Chương 23
TUYÊN NGÔN CHẤM
DỨT SỰ BẬN RỘN
CỦA MỘT CHIẾN
BINH LỊCH THIỆP
M ột khi bắt đầu xác định điều gì là quan trọng đối với mình và thực hiện những việc cần thiết để bảo vệ
điều đó, từ một nạn nhân điên loạn vì bận rộn, tôi biến thành một chiến binh lịch thiệp. Để bảo vệ thời gian của mình trước một xã hội luôn đòi hỏi nhiều hơn nữa, tôi áp dụng chiến thuật vừa ác liệt, vừa nhẹ nhàng. Để bảo hộ và phòng vệ, đôi khi bạn phải vạch ra giới hạn chấp nhận của bản thân. Tuy
nhiên, tôi rút ra được một bài học, đó là nếu bạn vạch ra được giới hạn trong lòng mình, bạn sẽ có thể tươi cười bày tỏ ý kiến, rũ bỏ cảm giác tội lỗi khi làm việc ít đi, và thay vì làm người khác thất vọng, hãy nhắc họ nhớ điều gì mới là quan trọng trong cuộc sống của họ bằng cách đề cao điều quan trọng của chính bạn.
Tuyên ngôn của tôi là một danh sách gồm những điều bất khả
thương lượng, nó đã soi đường dẫn lối cho tôi, đặc biệt khi tôi gặp khó khăn với thôi thúc phải làm nhiều hơn.
Tuyên ngôn chấm dứt sự bận rộn của một chiến binh lịch thiệp
1. Tôi sẽ không nhận lời nếu trái tim mình không muốn.
Phần lớn những lúc có cơ hội hay lời mời mọc nào đó xuất hiện, tôi đều biết được câu trả lời. Trái tim tôi đã biết từ lâu, trước khi tôi dành thời gian để cân nhắc xem mình sẽ nói gì. Khi định nhận lời dù trái tim không muốn, tôi có thể cảm nhận được sự
mâu thuẫn trong cơ thể mình. Có lẽ tôi sẽ nghiến răng, nắm chặt tay hoặc thấy căng thẳng, dù đáng ra phải thấy nhẹ nhàng mới đúng. Tôi đã làm ngơ những tín hiệu được thể hiện ra bên ngoài của sự tranh đấu nội tâm trong suốt nhiều năm, nhưng giờ thì tôi đã chú ý đến những tín hiệu đó.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Hãy bảo vệ những điều quan trọng và nói lời từ chối với một nụ
cười hòa nhã. Thay vì nhận lời dù trái tim không muốn, hãy thành thật. Lời từ chối của bạn không nhất thiết phải là một tràng giải thích hay xin lỗi dài dòng. Thành thật từ chối sẽ giúp bạn có cơ hội nhận lời những người và những việc bạn thật sự
quan tâm. (Xem thêm cách từ chối trong Chương 26)
2. Tôi sẽ đánh giá dựa trên những điều trong trái tim mình nhiều
hơn và hạn chế đánh giá qua danh sách việc cần làm.
Nếu danh sách việc cần làm chưa được gạch chéo hết các mục, hoặc tôi không làm được nhiều việc hơn mọi người xung quanh, tôi thấy đó là một thất bại. Nếu nghỉ ốm ở nhà và không thể làm được việc gì, tôi thấy bản thân còn tồi tệ hơn nữa. Tôi nghĩ nếu có thể làm được nhiều hơn, thể hiện tốt hơn và trèo lên các nấc thang cấp bậc trong công việc nhanh hơn, tôi sẽ
thấy hạnh phúc hơn, thành công hơn và được yêu thương nhiều hơn. Khi chầm chậm lùi lại và bắt đầu nghĩ xem thật sự
mình muốn sử dụng thời gian thế nào, tôi nhận ra mọi người không thể nào yêu quý mình vì thành tựu của mình, mà chỉ vì mình là chính mình thôi. Khi suy nghĩ phải làm nhiều hơn nữa chiếm hết tâm trí, tôi thậm chí còn không biết thật ra tôi là ai.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Hãy đánh giá dựa trên những điều trong trái tim và cách bạn đối xử với người khác, trong đó có cả bản thân. Nếu bạn thấy tâm trạng xuống dốc vì công việc còn bỏ dở, hãy nhắc bản thân nhớ mình là ai và mình có ý nghĩa thế nào với những người xung quanh.
3. Tôi sẽ ưu tiên tình yêu thương và sức khỏe hơn.
Tình yêu thương và sức khỏe rất quan trọng đối với tôi, nhưng trước khi tôi trở thành một chiến binh lịch thiệp và bắt đầu bảo vệ, trân trọng và tạo dựng môi trường phát triển cho sức khỏe và tình yêu thương thì cả hai điều này chưa bao giờ có cơ hội tăng tiến cả. Trước đây, cuộc sống của tôi vẫn có tình yêu thương và sức khỏe, nhưng không được như bây giờ. Tôi từng nhìn thoáng qua, không chú ý đến sức khỏe và tình yêu
thương, nhưng giờ thì hai điều này đã tràn ngập trong cuộc sống của tôi.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Nhận biết điều gì là quan trọng nhất đối với mình, và khi đưa ra quyết định, hãy hỏi bản thân xem cái gì sẽ hỗ trợ cho những điều quan trọng nhất trong cuộc sống của mình. Hãy để những mối ưu tiên chỉ lối cho bạn.
