Các Bài Diễn Văn Của Mark Twain

Lượt đọc: 1124 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Người Mỹ Và Người Anh

❊ ❊ ❊

BÀI PHÁT BIỂU TẠI BUỔI GẶP MẶT CỦA CỘNG ĐỒNG NGƯỜI MỸ Ở LONDON, NGÀY 4 THÁNG 7 NĂM 1872

THƯA CHỦ TỊCH, THƯA CÁC QUÝ ÔNG VÀ QUÝ BÀ, tôi xin cảm ơn lời khen ngợi mà quý vị vừa dành cho tôi, và để bày tỏ sự trân trọng của mình, tôi sẽ không làm phiền quý vị bằng những lời hoa mỹ dài dòng. Thật dễ chịu khi được kỷ niệm theo cách hòa bình này, trên mảnh đất mẹ cổ kính này, ngày kỷ niệm của một cuộc thử nghiệm đã nảy sinh từ chiến tranh với chính vùng đất này từ rất lâu về trước, và đã được tổ tiên chúng ta đưa đến một kết cục thành công nhờ vào lòng tận tụy của họ. Đã mất gần một trăm năm để đưa người Anh và người Mỹ đến được với mối quan hệ tử tế và thấu hiểu lẫn nhau, nhưng tôi tin rằng cuối cùng điều đó đã đạt được. Đó là một bước tiến lớn khi hai sự hiểu lầm cuối cùng được giải quyết bằng trọng tài thay vì bằng đại bác. Một bước tiến lớn khác là việc nước Anh đã chấp nhận những chiếc máy khâu của chúng tôi mà không giành quyền sở hữu phát minh đó—như thường lệ. Và lại thêm một bước tiến nữa khi mới vài ngày trước, họ đã nhập khẩu một trong những toa tàu ngủ của chúng tôi. Lòng tôi ấm áp hơn mức có thể diễn tả vào ngày hôm qua, khi tôi chứng kiến cảnh một quý ông người Anh tự nguyện gọi một ly sherry cobbler kiểu Mỹ, và không chỉ vậy, với trí tuệ sáng suốt và cái đầu tỉnh táo, ông ấy còn nhắc người phục vụ đừng quên bỏ thêm dâu tây vào. Với cùng một nguồn gốc, cùng một ngôn ngữ, cùng một nền văn học, cùng một tôn giáo, và—cùng những loại đồ uống, liệu còn điều gì cần thiết nữa để gắn kết hai quốc gia này lại với nhau trong một mối quan hệ anh em bền chặt vĩnh cửu?

Đây là thời đại của sự tiến bộ, và đất nước chúng ta là một vùng đất tiến bộ. Cũng là một vùng đất vĩ đại và huy hoàng—một vùng đất đã sản sinh ra một Washington, một Franklin, một Wm. M. Tweed, một Longfellow, một Motley, một Jay Gould, một Samuel C. Pomeroy, một Quốc hội gần đây chưa từng có tiền lệ (về vài khía cạnh), và một Quân đội Hoa Kỳ đã chinh phục sáu mươi người Da đỏ trong tám tháng bằng cách làm họ kiệt sức, điều này tốt hơn nhiều so với việc tàn sát dã man, Chúa chứng giám. Chúng ta có một hệ thống bồi thẩm đoàn hình sự ưu việt hơn bất kỳ hệ thống nào trên thế giới; và hiệu quả của nó chỉ bị làm hỏng bởi sự khó khăn trong việc tìm ra mười hai người mỗi ngày mà không biết gì và không biết chữ. Và tôi có thể quan sát thấy rằng chúng ta có một điều luật bào chữa do mất trí mà lẽ ra đã cứu được Cain. Tôi nghĩ mình có thể nói, và nói với niềm tự hào, rằng chúng ta có một số cơ quan lập pháp mang lại lợi nhuận cao hơn bất kỳ nơi nào trên thế giới.

