Ravana, vị chúa tể tối cao của cõi đời này và nhiều cõi đời khác, đang ngồi trong buổi lâm triều, có đông đủ triều thần và các thuộc hạ ở chung quanh. Các ông vua trên đất này mà lão đã biến thành chư hầu cả đang đứng quanh đó hai tay đưa lên trong một cử chỉ vái chào vĩnh viễn, phòng có một lúc nào đó, Ravana quay về phía họ và cho rằng họ chưa khúm núm thần phục đúng mức. Những người đẹp thu nhặt ở khắp các cõi đời đứng chung quanh đang hát, múa, theo ý muốn của lão, và luôn sẵn sàng để mua vui và phục vụ cho lão, mắt lúc nào cũng nhìn chăm chăm vào chỗ lão chờ đợi mệnh lệnh qua một dấu hiệu nhẹ nhàng nhất. Từng phút một, có vô số hoa của những kẻ tôn sùng thả xuống người lão như mưa. Lão cũng nô lệ hóa các vị thần đang thống trị, và bắt họ phải làm những công việc vụn vặt nhất trong triều. Trong số đó có Vayu, thần gió, đến đó để thổi dọn những cánh hoa và những tràng hoa héo, và thông thường là quét sạch sân chầu. Thần chết Yama dùng để gõ cồng báo giờ trong một ngày. Thần lửa có nhiệm vụ đảm bảo ánh sáng, thắp đèn, hương và giữ cho ngọn lửa đốt bằng dầu hương liệu cháy sáng. Và cái cây thần Kalpataru có thể đưa lại nhiều ước mong, nhổ bật từ chỗ của Indra đem về đây để phục vụ Ravana. Đạo sĩ Nurađa ngồi đó ngoan ngoãn chơi cây đànveena. Các tôn sư Brihaxpathi hướng dẫn các vị thần và Sukracharya, hướng dẫn bọn quỷ dữ - là những người thông minh tài giỏi nhất, cũng ở đó sẵn sàng để khuyên nhủ mỗi khi được hỏi đến và thông thường, hành động như những bậc tiên tri.

Xoocpanaka chạy vào, hốt hoảng, bơ phờ, réo to lên đễn nỗi tất cả mọi người, đàn ông, đàn bà, trẻ con trong đô thành đều chạy ra khỏi nhà kéo nhau đông đảo đến cổng Bắc của cung điện, nơi Xoocpanaka vừa mới chạy vào. Mụ chạy ào vào quỳ trước ngai vàng của Ravana khóc lóc: “Anh hãy xem việc gì đã xảy đến với em đây! ”.

Khi Ravana nhìn kỹ tình trạng của mụ, lão gầm lên như sấm: “Thế này là thế nào nhỉ? Thằng nào đã làm thế? ” – lão quát lên với một giọng ghê gớm đến nỗi tất cả đều lánh xa khung cảnh. Các vị thần đều nín thở không lường nổi những cuộc đảo lộn sẽ tiếp đến khi Ravana quyết định trả thù. Trong khi tất cả mọi người đều nín thở chờ đợi, thì Ravana vẫn bình tĩnh như thường, hỏi lại: “Thằng nào đã làm cho em đến thế này? ”.

Xoocpanaka trình bày tất cả mọi chi tiết, và kết thúc khi nhắc đến Rama: “Dẫu em có đến nghìn cái lưỡi em cũng không bao giờ có thể trình bày đầy đủ vẻ đẹp và đức cao cả của chàng. Dù cho ai có đến hàng nghìn con mắt, họ cũng không thể thu được hết vẻ đẹp huy hoàng của con người đó. Sức khỏe của chàng là vô địchTaykhông, chàng đã quét sạch cả đạo quân của chúng ta”. Mụ giật mình nhận thấy mình đã bộc lộ quá nhiều những tình cảm sâu kín của mụ đối với Rama, và nói thêm để tự chữa lại: “Bên ngoài thì như vậy. Nhưng tâm địa thì tàn ác vô cùng! Sứ mệnh của hắn là phải quét sạch cả họ hàng, bộ tộc và đẳng cấp chúng ta ra khỏi mặt đất này”.

“À”, Ravana kêu to, giọng thách thức, “Ta sẽ xét chuyện đó. Nhưng hãy nói cho ta biết vì sao nó đã làm như thế đối với em. Em có khiêu khích chúng nó không? ”.

“Hắn có một người đàn bà đáng lẽ phải là của các anh. Nếu anh chiếm được người đó thì tất cả những cung nữ được anh yêu quý nhất đều sẽ bị thất sủng cả. Em cũng e rằng anh sẽ phải nhường tất cả quyền lực, giá trị, của cải và chiến công cho cô ta. Tên cô ta là Xita. Sắc đẹp của cô ta làm cho em say mê đến nỗi em chờ đợi và mong có dịp may thử tìm cách bắt cóc cô ta đem về làm quà cho anh”.

Sự quan tâm của Ravana đã chuyển từ chuyện báo thù sang chuyện tình yêu và nói: “Sao em không làm thế? ”.

“Khi em định tóm cô ta thì người em của chàng – ôi con người mới khỏe làm sao – đã ập đến bắt và xẻo mặt em thế này”.

“Hay nói hết cho anh nghe về cô ấy…” Ravana bảo em, và không cần biết đến những chuyện khác.

Xoocpanaka tả lại Xita tỉ mỉ từ đầu đến chân. Bức tranh mụ phác ra có giá trị chinh phục đến nỗi Ravana say mê hình ảnh của Xita. Lão đâm ra khổ sở và đứng ngồi không yên. Mỗi một lời Xoocpanaka nói ra vừa làm cho lão thích thú lại vừa làm cho lão khổ đau. Xoocpanaka giục lão phải tiến quân đến bắt cô ta. Cuối cùng mụ nói: “Khi anh đã bắt được cô ấy về cho anh rồi; thì phải hứa chắc giao Rama cho em, em sẽ có việc với hắn”. Mụ tin chắc chiến thuật làm cho Xita xa Rama nhất định thành công, và lúc ấy Rama tất nhiên phải trở lại với mụ và yêu mụ.

