Khởi Nghiệp Táo Bạo

Lượt đọc: 108 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
8
Huy Động Vốn Cộng Đồng (Crowdfunding)

❊ ❊ ❊

Không tiền, không dịch vụ

Vấn đề về Tiền

Khi tôi bắt đầu nghiên cứu để viết cuốn sách này, nhóm nghiên cứu của tôi và các đồng nghiệp tại trường Singularity đã khảo sát 1.000 người sẽ khởi nghiệp và 1.00 người đã khởi nghiệp về những chướng ngại lớn nhất họ gặp phải khi bắt đầu kinh doanh. Huy động vốn nằm ở đầu danh sách của hầu hết mọi người. Không hề ngạc nhiên đúng không?

Con số có thể tăng hoặc giảm chút ít mỗi năm, nhưng tại bất kỳ thời điểm nào, luôn có khoảng 27 triệu doanh nghiệp Mỹ đang cần tiền vốn. Theo Hiệp hội các doanh nghiệp nhỏ Hoa Kỳ, việc thiếu vốn là nguyên nhân chính khiến 50% các doanh nghiệp mới thất bại trong vòng năm năm đầu hoạt động. Tuy nhiên, bất chấp nhu cầu rõ ràng này, 23% các công ty đã nản chí đến nỗi họ không hề thử huy động vốn, trong khi 51% doanh nghiệp bị từ chối dù đã nỗ lực.

Mặc dù vậy, tất cả những điều này đang bắt đầu thay đổi.

Trong quá khứ, việc tiếp cận vốn của chúng ta bị giới hạn bởi khả năng tiếp cận con người. Tìm bạn bè và gia đình là cách mà hầu hết các nhà khởi nghiệp lựa chọn khi huy động vốn, nhưng thực chất đây là nhóm rất giới hạn với tiềm năng hạn chế. Tiếp theo trong danh sách là những nhà đầu tư truyền thống như các nhà đầu tư thiên thần, siêu thiên thần và đầu tư mạo hiểm. Nhưng theo kinh nghiệm của tôi, rất nhiều trong số các nhà đầu tư chuyên nghiệp này quá tập trung vào ngắn hạn và bề nổi để chấp nhận những sự mạo hiểm táo bạo. Tuy nhiên trong thế giới siêu kết nối ngày nay, các nhà khởi nghiệp có thể tiếp cận tức thì đến hàng triệu nhà tài trợ tiềm năng và hơn một tỷ khách hàng tiềm năng.

Huy động vốn cộng đồng là một công cụ sử dụng sức mạnh đám đông đột phá cho phép bạn khai thác nguồn tài nguyên mới này, cho phép bạn thâm nhập vào thế giới những cá nhân có cùng quan điểm và những dự án đi tắt đầy tham vọng chưa từng có trước đây. Những nền tảng huy động vốn cộng đồng đầu tiên xuất hiện vào nửa sau của thập kỷ 90. Những quy trình đầu tiên này là công cụ chủ yếu được các nhà làm phim và các nhạc sĩ sử dụng để tìm cách gây quỹ cho các dự án mà không cần sự hỗ trợ của một nhãn hànghãng thu lớn nào. Nhưng không lâu sau đó, một nhóm đông đảo các nhà khởi nghiệp đã tham gia. Và họ vẫn tiếp tục tham gia.

a16

Nguồn: wwwforbescom, wwwentrepreneurcom, wwwgsvtomorrowcom

Chỉ trong vòng chưa đầy bảy năm, huy động vốn cộng đồng đã trở thành một động cơ kinh tế quan trọng. Ngày nay có hơn 700 trang web về gây quỹ online dành cho mọi loại dự án. Và con số đó dự kiến sẽ tăng gấp đôi trong vài năm tới. Trên toàn cầu, tổng số tiền huy động được đã tăng theo hàm số mũ từ 530 triệu đô-la vào năm 2009 đến 1,5 tỷ đô-la vào năm 2011 rồi 2,7 tỷ đô-la vào năm 2012. Các chuyên gia dự đoán một thị trường huy động vốn trị giá 15 tỷ đô-la vào năm 2015 có thể trở thành một thị trường đáng kinh ngạc trị giá 300 tỷ đô-la trong những năm tiếp theo khi Đạo luật Đẩy mạnh Khởi nghiệp kinh doanh (JOBS Act) và luật bổ sung về huy động vốn cộng đồng được thông qua.

Đồng thời, sự tự tin của chúng ta vào quy trình này cũng gia tăng. Trong những ngày đầu của huy động vốn cộng đồng, một bộ phim được góp vốn từ đám đông, đây là một dấu hiệu thể hiện rõ ràng rằng mọi người thật sự muốn xem bộ phim đó. Điều tương tự cũng đúng với một số sản phẩm hay dịch vụ khác. Hãy xem xét +Pool, công ty đã huy động được 270.000 đô-la trên Kickstarter. Dịch vụ của họ là gì? Một hồ bơi lọc nước trôi nổi ngay giữa Sông Đông. Ai biết được rằng người dân New York lại muốn bơi đến như vậy chứ? Sự thật là, những người đứng sau +Pool đã nghi ngờ điều này và chiến dịch trên Kickstarter của họ đã xác nhận nó. Đó chính là sức mạnh độc đáo của huy động vốn cộng đồng.

Đối với nhà khởi nghiệp, kiểu thử thách mang tính xã hội này là vô giá. Nó đồng thời cũng sinh lợi. Chuyên gia về huy động vốn cộng đồng Candace Klein tin rằng bất kể bạn là ai, luôn có một khoản tiền 100.000 đô-la chưa được khai thác trong các mối quan hệ xã hội của bạn. “Tôi nghĩ điều này là đúng cho dù bạn đến từ tầng lớp xã hội nào. Tôi là một ví dụ hoàn hảo. Tôi lớn lên trong khu nhà tạm dành cho người thu nhập thấp. Lần đầu tiên tôi cố huy động vốn từ mối quan hệ của mình – nó gần như một trò đùa. Không một ai tôi quen biết có tiền. Nhiều người bạn của tôi thậm chí còn không thể chi trả các hóa đơn của họ đúng hạn. Mất đến hai năm, nhưng tôi đã huy động được 200.000 đô-la. Đó là không có sự trợ giúp của gọi vốn cộng đồng. Ngày nay những nền tảng này cho phép bạn đẩy nhanh tiến độ và mở rộng phạm vi tiếp cận, đồng thời cho phép bạn giới thiệu đến một nhóm người góp vốn hoàn toàn khác.”

Nhưng huy động vốn cộng đồng không chỉ dừng lại ở việc kết thúc tình trạng tiến thoái lưỡng nan của các nhà huy động vốn, nó còn cung cấp cho những nhà khởi nghiệp một đòn bẩy tâm lý đáng kể: khả năng bắt đầu ngay lập tức.

Điều quan trọng chính là bước đà. Với bất kỳ dự án nào, giai đoạn nguy hiểm nhất chính là khoảng cách giữa “Tôi có một ý tưởng” và “Tôi đang làm việc để thực hiện ý tưởng đó.” Trong trường hợp của tôi, để huy động được hàng triệu đô-la để gây quỹ cho giải X PRIZE đầu tiên có lẽ tôi phải mất gần một thập kỷ nếu làm theo cách truyền thống. Nhưng tôi và nhóm Planetary Resources chỉ mất 34 ngày để huy động 1,5 triệu đô-la để triển khai chiếc kính viễn vọng không gian ARKYD (một câu chuyện mà chúng ta sẽ quay lại trong chốc lát). Nói cách khác, huy động vốn cộng đồng chính là thuốc giải cho giai đoạn hút năng lượng này, cho phép những nhà khởi nghiệp đột phá tham gia vào cuộc chơi ngay lập tức.

Và đây là cách chơi.

Các loại huy động vốn từ cộng đồng

Có bốn loại huy động vốn cộng đồng chính, phân loại dựa trên điều mà người đầu tư nhận được khi góp vốn cho chiến dịch: tài trợ, cho vay, vốn sở hữu và phần thưởng khuyến khích.

1. Tài trợ. Đây đơn giản là phiên bản kỹ thuật số của tổ chức từ thiện truyền thống. Những người quyên góp nhận được sự tri ân và một biên nhận để hoàn thuế. Ví dụ như DonorsChoose, GlobalGiving và Causes.

2. Cho vay. Đôi khi được gọi là cho vay nhỏ (microlending) hoặc vay ngang hàng (P2P lending). Loại huy động vốn cộng đồng này liên quan đến việc một nhà khởi nghiệp yêu cầu cộng đồng cho vay và sẽ trả nợ có lãi suất. Ví dụ như Kiva và LendingClub.

3. Góp vốn cổ phần. Đây là loại mới nhất của huy động vốn cộng đồng, một bước tiến nhờ vào những thay đổi gần đây trong luật của Ủy ban Chứng khoán và Sàn giao dịch Mỹ (SEC). Với vốn sở hữu trong huy động vốn cộng đồng, các nhà khởi nghiệp ngày nay có thể bán quyền sở hữu công ty trên mạng, trao đổi tiền mặt bằng cổ phiếu với các nhà đầu tư. Các ví dụ bao gồm: Crowdfunder, Startup Crowdfunding, và (đối với những người đã huy động được 100.000 đô-la đầu tiên) AngelList.

4. Nhận quà tri ân. Nhà tài trợ gửi tiền để hỗ trợ tạo ra một sản phẩm hay dịch vụ truyền cảm hứng cho họ, đổi lại, họ nhận được một phần thưởng. Đơn giản như vậy thôi. Gửi đi 25 đô-la và nhận lại một chiếc áo thun. Gửi đi 100 đô-la và nhận được một bản copy của sản phẩm mà bạn đang tài trợ (gọi là hàng trước khi bán). Con số có thể thay đổi đôi chút, nhưng nhìn chung, huy động vốn dựa trên quà thưởng hiệu quả hơn 60% so với tài trợ trực tiếp. Ví dụ như Indiegogo, Kickstarter và RocketHub.

Vậy loại huy động vốn cộng đồng nào phù hợp với dự án của bạn? Trong số bốn hình thức trên, quỹ tài trợ phù hợp với các chiến dịch xã hội và chính trị nhưng thường không được sử dụng cho các hoạt động đầu tư kinh doanh. Trong khi đó, quỹ cho vay phù hợp nhất cho các dự án địa phương có lợi cho cộng đồng, ví dụ như giúp ai đó mở một nhà hàng, tiệm làm tóc, hoặc cửa hàng bán lẻ, nhưng không thật hiệu quả với các dự án kinh doanh lớn. Nếu bạn là doanh nghiệp muốn mở rộng trong phạm vi địa phương thì cách này dành cho bạn.

Hình thức góp vốn cổ phần là loại huy động vốn cộng đồng mới xuất hiện gần đây, có hiệu lực nhờ vào Đạo luật Đẩy mạnh Khởi nghiệp kinh doanh (JOBS Act) năm 2012, cho phép những doanh nghiệp mới sử dụng huy động vốn cộng đồng để gọi vốn dựa vào cổ phần sở hữu trong giai đoạn đầu. “Lần đầu tiên trong vòng gần tám năm,” Chance Barnett, CEO của Crowdfunder nói, “những doanh nghiệp tư nhân nhỏ và mới khởi nghiệp có thể huy động vốn đầu tư rộng rãi từ công chúng, sử dụng những trang như Facebook hoặc Twitter để giúp lan truyền thông tin và nhận đầu tư trực tuyến thông qua các trang huy động vốn cộng đồng, nơi tiếp sức cho quy trình đầu tư hoạt động theo một cách cởi mở và hợp tác hơn.”

Tiềm năng này rất hấp dẫn, với ước tính quy mô tương lai của thị trường chứng khoán vốn lên đến 300 tỷ đô-la. Nhưng ngày nay, khi góp vốn cổ phần chỉ mới bắt đầu, thì lượng tiền tham gia đã rất đáng kể. Tính đến tháng Bảy năm 2014, Crowdfunder đã xử lý các giao dịch trị giá 105,2 triệu đô-la với hơn 11.000 công ty niêm yết và 62.000 nhà đầu tư đăng ký trên website.

