Nhà máy xử lý rác vốn thuộc về cơ quan môi trường Giang Thành, giám đốc nhà máy xử lý rác có cấp bậc tương đương với trưởng khoa của một cục nào đó. Tuy nhiên, sau đợt cải cách vài năm trước, nhà máy xử lý rác đã được tư nhân mua đứt, trở thành đơn vị tự phụ doanh thu và chi phí, chịu sự giám sát của các cơ quan có liên quan. Chủ nhiệm Mẫn tuy vẫn giữ chức danh chủ nhiệm, nhưng thân phận đã thay đổi, trở thành ông chủ thực sự và người phụ trách nhà máy xử lý rác.
Nhìn Chủ nhiệm Mẫn hoàn toàn không có chút tác phong nào của ông chủ. Mặc dù ông ta mặc vest, nhưng màu sắc của bộ vest kết hợp với khung cảnh thực tế của nhà máy xử lý rác lại nói lên một cách trực quan với khách đến thăm rằng: "Tôi là người đi thu mua phế liệu đây."
Làm nghề xử lý rác có kiếm tiền không? Chắc chắn là kiếm tiền. Tuy nhiên, cũng chẳng có ai vì bất chấp môi trường tồi tệ mà làm công việc này.
Nguồn thu nhập từ việc xử lý rác chủ yếu chia làm hai phần: Một phần là tiền trợ cấp từ ngân sách Giang Thành, tài chính sẽ căn cứ vào số lượng rác thải mà nhà máy xử lý mỗi năm để cấp vốn hỗ trợ; một phần là tiền nhà máy xử lý rác kiếm được từ việc phân loại và tái chế rác. Phần trước có thể đảm bảo hoạt động và chi phí hàng ngày của nhà máy xử lý rác, phần sau mới là phần lợi nhuận chính.
Còn kiếm được bao nhiêu tiền, chỉ cần nhìn phong thái của Chủ nhiệm Mẫn là biết.
Bộ vest màu xám trông quả thực không có gì nổi bật, nhưng thương hiệu lại là Armani; chiếc đồng hồ "trọc phú" đeo trên tay nhìn chẳng có chút đẳng cấp nào, nhưng thương hiệu lại là Audemars Piguet. Còn có thiết bị Thanh Hà mang theo bên người, cùng chiếc xe Hổ Dược màu đen đậu ở bãi đỗ xe của nhà máy xử lý rác.
"Hàng nhái à?" Một sinh viên nhận ra thương hiệu liền nhỏ giọng hỏi.
"Chắc chắn là hàng chính hãng rồi! Hổ Dược đấy nhé! Các cậu không nhìn thấy chiếc Hổ Dược đang đỗ kia à? Đại gia có đủ khả năng mua Hổ Dược thì sao có thể mua hàng nhái để tự làm mất mặt mình chứ."
Sản phẩm mà Chủ nhiệm Mẫn dùng cũng không phải hàng nhái, mà là hàng chính hãng hoi hói.
Điều này cũng đủ để chứng minh một vấn đề, thân phận thứ này quả thực không phải do đồ xa xỉ chất đống mà ra được.
Tuy nhiên, so với Chủ nhiệm Mẫn, đãi ngộ của các nhân viên trong bãi rác lại không tốt đến vậy.
Các nhân viên mặc đồng phục màu xanh lá đồng bộ, đeo khẩu trang đang làm việc ở cách đó không lâu. Họ sử dụng phương pháp nguyên thủy nhất, dùng tay bới tung trong một đống rác để tìm kiếm những loại rác có thể tái chế, ví dụ như đồ sắt, lon nước ngọt, chai nhựa, giấy,...
Dưới sự phản chiếu từ vẻ ngoài hào nhoáng của Chủ nhiệm Mẫn, họ nhận mức lương vô cùng bèo bọt, làm công việc mệt nhọc và bẩn thỉu nhất.
Cái gọi là phân loại rác do thành phố Giang Thành thực thi cũng có được câu trả lời đầy châm biếm nhất ở đây.
Ở phía đầu nguồn của người dân, phần lớn cư dân đều tuân thủ nghiêm ngặt quy định phân loại rác, cho rác khô, rác ướt, rác tái chế, rác độc hại,... vào các thùng rác khác nhau. Thế nhưng khi đến đầu ra của nhà máy xử lý rác, toàn bộ rác lại trộn lẫn vào nhau.
Chủ nhiệm Mẫn còn hết sức tự hào nói: "Việc xử lý rác của chúng tôi chia làm hai bước."
Chủ nhiệm Mẫn giơ ngón tay làm động tác "số hai", đầy tự tin.
Nghe đến đây, trong lòng rất nhiều sinh viên đều có chút nghi vấn nho nhỏ. Thông thường, các bước xử lý rác càng nhiều thì việc xử lý càng chi tiết, sao chỗ Chủ nhiệm Mẫn lại chỉ có hai bước?
Quả nhiên, Chủ nhiệm Mẫn nói: "Bước thứ nhất, công nhân của chúng tôi sẽ chọn lọc ra những loại rác có thể tái chế."
Vừa nói, Chủ nhiệm Mẫn vừa dẫn mọi người đi tham quan hiện trường xử lý rác.
Lúc nãy khi thầy trò bước vào, họ đã nhìn thấy quá trình này. Việc chọn lọc rác tái chế không hề dùng máy móc thông minh, mà là sự phối hợp giữa máy móc và nhân công.
Máy xúc múc một đống rác từ ngọn núi rác ra rồi làm tơi ra trên bãi đất trống, công nhân dựa vào mắt và đôi tay để nhặt thủ công. Rác có thể tái chế sẽ được xe ba bánh phía sau chở đi, rác không thể tái chế sẽ được xe ủi đẩy thành từng đống nhỏ, sau đó máy xúc lật chuyển chúng lên xe tải.
