Những Ngày Mơ Mộng

Lượt đọc: 85 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Chiếc Nhẫn Ma Thuật

❊ ❊ ❊

Người lớn thực sự nên cẩn trọng hơn. Giữa người lớn với nhau, việc hứa rồi lại nuốt lời có lẽ chỉ là chuyện nhỏ. Họ có quá nhiều thứ để bù đắp cho điều đó. Cuộc đời nằm dưới chân họ, như một quả bóng cao su đủ màu sắc; họ có thể đá nó sang hướng này hay hướng khác, nó hiện ra màu xanh lam, vàng hoặc xanh lá, nhưng lúc nào cũng rực rỡ và lấp lánh. Thế nên người ta vẫn thấy điều đó xảy ra gần như mỗi ngày, và chỉ với một lời nói đùa cùng tiếng cười giòn giã là xong chuyện, rồi kẻ bị làm cho thất vọng lại quay sang những niềm vui mới đang sẵn sàng chờ đón. Nhưng với những đứa trẻ dưới quyền họ, những kẻ mà quả địa cầu nhỏ bé bị chi phối bởi họ, những kẻ vội vã xây lên những tòa lâu đài Alhambra chạm đến các vì sao chỉ từ một lời nói bâng quơ của họ, thì người lớn thực sự cần phải cẩn trọng hơn nhiều.

Lấy trường hợp gánh xiếc lần này làm ví dụ, sự việc không phải kiểu chúng tôi đã khơi mào chủ đề trước. Chính họ mới là người bắt đầu hoàn toàn — xuất phát từ tờ báo địa phương. “Chà, có gánh xiếc kìa!” họ thốt lên bằng giọng điệu vô tâm, khó chịu làm sao: “dẫn lũ trẻ đi chắc sẽ thích lắm đây. Thứ Tư là ngày đẹp trời đấy. Hay là chúng ta đi vào thứ Tư nhé. Ồ, và người ta lại đang mốt mặc váy xếp ly, thắt lưng viền bện dày đấy,” v.v.

Những người khác nghĩ gì tôi không biết; còn họ nói gì, nếu có nói gì đi nữa, tôi cũng chẳng tài nào hiểu nổi. Đối với tôi, ngôi nhà như sắp nổ tung, tường nhà dường như chật chội và ngột ngạt, mái nhà thì chực nhô lên và bật tung. Thoát ra ngoài là điều cấp bách nhất — thoát ra khoảng không thoáng đãng, rũ bỏ gạch vữa, và lang thang đến những chốn hoang sơ ít dấu chân người trên trái đất, để có thể cảm nhận trọn vẹn hơn niềm đam mê và lời hứa hẹn của hoàn cảnh đầy chóng mặt ấy.

Thiên nhiên hôm đó có vẻ nền nã và điềm đạm, còn quả địa cầu chẳng hề hé lộ chút dấu hiệu nào cho thấy nó đang tự quay quanh một vòng tròn xiếc của riêng mình. Không biết liệu chúng có thật không, tôi tự hỏi, tất cả những điều kỳ diệu làm say đắm lòng người mà tôi từng nghe kể về gánh xiếc? Liệu những chú ngựa lùn đuôi dài có thực sự đứng bằng hai chân sau và bắn súng lục không? Liệu con người có thể biểu diễn nổi một nửa những trò hề mê hoặc được ghi chép trong sử sách hay không? Và làm sao, ôi, làm sao tôi dám tin rằng, trên lưng những cỗ mã tuấn mã Ả Rập sắc lông màu kem, những quý cô đẹp vượt trần thế lại có thể lao mình qua những chiếc vòng giấy? Không, điều đó hoàn toàn không thể xảy ra, chắc chắn đã có sự phóng đại nào đó. Dù vậy, tôi chỉ cần thế là đủ, tôi sẵn sàng nhận một tỷ lệ rất ít — một phần nhỏ nhoi trong câu chuyện thần thoại về gánh xiếc cũng đủ khiến tôi mãn nguyện lắm rồi. Nhưng ngẫm lại, dẫu cho sử sách có một lần nói thật đi chăng nữa, thì liệu bản thân tôi có thực sự có số mệnh được chứng kiến tận mắt cảnh tượng này, được trải qua nó và sống sót sau cơn say đắm ngất ngây ấy không? Không, mọi thứ quả thực quá sức tưởng tượng. Thế nào cũng có chuyện xảy ra cho xem, một trong số chúng tôi sẽ mắc bệnh sởi, hoặc thế giới này sẽ phát nổ với một tiếng động đinh tai nhức óc. Tôi không dám, tôi không dám mạo muội nuôi chút hy vọng nhỏ nhoi nào. Tôi phải cố gắng hết sức để nghĩ về chuyện khác.

