Năm 2007, khởi nguồn từ diễn đàn Thiên Nhai, những sự kiện mạng gây ảnh hưởng đến toàn bộ các phương tiện truyền thông mạng Internet lớn của Trung Quốc nhiều không đếm xuể. Từ hộ dân cố thủ bướng bỉnh nhất lịch sử cho đến vụ án lò gạch đen, từ nạn tảo xanh hồ Thái Hồ, vụ án Hổ Chu Chính Long cho tới vụ lùm xùm 3377. Thế nhưng, chính trong năm 2007 hừng hực sóng gió ấy, chính tại diễn đàn Thiên Nhai nơi tập trung bộc phát dư luận mạng dữ dội nhất, bài đăng thu hút nhiều sự quan tâm nhất lại không phải là những sự kiện mạng gây chấn động trong và ngoài nước, cũng chẳng phải tác phẩm xuất sắc nào của những người nổi tiếng trên mạng. Đó lại là bài viết "Tôi đã trở thành một tay cờ bạc bịp chuyên nghiệp như thế nào" được đăng tải trên mục Thiên Nhai Tạp Đàm của Đằng Phi – một người chỉ có trình độ học vấn cấp ba và lần đầu tiên lên mạng viết bài.
Hơn nửa năm thời gian, sáu triệu lượt xem, hơn sáu mươi nghìn lượt phản hồi. Thiên Nhai chưa bao giờ thiếu những điều kỳ diệu. Năm xưa tác phẩm "Thành Đô, xin hãy quên tôi đêm nay" của Mộ Dung Tuyết Thôn chỉ với hai trăm nghìn lượt xem đã khiến người ta tranh nhau tìm đọc, trở thành tác phẩm tiêu biểu gánh vác cả nền văn học mạng. Năm 2006, khi "Những chuyện đời Minh" làm mưa làm gió khắp nơi, lượt xem cũng mới chỉ vừa tròn một triệu. Vậy mà Đằng Phi, một người vô cùng ít khi tiếp xúc với mạng Internet, lần đầu tiên bỡ ngỡ bước chân vào diễn đàn, vừa ra tay đã có ngay một bài viết gây sốt cả năm với hơn sáu triệu lượt xem, một lần nữa chứng minh cho câu nói của Vương Tiểu Ba: "Cao thủ đều nằm ở ngoài vòng tròn".
Nói bài viết của Đằng Phi bùng nổ đến vậy cũng không phải là điều bất ngờ. Lần đầu tiên đọc nó, tôi đã có một linh cảm mãnh liệt: bài viết này chắc chắn sẽ nổi tiếng. Hồi ký của một tay cờ bạc bịp chuyên nghiệp có thể thu hút sự quan tâm lớn đến thế của cư dân mạng Thiên Nhai không chỉ đơn thuần vì người nước mình mê cờ bạc quá đông, mà còn vì bản thân nó chính là sự tái hiện chân thực về một cuộc đời méo mó, chân thực đến mức gần như khiến người ta nghẹt thở. Không có quá nhiều từ ngữ hoa mỹ, không có sự tô vẽ hay cường điệu hóa có chủ đích, nó tựa như một người anh hàng xóm đang ngồi kể cho bạn nghe những câu chuyện năm xưa anh ta bôn ba chốn giang hồ. Anh ấy đã quy ẩn, cũng chẳng cần ai phải ngước nhìn, anh ấy chỉ dùng giọng điệu nhẹ nhàng điềm tĩnh mà kể lại từng chút một, nói cho bạn biết chốn giang hồ nơi nơi đều là cạm bẫy và lừa lọc.
Không ít người dân ham mê cờ bạc, nhiều cảnh tượng trong bài viết của Đằng Phi không hề hiếm gặp ở nông thôn hay thành thị Trung Quốc. Anh không hề phóng đại hay tô hồng những sới bạc này, không dùng những màn đánh bạc nghìn vàng một ván đầy hào nhoáng trong phim ảnh Hồng Kông - Đài Loan để câu mắt người xem, không khoe khoang bản lĩnh hô mưa gọi gió của cái gọi là cờ bạc bịp chuyên nghiệp, mà chỉ bóc tách từng lớp, từng chút một lật tẩy những huyền cơ ẩn giấu sau những khung cảnh hết sức quen thuộc thường ngày. Đúng như lời anh đã thẳng thắn bày tỏ ở phần đầu bài viết: "Tôi viết những dòng này là có lý do: Đã chứng kiến quá nhiều người vì cờ bạc mà tán gia bại sản, vợ con ly tán, tôi muốn khuyên can những ai vẫn còn đang u mê trong cờ bạc — cái gọi là 'mười canh bạc chín canh lừa', xin đừng đánh bạc nữa." Đây là một nghĩa cử, một hành động thiện lành chứa chan lòng đại từ bi, là lời khuyên răn, cảnh tỉnh có sức thuyết phục nhất đối với những con bạc, là một liều thuốc tốt đánh thẳng vào tâm can để cai bạc, cho nên, bài viết không thể không nổi tiếng.