AngelList là một nền tảng góp vốn cổ phần khác thu hút được nhiều sự chú ý vì nhiều lý do tích cực. Khởi tạo từ năm 2010 bởi Babak Nivi và Naval Ravikant, AngelList là một nền tảng giúp những nhà khởi nghiệp gặp gỡ các nhà đầu tư thiên thần và ngược lại. Các nhà đầu tư và người khởi nghiệp có thể tạo hồ sơ, liệt kê các khoản đầu tư và kết nối với nhau. Những người tham gia là một số những người giỏi nhất trong lĩnh vực kinh doanh. Ví dụ, Uber, dịch vụ chia sẻ chuyến đi đã thảo luận trước đây, không chỉ huy động được 1,3 triệu đô-la đầu tiên trên trang này, mà còn gặp được nhà đầu tư Shervin Pishevar, người sau đó đã dẫn dắt vòng gọi vốn serie B trị giá 32 triệu đô-la cho Uber tại Menlo Ventures (Pishevar cũng trở thành một trong những nhà đầu tư lớn nhất trên AngelList). Tin tuyệt vời nhất là: bạn không phải đầu tư hàng triệu đô-la để có thể tham gia những giao dịch này. Năm 2012, AngelList hợp tác với SecondMarket để các nhà đầu tư nhỏ có cơ hội đầu tư chỉ với 1.000 đô-la cho các công ty khởi nghiệp bên cạnh các nhà đầu tư công nghệ hàng đầu.

Mặc dù tiềm năng của loại huy động vốn theo hình thức góp vốn cổ phần là rất lớn, nhưng chương này sẽ tập trung chính vào loại thứ tư: huy động vốn theo hình thức nhận quà tri ân. Chúng tôi chọn tập trung vào chiến dịch quà thưởng bởi vì huy động vốn dựa vào vốn cổ phần vẫn còn quá mới và thiếu các dữ liệu thiết yếu để đưa ra được những gợi ý chiến lược chuẩn xác. Trong khi đó, huy động vốn cộng đồng theo hình thức cho vay chủ yếu giới hạn trong phạm vi địa phương và không phù hợp cho những ý tưởng táo bạo. Nhưng lý do thật sự khiến chúng tôi tập trung vào loại huy động vốn theo hình thức nhận quà tri ân này là do nó đã có một danh sách dài những minh chứng kinh doanh thành công, cho thấy sự hiệu quả của hình thức này trong việc huy động vốn cho các dự án sáng tạo (phim ảnh, đĩa nhạc, sách) và những sản phẩm hữu hình (đồng hồ, kính viễn vọng, thậm chí là cây trồng công nghệ sinh học). Quan trọng hơn nữa, như chúng ta sẽ thấy qua những ví dụ sau đây, nó là một công cụ sẽ tiếp tục mở rộng phạm vi hoạt động.

Trước khi kết thúc, chúng ta sẽ xem xét ba ví dụ khác nhau về huy động vốn theo hình thức nhận quà tri ân. Đầu tiên là Pebble Watch (đồng hồ Pebble), đây là một trong những chiến dịch huy động vốn cộng đồng thành công nhất từ trước đến nay, đồng thời là một ví dụ tuyệt vời về cách mà một nhóm nhỏ các nhà khởi nghiệp có thể huy động vốn và cho ra một sản phẩm mới. Trường hợp thứ hai là Let’s Build a Goddamn Tesla Museum (Hãy cũng nhau xây dựng một bảo tàng Tesla “trời đánh”), là ví dụ nhấn mạnh khả năng phát triển của việc cá nhân góp vốn cho những dự án quá mới lạ, cho thấy sự kết hợp của niềm đam mê to lớn và những đối tác phù hợp có thể tạo ra sự khác biệt. Ví dụ cuối cùng là ARKYD Space Telescope (Kính thiên văn ARKYD), một chiến dịch được thực hiện bởi công ty Planetary Resources của tôi, giúp chúng tôi bắt đầu và tạo ra một cộng đồng say mê đầy nhiệt huyết về vũ trụ – tạo ra sự hỗ trợ cần thiết cho loại dự án hướng về tương lai này.

Tôi cần làm rõ một chút: những ví dụ này được nêu ra ngắn gọn có chủ ý bởi vì chúng sẽ được nhắc lại sau đó trong phần hướng dẫn cách thức thực hiện – phần quan trọng của chương này. Chúng tôi sẽ chia nhỏ các thông tin bạn cần biết theo bốn nguồn: phân tích tổng thể tất cả các hướng dẫn huy động vốn cộng đồng chính xuất hiện trong vài năm vừa qua (có tất cả 26 điều); phỏng vấn các nhà sáng lập và CEO của những công ty huy động vốn cộng đồng lớn như Indiegogo, RocketHub và Crowdfunder; phỏng vấn những nhà khởi nghiệp đã có các chiến dịch thành công ngoài sức tưởng tượng (ví dụ như Eric Migicovsky, người tạo ra chiến dịch cho đồng hồ Pebble); và cuối cùng là kinh nghiệm cá nhân của chính tôi khi huy động được 1,5 triệu đô-la thông qua huy động vốn cộng đồng, tại thời điểm diễn ra, nó nằm trong top 25 các chiến dịch thành công nhất trên Kickstarter. Về tổng thể, chương này sẽ giúp bạn thiết kế và tung ra chiến dịch huy động vốn dựa vào quà thưởng, điều mà mọi nhà khởi nghiệp đột phá nên có kế hoạch trải nghiệm và rất nhiều người trong số đó sẽ thấy đây là nhiệm vụ cốt lõi của họ.

Trường hợp 1. Đồng hồ Pebble

Làm thế nào để bạn có thể vừa đạp xe vừa nghe điện thoại? Đây là câu hỏi mà Eric Migicovsky đã cố trả lời vào năm 2008. Khi đó, Migicovsky là một sinh viên kỹ thuật đang theo học tại trường Đại học Waterloo ở Ontario, Canada, sau đó anh dành ra một năm du học ngành thiết kế công nghiệp tại trường Đại học Công nghệ Delft ở Hà Lan. Giống như nhiều người sống ở Hà Lan, Migicovsky cũng đi khắp nơi bằng xe đạp. Anh là người thích ứng với phương tiện hai bánh này rất nhanh.

Nhưng anh cũng cảm thấy nhiều phiền hà khi chuyển sang phương tiện này. Mỗi khi điện thoại reo lên vì có tin nhắn hoặc email gửi đến trong lúc đạp xe, Migicovsky phải đứng trước lựa chọn đáng ngại: dừng xe để trả lời hay bỏ lỡ tin nhắn. Một số tin nhắn rất quan trọng. Thật sự hữu ích nếu có cách nào đó để biết ngay được ai đang gọi hoặc gửi emailtin nhắn, và liệu có đáng dừng xe để nghe hay trả lời điện thoại không. Lúc đó có một vài thiết bị có thể làm được điều này như Fossil Wrist Net, nhưng với giá rất cao. Migicovsky muốn thứ gì đó vừa túi tiền – một chiếc đồng hồ thông minh cho mọi người. Đó là lúc anh quyết định tự mình tạo ra sản phẩm này.

Trở lại Canada, suốt năm cuối đại học, Migicovsky gom góp tiền tiết kiệm, tiền thưởng nhờ chiến thắng cuộc thi diễn thuyết kế hoạch kinh doanh, và vay thêm 15.000 đô-la từ bố mẹ, sau đó thành lập một nhóm nhỏ và tạo ra sản phẩm mẫu. Chiếc đồng hồ thông minh inPulse ra đời. Nó đồng bộ với các thiết bị di động. Nhưng nó hoạt động chủ yếu như một hệ thống cảnh báo nhanh – sử dụng màn hình phẳng lớn để thông báo cho bạn biết những tin nhắn đến.

InPulse có một nhóm người ủng hộ nhiệt tình, nhưng vì phiên bản đầu tiên chỉ hoạt động được trên BlackBerry (đó là năm 2008, cả Migicovsky và BlackBerry đều mang quốc tịch Canada), nên nhóm này không phát triển rộng rãi. Với sức hút ban đầu này, Migicovsky quyết định chuyển dự án sang Y Combinator ở Thung lũng Silicon, đây cũng là nơi anh có được vốn để bắt tay vào sản xuất phiên bản cập nhật của inPulse. Anh đã gặp phải trở ngại.

Phản hồi từ một số khách hàng tuyệt vời đã cho anh ý tưởng để cải thiện thiết kế sản phẩm, từ đó cho ra một chiếc đồng hồ hoàn toàn mới, chiếc Pebble. Nó là chiếc đồng hồ tuyệt vời, đồng bộ với iPhone và Android, chạy được các chương trình ứng dụng, và cho phép người dùng kiểm tra lịch làm việc. “Về cơ bản,” như Migicovsky sau này đã nói với Inc., “nó là chiếc đồng hồ thông minh nhất từ trước đến nay.”

Không may là, để hoàn thành chiếc đồng hồ thông minh nhất này phải cần thêm 200.000 đô-la. Migicovsky và nhóm của anh gặp vấn đề trong việc huy động vốn. Họ gặp hết nhà đầu tư này đến nhà đầu tư khác – nhiều người trong số đó từng tài trợ cho họ trước đây – nhưng không thể chốt được thỏa thuận. Không ai muốn chịu rủi ro. Với số tiền mặt chỉ đủ cầm cự thêm hai tháng, Migicovsky và các cộng sự tìm đến Kickstarter như một nỗ lực cuối cùng.

Migicovsky bắt đầu gọi điện đến nhiều nơi. Anh gọi cho nhóm Supermechanical ở Austin, Texas, những người đã “vô tình” huy động được 500.000 đô-la – trong khi mục tiêu ban đầu chỉ là 35.000 đô-la cho Twine, một thiết bị cảm biến Wi-Fi kết nối các vật dụng hằng ngày với Internet. Migicovsky hỏi những việc cơ bản: cách làm video, cách đăng tải, điều có thể mong đợi. Sau đó nhóm của anh bắt tay vào nghiên cứu thêm hàng trăm các chiến dịch thành công khác và những chiến lược phía sau chúng. Cuối cùng, nhóm Pebble quyết định làm một đoạn video công nghệ thấp, chọn loại nhạc của thập niên 70 kết hợp với cuộc trò chuyện của những gã yêu công nghệ quái đản – “chúng tôi đã tạo ra sản phẩm mẫu từ linh kiện điện thoại di động”. Mức độ phần thưởng của họ tùy vào phản hồi của khách hàng. Từ đầu đến cuối, toàn bộ quy trình tạo ra chiến dịch chỉ mất sáu tuần. Và cũng buộc phải hoàn thiện trong thời gian đó, vì họ đã hết tiền.

Kết quả của một chiến dịch huy động vốn cộng đồng phụ thuộc đáng kể vào những giờ đầu tiên sau khi khởi động, vì vậy nhóm Pebble dùng blog công nghệ Engadget như một đối tác truyền thông độc quyền của mình. Vào lúc 7 giờ sáng, chiến dịch được tung ra và một bài viết được đăng tải trên Engadget. Cả nhóm Pebble nín thở chờ đợi.

“Chúng tôi đặt ra mục tiêu huy động 100.000 đô- la,” Migicovsky nói, “nhưng thật sự chúng tôi cần 200.000 đô-la để có thể sản xuất và phân phối những chiếc đồng hồ này. Tôi đã thống nhất với cả nhóm – chúng tôi đặt ra mục tiêu 100.000 đô-la nhưng nếu không huy động được 200.000 đô-la thì chúng tôi sẽ trả lại tiền cho mọi người vì không thể xoay xở với số tiền đó.”

Điều xảy ra tiếp theo đã làm tất cả mọi người ngạc nhiên. “Sau khi bài viết trên Engadget đăng tải được hai giờ đồng hồ, chúng tôi đã đạt mức 100.000 đô-la,” Migicovsky nhớ lại. “Chúng tôi đạt được 200.000 đô-la chỉ hai giờ đồng hồ sau đó. Trong vòng 28 giờ đầu tiên, chúng tôi huy động được 1 triệu đô. Ngày đầu tiên trôi qua trong sự kinh ngạc với những gì chúng tôi đã làm được. Kết thúc chiến dịch, vào ngày 18 tháng Năm năm 2012, chúng tôi đã vượt mốc 10 triệu đô-la. Những người tài trợ cho chúng tôi đến từ khắp nơi trên thế giới. Đó là kết quả mà chúng tôi không ngờ đến.”