Ravana cảm thấy khó chịu. Lão đột ngột đứng lên, ra khỏi sân chầu, không muốn ai biết rõ tâm trạng của lão trong lúc này. Họ vẫn tung hoa lên người lão như mưa, vẫn tung hô và chúc tụng như thường lệ mỗi khi lão đi qua. Mười cái đầu của lão thẳng lên, mắt nhìn ra phía trước, không thèm để ý đến những người đang kính cẩn đứng quanh đó, đầu óc lão chỉ chăm chắm nghĩ cách chiếm cho được Xita. Những lời nói của Xoocpanaka đã đốt lên trong lòng lão một ngọn lửa tàn phá ghê gớm. Lão quên những bà vợ đang chờ đợi ân huệ của lão. Lão đi thẳng về phòng riêng, chìm trong chiếc giường lộng lẫy. Lão nằm đó, lăn lộn, trằn trọc không sao xua ra khỏi đầu óc lão hình ảnh mà Xoocpanaka đã mô tả. Nó đã trở thành một ám ảnh. Lão cảm thấy bị dằn vặt và bực tức với mọi vật chung quanh, nó như hiện ra để làm cho trầm trọng thêm nỗi đau khổ của lão. Giờ đây lão nhận ra rằng cái giường và cái phòng này không thể nào ở được. Chỗ này như nóng đến bỏng da. Lão đứng dậy và cứ thế đi luôn vào rừng, để mặc bọn thuộc hạ và bọn tùy tùng ngơ ngác không hiểu có chuyện gì xảy đến mà lão cứ lang thang hết chỗ này đến chỗ nọ thế. Lão đi tới chỗ cái nhà vườn toàn bằng cẩm thạch và vàng ròng đặt giữa một đám cọ xòe hình tháp chuông và cây cối nở hoa, rồi nằm trên một cái giường xa lanh trắng muốt. Những con vẹt và con chim câu trên cành cây nhìn thấy lão tới đều im phăng phắc.

Mùa đông muộn với một ít sương nhẹ và gió hiu cũng làm cho Ravana khó chịu, lão gào lên hỏi: “Cái thứ mùa gì mà kỳ lạ thế này? ” – lập tức thời tiết thay đổi ngay thành mùa hè sớm, một mùa miễn cưỡng phải đến trước. Kẻ đã kêu ngày mùa đông quá nóng thì cũng không thể chịu được cả mùa xuân nữa. Ravana kêu to: “Ta không thích thời tiết này, gọi gió mùa đến ngay! ”.

Thời tiết lại đổi thay theo sở thích của lão. Theo lệnh của lão đợt gió mùa đã đến với mây mù và không khí ẩm ướt, nhưng thế hãy còn quá nóng đối với lão. Lão gào lên nữa: “Cái thứ thời tiết gì thế này? Các người chỉ đem một mùa đông muộn ghê tởm trở lại thôi”.

Bọn tùy tùng khúm núm bẩm rằng: “Chúng con đâu dám không vâng lời chúa thượng. Cái mà chúng con gọi đến, đúng là mưa sớm, theo lệnh của chúa thượng đã truyền”.

Nghe vậy, Ravana nói: “Thế thì đuổi tất cả mọi thứ mùa. Cho nó ra khỏi cái thế giới này”. Và thế là thời gian đã ngưng đọng lại hoàn toàn. Phút, giờ, ngày, tháng và năm đều mất cả ranh giới. Và nhân loại lạc trong một cuộc hỗn loạn không có mùa màng, thời tiết gì nữa. Mặc dầu tất cả những chuyện đó, Ravana cũng vẫn không yên ổn. Lão vẫn bị mối tình vô vọng với Xita cắn rứt.

Khi tất cả mọi cách làm cho lão dịu đi đều thất bại – như bôi lên người một thứ bột đàn hương và nhiều lớp lá mát nhẹ của thứ cây quý pha lẫn với hương nghệ - Ravana, cảm thấy hình vóc như bị teo lại, nói với những người ở chung quanh lão: “Mặt trăng là thứ có nhiều sương lạnh. Gọi mặt trăng xuốngđây”.

Bọn sứ giả của lão đến gần chỗ mặt trăng, thông thường vẫn tránh, không muốn đi qua lãnh thổ của Ravana, và nói: “Chúa công chúng tôi triệu người đến. Đừng sợ, hãy cùng đi với chúng tôi”. Mặt trăng lên cao trên mặt biển tròn đầy rực rỡ, và e dè tiến lại gần Ravana, tỏa ra chung quanh một làn ánh sáng nhẹ nhàng.

Nhưng Ravana lại hỏi bọn tùy tùng: “Ai bảo chúng mày gọi mặt trời xuống? ”. Chúng thưa: “Thưa mặt trời không dám đến nếu không được gọi, và chúng con cũng không dám dẫn hắn xuống”. Khi Ravana đã nhận ra được mặt trăng là mặt trăng rồi, thì lão mắng: “Mày là đồ vô tích sự, mặt nhợt nhạt, luôn luôn bị mòn, bị hỏng và cố tìm cách phục hồi lại hình dáng cũ. Mày chả có một sức chịu đựng, một đức tính nào cả. Thật là thứ bần tiện, đáng khinh. Cũng có thể là mày cũng nhớ tới Xita. Nếu mày mà có nuôi một ý gì với người đàn bà đó thì hãy coi chừng, hãy cút đi. Ta không cần mày ở đây nữa”. Rồi lão ra lệnh: “Hãy bảo đêm đi đi, và hãy gọi ngày và mặt trời trở lại”.