Trong hơn sáu mươi nghìn lượt phản hồi, rất nhiều người đã thẳng thắn thừa nhận rằng sau khi đọc bài viết này, họ mới bừng tỉnh ngộ ra trước cờ bạc, rốt cuộc cũng tin rằng nguyên nhân từng khiến bản thân tán gia bại sản không phải do vận may không tốt, mà là đã lọt vào cái bẫy do người khác giăng sẵn. Không còn nghi ngờ gì nữa, môi trường xã hội hiện nay đã trong sạch hơn rất nhiều so với thời Đằng Phi còn lăn lộn chốn giang hồ, nhưng số người ôm ấp ảo tưởng về cờ bạc vẫn không hề ít, những bi kịch do tham gia cờ bạc gây ra vẫn thỉnh thoảng truyền đến tai.
Một đồng nghiệp của tôi từng vừa đến Hải Nam đã lỡ bước chân vào sới bạc ngầm, bị người ta giăng bẫy lừa mất hơn ba trăm nghìn tệ. Điều anh ấy tiếc nuối nhất lúc này chính là ngày đó không có một người như Đằng Phi điểm hóa thức tỉnh anh ấy. Một người bạn khác cũng kể cho tôi nghe một trải nghiệm thế này. Đầu năm 1998, anh cầm theo tiền đi mua vé máy bay về quê, bước lên một chiếc xe buýt cỡ vừa, trên xe có mười mấy người. Bỗng nhiên, một người trông dáng dấp như ông chủ nhỏ ngồi bên cạnh rút ra một bộ bài tây, lôi kéo hai người ngồi phía trước chơi trò đoán bài ăn tiền. Bạn tôi dù sao cũng là người có vốn sống từng trải ngoài xã hội, biết rõ trong trò này ắt có lừa đảo nên cũng không để ý lắm. Lát sau, gần như cả xe đều hăng hái tham gia, chơi vô cùng sôi nổi náo nhiệt. Đúng lúc này, anh nhìn thấy một gã đàn ông vạm vỡ ngồi đối diện lén cầm lấy một lá bài, cắn lên đó một vết răng rồi đặt lá bài trở lại. Hành động tưởng chừng như nhà cái không hề phát hiện ra này bỗng chốc làm tâm ma trong lòng anh trỗi dậy, ma xui quỷ khiến thế nào anh lại đặt cược theo gã vạm vỡ kia một trăm tệ, kết quả đương nhiên là thua. Thế nhưng, anh lại lập tức nhìn thấy động tác nhỏ của một người khác, dường như có cơ hội để anh gỡ lại vốn, lòng tham làm mờ mắt, anh lại theo thêm một ván. Cứ như thế, mỗi lần lại có những người khác nhau khiến anh cảm thấy có cơ hội gỡ lại, cho đến khi số tiền chuẩn bị mua vé máy bay đều chảy sạch vào túi người khác, anh mới cảm thấy có gì đó bất ổn. Lúc này, xe buýt dừng lại ở bến đỗ, tất cả mọi người trên xe đồng loạt bước xuống, ngoài anh ra chỉ còn lại tài xế và nhân viên bán vé. Anh nghe thấy tài xế hỏi nhân viên bán vé: "Bọn họ cuỗm được bao nhiêu?" Nhân viên bán vé liếc nhìn người duy nhất trơ trọi là anh, đáp: "Hơn một nghìn tệ thì phải." Người bạn đó sau này không thể về nhà ăn Tết, suốt cả kỳ nghỉ Tết chỉ biết tự dằn vặt, ân hận khôn nguôi vì sự ngu xuẩn của bản thân.