Khỏi phải nói, tôi ngày đêm chẳng nghĩ, chẳng mơ về điều gì khác. Khi thức, tôi sánh bước tay trong tay với một chú hề, và quất một roi roi vang dội theo tiếng nhạc hào hùng của ban nhạc. Khi ngủ, tôi cưỡi trên lưng một chú ngựa đen như than, rượt đuổi theo một nàng công chúa xiêm y toàn lụa là kim tuyến, người mà lúc nào cũng khéo léo giữ khoảng cách xa hơn tôi đúng một tầm với. Sáng sớm tinh mơ, khi Harold và tôi đã tỉnh hẳn, chúng tôi liền tra hỏi lẫn nhau về khả năng xảy ra của truyền thuyết gánh xiếc này hay gánh xiếc khác, và bàn tán cạn kiệt mọi kiến thức dân gian trước khi cô hầu phòng đầu tiên thức dậy. Trong trạng thái hưng phấn đó, chúng tôi trượt dần tới một ngày được hứa hẹn là ngày rực rỡ nhất trong tất cả các ngày — điều này đưa tôi quay trở lại với luận điểm ban đầu của mình, rằng người lớn thực sự nên cẩn trọng hơn.

Tôi vốn biết điều đó không bao giờ có thật; tôi đã tự nhủ với bản thân hàng chục lần như vậy. Ảo ảnh ấy quá đỗi mong manh và ngọt ngào để có thể trở thành hiện thực.

Thế mà nỗi đau của sự vỡ mộng vẫn vô cùng sắc bén và quặn thắt, nỗi đau tựa như một vết thương thể xác. Thật kỳ lạ và điềm gở làm sao, khi chúng tôi bước vào phòng ăn sáng mà chẳng thấy ai đang quất roi, nhảy qua ghế, hay hò reo để tổng duyệt một cách cuồng nhiệt cho thực tế hoang dại sắp diễn ra.

Hoàn cảnh bỗng trở nên ảm đạm và nhợt nhạt làm sao, khi tôi bắt gặp những cụm từ như “tiệc trà ngoài trời” và “chiếc váy tuyn màu hoa cà của tôi”, rồi nhận ra tất cả bọn họ đều đang ám chỉ buổi chiều hôm ấy. Và từng phút trôi qua, trong lúc tôi ngồi im lặng lắng nghe, trái tim tôi càng lúc càng chìm sâu xuống, rơi rớt không thương tiếc như quả tạ đồng của chiếc đồng hồ quả lắc trượt thẳng xuống tận đế giày của tôi.

Suốt cả nỗi thống khổ ấy, tôi chưa từng mơ đến chuyện hỏi thẳng một câu, chứ đừng nói là trách móc. Ngay cả trong giai đoạn mong đợi đầy vui sướng, chút sợ làm tan vỡ bùa phép cũng đã ngăn tôi không dám thốt lên bất kỳ lời lẽ thô thiển nào về gánh xiếc trước mặt họ. Thế nhưng Harold, với bản tính hoàn toàn khác biệt, ngay khi nhận ra hướng đi trong câu chuyện của họ và nghe thấy tiếng chuông báo tử cho mọi hy vọng của mình, liền lấp đầy căn phòng bằng tiếng khóc lóc và gào thét tang thương. Vòm trời nhăn nhở vang dội tiếng “Gánh xiếc!” Tiếng “Gánh xiếc!” làm rung chuyển cả khung cửa sổ; những bức tường chế nhạo đồng thanh vang vọng “Gánh xiếc!” Nó nhất định phải đòi đi xem gánh xiếc, phải đi xem toàn bộ gánh xiếc, không gì khác ngoài gánh xiếc. Không có chuyện thỏa hiệp với nó, không sự lẩn tránh nào, không có những lời hứa hão huyền, vô căn cứ về việc trả nợ. Nó đã ký séc rút tiền từ Ngân hàng Kỳ vọng, và tấm séc đó phải được thanh toán ngay tại chỗ; bằng không nó sẽ gào thét, gào thét cho đến khi lăn đùng ra ngất lịm, rồi tỉnh dậy và tiếp tục gào thét. Gào thét sẽ là nghề nghiệp, là nghệ thuật, là sứ mệnh, là sự nghiệp của đời nó. Nó đã đủ tiêu chuẩn, vô cùng kiên quyết, và chẳng hề có ý định sớm từ bỏ cái nghề này.

Những kẻ ồn ào trên thế gian này, nếu không phải lúc nào cũng tự la hét để giành lấy chiếc áo choàng tím hoàng đế, thì ít nhất cũng chắc chắn nhận được sự chú ý. Nếu chúng không thể bán mọi thứ theo cái giá của riêng mình, thì có một thứ — sự bất động — bằng mọi giá phải mua cho bằng được từ chúng. Do đó, Harold đành phải được dỗ dành bằng mọi thứ ngụy biện hào nhoáng và thủ đoạn đê tiện quen thuộc của những kẻ mang số phận phải đối phó với trẻ con. Đối với tôi, những lời nịnh nọt trống rỗng ấy chẳng có chút hấp dẫn nào, tôi chẳng thể vớt vát được chút an ủi nào từ những lời hứa hẹn phá sản nhưng hào phóng của họ; tôi chỉ mờ mịt chờ đợi cho đến khi câu nói đáng ghét, quen thuộc ấy — “Hôm khác nhé, con yêu!” — cho tôi biết rằng hy vọng đã thực sự lụi tàn. Rồi tôi lặng lẽ bước ra khỏi phòng mà không nói một lời nào. Nghe câu nói cũ kỹ, nhàm chán ấy — thứ mà những kẻ đần độn đó vẫn tưởng là có chút linh nghiệm nào đó — lại càng khiến mọi chuyện tồi tệ hơn, nếu như điều đó còn có thể tồi tệ hơn.