Khi đêm đột ngột biến mất, tất thảy dân chúng trong cõi đời này bỗng nhiên lâm vào tình trạng bàng hoàng, xấu hổ. Những tình nhân ở trên giường bỗng nhiên bị phơi ra ánh sáng; những người đang bị rượu đầu độc cũng bối rối, lúng túng. Chim đang nấp trong tổ không biết việc gì đã xảy ra. Đèn rót đầy dầu và thắp sáng cả đêm bị nhợt nhạt đi trong ánh sáng ban ngày. Những nhà thiên văn tính đường đi của các vì sao và các hành tinh và đã tuyên bố rõ vị trí của chúng theo các lịch, đã bị bắt quả tang là họ không biết rằng ngày nào đã tới. Đến những con gà trống cũng lặng im, vì không thể nhận ra được ánh sáng ban ngày. “Có phải mặt trời không? Các người gọi hắn là mặt trời à? Mới ban nãy đây nó còn là mặt trăng ở đây và đã làm ta sôi máu lên. Gã này cũng chẳng hơn gì. Cũng thế cả thôi. Đừng có dối ta”, Ravana nói. Bọn tùy tùng lại phải một lần nữa bảo đảm rằng đây đúng là mặt trời. Thế là lão ra lệnh cho mặt trời cút đi và gọi mặt trăng non lên; và sóng biển phải lặng im; rồi ra lệnh cho bóng tối hoàn toàn che phủ mặt đất, làm cho những người ở đó phải lúng túng, khổ sở. Trong bóng tối được gọi đến đây, Ravana lại khổ sở vì những ảo ảnh của Xita lúc tới, lúc lui, và lão trò chuyện thiết tha với chúng.

Lão chưa từng thấy một người nào đẹp như thế trong tất cả các cõi mà lão tha hồ lui tới. Vẫn còn hoài nghi về những viễn ảnh của lão, lão ra lệnh: “Đi tìm em ta ngay bây giờ”. Không được mất một chút thì giờ nào giữa quãng mệnh lệnh và thi hành, Xoocpanaka đến ngay. Lão hỏi: “Ta thấy người đàn bà đó trước mặt ta. Có phải người em nói đó không? ”.

Xoocpanaka có vẻ cứng rắn và nói: “Ồ, không phải đâu kẻ đứng trước mặt anh, không phải là người đàn bà ấy đâu, nó là Rama đấy – là một người đàn ông. Em không hề thấy Xita ở đó. Anh chỉ tưởng tượng thôi”.

“Nếu về phần anh chỉ là tưởng tượng thôi, thì làm sao em có thể thấy Rama ở đây?...”

Xoocpanaka chỉ nói: “Từ ngày nó gây những tai họa này cho em thì em không thể nào quên được nó”, mụ nói, lúng túng, cố tránh không nói rõ những tình cảm của mụ đối với Rama.

Ravana nói: “Thôi thì cứ cho là như thế đi, ta chắc phải chết hoặc tiêu tan đi vì Xita. Làm sao có thể cứu ta được bây giờ? ”.

Xoocpanaka nói: “Anh là vị chúa tể tối cao của bảy cõi, là người hùng mạnh hơn những kẻ hùng mạnh nhất. Sao anh lại buồn rầu và đau khổ? Anh hãy đi bắt cô ta về, chỉ có thế thôi. Bắt về. Cô ta là của anh. Có gì ở ngoài tầm tay của anh đâu nào? Hãy tự kiềm chế lại. Bỏ cái kiểu âu sầu này đi. Hãy đi mà bắt cô ta về, vì cô ta là của anh, sinh ra để dành cho anh và đang đợi anh”. Những lời này đem lại cho Ravana một tinh thần mới, và mụ ta cũng âm thầm cảm thấy sung sướng vì âm mưu bắt cóc Xita đang được tiến hành theo ý muốn. Và mụ ra đi.

Ravana yên tâm, và quyết bắt tay vào việc thực hiện mục đích của lão. Lão sai bọn tùy tùng đi mời các cố vấn và các đại thần của lão đến ngay. Chỉ trong chốc lát họ đã cưỡi ngựa, cưỡi voi hoặc đi xe đến chỗ Ravana đang ở và các thần ở trên trời cũng đang theo dõi chuyến đi này, lo lắng, sợ hãi, không biết những hành vi đột ngột này sẽ là triệu chứng gì đây đối với vũ trụ. Cuộc bàn bạc giữa Ravana và các vị cố vấn rất nhanh gọn, vì thực ra là để báo tin cho họ biết những quyết định đã có sẵn. Tuy nhiên lão cũng muốn có chút hình thức gọi là hỏi ý kiến. Lão gọi một chiếc xe cho lão, rồi bước vào xe một mình đi thẳng đến nhà ông chú Marucha đang ngồi nhập định trong hang. Marucha đã hai lần tấn công Rama nhưng đều thất bại. Lần thứ nhất là trận ở Sidhasrama để trả thù cho cái chết của Thataka, mẹ lão và đã bị mũi tên của Rama ném luôn xuống biển. Lần sau, lại thử một lần nữa mong giết Rama, nhưng cũng thất bại, nên rút lui vào rừng, và từ bỏ hẳn cái nghề chinh chiến.

Giờ đây, nhìn thấy Ravana, lão đã cảm thấy không được thoải mái, nhưng vẫn đón tiếp rất lịch sự, và hỏi: “Ta có thể làm được gì cho anh nào? ”.

Ravana nói: “Đầu óc cháu bây giờ rối loạn cả. Cháu đang trải qua một giai đoạn nhục nhã vô cùng. Bọn thần thánh theo dõi, chắc là thích thú lắm, nhưng cả nòi giống chúng ta đang phải chịu một nỗi nhục ghê gớm, và chúng ta đều phải vứt cái đầu của ta đi và bò xuống như bọn sâu bọ không có mặt. Một kẻ trần tục đã ngang nhiên đến ở Đanđaka và đã dám thách thức đến quyền uy cao cả của ta. Hắn đã hủy hoại khuôn mặt của cô em gái thân yêu của cháu. Đứa cháu gái yêu quý của chú bây giờ không có mũi, không có tai, không có ngực. Hắn đã xẻo hết những thứ đó, khi em đến gần nhà hắn”.

Marucha đã dự đoán được kẻ trần tục đó là ai rồi, và khi nghe nói đến tên “Rama” thì lão nói ngay: “Thôi, hãy tránh xa hắn đi”. Ravana nổi khùng lên và tuyên bố: “Tôi sẽ không tránh nó đâu. Có phải chú định bảo tôi phải run lên trước mặt nó không? ”.

“Thôi, chúng ta đừng đến gần nó”.