Lòng tham là ác ma, nguyên nhân chủ yếu nhất giúp những kẻ lừa đảo có thể thành công chính là lợi dụng lòng tham của con người. Tuy nhiên, nếu như ngay từ đầu đã có người nói cho anh ấy biết đây là một cái bẫy, nếu như những mánh khóe lừa đảo này từ sớm đã được truyền thông quan tâm sâu sát và vạch trần, thì người bạn đáng thương của tôi dù có ngu xuẩn và tham lam đến đâu, cũng tuyệt đối sẽ không rơi vào cảnh ngộ bơ vơ nơi đất khách quê người một mình đón Tết.
Bảy mươi năm trước, nghệ sĩ bình thư nổi tiếng Liên Khoát Như tiên sinh từng dựa vào vốn sống phong phú và một tấm lòng chính trực, lương thiện của mình, lấy bút danh "Vân Du Khách" đăng tải tác phẩm nhiều kỳ "Giang hồ tùng đàm" trên tờ Thời Ngôn Báo ở Bắc Bình. Tác phẩm đã dùng dung lượng lớn để vạch trần đủ loại mánh khóe lừa bịp phía sau các ngành nghề giang hồ thời bấy giờ, giáng một đòn chí mạng vào những kẻ giang hồ hành nghề dựa vào việc lừa lọc, tạo nên ảnh hưởng xã hội tích cực. Thế nhưng, cùng với sự đổi thay của năm tháng, con người ngày càng mất cảnh giác với những mánh khóe từng biến mất một thời, khiến cho một số ngón nghề lừa đảo chốn giang hồ lại rục rịch tái xuất. Những năm 80 của thế kỷ trước, tôi từng nhiều lần tận mắt chứng kiến cảnh những tay giang hồ dựng rạp lừa tiền ngay trên đường phố, những mưu mô huyền cơ trong đó chẳng khác chút nào so với những gì Liên Khoát Như tiên sinh đã miêu tả trong "Giang hồ tùng đàm". May mắn thay, ngày nay cuốn sách này đã được tái bản, những mánh khóe bị phơi bày ra ánh sáng kia đã không còn cách nào lừa tiền hại người được nữa.
Nếu như Liên Khoát Như tiên sinh chỉ xem "Giang hồ tùng đàm" như một tài liệu huấn luyện nội bộ dành cho các đệ tử, thì có lẽ ngày nay chúng ta vẫn còn phải liên tục chịu đựng những tổn hại do các mánh khóe giang hồ đó gây ra. Nếu như Đằng Phi không viết bài "Tôi đã trở thành một tay cờ bạc bịp chuyên nghiệp như thế nào", thì đủ loại ngón nghề bịp bợm mà anh nắm giữ rất có thể sẽ trở thành công cụ giữ đường tài lộc cho một số người, đồng thời đẩy thêm nhiều người khác vào cảnh tán gia bại sản. Mọi nguyên lý của thuật che mắt đều rất đơn giản, mấu chốt là có ai dám dũng cảm đứng ra vạch trần chúng hay không. Xét từ ý nghĩa này, Liên Khoát Như và Đằng Phi đều là những dũng sĩ mang tấm lòng đại từ bi. Giờ đây, Đằng Phi đã chỉnh lý bài viết dài hot nhất năm của diễn đàn Thiên Nhai, đặt tên là "Đời lừa bịp của tôi" và giao cho Nhà xuất bản Lộ Giang ấn hành. Thứ chúng ta nhìn thấy là sự hồi đầu và lời sám hối đẫm máu của một người chốn giang hồ từng lầm lỡ bước chân, tư vị bên trong ắt hẳn ngoài bản thân Đằng Phi ra, tin chắc cũng sẽ tạo được tiếng chuông cảnh tỉnh sâu sắc cho rất nhiều kẻ ham mê cờ bạc.
Đối với một dũng sĩ như vậy, ngoài việc bày tỏ lòng kính trọng thì chúng ta còn có thể làm được gì nữa đây? Hãy để cho nhiều người xung quanh bạn hơn nữa đọc được cuốn sách "Đời lừa bịp của tôi", giúp nhiều người hơn nữa sau khi đọc cuốn sách này triệt để bước ra khỏi vũng lầy cờ bạc, đó chính là cách bày tỏ lòng kính trọng tốt nhất của chúng ta.
Tổng biên tập điều hành diễn đàn Thiên Nhai: Tống Tranh