Theo bản năng, tôi lại lang thang đến với thiên nhiên như mọi khi, và ở đó, xa khỏi dấu chân người, dưới một lùm cây thân thiện, tôi trải qua khoảng thời gian u tối của mình trong sự khuất mắt của mọi người. Thế giới không còn là một quả địa cầu nữa, không gian chẳng còn ngập tràn những vòng tròn xiếc hình cầu đang quay cuồng. Ngày hôm đó, những niềm tin cũ trỗi dậy và khẳng định vị thế của mình, để rồi trái đất lại phẳng lì — chằng chịt rãnh mương, tù đọng và phẳng đến mức chết chóc. Những con đường ngoằn ngoèo bò thẳng và trắng xóa, những hàng cây du đứng cứng nhắc dọc theo những hàng rào bất khuất, toàn bộ thiên nhiên không còn ly tâm nữa, mà trải dài phẳng lì thành các đường thẳng đến tận rìa xa nhất của nó, và tôi chỉ muốn đi bộ thẳng ra cái điểm tận cùng ấy rồi nhẹ nhàng buông mình rơi xuống. Rồi, khi tôi ngồi đó, ủ rũ gặm nhấm những mẩu củi khô, ký ức chợt ùa về trong tôi về những mẩu quảng cáo đầy cuốn hút mà tôi từng đánh vần trên mặt báo — những quảng cáo về những người đàn ông vĩ đại và hạnh phúc, sở hữu những con tàu lớn trọng tải lên tới bốn con số, vậy mà vẫn khao khát, đến mức khẩn khoản công khai, sự hợp tác đầy cảm thông của những thiếu niên làm thợ học việc. Tôi không hiểu rõ thợ học việc là gì, cũng chẳng biết mình đã đủ lớn để được gọi là thiếu niên chưa; nhưng có một điều dường như rất rõ ràng, rằng bằng con đường này, dù phải trải qua những gian khổ nào đi nữa, cuối cùng tôi cũng có thể đi thăm tất cả các gánh xiếc trên thế giới — những gánh xiếc ở nước Pháp vui tươi và Tây Ban Nha rực rỡ, ở Hà Lan và xứ Bohemia, ở Trung Quốc và Peru. Đây là một kế hoạch rất đáng để suy tính kỹ lưỡng mọi bề; bởi vì thế nào cũng phải làm gì đó để chấm dứt tình trạng không thể chịu đựng nổi này.

Giữa trưa, và thậm chí cả giờ ăn, trôi qua vô cùng ảm đạm, cho đến khi một sự cố nhỏ xảy ra có tác dụng giải tỏa bớt nguồn điện năng đang bao trùm lấy bầu không khí. Cần phải giải thích rằng, Harold có một cấu trúc tâm lý hoàn toàn khác biệt, nó không bao giờ trầm ngâm, ủ rũ hay dằn vặt bản thân vì bất kỳ sự thất vọng nào. Chỉ một cơn bùng nổ hoang dại — một phút giây tan rã thành các nguyên tố ban sơ của không khí và nước, của nước mắt và tiếng khóc — đó là điều mà tự nhiên bắt buộc phải đòi hỏi. Sau đó, nó sẽ tự xốc lại tinh thần, xóa tan vẻ mặt u sầu bằng một nụ cười, và thích nghi với hoàn cảnh mới.

Nếu các vị thần từng biết ơn con người vì điều gì, thì đó chính là lúc con người có lòng tốt thể hiện một trí nhớ mau quên. Các vị thần trên đỉnh Olympus chưa bao giờ chậm trễ trong việc ghi nhận phẩm chất này của Harold, mà thực ra, sự cứu rỗi của họ cũng nằm ở đó, và trong dịp này, lòng biết ơn của họ đã mang hình thức thiết thực là một quả cam to tròn béo búp, với lớp vỏ dai ngách như đặc tính của cam quýt thời bấy giờ. Nó đã khoét ruột quả cam theo cách truyền thống tốt đẹp, bằng cách cắn thủng một lỗ ở phần vai, nhét một viên đường vào đó, rồi khéo léo bóp nắn cho đến khi toàn bộ phần tinh túy và xác thịt của quả cam đi qua lớp đường để hòa vào cơ thể nó một cách vinh quang. Ngay lập tức, khi đã bụng đầy nước cam và sự tinh quái, nó liền ấp ủ một cái bẫy chết người. Sau khi khéo léo vỗ và bóp vỏ quả cam cho đến khi nó phồng trở lại hình dáng ban đầu, nó đổ đầy nước vào trong, nhét một viên đường mới vào lỗ thủng, rồi hiên ngang bước ra, ngọt ngào chìa quả cam mời tôi khi tôi đang ngồi ủ rũ ở bậc cửa, mộng mơ về những gánh xiếc hoang dã kỳ lạ dưới bầu trời nhiệt đới.