Tôi xin đề cập một cách đầy hào hứng đến hệ thống đường sắt của chúng ta, thứ đã đồng ý để chúng ta được sống, mặc dù nó hoàn toàn có thể làm điều ngược lại vì họ là những người làm chủ chúng ta. Nó chỉ mới phá hủy ba nghìn lẻ bảy mươi sinh mạng vào năm ngoái do va chạm, và hai mươi bảy nghìn hai trăm sáu mươi người do chạy đè lên những kẻ bất cẩn và không cần thiết tại các điểm giao cắt. Các công ty vô cùng hối tiếc về việc giết hại ba mươi nghìn người này, và thậm chí đã đi xa đến mức bồi thường cho một vài người trong số họ—tất nhiên là tự nguyện, vì ngay cả kẻ hèn hạ nhất trong chúng ta cũng không dám khẳng định rằng chúng ta sở hữu một tòa án đủ xảo quyệt để thực thi luật pháp chống lại một công ty đường sắt. Nhưng, tạ ơn Trời, các công ty đường sắt nhìn chung luôn sẵn lòng làm điều đúng đắn và tử tế mà không cần phải cưỡng bách. Tôi biết một trường hợp đã khiến tôi rất xúc động vào thời điểm đó. Sau một vụ tai nạn, công ty đã gửi trả thi hài của một người họ hàng già xa xôi đáng mến của tôi về nhà trong một cái giỏ, kèm theo lời nhắn: "Vui lòng cho biết quý vị định giá ông ấy bao nhiêu—và trả lại cái giỏ." Thật khó có điều gì thân thiện hơn thế.

Nhưng tôi không được phép đứng đây và khoác lác cả đêm. Tuy nhiên, quý vị chắc sẽ không bận tâm nếu một người khoác lác đôi chút về đất nước của mình vào ngày Quốc khánh đâu. Đây là thời điểm công bằng và hợp lý để phô trương lòng tự hào dân tộc. Tôi chỉ xin nói thêm một lời khoác lác nữa—một lời đầy hy vọng. Đó là thế này: Chúng ta có một thể chế chính phủ mang lại cho mỗi người một cơ hội công bằng và không ưu ái ai. Ở chỗ chúng tôi, không cá nhân nào sinh ra đã có quyền coi thường người hàng xóm và giữ thái độ khinh miệt họ. Những ai trong chúng ta không phải là công tước thì hãy tìm sự an ủi trong điều đó. Và chúng ta có thể tìm thấy hy vọng cho tương lai trong thực tế rằng, dù tình trạng đạo đức chính trị của chúng ta hôm nay có tồi tệ đến đâu, thì nước Anh đã trỗi dậy từ một vũng bùn tồi tệ hơn nhiều kể từ những ngày Charles I phong tước cho các kỹ nữ và mọi chức vụ chính trị đều là vấn đề mua bán mặc cả. Vẫn còn hy vọng cho chúng ta.*

*Ít nhất thì đoạn trên là bài phát biểu mà tôi định thực hiện, nhưng ngài đại sứ của chúng ta, Tướng Schenck, là người chủ trì, và sau phần cầu nguyện, ông ấy đã đứng lên và đọc một bài diễn văn dài dằng dặc, chán ngắt đến khó tin, rồi kết thúc bằng cách nói rằng vì việc diễn thuyết dường như không làm các vị khách phấn khích mấy, nên mọi bài diễn thuyết tiếp theo sẽ được miễn trừ trong suốt buổi tối, và chúng ta cứ ngồi nói chuyện riêng với những người ngồi cạnh mình để có một khoảng thời gian giao lưu vui vẻ. Ai cũng biết rằng do câu nói đó mà bốn mươi bốn bài diễn văn đã được chuẩn bị kỹ lưỡng đã chết yểu ngay trong trứng nước. Sự chán nản, ảm đạm, và vẻ nghiêm trọng bao trùm lên bữa tiệc từ lúc đó trở đi sẽ là một ký ức lâu dài với nhiều người có mặt ở đó. Chỉ bằng một câu nói thiếu suy nghĩ đó, Tướng Schenck đã đánh mất bốn mươi bốn người bạn tốt nhất mà ông có ở Anh. Đêm đó, có hơn một người đã nói: "Và đây chính là loại người được cử đến để đại diện cho chúng ta tại một đế quốc chị em vĩ đại!"

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 10 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.