Ravana nói: “Được rồi, chúng tôi sẽ không đến gần nó, và chỉ cần bắt cóc vợ nó và đem về ở với tôi thôi. Bởi vì nói cho cùng, tôi cũng không muốn tự mình đánh nhau với một thằng người trần tục bé bỏng đó. Nhưng phải cho nó một bài học về cái lối kiêu căng, hợm hĩnh của nó. Một cách chắc chắn nhất để đánh một thằng người trần tục là bắt mất vợ nó đi”.

Marucha, hiện nay đang hết lòng hết sức cố gắng sống một cuộc sống mới và đang tu dưỡng để có được tất cả những giá trị tinh thần và đạo đức, kêu lên: “Thế là phi đạo đức. Cướp mất vợ người khác…”

“Cô ta không có việc gì phải làm vợ nó. Đáng lẽ cô ta phải gặp tôi trước”. Ravana nói, cơn thất vọng ban đầu giờ đây đã nhường chỗ cho tính nhẹ dạ, nông nổi.

Quan niệm ngày nay của Marucha không cho phép lão chấp nhận đề nghị của Ravana một cách tiêu cực. Lão gào lên: “Anh đã được thần Xiva ban ơn. Anh đã được ban cho quyền lực và địa vị cao cả. Đừng nên hạ mình đi vào những chuyện phiêu lưu như vậy. Anh không nên để trở thành đầu đề cho những câu chuyện phiếm ở cõi đời này hoặc ở những cõi khác”.

“Nếu chú muốn tôi cứ bình chân như vại khi em tôi bị làm nhục và bị thương tích như vậy thì thôi tôi không cần hỏi ý kiến của chú nữa. Tôi chỉ cần chú giúp tôi thôi”.

“Giúp bằng cách nào? ” Marucha hỏi lại, cảm thấy gần đến lúc phải chấm dứt những tham vọng tinh thần và có lẽ chấm dứt cả cuộc đời của lão nữa.

“Tôi có kế hoạch bắt người đàn bà ấy đi, và chú có một phần trong đó”.

Marucha nói: “Một thứ trống đang đánh lên trong đầu óc tôi, cứ đánh đi đánh lại mãi một lời thông báo rằng anh đang tìm sự hủy diệt của chính anh và của cả giống nòi anh nữa”.

“Sao chú lại dám hạ thấp uy lực của tôi và tâng bốc cái thằng nó đã không kiêng nể gì em tôi vậy? ”,Ravana căm tức trả lời, “Nếu hiện nay tôi còn kiên nhẫn đó là vì tôi vẫn còn coi ông là chú của tôi”. Và Marucha cũng quát lại: “Thì cũng chính vì dựa trên cơ sở tình bà con, họ hàng đó mà tôi muốn cứu anh khỏi phải bị diệt vong”.

“Chú quên rằng tôi đã có lần làm rung chuyển đền đài của thần Xiva và cả ngọn núi Kaila nữa sao? Sức khỏe của tôi là vô tận”.

“Nhưng Rama là người đã bẻ làm đôi chiếc cung của thần Xiva to bằng cả dãy núi Maru”.

“Chú lại vẫn còn ca tụng nó”. Ravana bực tức nói.

“Đó là vì tôi đã nhìn thấy nó, giết mẹ tôi và anh Subahu. Tôi đã thấy đạo sĩ Vivamitra truyền lại cho nó tất cả mọi pháp thuật và do đó Rama hiện nay có những vũ khí kì diệu không thể nào lường nổi cả về mặt hiệu lực và số lượng, và nó có thể ngang nhiên đương đầu với tất cả mọi đối thủ”.

“Thôi, bản nhạc của chú như thế là đủ rồi. Tôi sẽ cho lưỡi gươm này vào người chú nếu cứ còn lải nhải nữa, và tôi sẽ hoàn thành công việc của tôi không cần có sự giúp đỡ của chú, thế thôi”. Marucha bỏ, không nhắc lại những lời phán đoán của lão nữa, và nói: “Tôi cũng chỉ nghĩ đến điều hay cho anh thôi, đó là việc chủ yếu của tôi. Tôi muốn anh sống lâu và hạnh phúc”.

Điều này làm vừa lòng Ravana, lão đưa tay ôm vai Marucha và nói: “Chú tốt và khỏe lắm và đôi vai chú rộng và cao như những quả đồi nhỏ. Giờ chú hãy đi và đem Xita về. Nhanh lên. Và giống như lời tiên tri của chú, nếu tôi phải chết thì hãy để cho mũi tên của Rama đâm thủng trái tim tôi còn hơn là để cho cái mũi tên bé bỏng, hèn mọn từ chiếc cung của thần tình ái bắn ra”.

“Hãy nói cho ta biết, ta phải làm gì. Còn cái gì để cho ta làm? Lúc ta quyết định phải trả thù cho cái chết của mẹ và anh ta, hai người bạn cùng ta tiến lại gần Rama dưới dạng một con hươu ngộ nghĩnh. Rama chỉ dùng một mũi tên giết luôn hai người kia, còn ta thoát được và còn sống đây. Từ đó ta chọn một thứ triết lý mới”. Marucha buồn rầu suy nghĩ như vậy, và kết luận rằng thà là bị Rama giết còn hơn là bị chính cháu lão giết; hắn vừa mới dọa lão đó.

Ravana nói đơn giản: “Bằng tất cả mọi mưu mẹo, chú hãy đi bắt cô ta về”.

“Phải một người cỡ như anh mới đánh bại được Rama, và bắt Xita làm giải thưởng cho chiến công đó thì mới xứng đáng hơn và cao quý hơn”. Marucha trả lời.

“Thế chú muốn tôi đưa cả một đạo quân để đánh một thằng tầm thường đó à? Tôi có thể kết liễu cuộc đời nó rất dễ dàng trong một lúc, nhưng tôi chưa muốn dùng đến bước đó, vì tôi e rằng người đàn bà có thể tự vẫn khi cô ta thấy chồng cô đã chết, và như vậy thì kế hoạch của tôi sẽ bị sụp đổ”.

Marucha thấy rõ mưu mô của lão để chấm dứt ý đồ của Ravana là không xong. Và lão không tìm ra lối thoát cho bản thân lão. Đành phải phục tùng theo số mệnh, lão hỏi: “Thế thì tôi phải làm gì? ”.