Một trò lừa cũ kỹ như thế này vốn khó lòng lừa được tôi vào những lúc bình thường. Thế nhưng Harold đã tính toán hoàn toàn chính xác về tác động phá hoại của tâm trạng tồi tệ, và có lẽ nó đã đoán ra rằng tôi đang khao khát sự an ủi và vỗ về, nên sẽ không quá săm soi nguồn gốc của chúng. Bất giác, tôi chộp lấy món quà giả mạo bằng vàng đó, thứ lập tức xẹp lép ngay khi vừa chạm vào và phun tung tóe nước vào mắt tôi lẫn lên cổ áo, khiến cho phần dưới cơ thể tôi ẩm ướt vì dòng nước chảy ngược xuống cổ. Trong chớp mắt, tôi đã vật ngửa Harold xuống đất, và với toàn bộ năng lượng có thể huy động, tôi dốc sức ấn đầu nó vào lớp sỏi đá; trong khi nó, nhận ra rằng cánh cửa thương lượng đã đóng sầm và thời gian cho những lời bàn cãi hay tranh luận đã qua, liền kiên quyết tập trung toàn lực để đá vào bụng tôi.

Có những kẻ chẳng bao giờ để cho mọi chuyện tự yên bình giải quyết xong xuôi. Vào thời điểm then chốt ấy, một người trong số Bọn Họ lao xào sảm xuống hiện trường, trút những lời lăng mạ chói tai, đặt sai chỗ lên cả hai chúng tôi: mắng tôi vì tội hành hạ em trai, trong khi rõ ràng tôi mới là kẻ bị hại và bị lừa dối; mắng nó vì tội danh tày đình là hành hung và đánh đập một chiếc cổ áo sạch sẽ — chính chiếc cổ áo mà bản thân tôi vừa mới tự tay làm cho nhàu nhĩ và tơi tả cách đó không lâu trong một cơn giận dữ tuyệt vọng. Căm phẫn và thách thức, chúng tôi chạy tản ra theo hai hướng khác nhau, rồi lại nhập lại với nhau ở khu vườn rau; và khi chúng tôi thong thả dạo bước bên nhau, mối thù vặt đã sớm bị quên lãng, Harold ảm đỗm quan sát: “Tớ ước gì mình là người nguyên thủy, giống như bác George đã kể cho chúng ta nghe ấy: cầm rìu đá, không mặc quần áo, sống trong hang động và chẳng quen biết ai cả!”

“Và nếu có kẻ nào chúng ta không ưa đến thăm,” tôi hùa theo, bắt nhịp ngay vào các ý tưởng, “chúng ta sẽ đập vào đầu hắn bằng chiếc rìu cho đến khi hắn ngã lăn ra chết tươi.”

“Và rồi,” Harold nói tiếp, hào hứng hẳn lên, “chúng ta sẽ kéo hắn vào hang rồi LỘT DA HẮN!”

Trong chốc lát, chúng tôi chìm đắm trong sự sung sướng thầm lặng trước khung cảnh tươi đẹp mà trí tưởng tượng vừa vẽ ra. THỨ MÁU MỦ là thứ chúng tôi cảm thấy thèm khát vào lúc ấy. Chúng tôi chẳng cần những thứ xa xỉ, chẳng cần thứ gì đắt đỏ hay xa vời. Chỉ cần máu tươi đơn thuần, thế thôi, và phải thật nhiều máu.

Tuy nhiên, máu me đâu phải muốn là có ngay. Thời buổi đã đảo điên, và chúng tôi lại sinh ra quá muộn. Thế nên chúng tôi bỏ đi ra nhà kính, chui vào hệ thống sưởi ấm bên dưới, và chơi trò sống cuộc đời tối tăm, dơ bẩn và hoang dã của những người nguyên thủy cho đến khi chán ngấy thì thôi. Sau đó, chúng tôi lại bước ra ánh sáng của thời kỳ lịch sử một lần nữa, rồi đi ra đường tìm kiếm thứ gì đó còn sống và có tri giác để ném đá vào.

Thiên nhiên, vốn thường là một người đồng minh vui vẻ, đôi khi cũng hờn dỗi và từ chối cuộc chơi. Khi ở tâm trạng đó, bà liền phát lệnh cho đám tay sai của mình, và tất cả những sinh linh nhỏ bé có lông vũ hay lông mao đều hiểu ý, lặng lẽ chuồn về nhà theo những con đường tắt. Chúng tôi vô ích trong việc dò la, mai phục, rón rén và rình rập. Mọi thứ thường ngày vẫn chạy toán loạn, nhảy nhót hoặc vỗ cánh — hội đồng nhỏ bé nơi tầng thực vật thấp — dường như đều bận rộn ở đâu đó. Ý nghĩ kinh khủng rằng có lẽ tất cả bọn chúng đã kéo nhau đi xem gánh xiếc đồng thời xuất hiện trong đầu cả hai chúng tôi, khiến chúng tôi chồm hổm lên hàng rào và cảm thấy vô cùng tồi tệ. Ngay cả tiếng bánh xe đang lại gần cũng chẳng thể khơi gợi nổi chút hứng thú nào ở chúng tôi. Khi bạn đã quyết tâm ném đá vào thứ gì đó, loài người dường như trở nên phiền phức và biến đi thì hơn. Thế rồi đột nhiên cả hai chúng tôi cùng nhảy phóc khỏi hàng rào, khuôn mặt bừng sáng trở lại. Bởi vì thính giác đã được tôi luyện của chúng tôi mách bảo rằng tiếng lách cách đang đến gần kia chỉ có thể phát ra từ một chiếc xe ngựa hai bánh, và chúng tôi chắc chắn đó phải là người đàn ông vui tính.