Và kết quả cuối cùng mà họ huy động được cũng chứa đựng nhiều bất ngờ. Pebble huy động được chính xác là 10.266.845 đô-la từ 68.929 người tài trợ trong vòng 37 ngày – một con số kỷ lục khi đó. Và kết quả sau đó hoàn toàn đáng kinh ngạc. Một năm sau khi bị các nhà đầu tư từ chối với số tiền 200.000 đô-la, Migicovsky đã huy động được thêm 15 triệu đô-la nữa từ họ theo đà thành công của chiến dịch này. Chưa hết, Pebble bán được hơn 400.000 chiếc đồng hồ trong 12 tháng đầu tiên, đánh bại kết quả của iPod trong năm đầu tiên (họ giao được 394.000 chiếc).

Trường hợp 2. Bảo tàng Tesla

Họa sĩ truyện tranh nổi tiếng trên mạng Matthew Inman, hay còn gọi là “Oatmeal”, là người hâm mộ nhà sáng chế Nikola Tesla từ nhiều năm trước vì các phát minh như dòng điện xoay chiều (mặc dù sự công nhận được dành cho Edison), radio vô tuyến (mặc dù giải Nobel lại dành cho Marconi), X-quang, ra-đa, thủy điện, và phần lớn bóng bán dẫn (một lần nữa, ông vẫn không được công nhận). Tesla thậm chí còn thử nghiệm kỹ thuật đông lạnh (cryogenic) từ 50 năm trước khi nó được chính thức gọi tên. Vì vậy, khi Inman biết tháp Wardenclyffe (nằm ở Shoreham, New York, là nơi nhà phát minh cố gắng tạo ra trạm năng lượng có thể cung cấp điện miễn phí cho thế giới), phòng thí nghiệm cuối cùng của Tesla đang được rao bán, phòng thí nghiệm sẽ bị gỡ bỏ và các cửa hàng bán lẻ được dựng lên. Anh quyết định phải làm gì đó.

Hợp tác với Trung tâm khoa học phi lợi nhuận Tesla (đơn vị đã cố mua miếng đất trong 18 năm qua), Inman đã sử dụng đến nền tảng huy động vốn cộng đồng của Indiegogo. Tiếp đến anh tạo ra một đoạn truyện tranh dài, hài hước về Nikola Tesla – ông là ai, tại sao ông lại là người quan trọng, tại sao thế giới cần phải mua lại phần bất động sản đó và xây dựng một viện bảo tàng để tôn vinh những di sản của ông. Đặt tên chiến dịch một cách hài hước – Operation: Let’s Build a Goddamn Tesla Museum (Hoạt động: Hãy cùng xây dựng một Bảo tàng Tesla “trời đánh”), Inman tung ra dự án vào tháng Tám năm 2012. Trong vòng một ngày, nó được lan truyền khắp nơi. Trong tuần đầu tiên, nó huy động được 145.000 đô-la mỗi ngày, 6.000 đô-la mỗi giờ và 100 đô-la mỗi phút. Sau đó mọi việc trở nên thật sự thú vị. Có thời điểm trong chiến dịch, những người tài trợ đóng góp lên đến hơn 1.000 đô-la mỗi phút. Đến cuối tháng, họ đã vượt mốc mục tiêu 850.000 đô-la, huy động được hơn 1,3 triệu đô-la từ 33.000 nhà tài trợ trên 102 quốc gia.

Cũng như chiến dịch đồng hồ Pebble, chiến dịch bảo tàng Tesla đánh dấu một bước ngoặt trong huy động vốn cộng đồng. Điều độc đáo của chiến dịch này chính là tính phi lợi nhuận (thông thường thì những tổ chức phi lợi nhuận hoạt động không hiệu quả trên các nền tảng huy động vốn cộng đồng), không có sản phẩm hữu hình nào được tạo ra (nghĩa là, không giống như đồng hồ Pebble, người tài trợ sẽ không nhận được một sản phẩm nào). Kết quả là, bảo tàng Tesla đã vượt qua những rào cản, trở thành chiến dịch thành công nhất trên Indiegogo và mở ra cánh cửa huy động vốn cộng đồng cho những dự án lớn hơn, trừu tượng hơn. Dĩ nhiên là Oatmeal đã ghi lại toàn bộ quá trình với một cái kết mới cho truyện tranh của anh: “Ngài Tesla… Chúng tôi xin lỗi vì loài người đã quên mất ngài trong khoảng thời gian qua. Chúng tôi vẫn rất yêu quý ngài. Đây là Bảo tàng ‘trời đánh’ của ngài.”

Trường hợp 3. Kính thiên văn ARKYD

Khi Eric Anderson, Chris Lewicki cùng tôi thành lập công ty khai thác tiểu hành tinh Planetary Resources, chúng tôi biết rằng mình cần có một cộng đồng mạnh để hỗ trợ. Khi bạn làm điều gì đó lớn lao như khai thác tiểu hành tinh, việc có một nhóm hỗ trợ nhiệt huyết là điều thiết yếu. Vấn đề là làm thế nào chúng tôi có thể thực sự kết nối cộng đồng với sứ mệnh khám phá vũ trụ này. Nói cho cùng thì vũ trụ là một phạm trù đắt đỏ và khó tiếp cận, và – như chúng tôi đã đúc rút ra hiện nay – không dễ gì xâm nhập được. Hơn nữa, mọi người thường quan tâm đến những thứ họ có thể tác động ngay tức khắc. Từ khi con người bắt đầu có những cuộc khai phá ngoài vũ trụ, hầu hết các hoạt động liên quan đều được thực hiện bởi một nhóm nhỏ các chuyên gia và phải mất hàng thập kỷ để có thể vươn ra khỏi Trái đất. Giờ đây chúng tôi muốn kích thích sự quan tâm của mọi người, bằng cách chỉ ra cho họ cách thức tham gia trực tiếp. Chúng tôi đang có ý tưởng huy động vốn cộng đồng cho chiếc kính thiên văn đầu tiên do mọi người làm chủ, chiếc kính ARKYD.

Do đó một hành trình bốn tháng bắt đầu khi chúng tôi tiến hành nghiên cứu, lập kế hoạch và phát triển chiến dịch trên Kickstarter. Chúng tôi đã chỉ định một thành viên của nhóm, Frank Mycroft, phụ trách tập hợp một nhóm các đối tác liên kết cho chiến dịch này, bao gồm các nhân vật nổi tiếng trong lĩnh vực khoa học và vũ trụ như Bill Nye, Hank Green và Brent Spiner. Cuối cùng, chúng tôi nảy ra ý tưởng về việc tập trung một đội quân những nhà hoạt động tích cực mà chúng tôi gọi là Các nhà tiên phong Planetary (Planetary Vanguard) để triển khai và quảng bá chiến dịch. Đội ngũ truyền thông của chúng tôi bận rộn ghi hình, biên tập và đánh giá đoạn video giới thiệu. Đội kỹ thuật thì hoàn thành thiết kế bản mẫu, và tạo thành phẩm mẫu của chiếc kính thiên văn ARKYD để mọi người có thể nhìn thấy sản phẩm hoàn thiện.

Nhưng chúng tôi gặp phải một vấn đề khác. Hầu hết các chiến dịch “sản phẩm” thành công đều cung cấp một sản phẩm hữu dụng. Chúng tôi thì không. Chúng tôi không bán những chiếc đồng hồ mới cực ngầu; sản phẩm của chúng tôi là một chiếc kính thiên văn được thiết kế để săn lùng các tiểu hành tinh. Mặc dù chúng tôi có thể đưa cho các nhà tài trợ những tấm ảnh chụp được từ chiếc kính, như một tiểu hành tinh, một thiên hà hoặc Mặt trăng, nhưng sau khi khảo sát phản hồi từ cộng đồng hiện có của mình, chúng tôi phát hiện ra ý tưởng này không có khả năng lan truyền. Sau đó, trước khi tung ra chiến dịch, một thành viên của nhóm gợi ý việc chào mời một tấm hình selfie chụp cùng vũ trụ – một cơ hội cho bất kỳ ai gửi tấm ảnh của họ lên tàu vũ trụ của chúng tôi, tấm ảnh sẽ được chiếu lên màn hình, chụp lại với hình nền Trái đất, sau đó gửi lại cho họ (chúng tôi sẽ nói chi tiết hơn sau). Chúng tôi định giá mức thưởng 25 đô-la, và sau khi kiểm nghiệm thì giải pháp hoàn hảo này đã nhận được sự hưởng ứng từ cộng đồng.

Vào ngày 29 tháng Năm năm 2013, chúng tôi tổ chức một cuộc họp báo và tung ra chiến dịch huy động vốn cộng đồng của mình. Mục tiêu là kêu gọi được 1 triệu đô-la – đủ để đưa chiếc kính thiên văn lên quỹ đạo (chi phí thực tế cho chiếc kính được chi trả bởi Planetary Resources). Trong vòng hai ngày đầu tiên, chúng tôi nhận được gần 500.000 đô-la. Đội tiên phong của chúng tôi lan truyền thông tin và đẩy nhanh tiến độ hơn. 32 ngày sau, chúng tôi kết thúc với 1.505.366 đô-la huy động từ 17.614 nhà tài trợ. Đây là chiến dịch huy động vốn cộng đồng liên quan đến vũ trụ lớn nhất hiện nay, quan trọng hơn, đây là cộng đồng do chính chúng tôi xây dựng. Có được một nhóm hỗ trợ nhiệt huyết khi công ty đang thực hiện một nhiệm vụ mới mẻ và táo bạo sẽ chứng minh được sự vô giá khi chúng tôi tìm kiếm một giải pháp và sự hỗ trợ tương lai từ cộng đồng.

Giải pháp tiền bạc: Cách thức huy động vốn cộng đồng

Trong phần dưới đây, bạn sẽ tìm thấy một vài bài học đáng giá nhất mà tôi đã học được trong quá trình nghiên cứu sự thành công của các chiến dịch huy động vốn cộng đồng và triển khai chiến dịch của riêng mình. Tôi sẽ đưa ra một cái nhìn tổng quan, sau đó đi vào phân tích chi tiết hơn. Khi chia sẻ kiến thức này, tôi hy vọng sẽ giúp những người tiên phong và các doanh nhân đột phá nhiều hơn trong việc đưa ra các chiến dịch huy động vốn cộng đồng thành công.

Ai nên tiến hành một chiến dịch huy động vốn cộng đồng?

Huy động vốn cộng đồng có thể là một công cụ vô cùng giá trị để kêu gọi vốn và phát triển một cộng đồng nhưng nó không dành cho tất cả mọi người. Nghiên cứu của tôi cho thấy rằng những chiến dịch huy động vốn cộng đồng tốt nhất có chung một số đặc điểm chính sau:

• Sản phẩm thường ở giai đoạn hoàn thiện mẫu thử, đủ để các nhà tài trợ tiềm năng biết họ đang ủng hộ cái gì.

• Đội ngũ được kết hợp chuẩn xác và có khả năng thực thi.

• Sản phẩm tập trung vào cộng đồng và hướng đến người tiêu dùng.

• Nhóm tiếp cận được một lượng lớn các tín đồ trong cộng đồng để có thể trực tiếp giới thiệu, hoặc có khả năng sắp xếp các nguồn lực truyền thôngquan hệ công chúng một cách đáng kể để thu hút sự chú ý.

• Sản phẩm nhắm đến mục đích giải quyết một vấn đề, cải thiện một sản phẩm hiện có, vàhoặc kể một câu chuyện mới.

Bảy lý do để xem xét việc huy động vốn cộng đồng

Huy động vốn cộng đồng có nhiều lợi ích ngoài việc kêu gọi vốn. Tôi sẽ liệt kê một số lợi ích quan trọng bên dưới. Hãy nhớ, yếu tố quyết định việc bạn thiết kế chiến dịch của mình như thế nào phụ thuộc vào lợi ích mà bạn mong muốn có được nhất.

