Tiền không phải là thước đo duy nhất có thể phá hủy sức sáng tạo của bạn. Việc số hóa và chia sẻ tác phẩm của mình trên mạng xã hội cũng khiến nó bị đánh giá theo các thước đo hữu hình của thế giới ảo: lượt truy cập trang web, lượt thích, thả tim, chia sẻ, chuyển tiếp, lượng người theo dõi và hơn thế nữa.
Bạn sẽ dễ dàng trở nên ám ảnh với số liệu giống như tiền bạc, để rồi có xu hướng quyết định những việc sẽ làm tiếp theo dựa trên số liệu đó mà không hay biết chúng nông cạn đến thế nào. Thứ hạng trên Amazon không giúp bạn biết liệu có ai đọc cuốn sách của mình hai lần và yêu thích đến mức tặng nó cho một người bạn khác hay không. Lượt thích trên Instagram cũng không cho bạn biết liệu hình ảnh do mình đăng có khiến ai đó phải nghiền ngẫm cả tháng trời hay không. Số lượt xem trực tuyến không có giá trị bằng những người thực sự đến buổi biểu diễn và hòa mình theo điệu nhạc.
Thực chất những cú nhấp chuột có ý nghĩa gì? Suy cho cùng, chúng là biểu hiện cho thấy mọi thứ trên Internet giờ đây đều hướng đến việc “câu view” – nghĩa là làm sao để thu hút được sự chú ý trong khoảng thời gian ngắn. Đánh nhanh thắng gọn.
Từ lâu tôi đã nhận ra chẳng có mối tương quan nào giữa những gì tôi thích làm với số lượt chia sẻ, lượt thích mà tôi nhận được. Nếu tôi đăng những thứ mình hao tâm tốn sức thực hiện, cộng đồng mạng thường chẳng hề hưởng ứng. Nhưng khi tôi đăng một thứ gì đó mà mình thấy nhảm nhí và chỉ tiện tay thực hiện, nó sẽ trở thành trào lưu. Giả sử tôi cứ để những số liệu này điều khiển mình, tôi không nghĩ trái tim yếu ớt của tôi có thể chịu đựng được quá lâu.
Nếu bạn chia sẻ tác phẩm trên mạng, hãy cố gắng phớt lờ những con số. Kéo giãn khoảng thời gian từ lúc bạn chia sẻ đến khi nhận được phản hồi. Hãy đăng một bài viết và không xem phản hồi trong một tuần. Tắt thông báo và viết bất cứ điều gì bạn muốn. Tải xuống một trình duyệt giúp bạn xóa bỏ những số liệu trên mạng xã hội.
Chỉ khi bỏ qua các phép đo định lượng, bạn mới có thể trở lại với các phép đo định tính. Liệu cái này hay ho không? Có thật sự thú vị không? Bạn thích nó không? Nhờ đó, bạn mới có thể tập trung hơn vào những công việc không thể đo đếm được – những gì thực sự có giá trị với tâm hồn bạn.
“Chẳng người nghệ sĩ nào chỉ làm việc vì kết quả; anh ta cần phải thích công việc đó.”
— Robert Farrar Capon
“Đừng làm việc chỉ vì tiền – bạn không bao giờ kiếm đủ tiền. Và cũng đừng làm chỉ vì muốn nổi tiếng – bạn không bao giờ cảm thấy mình đủ nổi tiếng. Hãy tạo nên những món quà dành tặng mọi người – và chăm chỉ làm việc với hy vọng rằng mọi người sẽ chú ý và yêu thích những món quà ấy.”
— John Green