán sự Ban Tuyên giáo với cán sự tuyên truyền bên công đoàn chúng ta phụ trách nội dung khác nhau. Đương nhiên em cũng chẳng cần bận tâm đến họ, em chỉ cần nhớ kỹ, cán sự tuyên truyền công đoàn chúng ta chủ yếu xoay quanh công nhân viên chức là được."

"Về phần nội dung công việc, viết về người tốt việc tốt trong công nhân viên chức, thợ giỏi các vị trí, những tấm gương tiêu biểu nghiêm ngặt giữ vững chất lượng; làm báo tường phân xưởng, bảng tin công đoàn; rồi tổ chức các hoạt động văn thể như hội diễn văn nghệ, thi đấu bóng chuyền bóng đá, hội thi tiếng hát."

Trương Doãn Văn ngừng lại một chút, nghĩ bụng dù mình không thân với Giang Dã, nhưng dẫu sao cũng nể mặt nhau vài phần, anh ta bèn cẩn thận dặn dò Kỷ Ương thêm vài câu:

"Nhưng có một điều em nhất định phải nhớ kỹ, mảng tuyên truyền chúng ta miệng phải kín, mà ngòi bút lại càng phải nghiêm ngặt hơn. Phàm làm việc gì cũng phải xin ý kiến Chủ tịch hoặc Phó chủ tịch trước, không được tự ý quyết định nội dung, sửa bản thảo, càng không được viết bừa."

"Bản thảo, nội dung bảng tin đều phải để lãnh đạo xem qua, ký duyệt xong mới được dùng, về mặt tư tưởng chính trị tuyệt đối không được phép xảy ra nửa phần sai sót. Khi làm việc với tuyên truyền viên phân xưởng hay phòng phát thanh cũng chỉ là truyền đạt sắp xếp, không được vượt quyền, không tùy tiện hứa hẹn, cứ báo cáo nhiều, hỏi thêm một câu thì chẳng bao giờ sai."

Kỷ Ương hiểu Trương Doãn Văn có ý tốt, lập tức nói: "Em hiểu rồi anh Trương, em nhất định sẽ chú ý."

"Hiểu là tốt rồi. Hiện tại công việc chính của em có hai việc. Một là hội diễn văn nghệ mừng Quốc khánh, việc này có thể đợi đến đầu tháng Chín phát thông báo xuống để các phân xưởng và phòng ban chuẩn bị tiết mục."

"Hai là xoay quanh chủ đề 'Giữ chất lượng, trọn trách nhiệm, làm thợ giỏi, đón Quốc khánh' để làm tốt bảng tin công đoàn và báo tường phân xưởng. Không vội, em cứ viết trước, viết xong anh xem qua, không vấn đề gì thì đưa cho Chủ tịch Lưu duyệt, dán lên thì cũng phải đợi sang tháng Chín."

"Vâng ạ, anh Trương."

Trương Doãn Văn lại bổ sung thêm một câu: "Viết bài cũng đừng viết sáo rỗng, chịu khó xuống phân xưởng xem nhiều một chút, tìm tư liệu thực tế."

"Vâng, em biết rồi ạ."

"Được rồi, thế em cứ làm quen trước đi, nhân lúc anh còn ở đây, có gì không hiểu thì hỏi ngay."

Nói xong, anh ta lấy những bài viết và nội dung báo tường mình từng làm trước đây ra cho Kỷ Ương xem, bảo cô nghiên cứu học hỏi trước.

Buổi trưa, Giang Dã qua tìm Kỷ Ương đi ăn cơm.

"Anh không về nhà à?"

"Không, anh ra ngoài mua cho em cái cặp lồng cơm với một cái bát tráng men. Bát tráng men em có thể dùng uống canh. Thấy còn sớm nên anh lại lượn qua chỗ anh Vương một vòng, Đông Nha mua đồ ăn vặt cho em, bảo anh mang tới, lát ăn cơm xong em nhớ cầm lên văn phòng nhé."