Chúng tôi gọi ông ấy là người đàn ông vui tính bởi vì ông ấy trông buồn bã, nghiêm nghị, ít nói, nhưng lại nhìn thấu tận tâm can chúng tôi, bắt chúng tôi phải kể cho ông nghe chính xác những gì đang bận tâm trong đầu vào lúc đó, rồi sau đó thốt ra một gợi ý vô cùng sáng suốt làm quét sạch mọi mây mù. Hơn thế nữa, ông ấy sẽ lập tức bỏ đi cùng chúng tôi và chơi trò chơi đó đến tận cùng một cách đầy tận tụy và nghiêm túc, gác lại mọi chuyện khác sang một bên. Thế nên chúng tôi gọi ông là người đàn ông vui tính, chỉ với ngụ ý rằng ông khác biệt so với những kẻ khác — những kẻ tự cho là có bổn phận phải diễn những trò hề thảm hại. Một con người lý tưởng đối lập với con người thực tế là điều chúng tôi muốn nói, chỉ là chúng tôi chưa biết đến thuật ngữ ấy mà thôi. Những kẻ khác kia, với những trò đùa gượng gạo và những động tác uốn éo vụng về, chắc hẳn đang tự mãn cho rằng BỌN HỌ mới là những kẻ hài hước; còn chúng tôi, những người phải ngồi chịu đựng và vỗ tay cho màn trình diễn thảm hại đó, thì thừa biết rõ sự thật.

Ông ấy liền hãm phanh cho ngựa bước chậm lại ngay khi thoáng thấy chúng tôi, và chiếc xe ngựa cứ lững thững bò đi cho đến khi dừng lại ngay trước mặt. Rồi ông chống cằm lên tay, nhìn chúng tôi đăm đăm đầy chiều sâu tâm hồn, vậy mà chẳng thốt lấy một lời; trong khi chúng tôi thì nhảy nhót tưng bừng trong đám bụi, cười toe toét ngượng ngùng nhưng đầy vẻ mong đợi. Bởi vì bạn chẳng bao giờ đoán trước được người đàn ông này sẽ nói hay làm gì.

“Trông hai cháu có vẻ chán nhỉ,” một lúc sau ông cất lời nhận xét; “chán ngắt luôn ấy chứ. Hoặc là — để xem nào; hai cháu chưa kết hôn đấy chứ?”

Ông hỏi câu này với vẻ nghiêm túc đến tội nghiệp khiến chúng tôi vội vã quả quyết rằng mình chưa kết hôn, dù chúng tôi cảm thấy lẽ ra ông phải biết rõ điều đó từ lâu; chúng tôi đã thân thiết với nhau từ một thời gian rồi.

“Thế thì chỉ là chán chường thôi,” ông nói. “Chỉ là sự thỏa mãn đến phát ngấy và nỗi chán ghét cuộc đời. Thử xem, nếu các cháu quả quyết là chưa kết hôn thì có thể trèo lên chiếc xe này, ta sẽ chở các cháu đi dạo một vòng. Ta cũng đang chán đây. Ta muốn làm điều gì đó đen tối, khủng khiếp và đầy kích thích.”

Tất nhiên là chúng tôi trèo lên xe ngay, ré lên vì sung sướng và dẫm nát cả mũi giày của ông; và khi xe bắt đầu lăn bánh, Harold hách dịch đòi ông cho biết chúng tôi đang đi đâu.

“Vợ ta,” ông đáp lại, “đã ra lệnh cho ta phải đi tìm vị phó tế và đưa ông ấy về nhà uống trà. Nghe có vẻ đủ kích thích đối với các cháu chưa?”

Khuôn mặt chúng tôi bỗng xụ xuống. Vị phó tế của thời kỳ này không phải là một nhân vật thành công, theo quan điểm của chúng tôi. Ông ấy chẳng có chút gì là một người đàn ông vui tính cả, theo bất kỳ nghĩa nào của từ đó.

“—nhưng ta sẽ không đi đâu,” ông nói thêm vẻ đầy vui vẻ. “Rồi ta phải ghé vào một ngôi nhà tranh nào đó và hỏi — cái gì nhỉ? Chắc chắn là có dính líu đến bệnh PHÁT BAN DO CÂY TẦM MA trong đó. Nhưng thôi kệ đi, ta quên mất rồi, mà cũng chẳng sao cả. Này, chúng ta là ba chàng trai liều lĩnh chẳng sợ thứ gì trên đời. Hay là chúng ta trốn đi gánh xiếc nhé?”