• Thẩm định thị trường và đo lường nhu cầu thật sự. Có lẽ lợi ích đáng giá nhất chính là những phản hồi thật sự từ khách hàng – họ mong muốn đặc tính nào, màu gì, phụ kiện ra sao,… Quan trọng không kém, bạn cũng tìm ra được điều họ không mong muốn. Và không giống như những cuộc phỏng vấn nhóm hay khảo sát, những khách hàng này đánh giá bằng túi tiền của họ. Dĩ nhiên, như một phần thưởng, bạn cũng sẽ có dữ liệu tổng quát hơn – thông tin địa lý, sự nhạy cảm về giá,… – từ đó có thể giúp bạn định hình chiến lược.

• Sự gia tăng huy động vốn đáng kể. Một số nhà đầu tư mạo hiểm có thể yêu cầu một công ty chạy chiến dịch huy động vốn cộng đồng để đánh giá mức độ hứng thú của thị trường trước khi quyết định đầu tư. Trong trường hợp này, một chiến dịch huy động vốn cộng đồng thành công có hai lợi thế: được cung cấp vốn để phát triển công ty ở những ngày đầu, và cho phép công ty đòi hỏi mức đầu tư cao hơn khi tiếp tục huy động vốn. Hãy nhìn kết quả đạt được bởi đồng hồ Pebble, huy động được 15 triệu đô-la vốn đầu tư mạo hiểm trong vòng 12 tháng sau chiến dịch. Ấn tượng hơn nữa, Oculus Rift từ chỗ huy động được 2,4 triệu đô-la trên Kickstarter đã được Facebook mua lại với giá 2 tỷ đô-la chỉ trong 18 tháng.

• Sự phát triển một cộng đồng khách hàng trả tiền. Có rất nhiều giá trị trong việc xây dựng và tiếp cận một cộng đồng khách hàng trả tiền, tuy nhiên điều này rất khó thực hiện trong một thị trường thông thường, và hầu như là bất khả thi trước khi sản phẩm của bạn được phát hành.

• Thu hút khách hàng với chi phí đầu người thấp. Các cách thu hút khách hàng khác thường áp dụng với những đơn hàng trị giá đắt đỏ hơn. Hơn thế nữa, nếu bạn thực hiện đúng, bạn không chỉ được quảng cáo miễn phí, mà khách hàng còn trả tiền cho bạn để được tham gia, đồng thời quảng cáo sản phẩm của bạn cho bạn bè và gia đình họ.

• Bạn đam mê sản phẩm của mình. Nếu bạn yêu thích ý tưởng của mình và muốn đưa ra thị trường nhanh chóng, ngoài huy động vốn cộng đồng, có lẽ không còn cách nào khác để thực hiện việc này nhanh và có khả năng sinh lời.

• Lợi ích quan hệ công chúng. Thành công dẫn đến thành công. Hình ảnh thương hiệu, sự chú ý của truyền thông tích cực kết hợp với việc huy động vốn cộng đồng thành công mang lại giá trị thiết yếu cho tên tuổi của công ty bạn. Điều này khiến cho việc tung các sản phẩm tương lai ra thị trường trở nên dễ dàng và sinh lợi nhiều hơn.

• Dòng tiền tích cực. Ồ vâng, nó cũng có lợi về dòng tiền ngắn hạn. Việc cân bằng chi phí và thu nhập đúng đắn tạo ra tiền mặt sẵn có dùng cho việc phát triển sản phẩm.

12 bước thực thi

Nếu một hoặc nhiều lý do kể trên đúng với bạn, bạn đã sẵn sàng để xây dựng và đưa ra chiến dịch huy động vốn cộng đồng của riêng mình, thì sau đây là 12 bước chính cần thiết cho việc thực thi.

1. Lựa chọn ý tưởng huy động vốn cộng đồng của bạn (sản phẩm, dự án hoặc dịch vụ).

2. Bao nhiêu tiền? Hãy đặt ra mục tiêu số vốn bạn muốn huy động.

3. Trong bao lâu? Xác lập thời lượng chiến dịch và tạo lịch trình.

4. Đặt ra phần quà tri ân hoặc khuyến khích và các mục tiêu nới giãn.

5. Xây dựng một đội ngũ hoàn hảo.

6. Mài sắc lưỡi rìu của bạn: sự hoạch định, các công cụ quảng bá và nguồn lực.

7. Truyền tải một câu chuyện ý nghĩa (và sử dụng đúng từ ngữ).

8. Tạo ra một video lan truyền: ba trường hợp sử dụng, khả năng chia sẻ và tính nhân văn.

9. Xây dựng khán giả – ba chữ A.

10. Sự ra mắt ở mức siêu tín nhiệm, sự gắn kết với các nhà tài trợ sớm và tiếp cận truyền thông.

11. Kế hoạch thực hiện hằng tuần: gắn kết, gắn kết, gắn kết.

12. Đưa ra những quyết định dựa vào dữ liệu thông tin và những mẹo cuối cùng.

1. LỰA CHỌN Ý TƯỞNG HUY ĐỘNG VỐN CỘNG ĐỒNG CỦA BẠN (SẢN PHẨM, DỰ ÁN HOẶC DỊCH VỤ)

Câu hỏi cơ bản nhất là bạn nên chọn gì để huy động vốn cộng đồng?

Câu trả lời ngắn gọn là tìm đến điểm giao nhau giữa hai yếu tố chính yếu: Đầu tiên, tìm ra điều bạn thật sự đam mê và khao khát tạo ra. Thứ hai, chọn điều mà đám đông mong muốn thấy nó tồn tại. Một đánh giá nhanh trên các trang như Indiegogocom, Kickstartercom và RocketHub. com cho thấy sự đa dạng phi thường của những điều được huy động vốn ngày nay (xem bên dưới). Vấn đề là dường như bất kỳ điều gì bạn đam mê đều đã có trong lịch sử huy động vốn cộng đồng:

Nghệ thuật/ Giải trí

1. Sản xuất một bộ phim

2. Viết và xuất bản một cuốn sách

3. Trình diễn một vở kịch mới

4. Mở một phòng trưng bày nghệ thuật

5. Làm một đĩa CD hay video âm nhạc

6. Tổ chức một lễ hội hay một buổi hòa nhạc

7. Sản xuất game

Từ thiện

8. Dự án từ thiện một lần (một dự án cứu trợ thiên tai)

9. Thành lập hoặc phát triển một tổ chức phi chính phủ

10. Tài trợ cho một đội thể thao trẻ

11. Hỗ trợ một trường học

12. Khởi xướng chương trình liên quan đến động vật

13. Hỗ trợ các cá nhân xứng đáng

Đối với các công ty khởi nghiệp hoặc doanh nghiệp đang hoạt động

14. Thử nghiệm thị trường với mẫu sản phẩm mới

15. Một phần của phần cứng mới

16. Tính năng của một phần mềm mới

17. Đưa ra một dịch vụ mới

18. Công ty thời trang và may mặc

19. Thành lập một tạp chí điện tử

20. Sản phẩm đồ uốngthức ăn nhẹthực phẩm mới

Nếu bạn đang cân nhắc một số khả năng huy động vốn cộng đồng nhưng không chắc lựa chọn nào là tốt nhất, hãy hỏi cộng đồng của bạn. Hãy đăng ý tưởng của mình lên mạng (Google+, Facebook,…) và nhận phản hồi.

Bạn cũng muốn chọn một ý tưởng vừa đủ mới lạ để mọi người tin rằng bạn có khả năng biến nó thành hiện thực. Nếu sản phẩm hoặc dịch vụ của bạn chưa hình thành, mọi người sẽ nghi ngờ khả năng hiện thực hóa điều đó của bạn, và bạn sẽ không thể có được sự hỗ trợ cần thiết. Ngược lại, nếu sản phẩm quá hoàn chỉnh – gần như đã hoàn thành và sẵn sàng để giao hàng – sao người ta còn muốn hỗ trợ cho nó?

2. BAO NHIÊU TIỀN? HÃY ĐẶT RA MỤC TIÊU SỐ VỐN BẠN MUỐN HUY ĐỘNG

Bạn đã chọn được ý tưởng mình muốn huy động vốn, vấn đề tiếp theo là, bạn muốn huy động bao nhiêu tiền? Đây sẽ lại là một chiến lược tâm lý bạn cần xem xét.

Sự khích lệ là cốt lõi của việc huy động vốn cộng đồng. Sự thành công của chiến dịch hoàn toàn phụ thuộc vào việc tạo ra sự hứng thú ban đầu, đồng thời đưa ra tính cấp thiết, độc quyền, cùng sự khích lệ kèm theo.

Các ngưỡng. Nhiều nền tảng huy động vốn cộng đồng chỉ cho phép bạn thực hiện những chiến dịch gây quỹ cố định – nghĩa là bạn chỉ nhận được tiền khi bạn đạt được mục tiêu huy động vốn đặt ra. Vì vậy, ngưỡng quan trọng nhất chính là số tiền cần để đạt được mục tiêu đó, nhưng con số này có vẻ khó ước tính. Ví dụ, năm 2012, Indiego nhận thấy rằng, trung bình các chiến dịch đặt ra mục tiêu trong khoảng 50.000 đến 75.000 đô-la sẽ huy động được nhiều tiền hơn các chiến dịch đặt ra mục tiêu ở mức 100.000 đô-la.

Trong một chiến dịch gây quỹ cố định, việc đặt ra mục tiêu quá cao đồng nghĩa với việc cho dù bạn huy động được hàng triệu đô-la và thu hút được hàng nghìn người tài trợ thì bạn cũng không được giữ xu nào. Ví dụ, Ubuntu đã cố huy động 32 triệu đô-la cho một mẫu điện thoại mới trên Indiego. Mặc dù cuối cùng họ đã đạt được hơn 12,8 triệu đô-la tài trợ, nhưng họ vẫn còn cách xa mức ngưỡng, và toàn bộ số tiền hơn 12 triệu đô-la đó đã phải trả lại cho những người đóng góp.

Vậy làm thế nào để bạn đặt ra được mức ngưỡng phù hợp? Điều đầu tiên cần nhớ là việc huy động vốn này không nhằm mục đích tạo lợi nhuận cho dự án của bạn. Đó là nơi bù đắp một phần chi phí cho bạn. Hãy chú ý rằng tôi nói một phần chi phí. Trong hầu hết các trường hợp, bạn sẽ không huy động được tiền đủ cho toàn bộ chi phí phát triển, nhưng bạn sẽ thu hồi được một phần tiền đáng kể có thể có từ vốn đầu tư hoặc ngoài tiền túi của bạn.

Điều quan trọng thứ hai là mọi người đều yêu người chiến thắng. Nếu mọi người tin rằng chiến dịch huy động vốn của bạn có thể thành công, thì nó sẽ thành công. Nói cách khác, nếu bạn có vẻ đáng tin và đạt được mục tiêu đặt ra, thì nhiều khả năng mọi người sẽ ủng hộ bạn hơn. Ngược lại, nếu mọi người không tin bạn, họ sẽ không bao giờ quẹt thẻ tín dụng của họ cho bạn.

Các nghiên cứu thực tế đã chỉ ra rằng các chiến dịch đạt được 30% mục tiêu sẽ có 90% cơ hội thành công (nghĩa là huy động được số tiền mong muốn). Trong trường hợp đồng hồ Pebble, Eric Migicovsky cần có 200.000 đô-la để tiếp tục, nhưng anh chỉ đặt ra mục tiêu 100.000 đô-la. Trong trường hợp chiến dịch kính viễn vọng vũ trụ ARKYD, chi phí xây dựng và cho ra chiếc kính này là khoảng 3 triệu đô-la, nhưng Planetary Resources đặt ra mục tiêu 1 triệu đô-la, với hy vọng rằng ít nhất số tiền huy động được này có thể bù đắp được chi phí phóng chiếc kính vào quỹ đạo.