Nắm lấy ý trong câu chuyện Marucha kể, Ravana gợi ý, giọng cương quyết, không để cho lão được lựa chọn: “Hãy đội lốt một con hươu vàng và dắt cô ta đi. Phần còn lại cứ để cho tôi… Đó là cách duy nhất để bắt được cô ta mà không gây thương tổn cho ai cả”.

Marucha tán thưởng: “Được, tôi sẽ đi ngay và làm theo ý muốn của anh”. Nhưng lão đã nhìn thấy rõ những hậu quả sẽ rơi lên đầu lão trước, rồi sau đó sẽ tới lượt Ravana; Marucha ra đi với những ý nghĩ đen tối: “Ta đã hai lần thoát khỏi mũi tên của Rama, giờ đến lần thứ ba, chắc là ta sẽ bị. Ta như con cá trong cái ao thuốc độc. Sớm hay muộn gì thì cũng chết, dù trong đó hay ra ngoài đó”.

Marucha đi đến khu rừng Đanđaka. Đến gần rừng Panchvati lão đội lốt một con hươu vàng và huênh hoang đi dạo trước nhà Rama. Bọn hươu khác bị ánh vàng rực rỡ của nó lôi cuốn, đã kéo đến và bao quanh con hươu vàng. Xita, đang tha thẩn trong vườn để ý đến con hươu, vội chạy về nhà, báo với Rama: “Có một con vật trước cổng nhà ta một màu vàng chói, chân nó như bằng ngọc quý. Thật là một con vật kì diệu. Chàng bắt nó cho thiếp đi”.

Số mệnh đang hành động, và đây là lúc khủng hoảng cao trong đời họ. Thông thường Rama sẽ hỏi lại Xita, nhưng hôm nay chàng đã mù quáng chấp nhận yêu cầu của nàng và vui vẻ trả lời: “Được, tất nhiên em sẽ có con vật đó. Nó ở đâu nào? ”. Rồi chàng đứng dậy bước ra.

Đến đây Lasơmana liền can thiệp: “Em sẽ không đến gần nó. Có thể đó là ảo ảnh bày ra trước mặt chúng ta. Nó không lành mạnh đâu. Có ai nghe nói đến một con vật bằng vàng và bằng ngọc bao giờ đâu? Nếu có một con như vậy, thì chỉ là một sự lừa bịp mà thôi”.

Rama trả lời: “Sự sáng tạo của đấng Brahma là rất đa dạng và mênh mông. Không ai có thể nói mình biết hết mọi sinh vật trên mặt đất này. Sao em dám quả quyết rằng không thể có một sinh vật lộng lẫy như thế? ”.

Xita sốt ruột, xen vào: “Trong khi các người cãi nhau, con vật có thể đã đi mất. Xin các người hãy ra tự mình xem lấy”.

Rama ra khỏi nhà, nhìn thấy và nói: “Thật là một sinh vật kì diệu. Nàng ở lại đây. Ta sẽ đi bắt nó”.

Xita nói: “Thiếp sẽ giữ nó một bên và yêu quý nó và đem nó về Ayođhya khi ta đã hết hạn lưu đày”.

Một lần nữa Lasơmana cố gắng can ngăn cuộc theo đuổi này, nhưng Rama gạt những lập luận của chàng sang một bên: “Theo đuổi nó thì có khó khăn gì. Nếu nó là một thứ ma quỷ trá hình, thì khi bắn nó sẽ hiện nguyên hình ngay, nếu không, anh sẽ bắt nó về nguyên vẹn và Xita có được một món đồ chơi; bề nào thì ta cũng có thể bắt được”.

“Chúng ta không thể đi theo nó khi ta không biết ai đã đưa nó lại trước mặt ta. Nếu nó lành mạnh thì bắn nó là sai. Cho nên tốt nhất vẫn là tránh xa nó”. Khi chàng thấy Rama không lay chuyển, Lasơmana nói: “Thế thì anh hãy ở lại đây, em sẽ đi theo nó và tìm cho ra sự thật về nó”.

Xita khẩn khoản và buồn rầu: “Tôi biết chàng không làm thế được đâu” rồi đi quanh quẩn và quay về nhà, trong lòng bực tức khó chịu.

Rama thấy buồn vì đã có những ý nghĩ như vậy đối với sự khao khát ngây thơ của vợ chàng, người đã không một chút do dự giao phó số phận cho chàng. Chàng bảo Lasơmana: “Thôi hãy để anh đi lấy. Trong khi đó, em hãy bảo vệ nàng”. Với chiếc cung mang sẵn trên vai, chàng đi tới gần con vật, trong thâm tâm chàng không chấp nhận những lời dặn dò cẩn thận của Lasơmana, và những tiếng thở than, kêu gọi của Xita vẫn còn nghe vang vọng, nên chàng tự quyết định: “Ta sẽ bắt được nó, và nàng sẽ tươi cười trở lại”. Cuộc săn đuổi bắt đầu. Con hươu đợi chàng đến gần, rồi lại chạy ra xa nữa. Cứ cái kiểu săn đuổi đó, Rama không để ý rằng mình đã đi xa và đi lâu đến đâu rồi. Chàng đã đi qua không biết bao nhiêu đường mòn trong rừng, qua bao nhiêu núi đồi, thung lũng để theo sát bước chân con hươu, cứ lúc ẩn, lúc hiện. Một sự quyết định mù quáng, một sự thách thức, và đằng sau là lòng mong muốn làm vừa ý vợ, tất cả những điều đó đã kéo chàng đi theo con vật đẹp đẽ kia mỗi lúc một xa.