Thật không dễ dàng gì để viết về một số khoảnh khắc tối cao. Những sắc thái và dòng chảy cảm xúc khác nhau quả thực có thể được diễn tả thành lời bởi những người có chuyên môn; họ thường làm vậy, với độ dài đáng kể. Nhưng bản chất thô mộc, trần trụi của nó — thứ mãnh liệt, sống động trỗi dậy trong lồng ngực, dâng trào và bóp nghẹt lấy bạn, cảm giác choáng váng của sự đảo lộn lấy đi hơi thở tựa như nước lạnh — ai có thể miêu tả điều này mà vẫn sống sót? Tất cả những gì tôi biết là lúc đó tôi sẵn sàng chết ngay tại chỗ vì người đàn ông vui tính; rằng tôi khao khát có những tên da đỏ hung ác nhảy bổ ra từ bụi cây dọc đường để chặn chiếc xe ngựa lại, chỉ để chứng minh xem tôi sẽ làm gì; và với tất cả những điều đó, tôi lại chẳng thể thốt lên nổi dù chỉ một từ nhỏ xíu với ông.

Harold thì ít kiệm lời hơn hẳn. Bằng giọng nói lanh lảnh cất lên thành một khúc ca trang nghiêm, nó hát vang bài ca vĩ đại về gánh xiếc hình cầu, và vinh quang bất diệt của Vòng tròn. Nó hát về thuở khai thiên lập địa không điểm khởi nguồn của gánh xiếc, về việc nó được nhào nặn bởi các lực lượng vũ trụ, và về sự hòa hợp của nó với bản thiết kế của các vì sao. Nó hát về loài ngựa, về sức mạnh, tốc độ và sự thuần phục của chúng trong các màn biểu diễn. Nó lại hát về những chú hề, về vinh quang của sự ranh mãnh, và về hình mẫu vĩnh cửu sẽ trường tồn cùng năm tháng. Cuối cùng, nó hát về Nàng — Người Phụ Nữ của Vòng Tròn — hoàn mỹ, trọn vẹn, tự do vẫy vùng trong từng đường cong uyển chuyển của cơ thể; sản phẩm cao quý nhất của tạo hóa, biểu hiện tuyệt vời nhất của thời gian. Ít nhất, chắc chắn là nó đã hát tất cả những điều đó và nhiều hơn thế nữa — trông nó thực sự là như vậy; dẫu cho tất cả những gì người ta có thể nghe rõ chỉ là, “Chúng-ta-đang-đi-xem-gánh-xiếc!” và rồi, một lần nữa, “Chúng-ta-đang-đi-xem-gánh-xiếc!” — giai điệu ngọt ngào nhịp nhàng cứ được lặp đi lặp lại mãi. Nhưng thực ra tôi không thể chắc chắn hoàn toàn, bởi vì tôi nghe ngóng trong sự mơ hồ, tựa như đang chìm trong giấc mơ. Đôi cánh bằng lửa mọc ra từ đôi vai của nàng ngựa già. Chúng tôi cuồng quay trên hành trình xuyên qua những đám mây tía, và trái đất cùng tiếng lốp bánh xe lạo xạo đã ở tít tận dưới sâu.

Giấc mơ và sự choáng váng vẫn còn vương vấn trong đầu khi tôi nhận ra mình — hầu như không ý thức được những bước trung gian — cuối cùng đã thực sự ngồi bên trong rạp xiếc, hít lấy hơi thở đầu tiên của thứ mùi hương gánh xiếc say đắm sẽ ở lại với tôi chừng nào thân xác này còn tồn tại. Nơi đây ngập tràn tiếng vo ve, ánh lấp lánh và màn sương mờ ảo; sự hồi hộp bao trùm bầu không khí trên đấu trường trống trải và đầy bí ẩn. Bị đẩy lên đỉnh điểm của sự kỳ vọng, chúng tôi không biết từ hướng nào, dưới hình hài thần thánh nào, điều bất ngờ đầu tiên sẽ xuất hiện.