Bảng 8-1. Tính toán mục tiêu số tiền mà chiến dịch của bạn cần huy động

a17

Mục tiêu ở đây là tìm ra số tiền tối thiểu, nếu được tài trợ, đủ để bạn có thể tiếp tục. Khi đưa ra con số này, bạn cần nhớ rằng có những chi phí phát sinh trong bất kỳ chiến dịch huy động vốn nào: (1) phí giao dịch, bao gồm cả chi phí thẻ tín dụng ở mức 4-5% và chi phí nền tảng hoạt động, cũng khoảng từ 4-5%; (2) chi phí quà thưởng. Chúng ta sẽ nói chi tiết hơn về điều này sau.

Các mục tiêu nới giãn. Một khi bạn đã đạt được mục tiêu huy động ban đầu, điều gì sẽ thúc đẩy cộng đồng tiếp tục tài trợ? Đó là khi khái niệm mục tiêu nới giãn (stretch goals) được nhắc đến. Có những mục tiêu gia tăng khi bạn đạt được số tiền cần huy động cho chiến dịch. Trong trường hợp ARKYD, sau khi đạt mục tiêu 1 triệu đô-la, chúng tôi đặt ra mục tiêu nới giãn là 1,3 triệu đô-la, sau đó là 1,4 triệu đô-la và cuối cùng là 1,5 triệu đô-la. Cơ bản thì mỗi một mục tiêu nới giãn hứa hẹn với người dùng nhiều cách thức để họ tham gia hơn.

3. THỜI GIAN BAO LÂU? ĐẶT RA THỜI LƯỢNG CỦA CHIẾN DỊCH VÀ LÊN LỊCH TRÌNH

Các chiến dịch tiêu biểu chạy từ 30 đến 120 ngày, mặc dù dữ liệu từ Indiego chỉ ra rằng những chiến dịch ngắn ngày (với thời lượng trung bình từ 33 đến 40 ngày) hoạt động hiệu quả hơn các chiến dịch dài ngày. Để so sánh, chiến dịch đồng hồ Pepple được thực hiện trong 37 ngày, trong khi ARKYD là 32 ngày và Bảo tàng Tesla là 45 ngày. Như bạn có thể thấy từ trong biểu đồ tương quan giữa số tiền huy động được theo thời gian dưới đây, với ARKYD, có một sự tăng đột biến ở thời điểm bắt đầu, tăng nhẹ ở giữa (khi chiến dịch vượt mục tiêu 1 triệu đô-la), và tăng mạnh vào lúc cuối. Sự giảm sút ở giữa chiến dịch là khá điển hình và đây chính là lý do khiến việc kéo dài chiến dịch hơn không hề có ích.

a18

Nguồn: wwwplanetaryresourcescom

Thời điểm bắt đầu chiến dịch tùy thuộc vào bạn, nhưng bạn nên cố tạo ra một lý do khiến giới truyền thông hứng thú. Kết hợp buổi ra mắt với một công bố quan trọng hoặc một dịp kỷ niệm để tạo thành một câu chuyện truyền thông có thể rất hữu ích.

Bạn sẽ cần bao lâu để chuẩn bị? Những chiến dịch nhỏ hơn (từ 1.000-50.000 đô-la) có thể hoàn thành trong một tháng, nhưng nếu bạn muốn huy động được hàng trăm nghìn hay hàng triệu đô-la, thì thời gian chuẩn bị dài hơn là điều rất quan trọng. Hãy xem tóm tắt nhanh của tôi về cách ước tính thời gian chuẩn bị cho chiến dịch:

Bảng 8-2. Bảng tính thời gian chuẩn bị

a19

Ví dụ, với chiến dịch kính thiên văn ARKYD, chúng tôi đã mất đến 4 tháng (120 ngày) để chuẩn bị. Lưu ý: nếu bạn nhắm đến một mục tiêu số tiền huy động đáng kể, đừng ngạc nhiên nếu bạn phải hoãn ngày tung ra chiến dịch từ một đến hai lần.

4. HÃY ĐẶT RA QUÀ TRI ÂN HOẶC KHUYẾN KHÍCH VÀ NHỮNG MỤC TIÊU VƯỢT TRỘI

Quà thưởng là những gì người ủng hộ nhận được khi đóng góp. Theo nghiên cứu của chúng tôi, giá trị lợi ích thấp hơn thu hút được tổng số người ủng hộ nhiều hơn, trong khi giá trị lợi ích cao hơn sẽ huy động được tỷ lệ phần trăm tổng số vốn cao hơn. Mặc dù mỗi chiến dịch mỗi khác, nhưng hầu hết các trang web khuyến cáo nên đưa ra các phần thưởng trị giá cao ở mức 25, 50, 100, 500 và 1.000 đô-la. Họ báo cáo rằng phần quà trị giá 25 đô-la là mức thưởng được nhận nhiều nhất, chiếm gần 25% tổng mức thưởng được chọn.

Tổng doanh thu của ARKYD và Pebble dựa trên mức thưởng

a20

Nguồn: wwwplanetaryresourcescom

Phần quà tốt nhất chính là những thứ mà khách hàng không thể tự mua được dưới bất kỳ hình thức nào, nghĩa là chúng độc nhất, độc quyền và là bản gốc từ chiến dịch của bạn. Hình chụp “selfie cùng vũ trụ” của Planetary Resources chính là thứ mà bạn không thể mua được ở bất cứ đâu, chưa từng được thực hiện trước đó (vì vậy nó là duy nhất), và trên tất cả, chi phí thực hiện nó về cơ bản là bằng không. Chúng tôi đồng thời cũng đưa ra các gói phần thưởng, kết hợp ảnh selfie cùng vũ trụ với mọi quyền thành viên trong cộng đồng Planetary Society cũng như học bổng ở tất cả các trường. Ở mức thấp nhất, 10 đô-la, chúng tôi muốn khuyến khích những người hâm mộ của mình tham gia, đăng ký email với chúng tôi và đóng góp cho cộng đồng. Điều chủ chốt chính là đưa ra các phần thưởng đơn giản, ý nghĩa và giá trị đối với những người ủng hộ.

Mức độ phần thưởng có thể dao động từ 1 đô-la (thấp nhất) đến 10.000 đô-la (cao nhất). Điều quan trọng là phải có các phần thưởng giá rẻ, sử dụng kỹ thuật số hoàn toàn, không mất công sức, nhằm mục đích đưa mọi người đến với cộng đồng của bạn mà không tốn chi phí. Điều này có thêm hai lợi ích nữa. Thứ nhất, 62% các chiến dịch thành công có được những người ủng hộ quay lại. Hãy mời gọi mọi người tham gia. Một khi họ đã bước vào, bạn có thể bán thêm dịch vụ cho họ sau. Thứ hai, nếu mục tiêu của bạn là tạo ra một cộng đồng – những người bạn có thể làm việc cùng và bán sản phẩm đến họ sau khi chiến dịch kết thúc – thì bạn sẽ cần họ tham gia bằng bất cứ giá nào.

Nếu bạn có tham vọng về tài chính, mục tiêu huy động được 250.000 đô-la hoặc hơn nữa, thì việc bạn có một mức thưởng hấp dẫn 10.000 đô-la là rất quan trọng. Chúng ta sẽ nói về điều này sau, nhưng hãy nhớ rằng phần thưởng 10.000 đô-la chính là một cách để bạn vượt qua rào cản và tạo được sự tín nhiệm cao khi chạy chiến dịch.

Lời khuyên cuối cùng có vẻ quá hiển nhiên, nhưng đáng để nhấn mạnh. Hãy hỏi cộng đồng của bạn. Bạn muốn gì không quan trọng, quan trọng là họ mong muốn điều gì. Vì vậy hãy hỏi họ xem bạn nên đưa ra phần thưởng gì. Hỏi họ thông qua email, Google+, Facebook hoặc bất kỳ kênh nào. Trong những ngày đầu của chiến dịch ARKYD, chúng tôi đã tạo ra một trang kết nối với cộng đồng hiện có của mình, đề xuất các phần thưởng, và hỏi ý kiến họ, đồng thời nhờ họ bình chọn những phần thưởng mà họ thích nhất.

Phần thưởng giới hạn rất hữu ích. Hãy nhìn vào hàng loạt các chiến dịch huy động vốn cộng đồng và bạn sẽ thấy hầu hết đều giới hạn số lượng phần thưởng. Ví dụ, chỉ có 1.000 phần thưởng trị giá 100 đô-la hoặc 20 phần thưởng trị giá 10.000 đô-la. Chính những số lượng giới hạn này tạo ra cảm giác khan hiếm và cấp bách cho các nhà tài trợ. Họ sẽ muốn tham gia ngay chứ không chần chừ. Dĩ nhiên là bạn có thể bổ sung phần thưởng bất kỳ lúc nào trong suốt chiến dịch, nếu một trong những mức thưởng của bạn đã được nhận hết, bạn có thể đưa ra phần thưởng tương tự với giá trị tương đương.

Thêm phần thưởng và mục tiêu nới giãn. Như tôi đã đề cập, bạn có thể thêm mức thưởng mới vào chiến dịch khi đang tiến hành. Điều này được thực hiện vì nhiều lý do. Thứ nhất, nếu một mức thưởng được bán hết, bạn có thể thêm phần thưởng khác với cùng mức giá. Thứ hai, bạn có thể nhận ra rằng những gì bạn đang đưa ra chưa hẳn là những điều cộng đồng muốn. Vì vậy, tận dụng sự trải nghiệm và nhanh chóng thay đổi khi cần thiết. Thứ ba, bạn đã đạt được mục tiêu và một mục tiêu nới giãn là cần thiết. Mục tiêu nới giãn này cam kết một nhóm phần thưởng mới. 62% những chiến dịch thành công có được những nhà ủng hộ quay trở lại, và 20% người ủng hộ lặp lại này là do những phần thưởng được đưa thêm vào sau khi chiến dịch được lên sóng.

5. XÂY DỰNG ĐỘI NHÓM HOÀN HẢO

Hầu hết mọi người ở Thung lũng Sillicon ngày nay sẽ nói với bạn rằng việc xây dựng một đội nhóm hoàn hảo chính là bước quan trọng nhất để tạo dựng được một sản phẩm hay một công ty hoàn hảo. Điều tương tự cũng áp dụng cho việc xây dựng một chiến dịch huy động vốn cộng đồng tốt, nhưng các thành viên của nhóm thì hơi khác biệt. Người sáng lập đồng hồ Pebble, Eric Migicovsky, xây dựng phiên bản chiếc đồng hồ thông minh đầu tiên với ba người bạn, tất cả đều là kỹ sư. Tuy nhiên ngay khi chiến dịch Pebble trên trang Kickstarter được lan truyền, anh đã phải thuê một nhóm PR bên ngoài để kiểm soát sự chú ý khổng lồ của đám đông. Và không chỉ riêng đồng hồ Pebble. Nhìn tổng thể, ngay cả khi bạn định huy động một số tiền nhỏ hơn nhiều, thì những chiến dịch này vẫn cần số lượng lớn nhân lực. Những đòi hỏi về thời gian, nỗ lực lên kế hoạch và thực hiện sẽ cần một đội ngũ giỏi để tạo nên sự khác biệt.

Nghiên cứu của chúng tôi cho thấy đội nhóm có bảy vai trò chính cần đảm nhiệm – trong đó năm vai trò là bắt buộc, hai vai trò còn lại là tùy chọn – vì thế cần phải đáp ứng nhu cầu về đội nhóm để tạo ra cho bạn cơ hội thành công cao nhất. Với một chiến dịch trong khoảng từ 5.000- 25.000 đô-la, thì một cá nhân hoặc một vài người có thể thực hiện được, nhưng nếu bạn mong muốn đạt được sáu hoặc bảy con số, thì bạn sẽ cần một đội ngũ lớn hơn. Sau đây là những gợi ý của tôi.