Bỗng nhiên chàng nhận ra rằng chàng đã bị lừa. Cuối cùng chính Lasơmana đã nói đúng. Đáng lẽ ra chàng không nên mù quáng nghe theo lời vợ. Như cái máy, Rama đưa tay rút cái cung ra và bắn vào con vật; đúng vào lúc đó, Marucha đoán được ý nghĩ của Rama, cố tìm cách tránh mũi tên. Nhưng đã chậm quá rồi, mũi tên của Rama đã cắm trúng mục tiêu. Marucha nhại tiếng của Rama, hét to lên: “Ôi, Lasơmana; Ôi Xita, cứu ta với…”

Sau khi đưa Marucha vào tình trạng này, Rama vội quay về, biết rằng tiếng kêu của lão có thể đến tai Xita. “Lasơmana sẽ giúp nàng đoán ra được việc đã xảy đến”. Chàng nghĩ thế, vì chàng rất khâm phục trí thông minh và sự hiểu biết của Lasơmana, nhưng nhận ra rằng mình đã đi quá xa Panchvati, chàng vội vàng trở về ngôi nhà của chàng.

Xita, nghe tiếng kêu của Marucha, nói với Lasơmana: “Có việc gì xảy đến với chồng tôi đó. Hãy đến giúp chàng”.

“Chị hãy yên tâm, không việc gì có thể xảy đến cho Rama đâu. Một người đã chiến thắng tất cả bọn quỷ dữ trong cõi này không thể nào bị một con vật hèn mọn làm thương tổn được, nếu quả thật, nó là một con vật như chị tưởng. Nó là con quỷ, giờ đã bị diệt, và đó là tiếng kêu giả mạo nhằm mục đích lừa chị đấy”.

“Giờ không phải là lúc suy nghĩ và giải thích nữa”, nàng nói. Khi nàng đang nói, tiếng kêu một lần nữa lại vang lên: “Ôi, Lasơmana! Ôi! Xita! ”. Xita đâm ra hoảng hốt và hoàn toàn mất tự chủ, nàng gào to: “Thôi chú đừng có đứng đó mà nói nữa, hãy đi cứu Rama! ”.

“Hỡi bà chị dâu của tôi ơi, anh là người đi cứu thiên hạ, anh không cần ai giúp đỡ cả đâu. Hãy kiên nhẫn chờ đợi thêm một chút nữa, rồi chị sẽ thấy anh về trước mặt chị, và lúc đó chị sẽ thấy nỗi lo sợ của chị là buồn cười”.

Xita không còn lòng dạ nào để nghe những lời giảng giải đó nữa và cứ nhắc lại: “Chú hãy đi mà cứu chàng đi! Làm sao có thể ở đây mà kể lể mãi thế! Tôi thật không hiểu nổi sao chú có thể bình tĩnh như vậy được”. Lasơmana cố trấn tĩnh nàng, nhưng nàng càng ngày càng gắt gỏng và bắt đầu thô lỗ: “Chú là người từ nhỏ không bao giờ rời chàng, là người theo chàng vào trong rừng – Vậy mà đến một lúc như thế này đáng lẽ phải lao đến bên chàng thì lại cứ ro ró bên tôi. Đối với tôi, đó là điều hết sức, hết sức kì quặc! ”.

Một lần nữa Lasơmana cố làm cho nàng yên tâm: “Rõ ràng là chị không hiểu gì về bản chất của Rama cả. Không có một sức mạnh nào có thể bắt anh ấy phải kêu cứu cả. Nếu quả thật Rama có bị đe dọa, thì cả vũ trụ và cả mọi sinh vật đều sẽ phải run lên và sụp đổ ngay bây giờ, bởi anh không phải là một người bình thường”.

Cặp mắt Xita đỏ ngầu vì giận và vì buồn. “Chú mà cứ ở đây và cứ ăn nói lạnh lùng như vậy thật là không đúng một chút nào. Lạ thật! Lạ thật! Không có ai đã từng ở gần bên chồng tôi, dù chỉ một lúc thôi mà không sẵn sàng dứt bỏ cuộc đời của họ vì chàng. Nếu chú không muốn cứu chàng thì thôi, tôi không có việc gì phải làm nữa, và cũng không còn có ai để dựa nữa. Việc duy nhất tôi còn phải làm là đốt lên một đống lửa và nhảy vào đó…”

Những lời nói của Xita, và sự thiếu tin tưởng của nàng đối với Lasơmana làm cho chàng rất đau khổ. Chàng suy nghĩ về những lời nói đó và trả lời: “Chị không cần phải tự hủy hoại mình. Tôi sẽ vâng theo lời chị, chỉ vì tôi run sợ trước những điều chị mới vừa nói. Thôi, chị đừng lo. Tôi sẽ đi ngay bây giờ. Tôi do dự chỉ là vì lệnh của chị lại ngược lại hẳn với lệnh của anh tôi. Tôi sẽ đi, và cầu trời che chở cho chị không gặp phải tai nạn! ”.

Rồi chàng suy nghĩ: “Nếu ta không đi, chị sẽ tự vẫn. Nếu ta đi, chị sẽ bị tai nạn. Ta thà chết còn hơn đứng giữa hai con đường này… Ta sẽ đi, nhưng không biết số mệnh sẽ đưa cái gì lại đây… Chỉ có đấng Đacma mới bảo vệ được chị. Rồi chàng nói với Xita: “Có bác Jatayu ở đó để trông nom chúng ta, và bác sẽ bảo vệ chị”.

Khi Lasơmana đi, thì Ravana, vốn đã rình sẵn từ lâu ra khỏi chỗ nấp. Lão đứng trước cổng nhà Panchvati và gọi: “Ai trong đó! Có ai trong đó tiếp một nhà tu khổ hạnh không? ”. Lão mặc quần áo của một người ẩn dật, gày gò, khẳng khiu cầm trong tay một cây gậy và một chiếc bát gỗ đi xin ăn. Giọng lão run run như vì tuổi già, chân run, và lão gọi nữa: “Có ai ở trong nhà không? ”.

Xita mở cửa, nhìn thấy ông già và nói: “Xin kính chào ông. Ông cần gì nào? ”.