Tiếng uỳnh uỳnh của những chiếc móng ngựa vô hình khiến chúng tôi rung lên bần bật trước tiên; rồi một tiếng chập cheng vang dội, tiếng chuông lục lạc leng keng, một tiếng gầm vang ứng hộ khản đặc, và Coralie đã hiện diện giữa chúng tôi, quay cuồng lướt đi giữa trời đất, lúc thì đứng thẳng, má ửng hồng, rạng rỡ, lúc thì cúi rạp người bám vào chiếc bờm bồng bềnh; được tung hứng và uốn éo theo điệu nhạc khiêu vũ đến phát cuồng của ban nhạc. Chiếc roi hùng dũng của vị bá tước mặc áo chùng đen đánh nhịp theo tiếng súng lục; tiếng chiến hô của ông vang lên lảnh lót trên nền nhạc, khơi dậy dòng máu sôi sục niềm đam mê với những chiến công lừng lẫy, khi Coralie, mỉa mai cười khúc khích, đầy đắc thắng lao xuyên qua những vòng giấy. Chúng tôi siết chặt tấm vải đỏ trước mặt, và tâm hồn chúng tôi cứ quay cuồng theo Coralie, nhảy nhót cùng nàng, ngã rạp cùng nàng, đu đưa theo bờm hay đuôi ngựa cùng nàng. Đó không chỉ là sự mê hồn từ những màn biểu diễn điên cuồng của nàng, cũng không phải là chú ngựa sắc lông màu kem thuộc giống loài tiên cảnh, với cái đuôi dài, đôi chân thoăn thoắt loài hoẵng, chắc chắn là một vị hoàng tử bị phù phép nếu trên đời từng có một người như vậy! Chính vẻ đẹp vượt cả cõi trần của nàng — lại được trưng bày trong những điều kiện chưa từng ban phát cho chúng tôi trước đây — mới là thứ giữ chúng tôi chết lặng trong bùa mê. Nào có nàng công chúa nào sở hữu đôi tay trắng ngần đến lóa mắt, hay lại xúng xính trong bộ cánh màu hồng và kim tuyến lấp lánh đến thế? Cho đến nay, chúng tôi vẫn chỉ biết người phụ nữ bề ngoài chỉ là một sinh vật tẻ nhạt, thân hình thắt đáy lưng ong như chiếc đồng hồ cát, gần như chẳng có chân, chỗ này phình ra, chỗ kia thắt lại; chuyển động chậm chạp và có thói quen e dè những cử động chân tay mạnh mẽ. Đây quả là một sự khai sáng! Kể từ nay trở đi, trí tưởng tượng của chúng tôi sẽ phải được sửa đổi và cập nhật cho phù hợp. Trong một trong những khoảnh khắc bộc phát chớp nhoáng mà tâm trí hay có khi trải qua những giây phút căng thẳng tột độ, tôi đã thấy tôi và Coralie, ôm nhau thật chặt, cùng nhau rảo bước khắp thế giới, qua đồi qua bình nguyên, qua những thành phố giàu truyền thống lịch sử, lướt qua những hàng người thân đang vỗ tay — tôi trong chiếc quần lửng mặc ngày Chủ nhật, còn nàng trong bộ xiêm y hồng và kim tuyến.

Mùa hè héo tàn, hoa cỏ úa tàn và lụi tàn, mọi vẻ đẹp rồi cũng chỉ cưỡi ngựa vòng quanh đấu trường rồi đi ra lối cửa chính; cứ thế Coralie cũng lần lượt bước đi, nghiêng mình sang một bên, thở dốc trên lưng ngựa; nhẹ nhàng đung đưa như đóa hoa tulip, cúi đầu chào bên này bên nọ khi khuất dần; và cùng đi với nàng là trái tim, tâm hồn tôi, cùng toàn bộ ánh sáng, vinh quang và sự say đắm của khung cảnh ấy.

Harold giật mình tỉnh giấc. “Trông cậu ấy có đẹp không cơ chứ?” nó thốt lên, với một giọng điệu điềm tĩnh hoàn toàn không giống tính cách thường ngày của nó. Tôi cảm thấy nhói đau trong chốc lát. Trước đây chúng tôi đã từng là những đối thủ thân thiết trong biết bao chiến tích; nhưng đây lại là một vấn đề hoàn toàn nghiêm trọng hơn nhiều. Chẳng lẽ đây sẽ là khởi điểm của sự tranh chấp và lạnh nhạt, của cuộc nội chiến ngay bên sảnh lửa gia đình và sự chia lìa của những mối quan hệ cũ kỹ? Rồi tôi sực nhớ lại vị thế thực sự của sự việc, và cảm thấy vô cùng áy náy thay cho Harold; bởi vì đã được định đoạt không thể lay chuyển rằng nó sẽ phải nhường bước cho tôi, vì tôi là anh lớn. Các quy tắc không bao giờ được đặt ra một cách vô cớ trong một vũ trụ được kiến thiết hợp lý.

Chẳng còn mấy thứ để chờ đợi nữa, giờ đây khi Coralie đã rời đi; vậy mà tôi vẫn nấn ná ở lại, với hy vọng mong manh là nàng sẽ xuất hiện trở lại. Ngay khoảnh khắc tiếp theo, chú hề bước hụt và ngã sóng xoài, với kỹ nghệ vô cùng tinh xảo, và ngay lập tức những cảm xúc mới mẻ lại bắt đầu sục sôi. Tình yêu đã trải qua khoảng thời gian ngắn ngủi của nó, và giờ đây tham vọng quả quyết lại khẳng định vị thế. Ôi, được trở thành một anh chàng tuyệt vời như thế này biết bao, tự chủ, ứng đối lưu loát, nhanh nhẹn vượt ngoài sức tưởng tượng, thách thức các thế lực của xã hội, tay chống lại tất cả mọi người nhưng lúc nào cũng giành phần thắng! Sự tươi vui mới mẻ làm sao, sự lịch thiệp đối với các quý cô làm sao, và năng lực chiến thắng vang dội để đánh bại các đối thủ, dù cho họ có diện áo khoác dài hay để ria mép đi chăng nữa! Và một dáng đứng dạng chân thật hiên ngang, tự tin làm sao! Còn ai có thể mong mỏi một sự nghiệp tuyệt vời hơn là được bước đi suốt cuộc đời với trang bị lộng lẫy đến thế! Sự thành công là tôn chỉ của hắn, sự tháo vát là giáp trụ của hắn, và âm thanh ngọt ngào của tiếng cười là phần thưởng tức thì dành cho hắn. Ngay cả hình bóng của Coralie cũng chao đảo rồi lùi dần vào dĩ vãng. Tất nhiên tôi sẽ quay lại với nàng vào buổi tối; nhưng tôi sẽ làm một chú hề trong suốt những giờ làm việc trong ngày.