Người nổi tiếng (bộ mặt của chiến dịch). Người này sẽ đóng vai trò đại diện cho chiến dịch. Anh ấy hoặc cô ấy sẽ là nhân vật chính trong đoạn video, sẽ là phát ngôn viên cho mỗi cập nhật chiến dịch của bạn, và sẽ dẫn dắt tất cả những nỗ lực công khai khác để giành được sự hỗ trợ. Người này phải được đầu tư về mặt cảm xúc vào dự án, thông minh, hùng hồn, khiêm tốn và chân thật. Hài hước là một điểm cộng. Người nổi tiếng này cũng nên là chuyên gia trong lĩnh vực dịch vụ hoặc sản phẩm mà bạn đang cung cấp. Anh ta hoặc cô ta sẽ làm việc không mệt mỏi để tạo đà trong việc lên kế hoạch, tung ra thị trường, thực thi và tổng kết các giai đoạn của chiến dịch. Diễn dịch theo ngôn ngữ thông thường, người nổi tiếng này có thể là CEO của công ty bạn hoặc một thành viên uy tín, nhiệt tình của nhóm sáng lập. Ngoài ra, cũng có thể đưa một người ngoài vào để dẫn dắt công chúng – như trong trường hợp Bảo tàng Tesla. Trung tâm khoa học Tesla đã dành 18 năm cố gắng huy động tiền để giành được phòng thí nghiệm đó, nhưng chỉ khi Matthew Inman tham gia thì mọi việc mới tiến triển.

Chiến lược gia và người quản lý chiến dịch. Người quản lý chiến dịch có lẽ là người đóng vai trò quan trọng nhất. Từ những ngày đầu tiên trong giai đoạn hoạch định, người quản lý chiến dịch sẽ điều khiển cuộc chơi. Sau khi hoàn thành phần nghiên cứu thị trường, người đó sẽ dẫn dắt phát triển mọi thứ từ mức độ cam kết, phần thưởng đến kênh phân phối và đối tác. Người quản lý chiến dịch sẽ lên kế hoạch, tổ chức và quản lý dịch vụ hậu cần hằng ngày cho toàn bộ hoạt động của chiến dịch, đảm bảo mọi thứ diễn ra suôn sẻ.

Chuyên gia. Nếu người nổi tiếng phía trên không phải là chuyên gia kỹ thuật đằng sau sản phẩm hay dịch vụ này, hãy đảm bảo rằng người ngồi cạnh anh ta có khả năng đó. Nếu bạn đang huy động vốn cho một sản phẩm, tốt hơn hết là ai đó trong nhóm của bạn nên là chuyên gia và trả lời được những câu hỏi khó về việc bạn sẽ thực hiện công việc này như thế nào. Người này sẽ hiểu điều gì bạn có thể và không thể hứa hẹn với những người ủng hộ và sẽ cung cấp các thông tin về sản phẩm, thời gian tiến hành và giải thích về mặt kỹ thuật, tạo được sự tín nhiệm cho toàn bộ hoạt động của bạn. Khi đến bước phát triển sản phẩm, chuyên gia sẽ tiếp quản công việc đó.

Người quản lý thiết kế đồ họa. Tôi thành thật khuyên rằng trong nhóm bạn nên có một người thiết kế đồ họa làm việc toàn thời gian (hay người phụ trách thiết kế). Người thiết kế sẽ phụ trách việc phát triển tất cả về logo, thiết kế đồ họa thông tin, hình ảnh báo chí trực quan, video, cập nhật dự án, hoạt họa, email, thiết kế áo thun, quà tặng, tờ bướm, sticker và tờ rơi. Một lần nữa, đây là tất cả những công việc có thể (và nên) được thuê ngoài dựa vào nguồn lực cộng đồng từ những trang web đã đề cập trong chương trước, nhưng người phụ trách thiết kế của bạn sẽ điều phối nội dung. Khi ngẫm lại chiến dịch ARKYD, tôi nhận thấy hai điều nổi bật. Thứ nhất, sự nhất quán là yếu tố then chốt. Sự nhất quán trong thiết kế giao diện và cảm quan trong suốt chiến dịch đã giúp chúng tôi phát triển nhanh chóng. Thứ hai, để tâm vào cả những điều nhỏ nhặt. Họa sĩ truyện tranh Matthew Inman, hay còn được gọi là Oatmeal, đã trở thành một trong những thành viên quan trọng nhất của Planetary Resources. Anh đã tài trợ 10.000 đô-la tiền túi của mình và mang đến một lượng lớn lượt truy cập vào chiến dịch vì anh nhìn thấy một sticker hình kính thiên văn ARKYD dài 10cm trên một cột đèn ở giữa Seattle. Bạn sẽ không biết trước được ai sẽ bắt gặp những mẫu quảng cáo đó, được truyền cảm hứng và gia nhập đội của bạn.

Giám đốc công nghệ. Huy động vốn cộng đồng đòi hỏi một chút khéo léo về kỹ thuật số. Giám đốc công nghệ nên là người vừa phụ trách công nghệ thông tin, vừa lập trình trang web và sản xuất video. Người đó nên biết đến những thực hành tốt nhất trong quản trị công nghệ. Đối với ARKYD, giám đốc công nghệ của chúng tôi đã xây dựng dự án trên trang Kickstarter, chỉnh sửa video, thiết lập live stream và Google Hangouts, kết hợp với các thiết bị nghe nhìn tại sự kiện trực tiếp và giúp hợp nhất các giải pháp giữa những nền tảng khác nhau.

Giám đốc quan hệ công chúng (tùy chọn). Như đã đề cập, Eric Migicovsky đã phải thuê một đội PR bên ngoài khi chiến dịch của anh lan truyền rộng rãi và truyền thông bắt đầu gọi đến. Một số dự án tập trung vào các thị trường ngách và sẽ không tạo ra nhiều tác động báo chí như vậy. Tuy nhiên, nếu muốn huy động được một số tiền lớn, bạn cần phải tiếp cận được rất nhiều người. Sẽ rất hiệu quả nếu chiến dịch của bạn được nhắc đến trên mạng, nhất là khi những bài báo kỹ thuật số đó dẫn trang chiến dịch của bạn. Một giám đốc truyền thông có thể vừa tạo ra sự chú ý – và quan trọng không kém – vừa giúp xua tan những câu chuyện hoang đường về khởi nghiệp (ví dụ như chuyện Wired chắc chắn sẽ viết về sản phẩm của bạn nếu nó thực sự là sản phẩm hay ho). Việc có một chuyên gia bên cạnh sẽ giúp bạn tránh phải phân tán lực, tập trung đúng hướng để đi đến đích.

Người siêu kết nối (tùy chọn). Những người siêu kết nối là các cá nhân có khả năng ảnh hưởng lên một mạng lưới rộng lớn những người quan trọng, những người có tiền bạc và ý tưởng. Họ thường có nhiều người dõi theo trên mạng xã hội, hiểu biết về việc phân phối ý tưởng và thành công. Họ có thể đưa ra góp ý về các chiến lược marketing cho chiến dịch, động viên nội bộ và truyền cảm hứng cho cả nhóm, thực thi một số các mục tiêu tham vọng hơn, dẫn dắt các nỗ lực huy động vốn bí mật, và thật sự tạo đà cho chiến dịch. Nếu bạn quen biết một người siêu kết nối hoặc có thể nhờ một người như vậy giúp đỡ (tiêu biểu là bằng cách kết nối mục tiêu của chiến dịch với mục tiêu của họ), bạn sẽ có một lợi thế to lớn so với những chiến dịch không có cách tiếp cận này.

6. MÀI SẮC LƯỠI RÌU CỦA BẠN: SỰ HOẠCH ĐỊNH, CÁC CÔNG CỤ QUẢNG BÁ VÀ NGUỒN LỰC

Abraham Lincoln nổi tiếng với câu nói: “Nếu cho tôi sáu giờ để đốn một cái cây, tôi sẽ dành bốn giờ đầu tiên để mài sắc lưỡi rìu.” Điều này cũng hoàn toàn đúng trong huy động vốn cộng đồng. Sự chuẩn bị là yếu tố quyết định.

Hoạch định và điều phối. Các chiến dịch huy động vốn cộng đồng cơ bản có nhiều phần không cố định, nên việc lập trước một kế hoạch hoàn hảo là rất quan trọng. Hãy bước vào chiến dịch với một chiếc lược và quy trình hậu cần cực kỳ chi tiết. Người quản lý chiến dịch nên có một lịch trình tổng thể tất cả các cuộc gặp gỡ, hội họp, sự kiện tham dự và cuộc gọi. Các thành viên trong nhóm nên được tiếp cận với lịch trình này để tất cả cùng nắm được thông tin. Lên lịch kiểm tra với các thành viên nhóm, nhà tài trợ và khách hàng mỗi hai hoặc ba tuần. Điều này đảm bảo việc điều phối và giúp bạn nắm được mốc nào cần phải đạt được và mốc nào cần phải xoay vòng.

Các mục cần chuẩn bị. Mặc dù mỗi chiến dịch mỗi khác, nhưng có một số mục chung bạn cần chuẩn bị bao gồm sản phẩm mẫu hoặc diễn giải về sản phẩm, video của chiến dịch, một trang web nền tảng huy động vốn cộng đồng, trang web công ty hay sản phẩm, các thông báo hoặc email được soạn sẵn, tài liệu quảng cáo hữu hình, logo và thiết kế nội dung, thiết kế đồ họa thông tin, cũng như các phần thưởng ưu đãi. Rất nhiều mục cần chuẩn bị được thực hiện bởi nội bộ hoặc thông qua nguồn lực cộng đồng trên các website như Freelancer, Tongal hay 99Designs. Tóm lại, bạn càng chuẩn bị được nhiều thứ trước khi bắt đầu càng tốt.

Các nguồn lực. Bạn thường dễ đánh giá thấp chi phí liên quan đến việc thực hiện một chiến dịch huy động vốn cộng đồng, cả về thời gian và tiền bạc. Ở Planetary Resources, khi quyết định thực hiện chiến dịch, chúng tôi đã dành trọn bốn tháng để lập kế hoạch, tổ chức và lên chiến lược chặt chẽ. Chi phí phát sinh toàn bộ chiến dịch bao gồm: quảng cáo (Google, Facebook, Kicktraq,…), chi phí cho nhà cung cấp (chi phí marketing, sáng tạo, PR, pháp lý), chi phí cho Kickstarter (lưu trữ trên Amazon, tỷ lệ phần trăm Kickstarter nhận), các thành phẩm hữu hình (áo thun, miếng vá, mô hình, thẻ,…), ứng dụng trang web và đào tạo, và lương trả cho người lao động. Cũng như bất kỳ việc ra mắt sản phẩm kỹ thuật số nào, bạn phải tính đến các chi phí có thể phát sinh cho các lỗi thanh toán, hoàn tiền và phí vận hành.

7. KỂ MỘT CÂU CHUYỆN Ý NGHĨA (VÀ SỬ DỤNG ĐÚNG TỪ NGỮ)

Huy động vốn truyền thống là một cuộc chơi kén chọn. Mục tiêu là làm hài lòng một nhóm người cụ thể – một nhà đầu tư mạo hiểm hay nhân viên cho vay ngân hàng. Huy động vốn cộng đồng thì ngược lại. Trọng tâm của nó rất rộng chứ không nhỏ hẹp. Mỗi yếu tố của chiến dịch huy động vốn cộng đồng phải hấp dẫn với công chúng. Cách thức tốt nhất để làm điều đó là gì? Đơn giản thôi. Sử dụng cùng kỹ thuật mà các cuốn sách, bộ phim và bản nhạc hay đều áp dụng – kể một câu chuyện ý nghĩa.

Các chiến dịch huy động vốn cộng đồng tốt nhất thu hút nhà tài trợ bằng những câu chuyện hùng hồn và hấp dẫn. Lấy chiến dịch xây dựng bảo tàng Tesla làm ví dụ. Mục tiêu ở đây là mua lại phòng thí nghiệm cũ của Tesla và biến nó thành một viện bảo tàng. Nhưng chiến dịch này lại không liên quan đến việc mua bất động sản hay triển lãm hàng thủ công. Thay vào đó, truyện tranh của Oatmeal kể về câu chuyện của Tesla, kể lại những phát minh vĩ đại, những đóng góp to lớn của ông và tiết lộ việc ông luôn bị thiếu sự công nhận trong suốt hành trình của mình. Oatmeal là một bậc thầy về kể chuyện, vì thế truyện tranh này đã lan truyền rộng rãi, nhận được hơn 820.000 lượt like trên Facebook và 43.000 lần nhắc đến trên Twitter. Mọi người cảm thấy gắn kết với câu chuyện của Tesla và muốn góp phần gìn giữ điều đó.