"Bước thứ hai." Chủ nhiệm Mẫn nói: "Rác không thể tái chế sẽ được chuyển đến bãi chôn lấp cách đó năm cây số để chôn lấp."
"Hết rồi á?" Cung Lộ Nguyệt khó hiểu hỏi.
"Hết rồi." Chủ nhiệm Mẫn nói: "Còn gì nữa chứ? Ồ! Đúng rồi! Vẫn còn, mấy năm trước khi Giang Thành chúng ta vẫn còn nhà máy nhiệt điện quy mô nhỏ, rác của chúng ta sẽ bán bớt một phần cho các nhà máy nhiệt điện này để dùng phát điện. Về sau do vấn đề ô nhiễm, nhà máy nhiệt điện nhỏ không phát điện nữa, chúng ta cũng không thể tùy ý đốt rác, cho nên chỉ còn cách chôn lấp."
Nhìn thấy cảnh tượng hỗn độn như vậy, các sinh viên nhìn nhau ngơ ngác, có chút hiểu rõ tầm quan trọng của việc phân loại rác.
"Dẫn các em đi xem bãi chôn lấp." Chủ nhiệm Mẫn lái xe dẫn mọi người đi về phía bãi chôn lấp rác cách đó hai cây số.
Hồi đầu Giang Thành xây dựng nhà máy xử lý rác ở huyện Dân Sa chính là vì cân nhắc huyện Dân Sa thuộc vùng đồi gò thấp, địa hình này rất thích hợp cho việc xử lý chôn lấp rác. Đổ rác xuống các khe đồi, các bước đào hố và phủ đất đều được lược bỏ.
Các sinh viên từng nhìn thấy biển xanh bao la, từng nhìn thấy khu rừng xanh ngắt, từng nhìn thấy thảo nguyên rộng lớn vô tận, nhưng chưa từng nhìn thấy những ngọn núi rác cao thấp nhấp nhô, tỏa ra mùi hôi thối đến buồn nôn và nhìn không thấy điểm dừng.
Cung Lộ Nguyệt đưa ra một bộ số liệu: "Trọng lượng rác thải do cư dân nước Hạ sinh ra mỗi ngày rơi vào khoảng 1,2 kg, Giang Thành có 8 triệu dân cư thành thị, phần lớn rác thải sinh ra đều ở đây."
"Đáng sợ quá!" Một sinh viên lên tiếng, "Em chỉ nghĩ đến việc rác ký túc xá chúng ta sinh ra mỗi ngày là hai túi lớn, không ngờ toàn bộ rác tập trung lại ở đây lại là một khung cảnh chấn động như vậy."
Các sinh viên lần lượt chụp ảnh lưu niệm, coi như đi du lịch một ngày tại điểm tham quan.
Cách đó không lâu, có xe tải đang đổ rác, chiếc xe tải rất tùy tiện đổ rác xuống điểm đến. Sau khi đổ xong, xe ủi sẽ đẩy rác vào các khe rãnh của đồi núi. Cứ đơn giản, thô bạo và hiệu quả như vậy.
Các sinh viên cũng nhận ra những loại rác này vốn dĩ không hề được phân loại. Có cái là rác nhà bếp dễ phân hủy, có cái lại là rác thải nhựa tồn tại sau cả trăm năm, thậm chí có cả rác thải độc hại do nhà trang trí, nhà xưởng và những nơi khác vận chuyển đến.
Một vài sinh viên tinh mắt còn nhìn thấy trong đống rác có rất nhiều pin tiểu.
Những loại rác này bị chôn vùi ở đây, ngày qua ngày năm này qua năm khác, ô nhiễm vùng đất nơi đây, khiến cho xung quanh không thể trồng trọt hoa màu và cây ăn quả nữa; ngày qua ngày năm này qua năm khác làm ô nhiễm nguồn nước ngầm, từ đó làm ô nhiễm suối, sông ngòi, cuối cùng làm ô nhiễm toàn bộ hệ sinh thái môi trường.
Bãi rác cũng là quê hương của chó hoang, chuột, gà và các loài động vật khác. Chúng tìm kiếm thức ăn trong đống rác, không ít chim sẻ và các loài chim không tên cũng đang tìm kiếm thức ăn của riêng mình ở đây.
Vừa hay, bên chân Tiêu Minh có một con chim sẻ đã chết nằm đó. Lông của nó vẫn còn óng ánh, xem ra vừa mới chết không lâu.
Tiêu Minh nói: "Dương Lực, mổ xẻ đi, chú ý an toàn."
Trải qua một tháng lên lớp, các sinh viên đều rất hiểu quy củ. Khi làm phẫu thuật giải phẫu sinh vật ngoài trời, hãy ghi nhớ phải chú ý an toàn, nếu không sẽ chẳng biết những sinh vật này chết thế nào, có mang độc tính trí mạng hay không.
"Hiểu rồi."
Dương Lực đeo găng tay, lấy dao mổ và kéo dùng một lần ra, rất nhanh chóng đã mổ xẻ con chim sẻ.
Khi cắt phần dạ dày của con chim sẻ ra, một màn vô cùng chấn động xuất hiện.
Dạ dày của con chim sẻ chứa đầy những mảnh nhựa đủ màu sắc lớn nhỏ khác nhau. Nó coi những thứ này như thức ăn của mình mà nuốt vào bụng, rồi bị chết ngạt một cách sống ngượng. Có lẽ trong tổ chim ở cái cây nào đó, nó còn đem những hạt này coi như món ăn ngon nhất để bón cho con mình, từng bước đẩy con cái đến chỗ chết.