4. Tôi sẽ nhờ người giúp đỡ.
Tôi có thể xoay xở hoàn thành công việc một mình, nhưng đó không phải là điều tôi muốn trong cuộc sống. Khi tôi nhờ người khác giúp đỡ và để họ cùng tham gia, mọi thứ đều tiến triển. Hè năm ngoái, có một người bạn đã giúp tôi tiến triển trong công việc. Khi tôi cảm ơn, anh ấy đáp: “Cô thành công, tôi cũng vui”.
Câu nói đó nhắc tôi nhớ rằng nhờ vả người khác không chỉ có ích cho tôi mà còn cho những người xung quanh nữa. Tất cả
chúng ta đều đi cùng nhau.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Nhờ người khác hỗ trợ không phải là điểm yếu, mà là dấu hiệu của sự mạnh mẽ. Việc nhờ vả giúp xây dựng các mối quan hệ.
Dù có thể làm được một mình, bạn vẫn có thể làm tốt hơn khi có sự giúp đỡ của người khác.
5. Tôi sẽ làm việc cùng những người muốn thấy con người tốt đẹp
nhất của tôi, chứ không phải con người bận rộn nhất.
Tôi từng dành mỗi sáng thứ Hai cho việc họp hành vô nghĩa.
Tôi từng dành hàng giờ viết báo cáo tuần vì các đồng nghiệp cần bằng chứng cho thấy tôi bận rộn. Giờ tự làm chủ rồi, tôi
quyết định mình sẽ sử dụng thời gian thế nào, phát triển công việc ra sao và sẽ làm việc cùng ai.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Trong trường hợp bạn làm việc cho một ông chủ xem khối lượng công việc quan trọng hơn chất lượng công việc, hãy tiến hành những thay đổi nho nhỏ nếu vị trí của bạn không cho phép thay đổi gì lớn. Đề xuất họp đứng hoặc lên lịch họp phù hợp với làm việc nhóm. Kêu gọi đồng nghiệp chỉ kiểm tra e-mail vài lần một ngày và tắt chế độ nhắn tin hoặc tắt thông báo vào những thời điểm nhất định trong ngày. Đi dạo trong giờ ăn trưa thay vì ăn ngay trên bàn làm việc. Công nhận và chứng minh rằng sự bận rộn không đem lại hiệu quả, tính sáng tạo hay tình yêu thương gì cả. Hãy làm cùng những ai muốn bạn làm việc với chất lượng tốt nhất, chứ không phải chỉ cần bận rộn là được.
Nếu bạn là người đòi hỏi phải có họp hành và báo cáo, hãy đảm bảo những việc này đều có mục đích. Hãy tin tưởng những người làm việc cho mình và khuyến khích họ làm việc với chất lượng tốt nhất, chứ không phải chỉ cần bận rộn là được.
6. Tôi sẽ đặt ra các câu hỏi khéo léo hơn, để chúng ta không phải
nói về đề tài “bận rộn” nữa.
Đừng kể nhau nghe mình bận rộn đến thế nào nữa. Cuộc trò chuyện như thế không giúp chúng ta gắn kết với nhau hay bớt bận rộn hơn. Trò chuyện về sự bận rộn làm tôi thấy bận rộn theo, kể cả khi tôi không bận rộn. Thay vì hỏi: “Bạn thấy thế
nào?”, tôi sẽ hỏi mọi người: “Hôm nay có chuyện gì vui?”, hoặc
“Việc gì khiến bạn vui nhất hôm nay?”, hoặc “Tuần này có gì đáng nhớ không?”.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Hãy cấm nói từ bận rộn và cảm nhận xem trò chuyện về cuộc sống một cách khác đi là như thế nào. “Tôi bận lắm” thường là một lời than vãn. Bạn trợn mắt, nhún vai và thường thở dài khi huyên thuyên về một ngày bận rộn của mình. Thay vì vậy, hãy nói về một ngày của mình với lòng biết ơn. Hãy tập trung trò chuyện về những thứ bạn thấy biết ơn và xem điều đó thay đổi cuộc trò chuyện ra sao. Hãy đi sâu hơn nữa vào thử thách tẩy chay sự bận rộn trong Chương 21.