Khoảng thời gian nghỉ ngắn ngủi đã kết thúc: ban nhạc, với những hợp âm ngân dài, tấu lên khúc dạo đầu đầy ẩn ý; và cuốn chương trình, với những hàng chữ nổi bật hơn hẳn những phần khác, đã tuyên bố sự xuất hiện của Zephyrine, Nữ Chúa Vùng Hoang Mạc, trong tiết mục biểu diễn nhào lộn cưỡi ngựa không yên độc nhất vô nhị của nàng. Tôi đã quá ngập tràn trong cái đẹp và sự dí dỏm đến mức gần như không dám hy vọng vào một cảm xúc mới mẻ nào nữa. Thế nhưng danh hiệu của nàng vẫn phảng phất nét lãng mạn, và màn trình diễn của Coralie đã đánh thức trong tôi một niềm hứng khởi đối với phái nữ — thứ mà ngay cả bản thân Coralie cũng chưa thể thỏa mãn hoàn toàn.

Được tiếng kèn đồng thúc giục, Zephyrine hăng hái lao vút vào đấu trường. Chỉ với một cú nhảy, nàng đứng thẳng dậy, mỗi chân đặt trên lưng một trong hai chú ngựa Ả Rập đang lồng lộn uyển chuyển; và ngay lập tức tôi biết rằng số phận của mình đã được định đoạt, chương đời của tôi đã khép lại, và Nữ Chúa Vùng Hoang Mạc chính là vị hiền thê duy nhất dành cho tôi. Y phục nàng mặc mang sắc đen tuyền, những ngôi sao bạc lớn lấp lánh xuyên qua lớp vải, vương vấn trong chạng vạng mờ ảo của lớp voan; đen như chính mái tóc nàng là hai cỗ tuấn mã dũng mãnh mà nàng đang cưỡi. Chúng sấm sét lao đi trong giông bão, trong một cơn lốc xoáy, trong trận cuồng phong scirocco của lớp cát vàng; má nàng hằn nụ hôn của ánh mặt trời phương Đông, và những trận bão cát nơi sa mạc quê hương chính là những kẻ hầu người hạ của nàng. Coralie với bộ lụa hồng, mái tóc vàng và đôi chân thon thả thì thấm tháp gì so với nữ hoàng Cleopatra đài các và đầy đặn này chứ? Chỉ trong nháy mắt, chúng tôi đã phi nước đại băng qua sa mạc — nàng, tôi và hai chú ngựa đen nhánh. Sánh bước bên nhau, nhịp nhàng theo bước phi nước đại bồng bềnh của mình, chúng tôi bỏ lại đà điểu ở phía sau, vượt qua cả loài ngựa vằn; và khi chúng tôi lướt đi, vùng đất hoang vu dường như nở hoa rực rỡ tựa đóa hồng.

Tôi không nhớ chính xác làm thế nào chúng tôi về đến nhà vào chiều hôm đó. Trên đường đi, đâu đâu cũng hiện hữu những sự hiện diện kỳ lạ, và tiếng múp míp của những chiếc móng ngựa ảo ảnh vây quanh chúng tôi. Trong cánh mũi tôi vẫn vương vấn mùi gánh xiếc nồng nàn; tiếng roi quất và tiếng cười sảng khoái của chú hề vẫn văng vẳng bên tai. Người đàn ông vui tính chu đáo giữ im lặng, để mặc ảo ảnh của chúng tôi được trọn vẹn, tha thứ cho chúng tôi khỏi mọi lời chỉ trích và phân tích chói tai; và khi thả chúng tôi xuống trước cổng nhà, ông chẳng cho tôi cơ hội nào để trút bỏ những lời cảm ơn vụng về mà tôi đã vất vả nhào nặn từ nãy đến giờ. Suốt thời gian còn lại của buổi tối, ngẩn ngơ và lặng thâm, tôi chỉ nghe thấy tiếng nhạc hành quân của ban nhạc, vẫn đang tấu lên ở một góc nào đó trong đại não tôi. Khi chiếc đầu tôi cuối cùng chạm đến gối, chỉ trong chớp mắt tôi đã ở bên Zephyrine, cưỡi ngựa phi nước đại trên vùng Sahara vô tận, má áp kề má, dẫu có mất cả thế giới cũng chẳng màng; trong khi thỉnh thoảng, xuyên qua những đám mây cát vây quanh chúng tôi, lại thấp thoáng ánh mắt của Coralie, vương vấn đâu đây, ngỡ như mang theo chút hờn trách dịu dàng.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 20 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.