Những lời khuyên cho việc kể một câu chuyện ý nghĩa

Làm cho nó gắn kết. Những câu chuyện hay nhất diễn ra theo một trình tự hợp lý. Có mở đầu, phát triển và kết thúc. Chỉ có một vài nhân vật chính. Việc làm rối trí những người tài trợ tiềm năng với quá nhiều thông tin – quá nhiều sự thật, con số và người phát ngôn – không dành cho một chiến dịch lan truyền.

Thỏa mãn một nhu cầu hoặc mong muốn. Khi kể chuyện, đừng bao giờ đánh giá thấp sức mạnh của cảm xúc. Thậm chí một ý tưởng có vẻ ngốc nghếch – ví dụ như một bức ảnh selfie trong vũ trụ – nếu nó thực sự hấp dẫn và thỏa mãn một nhu cầu cơ bản, thì cộng đồng sẽ lắng nghe. Con người muốn được kết nối với những thứ hay ho, những sự kiện quan trọng và những con người truyền cảm hứng. Con người đưa ra những quyết định mua hàng phần lớn dựa vào tác động của cảm xúc.

Tập trung vào lý do tại sao, chứ không phải là cái gì. Với một sản phẩm hay dịch vụ, cách dễ nhất để kể một câu chuyện là tập trung vào lý do tại sao. Đừng quá bận tâm giải thích sản phẩm của bạn là gì và nó hoạt động ra sao. Nói cách khác, hãy nhớ rằng quan điểm bên trong của mỗi người là khác nhau. Nếu bạn đã dành hàng năm trời cho một sản phẩm hay dịch vụ nào đó, dĩ nhiên tất cả mọi chi tiết của nó đều khiến bạn hứng thú. Nhưng có lẽ chúng không quá hấp dẫn như vậy đối với khán giả của bạn. Thay vào đó, điều mà hầu hết mọi người muốn nghe là tại sao sản phẩmdịch vụý tưởng của bạn có thể cải thiện được cuộc sống của họ – tại sao nó lại đáng chú ý, hay ho và quan trọng đối với họ và thế giới. Hãy nghĩ về các giải pháp và sự cải tiến chứ không phải sự giải thích hay các chi tiết kỹ thuật.

Liên kết theo chiều dọc. Điều chỉnh câu chuyện của bạn cho phù hợp với đối tượng khán giả bạn nhắm đến. Nếu khán giả của bạn là dân kỹ thuật, hãy đi theo hướng kỹ thuật; nếu khán giả theo chủ nghĩa nhân đạo, hãy nhấn mạnh bản chất thay đổi thế giới của giải pháp bạn đưa ra. Tuy nhiên, như đã đề cập ở trên, ngay cả những ý tưởng kỹ thuật khô khan nhất cũng cần phải được bao bọc bởi một câu chuyện có ý nghĩa hơn. Nếu bạn không thể nghĩ ra được gì, hãy kể câu chuyện về việc tại sao và làm thế nào bạn lại có ý tưởng tạo ra sản phẩm mà bạn đang bán. Sự thật luôn luôn là câu chuyện tuyệt vời nhất.

Sử dụng đúng từ ngữ. Trong năm 2014, những nhà nghiên cứu tại Georgia Tech đã công bố một nghiên cứu trong đó họ đã kiểm nghiệm hơn chín triệu từ và cụm từ được sử dụng trên Kickstarter để xác định những ngôn từ nào dẫn đến thành công. Bài học quan trọng nhất là những từ và cụm từ liên quan đến nguyên tắc có đi có lại và thẩm quyền tạo ra những phản hồi tốt nhất, trong khi những dự án tập trung quá nhiều vào nhu cầu huy động vốn thường thất bại.

Ngôn từ thành công nhất có thể được chia ra thành những nhóm sau:

• Nguyên tắc tương hỗ, hoặc có đi có lại, được minh chứng bởi các cụm từ như “đồng thời cũng nhận được…”, “cam kết sẽ…” và “hệ quả tốt và…”.

• Sự khan hiếm hoặc gắn liền với điều gì đó hiếm có, như “sự lựa chọn là…” và “nhân cơ hội này…”.

• Bằng chứng xã hội, những điều cho thấy người này phụ thuộc vào người khác về vai trò xã hội trong việc hành động như thế nào, được thể hiện bởi cụm từ “đã cam kết…”.

• Nhận dạng xã hội, hoặc cảm giác thuộc về một nhóm xã hội cụ thể. Cụm từ như “để xây dựng điều này” và “có thể truy cập vào…” nằm trong nhóm này.

• Sự yêu thích, phản ánh thực tế rằng mọi người thường nghe theo người hoặc sản phẩm hấp dẫn họ.

• Thẩm quyền, nơi người ta tìm đến ý kiến chuyên gia để đưa ra những quyết định nhanh chóng và hiệu quả, được thể hiện bởi các cụm từ như “chúng tôi có đủ khả năng để…” và “dự án sẽ được…”.

8. TẠO MỘT VIDEO LAN TRUYỀN: BA TRƯỜNG HỢP SỬ DỤNG, KHẢ NĂNG CHIA SẺ VÀ TÍNH NHÂN ĐẠO

Hầu hết những nền tảng huy động vốn cộng đồng cho phép bạn đăng tải một đoạn video ngắn để giúp những nhà tài trợ tiềm năng hiểu được họ đang góp vốn cho cái gì và tại sao điều đó lại quan trọng.

Làm video có vẻ như nhiều lựa chọn, nhưng nếu bạn nhìn nhận nghiêm túc về chiến dịch huy động vốn của mình thì không hẳn vậy. Những chiến dịch huy động vốn cố định với một đoạn video giới thiệu huy động được nhiều tiền hơn 239% so với những chiến dịch không có.

Gợi ý làm video: Xác định ba trường hợp sử dụng. Những đoạn video cho chiến dịch huy động vốn cộng đồng hay nhất nhắm tới từ một đến ba thị trường. Ví dụ, video của Migicovsky cho thấy cảnh quay đồng hồ Pebble được sử dụng bởi người đi xe đạp, chạy bộ và các nhà phát triển mã nguồn mở. Trong khi dĩ nhiên là có nhiều cách khác để sử dụng chiếc đồng hồ này, nhưng anh chỉ tập trung vào ba phân khúc lớn nhất, giữ cho mọi việc đơn giản và rõ ràng.

Gợi ý làm video: Kết nối nhân vật với ý tưởng. Đoạn video là cách hoàn hảo để giới thiệu đội nhóm của bạn. Giới thiệu được nhiều thành viên nhất có thể là điều quan trọng, nhưng những video hay nhất chỉ tập trung vào một nhân vật chính – người nổi tiếng – kể câu chuyện và giải thích về sản phẩm. Người xem cần một nhân vật liên kết với sản phẩm; việc có nhiều gương mặt liên quan cần nhớ sẽ làm rối trí.

Gợi ý làm video: Hãy cho họ thấy, đừng nói suông. Mọi người cần nhìn thấy để tin tưởng, nhưng quan trọng hơn, họ cần nhìn thấy điều gì đó để có thể rút ví ra. Nếu đây là chiến dịch cho một sản phẩm mới thì mẫu sản phẩm hoặc hình ảnh về sản phẩm của bạn phải là một điểm nổi bật trong video. Và nó không nên chỉ hiển thị ở đó. Cách dễ nhất để chuyển tải giá trị ý tưởng của bạn cho những nhà tài trợ tiềm năng chính là cho họ thấy cách sử dụng. Tin tốt là trong thời buổi công nghệ in 3-D và kỹ thuật hoạt họa máy tính ngày nay, tạo ra hình ảnh hấp dẫn cho sản phẩm của bạn là việc rất dễ dàng.

Gợi ý làm video: Hãy làm ngắn thôi. Indiegogo nhận thấy rằng những đoạn video dưới 5 phút thường có tỷ lệ dễ đạt được mục tiêu hơn so với những đoạn dài là 25%. Năm 2012, thời lượng trung bình của các video trong chiến dịch là 3 phút 27 giây, trong khi thời lượng trung bình của các chiến dịch đạt được mục tiêu thì ngắn hơn 16 giây (3 phút 11 giây).

Gợi ý làm video: Tiếp nhận phản hồi. “Trước khi chúng tôi tung ra Pebble,” Migicovsky nói, “hơn một trăm người đã xem video, xem trang của chúng tôi và đưa ra phản hồi.” Điều này không chỉ giúp đoạn video của chúng tôi hay hơn, mà còn giúp thẩm định ý tưởng và định hình được trọng tâm của chiến dịch.

9. XÂY DỰNG ĐỐI TƯỢNG KHÁN GIẢ: 3 CHỮ A

Có được một cộng đồng người ủng hộ và đối tác ban đầu trước khi tung ra chiến dịch có thể là yếu tố quan trọng chủ chốt. Những người này sẽ tạo đà ban đầu và, nếu được quản lý đúng cách, sẽ giúp cho chiến dịch của bạn đạt được mức siêu tín nhiệm, thúc đẩy quá trình huy động vốn bằng việc đưa thông tin của bạn đến các mối quan hệ họ có. Để đơn giản hóa, chúng ta sẽ chia cộng đồng này thành ba phần: các thành viên liên kết, các nhà vận động và các nhà hoạt động. Hãy ưu tiên tích cực xây dựng và hỗ trợ những nhóm này vài tháng trước khi khởi động chiến dịch.

Các liên kết (Affiliate). Tiếp thị liên kết là phương thức hợp tác với những cá nhân, công ty hay nhà tổ chức cộng đồng có tầm ảnh hưởng để cho ra mắt một sản phẩm hay dịch vụ. Có hai yếu tố chính trong tiếp thị liên kết: chọn đúng đối tượng liên kết và thiết kế phần thưởng khích lệ phù hợp với chi phí tối thiểu, giá trị tối đa và kích thích sự tham gia. Trong cả hai trường hợp, bí quyết chính là sự đồng điệu.

Chọn đúng đối tượng liên kết. Các đơn vị liên kết lý tưởng có cùng tầm nhìn và cùng cơ sở khách hàng với bạn. Khán giả của liên kết thành viên phải là một liên minh luôn sẵn sàng, nghĩa là, sẽ làm những gì liên kết thành viên đó yêu cầu bất cứ khi nào người đó cần. Khi chúng tôi bắt đầu lên kế hoạch cho việc tung ra ARKYD tại Planetary Resources, chúng tôi đã nghĩ rằng các viện bảo tàng khoa học sẽ là những đối tác tốt nhất, vì vậy chúng tôi đã đến gặp và xây dựng một liên minh gồm năm trung tâm khoa học hàng đầu. Chúng tôi đã lầm. Hóa ra, viện bảo tàng khoa học thường có một nhóm khán giả lớn tuổi và một nhóm khác còn rất trẻ, và cả hai đều không hiểu biết về Internet hoặc không quen thuộc với việc huy động vốn cộng đồng. Cuối cùng, chúng tôi hợp tác với những người như Bill Nye (nhà khoa học và Chủ tịch của Planetary Society), Brent Spiner (trong phim Star Trek), Hank Green, Jorge Cham (PHD Comics), Rainn Wilson (diễn viên) và Matthew Inman (Oatmeal). Tất cả đều có một lượng người hâm mộ hùng hậu và sốt sắng, đó chính xác là điều bạn tìm kiếm.

Thiết kế phần thưởng phù hợp. Trong những đợt ra mắt sản phẩm tiêu biểu, các liên kết thành viên thường nhận được phần trăm trên doanh thu mà họ giúp bán và quảng bá sản phẩm. Đối với huy động vốn cộng đồng, điều này quá phức tạp và tốn kém để thực hiện có hiệu quả. Thay vào đó, chúng tôi đưa ra các giải pháp sáng tạo khiến các đối tác hứng thú. Ví dụ, chúng tôi đồng ý gửi một bài luận án tiến sĩ của người hâm mộ PHD Comic lên không gian nếu họ chia sẻ chiến dịch của chúng tôi với cộng đồng mạng xã hội của họ. Họ thích điều này. Điểm mấu chốt: Thiết kế các chương trình có tính tự quảng bá bản thân cho các đối tác để lan truyền thông tin về dự án của bạn.

