Lập thu vừa qua, từng nhà ở Biện Kinh đều bắt đầu trữ rau đông. Thời đại này đâu giống hiện đại, mùa đông ra ngoài tiện lợi, chỉ cần bước ra khỏi tiểu khu là có siêu thị bán rau tươi quanh năm.

Thời đại này, cứ vào mùa đông là nếu không có việc bắt buộc hoặc không phải người làm công, hầu như chẳng ai muốn bước chân ra ngoài. Rau ăn mùa đông, ngoại trừ số rất ít nhà quyền quý có nhà kính sưởi ấm, thì chín phần mười người dân Biện Kinh đều phải trông cậy vào số rau tích trữ từ mùa thu. Mùa đông trên mâm có món gì, hoàn toàn phụ thuộc vào mùa thu đã trữ được những gì.

Nhà Dương Mạn Nương dĩ nhiên cũng theo thói quen ấy. Vừa lập thu là bắt đầu chuẩn bị. Ngôi nhà này vốn đã có sẵn một hầm chứa rau, chắc do chủ cũ đào sẵn, nằm sát bên tây sương phòng ở hậu viện, diện tích chừng năm sáu mét vuông, cũng không nhỏ. Lần trước lão nhị Dương Thế Lâm được nghỉ, hai tỷ đệ đã mang thang xuống hầm, dọn dẹp sạch sẽ một lượt, chuẩn bị sẵn sàng để trữ rau sau lập thu.

Đừng tưởng mới nghĩ đến chuyện qua đông là quá sớm. Khí hậu thời này hoàn toàn không thể so với mùa đông ấm áp của thời hiện đại. Trời nói lạnh là lạnh ngay. Đầu tháng chín ban đêm đã có sương, cuối tháng chín tuyết bắt đầu rơi lác đác, sau đó càng ngày càng rét. Trong thành còn có người quét tuyết nên đỡ hơn, chứ đường sá ngoài thành Biện Kinh thì hễ tuyết rơi là ngập tới đầu gối, không có xe bò thì đừng mong ra ngoài. Dù có xe, đi xa cũng chỉ thêm khổ.

Vì vậy, đồ ăn để "trú đông" nhất định phải chuẩn bị từ sớm. Nay trong nhà có bạc, tự nhiên không cần sống kham khổ như năm ngoái nữa.

Dương Mạn Nương khóa cửa cẩn thận, ngồi xe bò đi Phan Lâu.

Trên đường còn không quên tính toán, nếu gặp người bán mứt anh đào thì phải mua thêm vài vò. Thứ này đến mùa đông lại càng đắt, chưa chắc sáu mươi văn đã mua được một vò.

Là chợ buôn bán lớn nhất Biện Kinh, Phan Lâu vào mùa này có thể nói là đông đúc náo nhiệt, tiếng người ồn ào không dứt.

Đây đang là lúc thu hoạch đợt rau thu cuối cùng. Xe bò, xe la, xe đẩy lớn nhỏ nối nhau chở rau vào Phan Lâu. Trên các sạp hàng, cải trắng và củ cải được xếp thành từng đống ngay ngắn, từng củ tròn trịa. Người bán đông, người mua còn đông hơn, gần như nhà nào cũng cả nhà cùng đi, đánh xe tới mua rau trữ đông.

"Sương tùng bao nhiêu tiền?"

Ở thời này, cải trắng còn được gọi là sương tùng.

"Rẻ mà ngon đây! Hai cân một văn, mua trên một trăm cân thì ba cân một văn!"

Người bán rau gân cổ rao lớn.

"Tỷ, mua bao nhiêu?"

"Lấy năm trăm cân."

"Còn lô phục thì sao?"

Lô phục chính là củ cải.

"Ừ, lấy thêm ba trăm cân."

Thấy nàng mua hào phóng như vậy, người bán rau mừng rỡ hẳn lên.

"Tiểu nương tử, chỗ ta còn có nấm khô với mộc nhĩ do nhà phơi, thêm cả đậu đũa khô, dưa chuột khô, lát khoai từ nữa. Đều phơi sạch sẽ, mùa đông thêm món rất tiện, tiểu nương tử có muốn lấy thêm chút không?"

"Được, mỗi thứ lấy hai mươi cân."

Dương Mạn Nương vui vẻ đồng ý. Nàng cũng chẳng muốn suốt mùa đông chỉ quanh quẩn cải trắng với củ cải, có mấy món này thay đổi khẩu vị cũng tốt.

Mua nhiều, người bán rau giúp chất hết lên xe. Hai tỷ đệ đánh xe về nhà một chuyến, cất toàn bộ xuống hầm. Ăn xong bữa trưa, lại tiếp tục ra ngoài, mua thêm mấy giỏ lớn đồ ăn vặt dễ bảo quản như hạt dẻ, nho khô, hạch đào, táo đỏ, hạt thông, mơ khô. Cuối cùng còn mua thêm năm vò mứt anh đào, một bao gạo, một bao bột mì, mang về đặt trong gian phụ râm mát ở hậu viện.

Trả xong xe bò ở Kiều thị, hai tỷ đệ ghé sạp ăn, mỗi người ăn một bát mì chay mỡ hành làm bữa tối. Mãi đến khi trời tối hẳn, cả hai mới mệt mỏi trở về nhà.

"Đúng là từ nghèo sang giàu thì dễ, từ giàu quay lại nghèo mới khó."

,