Ravana choáng váng vì hình ảnh hiện ra trước mặt lão. Xita mời lão vào nhà, chỉ chỗ ngồi, trong khi đó thì đầu óc lão rối bởi trăm ý nghĩ: “Nàng phải là của ta thôi. Ta sẽ cho nàng làm nữ hoàng của đất nước ta và sẽ dùng tất cả những ngày còn lại của ta để làm theo mệnh lệnh của nàng, bằng mọi cách. Trong đời ta, ta sẽ không làm gì khác ngoài việc hưởng thụ sự gần gũi với nàng… Ô, cô em gái của ta mới sắc sảo và được việc biết bao nhiêu! Không một lời nào quá trong khi mô tả nàng. Thật là toàn thiện, toàn mỹ. Tuyệt vời… Cô em gái thân yêu của ta thật là tốt khi nó thấy vị nữ thần này là nó nghĩ đến ta ngay! Ta sẽ thưởng cho nó và phong cho nó làm nữ hoàng của đất nước ta. Nó sẽ trị vì thay ta, còn ta sẽ sống trong thiên đường của sự gần gũi với nàng…” Lão đã quên rằng lão đã định cho Xita làm nữ hoàng trên đất nước lão.

Trong khi đầu óc lão đang bận rộn về những kế hoạch buồn cười này, thì Xita hỏi thêm: “Ở tuổi ngài, ngài làm thế nào mà tìm được tới những nẻo đường vắng vẻ này? Ngài từ đâu đến vậy? ”.

Lão bừng tỉnh trong giấc mơ ban ngày của lão và trả lời: “Vâng, có một người…” rồi lão kể tỉ mỉ tất cả những chi tiết về bản thân lão ở ngôi thứ ba – coi như là một nhân vật hùng mạnh nhất, một người được thần Xiva rất là yêu chuộng, có đủ quyền hạn để bắt mặt trời và mặt trăng phải di chuyển trong hoặc ngoài quỹ đạo tùy theo ý muốn của mình. Tất cả các vị thần đều sẵn sàng chờ đợi để thi hành một mệnh lệnh bình thường nhất của ông ta, tất cả các cô gái Uốcvasi, Thilothama và những cô khác nữa để xoa chân và để buộc dây giày cho ông ta. Ông ta còn lớn hơn cả Ngọc hoàng Inđra. Kinh đô của ông là một đô thành tuyệt đẹp, không đâu so sánh nổi. Ông ta điều khiển tất cả mọi quyền lực, tài sản và danh vọng trong cõi đời này. Hàng nghìn phụ nữ băn khoăn lo lắng chờ đợi ông ta cho một chút ân huệ, nhưng ông ta chỉ đợi chờ và tìm kiếm người nào đẹp nhất thôi. Ông là người có học vấn, công minh và đẹp trai, về sức khỏe và về mặt trẻ trung thì không ai sánh kịp. Ta đã được vinh dự sống bên cạnh ông một thời gian khá lâu và giờ ta trở về nhà theo con đường này”.

“Một người đạo cao đức cả như ông, sao lại tìm cái đất đầy quỷ dữ này mà sống, và bỏ những đô thành nơi có những người lương thiện ở và bỏ khu rừng có các đạo sĩ ở? ”.

“Họ là những người lương thiện không xấu xa, độc ác như những người gọi là thần thánh. Họ tử tế, sáng suốt và đặc biệt tốt đối với nhữngsadhus(những người ẩn dật) như ta”.

Xita ngây thơ nhận xét: “Ai sống với bọn quỷ dữ cũng sẽ dễ dàng trở thành quỷ dữ”.

Ravana nói: “Bọn quỷ có thể tốt với những người tốt với chúng. Từ khi chúng nó là những kẻ hùng mạnh nhất trong tất cả các cõi, thì còn gì khôn hơn là phải sống hòa hợp với chúng”.

“Nhưng đời sống của chúng dài lắm”, Xita nói, “và sứ mệnh của chồng tôi là phải tiêu diệt cả cái thế giới của chúng và đem lại sự yên ổn trên mặt đất này”.

“Không thể có một người trần tục nào dám thử làm điều đó. Cũng như một con thỏ con mà dám mong tiêu diệt cả đàn voi”.

“Thế ngài không nghe thấy chồng tôi đã tay không đánh bại cả Kara, Dushana, Virađa và bao nhiêu tên nữa sao? ”.

“Kara, Virađa và cả bọn đều là những thằng yếu không có cung cũng như không có giáp sắt – thắng bọn đó thì chẳng có gì là ghê gớm lắm. Nàng hãy đợi cho đến khi có thể thấy, như nàng đã muốn thế, việc gì sẽ xảy đến cho hắn khi hắn gặp phải ngài Ravana hùng dũng có tới mười hai cái vai”.

“Mười hai cái vai mà làm gì? Một người như Paraxurama chỉ có đúng hai cái vai mà đã có lần bắt nhốt Ravana cho đến khi hắn ta phải khóc lóc van xin”.

Câu nói này làm Ravana nổi giận, mắt hắn nổi lên những tia máu phẫn nộ, và hắn nghiến răng ken két. Dần dần hắn mất dần cái dáng đạo đức giả mạo của hắn. Xita nhìn thấy sự thay đổi đó, và bắt đầu kinh ngạc, và giờ đây hắn đã trở lại hình dáng tự nhiên khủng khiếp của hắn. Xita không còn đủ can đảm để kêu lên một tiếng nào nữa.

Ravana nói: “Vì cái câu nói ngu xuẩn đó, ta có thể nghiền nát ngươi ra như cám, và ăn thịt ngươi nữa, nhưng chỉ vì ngươi là đàn bà và vì ta muốn ngươi, và ta sẽ chết nếu không có được ngươi. Ôi, con người đẹp như thiên nga, mười cái đầu của ta chưa bao giờ cúi xuống trước bất kì một vị thần nào ở bất kì trong cõi nào. Nhưng ta sẽ lột mão của ta và cúi xuống lấy trán ta chạm vào chân ngươi. Chỉ cần ngươi là hoàng hậu của ta, và hãy bảo ta phải làm gì”.

Xita lấy tay bịt tai lại: “Sao ngươi dám ăn nói như vậy? Ta không sợ chết đâu, nhưng nếu ngươi muốn sống, thì hãy chạy trốn đi trước khi Rama nhìn thấy ngươi”.