"Cô bé chu đáo quá."

Nhà ăn của Nhà máy xe đạp là một dãy nhà cấp bốn riêng biệt, nằm cách tòa nhà ban giám đốc không xa, sát bờ tường khu nhà máy.

Trần nhà xây cao ráo, đón sáng tốt. Vừa bước vào cửa là khu lấy cơm, mở bốn năm ô cửa sổ nhỏ, lần lượt bán lương thực phụ và các món ăn.

Đi vào trong là khu ăn uống, kê từng dãy bàn ghế gỗ dài dằng dặc, đều là kiểu dáng bàn dài đơn giản nhất, lớp sơn dầu đã tróc mòn khá cũ kỹ.

Mặt sàn là nền xi măng quét dọn sạch bong, trên tường dán mấy khẩu hiệu giấy đỏ như "Triệt để tiết kiệm", "Sản xuất an toàn".

Nhà bếp nằm ở tận cùng bên trong, qua ô cửa sổ có thể nhìn thấy những xửng hấp chồng cao ngất ngưởng và những chiếc chảo gang to tướng. Cứ đến giờ cơm là mùi bánh bao hấp cùng mùi thức ăn lại lan tỏa thơm nức mũi. Tiếng người râm ran ồn ã nhưng không hề hỗn loạn, công nhân tốp năm tốp ba tụ lại ăn cơm vô cùng nhộn nhịp.

"Em muốn ăn gì?"

Kỷ Ương nhìn lướt qua: "Ăn bắp cải xào chua ngọt với canh bí đao thịt viên đi, lương thực ăn cơm trắng, lấy hai lạng."

Giang Dã lấy cặp lồng nhôm và chiếc bát tráng men đã mua về rửa sạch sẽ ra, đưa cho người đầu bếp xúc đồ ăn, sau đó tự chọn cho mình hai món mặn cùng ba chiếc bánh bao.

"Còn muốn ăn gì nữa không?"

"Đủ rồi anh."

Hai người tìm chỗ ngồi xuống, đặt cơm canh lên bàn. Giang Dã đưa cho Kỷ Ương một đôi đũa: "Anh rửa sạch rồi, dùng đi."

Kỷ Ương đón lấy, húp trước một ngụm canh. Tạm ổn, dẫu bên trong chẳng có nổi hai viên thịt, nhưng nước canh khá ngọt.

"Buổi sáng thế nào em? Đồng nghiệp dễ gần không?"

"Anh Trương tốt tính lắm, những việc cần nói đều nói hết với em rồi, mấy người kia thì em chưa tiếp xúc nhiều, nhìn qua thấy cũng ổn."

Chưa tiếp xúc sâu nên cô cũng chẳng dám khẳng định, chỉ có thể bảo ấn tượng ban đầu khá tốt.

Chủ yếu là vì trước kia cô đi đóng phim, có những đoàn phim trông ngoài mặt rất ổn, nhưng thực tế lại toàn chuyện thị phi: người thì đòi nhường thợ trang điểm, kẻ thì tranh đất diễn, đứa thì tìm biên kịch sửa kịch bản, rồi còn có kẻ giở trò quy tắc ngầm, ngấm ngầm xé xác nhau.

Cô chỉ có thể nói... mong sao các đồng nghiệp hiện tại đều dễ sống chung.

"Nếu có ai bắt nạt em, em cứ bảo anh."

"Chắc chắn em sẽ bảo anh rồi." Thật ra cũng chẳng đến mức đó, ai dám bắt nạt cô thì cô đốp chát lại ngay, cùng lắm thì lăn đùng ra đất ăn vạ, biết đâu lại vớ được mấy ngày nghỉ phép hưởng nguyên lương kèm đủ thứ bồi thường ấy chứ.

"Bụng có thấy khó chịu không?"

"Dạ?""Anh hỏi bụng em có thấy khó chịu không."

Kỷ Ương chớp mắt, lúc này mới chợt nhớ ra mình đang mang thai. Nếu Giang Dã không nhắc, khéo cô quên béng mất.