7. Tôi sẽ không để điện thoại điều khiển cuộc sống của mình.
Điện thoại được thiết kế ra để kết nối mọi người, nhưng chúng càng có nhiều chức năng thì dường như chúng ta lại càng ít kết nối với nhau. Tôi từng sử dụng điện thoại khắp mọi nơi, thường xuyên kiểm tra nó, ngay cả trong xe ô tô.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Hãy tắt hết thông báo trên điện thoại. Bạn có thật sự cần biết khi nào có e-mail hoặc tin nhắn Facebook mới không? Hãy để
điện thoại ở chế độ im lặng khi ngồi trong xe, khi đang ăn, khi đi ngủ hoặc làm những việc khác đòi hỏi bạn phải tập trung chú ý. Hãy thử nghiệm những ngày không có điện thoại và gỡ
bỏ ứng dụng mạng xã hội cũng như e-mail trên điện thoại.
8. Tôi sẽ thay nỗi sợ bỏ lỡ thành niềm vui bỏ lỡ.
Khi cam kết làm ít việc đi, tôi sẽ bỏ lỡ nhiều điều, nhưng thay vì sợ hãi, tôi lại thấy vui. Vui vì mình có lựa chọn, vui vì mình đang bảo vệ những điều quan trọng nhất và vui vì mình thấy khỏe mạnh. Vì làm ít đi nên tôi phải chọn ra những thứ quan trọng nhất và tôi có được sự chú tâm cũng như sức lực để thực hiện việc mình đang làm và thật sự cảm thấy vui thích với nó.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Nỗi sợ bỏ lỡ là dấu hiệu cho thấy bạn thiếu gắn kết. Nếu bạn lo lắng về những thứ mình sẽ bỏ lỡ, thế tức là bạn chưa kết nối được với những phần ý nghĩa nhất của sự việc đang diễn ra ngay lúc đó. Từ bỏ nỗi sợ bỏ lỡ có nghĩa là xóa đi nhu cầu rượt đuổi, ganh đua và hoàn thành chỉ tiêu để kết nối với những gì hiện hữu ngay trước mắt. Đừng ngạc nhiên nếu bạn thật sự
mong chờ được bỏ lỡ những việc mình từng làm vì buộc phải thế hay vì sợ bỏ lỡ. Hãy thay nỗi sợ bỏ lỡ bằng niềm vui bỏ lỡ.
9. Tôi sẽ kiếm nơi chốn để được ở một mình.
Nếu cần khước từ một lời mời để dành thời gian ở một mình, tôi sẽ làm thế. Nếu cần, tôi sẽ sắp xếp lại thời gian biểu hoặc thận trọng hủy lịch mà không giải thích gì. Tôi thích dành thời gian ở bên những người mình yêu quý và tham gia vào các hoạt động vui nhộn, nhưng là một người hướng nội, có lúc tôi cần được yên tĩnh. Tôi sẽ thấy kiệt sức khi không được ở một mình.
Khi không được tĩnh tâm, tôi sẽ bị quá tải và trở nên cáu kỉnh.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Người hướng nội cần được ở một mình, song người hướng ngoại cũng vậy. Hãy bảo vệ nhu cầu được yên tĩnh và ẩn dật của tâm hồn. Hãy dành thời gian cần thiết để lùi lại, nạp thêm năng lượng rồi quay về thế giới này với một trái tim tràn trề nhựa sống.
10. Tôi sẽ thong dong hơn.
Tôi sẽ ngắm bình minh và hoàng hôn. Tôi sẽ sống chậm lại và thưởng thức món ăn của mình. Tôi sẽ cười hoặc khóc theo từng khoảnh khắc. Tôi sẽ dành thời gian chú tâm đến tình yêu thương qua những chi tiết nhỏ và niềm vui trong ánh mắt ai
đó. Tôi sẽ dành chỗ để ươm mầm cho những sáng tạo dù biết mình chẳng đưa ra được ý tưởng gì hay, tôi sẽ viết dàn ý khi câu chữ tuôn trào hoặc phô diễn ma thuật sắp đặt mọi thứ ăn khớp với nhau theo lẽ vốn có của chúng.
Hãy là một chiến binh lịch thiệp.
Đừng cảm thấy có lỗi khi mơ mộng hão huyền, khi mơ màng trăng sao hay khi làm bất kỳ điều gì có ý nghĩa với tâm hồn bạn. Hãy đi dạo một chuyến dài, chợp mắt một giấc ngắn hoặc ngồi yên. Người ta có thể không tôn trọng giá trị của việc sống chậm, nhưng bạn biết điều gì là tốt nhất cho mình.
Trở thành một chiến binh lịch thiệp và bảo vệ những điều quan
trọng nhất đối với bạn
Hãy trân trọng và bảo vệ sức khỏe, tình yêu, sở thích và cuộc sống của bạn bằng cách lập danh sách những điều bất khả
thương lượng của riêng mình. Hãy thực hiện điều đó bằng trái tim của một chiến binh lịch thiệp. Nỗ lực của bạn không hề ích kỷ hay đơn độc, thay vào đó nó sẽ giúp bạn thể hiện mặt tuyệt vời nhất của bản thân bạn. Những điều bất khả thương lượng hoặc những quy tắc trong cuộc sống sẽ không giới hạn bạn.
Việc vạch ra ranh giới giúp ta tạo ra không gian để mở rộng ra mọi hướng.