“Mũi tên của Rama không thể bắn trúng ta. Ngươi có thể tưởng tượng có thể nào một ngọn núi bị một cọng rơm quật đổ được không? ”. Ravana nói: “Hãy tử tế với ta. Ta yêu nàng đến chết đi được. Ta sẽ cho nàng một địa vị còn cao sang hơn tất cả bất cứ một địa vị nào mà một nữ thần có thể có được. Xin hãy chiếu cố, hãy thương ta. Ta xin quỳ xuống trước mặt nàng đây”.

Khi Ravana sụp xuống sàn nhà, thì Xita thụt lùi và khóc to lên: “Ôi, hỡi chàng ơi! Hỡi em Lasơmana ơi, đến cứu tôi với! ”.

Đến đây, Ravana nhớ lại lời nguyền cũ rằng nếu lão đụng tới một người đàn bà mà không có sự đồng ý của họ thì lão phải chết ngay lập tức. Lão liền đào một chỗ đất dưới chân Xita, và bưng luôn chỗ đất cùng với Xita lên đặt vào trong xe rồi phóng đi rất nhanh.

Xita chết đi sống lại mấy lần, cố nhảy ra khỏi xe nhưng vô ích, rồi khóc, rồi gào, rồi gọi cả cây, cả chim muông, cả tiên ở trong rừng hãy đưa ý nguyện và báo cho Rama biết tình trạng của nàng; và cuối cùng mắng Ravana là một thằng lừa đảo, một thằng hèn nhát, dùng những biện pháp bịp bợm chỉ vì nó sợ Rama, nếu không, đáng lẽ nó phải mặt đối mặt với Rama và chiến đấu với chàng. Ravana chỉ coi những lời của nàng là một trò đùa và trêu nàng: “Nàng đánh giá Rama quá cao, nhưng ta thì không. Ta không thèm đánh nhau với nó, một kẻ trần tục quá đỗi tầm thường”.

“À thế đấy, đẳng cấp chúng bay cho đánh nhau với loài người là nhục nhã, nhưng lại có thể say mê và lừa bịp tấn công một người phụ nữ tay không, yếu đuối. Đó là một hành vi cao cả, đấy hẳn! Một con quỷ dữ lòng dạ sắt đá như ngươi thì còn biết được cái gì là sai, cái gì là đúng. Nếu ngươi có gan đương đầu với chồng ta thì hãy dừng xe lại ngay, đừng có đi xa hơn nữa”.

Tất cả đối với Ravana chỉ là một trò vui, và lão cười chế nhạo, và đưa ra những lời đùa cợt thô bạo. Lúc này, lão cảm thấy có gì cản trở đường bay của lão. Jatayu, con đại bàng vĩ đại, đã có hứa sẽ bảo vệ cho con cái của người bạn và người đồng nghiệp Đaxaratha, biết được mối nguy cơ đang ập đến với Xita, liền gào lên thách thức, và chặn đường Ravana, lao thẳng vào người hắn với tất cả sức lực của ông. Thật là như một quả núi đập vào cái xe đang chạy. Trước khi xông vào trận đánh này, Jatayu đã kêu gọi Ravana hãy lùi bước và hãy đưa Xita trở lại Panchvati. Ông đã nói: “Ngươi sẽ chẳng trở về được đâu, hãy dừng lại và đặt cô ta xuống, ta sẽ đưa cô ta về với chồng cô ta, bình yên vô sự, và ngươi sẽ có thể chạy thoát được trước khi Rama đến”.

Nghe nói như vậy, Ravana cười: “Tránh đường cho ta đi, cái con chim già kia, cút đi! ”.

Jatayu khuyên hắn: “Đừng có tìm đến con đường hủy diệt của bản thân ngươi và của cả bè lũ, cả đẳng cấp, cả bộ tộc của ngươi. Mũi tên của Rama sẽ kết liễu cuộc đời của ngươi, đó là điều chắc chắn”.

“Thôi đừng có lải nhải như thế nữa”. Ravana ra lệnh: “Hãy đi gọi tất cả những bọn anh hùng mà ngươi nói đó đến đây, gọi tất cả bọn chúng đến, ta sẽ đương đầu với chúng, bằng bất cứ mọi giá ta không bao giờ trả lại cái của quý mà ta đã chiếm được này đâu… Cô ấy sẽ đi với ta”.

Xita thất vọng khóc to lên. Jatayu nói: “Cháu đừng sợ. Không ai làm được gì cháu đâu. Bác sẽ diệt trừ con quỷ này. Cháu đừng có lo gì về nó cả”. Và bắt đầu trận tấn công. Tiếng đập của đôi cánh đồ sộ của ông đã tạo ra một sức mạnh như giông bão, làm rung chuyển và tê liệt Ravana và chiếc xe của hắn. Phù hiệu của Ravana mang hình tượng trưng cho chiếc đànveenabị rách nát và ngọn cờ cũng tan ra từng mảnh, những chiếc mão của hắn bay ra khỏi đầu và rơi xuống đất, chiếc long đình nát vụn và cái xe bị bẹp đi. Ravana chống đỡ, đánh lại, dùng tất cả mọi thứ vũ khí có sẵn trong tay, nhưng Jatayu vẫn tiếp tục tấn công không mệt mỏi.

Ravana cố miễn cho Jatayu một thứ vũ khí cuối cùng. Nhưng cơn giận của hắn đã bùng dậy đến cao độ, hắn rút lưỡi gươm đặc biệt (một lưỡi gươm bất khả chiến thắng của thần Xiva cho hắn) tên là “Chandrahasa”, rồi sau khi đã múa và huơ lên hai lần, hắn chém một nhát quyết định, cắt đứt đôi cánh đồ sộ của Jatayu và đứng lên, bỏ xe, đặt Xita cùng mảnh đất ở dưới chân nàng lên vai hắn, và dùng pháp thuật bay lên trên không, chở nàng đi luôn về Lanka.

Trong khi đó thì Jatayu vận dụng tất cả ý chí sống cho đến lúc Rama và Lasơmana tìm kiếm Xita, đi về phía đó. Jatayu dùng hết tàn lực kể lại sự việc đã xảy ra và nói: “Đừng có thất vọng. Cuối cùng các cháu sẽ thành công”. Rama lo lắng hỏi: “Họ đi về phía nào hở bác? ”. Nhưng Jatayu đã tắt thở trước khi kịp trả lời.