Tính ra bây giờ cô vẫn là thiếu nữ mười chín tuổi phơi phới, thế mà đã sớm có con thế này, ôi, đây là sự tha hóa của đạo đức, hay là sự méo mó của nhân tính đây?

"Bụng em không khó chịu, tiểu Dã ca không nhắc vụ này thì em quên mất rồi đấy."

"Tính em đúng là vô tâm quá, lên lầu xuống lầu, nhà máy lại đông người, lỡ va quẹt trúng thì sao, chú ý một chút, nghe chưa."

"Em biết rồi, em sẽ để ý mà."

"Đã giao việc cho em chưa?"

"Dạ rồi, anh Trương là cán sự tuyên truyền, giao cho em viết một loạt bài phát thanh tháng Chín, với lại chuẩn bị phối hợp làm chương trình biểu diễn mùng một tháng Mười. Có điều giờ em vẫn chưa biết phải phối hợp cái gì, anh Trương bảo em cứ thử viết bài trước, nhưng dặn không được viết sáo rỗng, phải chịu khó xuống phân xưởng tìm tư liệu."

"Không cần nghĩ nhiều thế đâu, lãnh đạo bảo làm gì thì em cứ làm nấy."

Giang Dã dừng lại một nhịp, rồi hạ thấp giọng nói: "Em mới tới văn phòng, không cần phải vội, cứ khiêm tốn chút, lãnh đạo bảo sao thì làm vậy. Đợi hết thời gian thử việc được chuyển chính thức rồi, lúc đó..."

Nói xong, Giang Dã đưa mắt ra hiệu với Kỷ Ương.

Kỷ Ương tự hiểu lấy, chắc ý anh là... đến lúc chuyển chính thức rồi thì nhà máy chẳng thể hối hận được nữa. Bát cơm sắt mà, không phạm lỗi lầm gì tày đình thì người ta cũng không vô cớ đuổi việc cô được. Cho nên đến lúc đó thì tha hồ, có bản lĩnh còn quản lý ngược cả cấp trên nữa cơ.

Bây giờ thì mới đến, ma mới, phải biết điều.

Kỷ Ương làm dấu tay OK tỏ ý đã hiểu.

"Tối nay anh phải đi làm ca, em tự về được không? Hay là em đạp xe của anh về?"

Kỷ Ương lắc đầu: "Thôi, em đi bộ về là được, tiện thể rèn luyện thân thể luôn. Hơn nữa xe của anh em sợ mình đi không vững."

Dạo này ăn thì nhiều mà vận động thì ít, cứ thế mãi cũng không ổn. Huống chi cái xe đạp phượng hoàng khung ngang số 28 to đùng ấy cô chưa từng đạp bao giờ, nếu có đi thì cũng phải để Giang Dã dắt tập cho vài lần đã.

Bây giờ trong bụng cô còn có một đứa nhỏ, chuyện này chẳng phải trò đùa, lỡ mà ngã thì... chậc, thôi cứ cẩn thận cho chắc.

"Buổi tối đi đường nhớ nhìn đường cẩn thận, sáng mai anh đưa em đi làm."

"Cũng không cần đâu anh, em tự đi bộ đến được mà."

"Đã bảo đưa em đi rồi, việc này nghe anh."

"Được rồi, em chỉ thấy không cần thiết thôi. Bốn giờ chiều anh mới vào ca, đưa em xong lại phải lóc cóc quay về."

"Anh đạp xe nhanh lắm, mất có mấy phút thôi, em không phải lo."

"Được rồi."

Ăn cơm xong, Giang Dã cầm cả cặp lồng nhôm lẫn bát tráng men đi rửa, vừa vặn chạm mặt Vu Đại Cương cũng đến ăn cơm.

Vu Đại Cương chẳng thèm nể nang mà cười cợt bóc mẽ ngay: "Anh Dã, tôi chợt nhớ ra, dạo trước có người cứ luôn miệng khoe bên tai tôi..."

Anh ta nhại lại giọng điệu của Giang Dã: "Mấy cậu chưa thấy đấy thôi, vợ tôi là người hiền thục nhất trần đời, sáng sớm tinh mơ đã dậy hầu hạ tôi mặc quần áo, mặc xong thì bưng nước rửa mặt cho tôi. Cơm nước lại càng khỏi phải nói, bưng sẵn lên bàn đợi tôi ăn, ăn xong còn rút cái khăn tay thơm phức nằng nặc đòi lau miệng cho tôi."

"Anh Dã," anh ta nhìn chằm chằm vào cái cặp lồng Giang Dã đang cọ rửa, "Anh bảo xem, chị dâu hiền thục thế cơ mà, sao lại để anh đi rửa cặp lồng thế này."

Giang Dã theo phản xạ nhìn Kỷ Ương.

Đáy mắt Kỷ Ương ngập tràn ý cười.

"Cút! Thằng nhóc chưa có vợ như cậu thì biết cái đếch gì. Chẳng qua là vợ tôi đang mang thai, tôi không đỡ đần nhiều hơn thì ai làm."

"Chị dâu, có đúng thế không?" Vu Đại Cương nháy mắt ra hiệu với Kỷ Ương để kiểm chứng.

Thể diện của đàn ông sao có thể không nể cho được, Kỷ Ương liền tiếp lời: "Đúng là như thế đấy, anh Dã nhà tôi hễ ở nhà là tôi chẳng bao giờ để anh ấy động tay động chân vào việc gì. Đàn ông người ta đi làm cả ngày mệt mỏi thế rồi, về nhà sao có thể làm lụng được nữa, dứt khoát là không thể nào!"

"Hơn nữa là một người vợ hiền thục, trong cuộc sống tôi phải quan tâm săn sóc anh ấy từng ly từng tí, hầu hạ anh ấy mặc quần áo, chăm lo cho anh ấy rửa mặt, trong nhà nấu món gì ngon cũng phải nhường anh ấy ăn trước."

"Anh Dã của chú ấy à, nói thế này cho vuông, ở nhà chúng tôi..." Kỷ Ương giơ ngón tay cái lên, "Là nhân vật thế này này, chủ một gia đình, người nắm toàn quyền sinh sát đấy."

Vu Đại Cương: "..."

Anh ta trố mắt nhìn Kỷ Ương đứng bên cạnh liến thoắng không ngừng nhưng đến một đầu ngón tay cũng chẳng buồn nhúc nhích, rồi lại nhìn Giang Dã vừa rửa xong cặp lồng cơm, đang cặm cụi bỏ vào túi lưới. Còn chủ một gia đình với chả người nắm toàn quyền sinh sát, nực cười thật, chủ gia đình là chân trước đi xin xỏ từng cái phiếu thịt cho vợ, chân sau thì còng lưng đi rửa cặp lồng cho vợ đấy hả?

"Cậu làm cái vẻ mặt gì đấy?" Giang Dã xách túi lưới định dẫn Kỷ Ương sang ban bảo vệ lấy đồ ăn vặt Giang Đông Nha mua cho, vừa quay đầu lại đã thấy cái bản mặt dở khóc dở cười của Vu Đại Cương.

"Có gì đâu." Vu Đại Cương ngửa cổ nhìn lên trần nhà, "Tôi chỉ thấy có câu nói xưa quả nhiên chuẩn không cần chỉnh."

"Câu gì?" Giang Dã thuận miệng hỏi lại.

"Chung một ổ chăn thì chẳng có hai loại người."

Anh Dã nhà anh ta tối ngày khoác lác tâng bốc lên tận mây xanh, đắc chí hết phần thiên hạ, còn bà chị dâu này mở miệng ra cũng bịa chuyện chẳng thèm chớp mắt, bất chấp sự thật, nói dối leo lẻo.

Theo anh ta thấy... đúng là một cặp trời sinh, chẳng lệch đi đâu được.

,