Những người ủng hộ (Advocate). Những người ủng hộ chính là người hâm mộ và ủng hộ động cơ của bạn. Đó là những người theo dõi bạn trên mạng xã hội, đăng ký địa chỉ email vào danh sách gửi thư của bạn, và kể cho bạn bè họ về sự kiện ra mắt của bạn. Việc xây dựng danh sách gửi thư và lượt theo dõi trên mạng xã hội hàng tháng trước khi ra mắt sản phẩm là rất quan trọng. Trong trường hợp Planetary Resources, chúng tôi đặt một trang quảng cáo trên web, mời mọi người tham gia vào sứ mệnh của chúng tôi và để lại tên cũng như địa chỉ email của họ.

Eric Migicovsky đã nuôi dưỡng cộng đồng những người hâm mộ inPulse trước đây của anh, dựa vào phản hồi của họ để thiết kế Pebble, sau đó biến họ thành làn sóng những người hỗ trợ huy động vốn đầu tiên. Bằng việc truyền bá và chia sẻ trang Kickstarter khi ra mắt sản phẩm, những người hâm mộ này đã giúp lan truyền chiến dịch.

Phải làm gì nếu bạn không có những người theo dõi tích cực? Đầu tiên, hãy dành thời gian để xác định chính xác những khả năng có thể xảy ra. Tôi đảm bảo là bạn biết ai sẽ hứng thú với đề nghị của bạn và tại sao. Tiếp theo, tìm kiếm họ trên mạng và mời họ tham gia trang web của bạn. Cuối cùng, trên trang web, có một trang mời họ tham gia cộng đồng của bạn. Một trong những cách tốt nhất để có được các địa chỉ email chính là sử dụng những khoản “hối lộ đạo đức” – để trao đổi. Bạn có thể trao đổi gì với những khách hàng tiềm năng để có được địa chỉ email và sự tham gia của họ vào cộng đồng của bạn?

Câu trả lời đơn giản nhất thường là tốt nhất: một lời mời nhận bài viết hằng tháng của bạn, giảm giá cho các sản phẩm trong tương lai, quyền tiếp cận sớm với các sản phẩm phiên bản có giới hạn, lời mời tham dự sự kiện, hoặc là trong một số trường hợp hiếm hoi (như PayPal trước đây), tiền. Hãy sáng tạo!

Các nhà hoạt động (Activist). Các nhà hoạt động là những người hỗ trợ tích cực và đóng góp công sức đáng kể cho chiến dịch. Đối với Planetary Resources, chúng tôi đã tạo được một lực lượng hỗ trợ nòng cốt gọi là đội tiên phong (vanguard). Để kích hoạt nhóm này, một vài tháng trước chiến dịch, chúng tôi đã gửi một email cho danh sách 25.00 người với nội dung:

Xin chào!

Mọi người trong đội Planetary đều biết về thời khắc này. Thời khắc mà chúng tôi biết rằng lời kêu gọi của chúng tôi sẽ phá vỡ các giới hạn và đưa nhân loại đến các vì sao! Đối với nhiều người trong chúng tôi, khoảnh khắc đó được khai sáng bởi một cố vấn, một tình nguyện hay một người thầy nào đó, thường là ở một viện bảo tàng hoặc trung tâm khoa học. Vì lý do này, việc giáo dục và truyền cảm hứng cho thế hệ kế cận đã là một động lực dẫn dắt cho mọi điều chúng tôi làm. Trong tháng này, chúng tôi hợp tác với một tổ chức khoa học lớn để tạo ra một phương pháp mang tính cách mạng khiến cho vũ trụ có thể tiếp cận, tương tác và giải trí. Nhưng để điều này trở thành sự thật, chúng tôi CẦN SỰ GIÚP ĐỠ CỦA CÁC BẠN. Chúng tôi đang xây dựng một nhóm. Một nhóm được tuyển chọn. Chúng tôi hướng đến các bạn, những người ủng hộ chúng tôi, để tìm ra vài trăm thành viên. Chỉ một số ít sẽ được lựa chọn. Chúng tôi sẽ gọi nhóm này là Đội tiên phong Planetary. Vì chúng tôi không thể chia sẻ hết tất cả chi tiết, chúng tôi chỉ có thể nói với các bạn rằng Đội tiên phong Planetary có vai trò rất quan trọng, là nguồn động lực phía sau khiến vũ trụ có thể tiếp cận được theo một cách HOÀNH TRÁNG! Bạn có hứng thú tham gia Đội tiên phong Planetary? Đây là những điều bạn cần làm:

1. Điền vào đơn đăng ký ở đây. Việc này sẽ giúp chúng tôi thu hẹp phạm vi những người phù hợp để trở thành một phần của Đội tiên phong Cộng đồng Planetary.

2. Chúng tôi sẽ liên hệ với bạn để xác nhận sự quan tâm của bạn và xác minh thông tin liên lạc. Lưu ý: đối với một số trường hợp, thỏa thuận không tiết lộ có thể được áp dụng.

3. Chúng tôi sẽ mời bạn tham gia tương tác độc quyền Google Hangout với người đồng sáng lập và đồng Chủ tịch Peter H. Diamandis để cung cấp một số thông tin tuyệt mật.

Truyền tải thông điệp Planetary hoàn tất.

Chris Lewicki

Chủ tịch và Giám đốc Ban Khai thác Tiểu hành tinh

Như bạn có thể thấy, chúng tôi giữ bí mật các thông tin chi tiết, tên và ngày bắt đầu chiến dịch. Hàng nghìn phản hồi đổ về cơ sở dữ liệu của chúng tôi. Chúng tôi yêu cầu họ điền thông tin vào bảng câu hỏi để ước tính xem họ có thể tình nguyện dành bao nhiêu thời gian mỗi tuần và xem số lượng email, số người theo dõi Google+, Facebook và Twitter mà họ có. Chúng tôi lọc các thông tin này xuống khoảng 500 tên, sau đó mời từng người tham gia Google Hangout độc quyền để cung cấp các “thông tin tuyệt mật”. Một phần mục đích của việc này là để gắn kết những người ủng hộ chúng tôi, nhưng quan trọng không kém chính là chúng tôi kiểm nghiệm ý tưởng huy động vốn cộng đồng cho chiếc kính thiên văn với họ.

Trong những tháng trước khi bắt đầu chiến dịch, chúng tôi giao nhiệm vụ cho những người trong nhóm tiên phong này, tổ chức các cuộc gặp riêng, và dùng họ để kiểm chứng những chiến lược khác nhau mà chúng tôi đang cân nhắc. Sau đó, khi Chris Lewicki, Eric Anderson và tôi khởi động chiến dịch bằng một sự kiện trực tiếp tại Seattle, hơn 50 người trong nhóm tiên phong đã đích thân xuất hiện, một số thậm chí còn bay đến từ châu Âu. Tất cả đều sẵn sàng giúp đỡ. Họ không được chi trả tiền. Họ đã tự trả chi phí đi lại để trở thành một phần của sự kiện quan trọng.

Những người ủng hộ cốt cán này quan trọng như thế nào? Gần 50% của 10.000 lượt truy cập mà chúng tôi nhận được trong ngày đầu tiên của chiến dịch là nhờ vào đội tiên phong này.

Bài học là gì? Hãy tìm kiếm những người ủng hộ nhiệt huyết nhất của bạn và khiến họ hành động. Họ thích giúp đỡ, và sự đóng góp của họ có thể là vô giá.

10. SỰ RA MẮT Ở MỨC SIÊU TÍN NHIỆM, SỰ CAM KẾT TÀI TRỢ SỚM VÀ TIẾP CẬN TRUYỀN THÔNG

Cách bạn công bố chiến dịch cực kỳ quan trọng. Những ngày đầu tiên sau khi ra mắt chiến dịch chính là thời điểm bạn nhận được nhiều tương tác nhất và huy động được nhiều tiền nhất. Để ra mắt ấn tượng, có ba điều chủ chốt cần nhớ.

Sự ra mắt ở mức siêu tín nhiệm. Như chúng ta đã thảo luận ở Chương 5, khi bạn ra mắt ở trên mức siêu tín nhiệm, mọi người sẽ ngay tức khắc chấp nhận dự án của bạn là khả thi và họ tin tưởng bằng cả trái tim rằng nó sẽ thành công. Điều quan trọng là kết hợp càng nhiều nguồn đáng tín nhiệm càng tốt và nhất quán những nỗ lực của họ với bạn. Sự tín nhiệm đến từ chất lượng video của bạn, người có mặt trong video, những đại diện trên trang web huy động vốn của bạn, và nếu bạn có thể tổ chức một cuộc họp báo thì đó là những người có mặt trong buổi họp báo của bạn.

Siêu tín nhiệm cũng đến từ sự thành công bước đầu của bạn. Mọi người thích ủng hộ người chiến thắng. Bạn càng thể hiện tốt thì càng nhiều người ủng hộ bạn. Đây chính là lúc yếu tố tiếp theo xuất hiện: sự cam kết tài trợ sớm.

Sự cam kết tài trợ sớm. Ở phần trước, tôi đã giải thích rằng mức thưởng 5.000 đô-la và 10.000 đô-la cũng quan trọng như những sự lựa chọn giá rẻ. Đây là lý do tại sao trong những tuần trước khi ra mắt chiến dịch ARKYD, Eric Anderson, Chris Lewick và tôi đã liên lạc với những mối quan hệ cá nhân để nhờ tài trợ. Ngày trước khi đưa chiến dịch lên sóng, mỗi người chúng tôi đã gửi đi hàng tá những email nội dung đại loại như sau:

Chào Larry,

Ngày mai, thứ Tư, ngày 29 tháng Năm, tôi sẽ ra mắt một trong những dự án trực tuyến lớn nhất và thú vị nhất của đời mình. Không hề nói quá đâu. Tôi cần sự ủng hộ của anh. Nó được gọi là “ARKYD: Chiếc kính thiên văn vũ trụ dành cho mọi người.” Chúng tôi sẽ huy động vốn cộng đồng cho thiết bị quan sát trong quỹ đạo vũ trụ (ARKYD). Chúng tôi sẽ sử dụng công cụ huy động vốn cộng đồng để tạo ra nhận thức toàn cầu và để gia tăng thời gian quan sát thiên văn mà chúng tôi có thể quyên góp cho các trung tâm khoa học và các trường phổ thông. Dự án này giúp chúng ta tiếp cận được vũ trụ!

Kết quả của chiến dịch này trong vài giờ đầu tiên (ví dụ như những cam kết nhận được) quyết định RẤT LỚN đến thành công tổng thể. Vì lý do này, cá nhân tôi kêu gọi những người bạn thân thiết của mình – mong anh cân nhắc việc tham gia tài trợ và chuyển tiếp thông tin đến bạn bè mình.

Có hai mức để anh cân đối (10.000 đô-la và 5.000 đô-la). Cả hai đều cho phép anh quyên góp đáng kể về thời gian quan sát thiên văn cho bất kỳ ngôi trường, viện bảo tàng hay trường đại học nào anh muốn. Anh có thể đọc thông tin chi tiết trên trang web của chiến dịch khi nó được kích hoạt – công bằng mà nói, chúng tôi đã đặt hết những lợi ích hàng đầu (rất nhiều lợi ích) vào hai mức tài trợ hàng đầu này… Thậm chí chúng tôi sẽ đặt tên một tiểu hành tinh chúng tôi phát hiện được theo tên của anh.

Đây là chiến dịch để anh tham khảo – hãy xem qua nhé! Nhưng hãy giữ nó cho riêng mình: www. kickstartercomprojects/1458134548/1966069095? token=2ab031d1

Tôi sẽ gửi cho anh đường dẫn đến trang chiến dịch ngay khi nó được trực tuyến.

Cho tôi biết tin nhé. Cảm ơn nhiều!

Peter

Khi chúng tôi ra mắt chiến dịch, công chúng thấy chúng tôi huy động được 200.000 đô-la trong vòng bốn giờ đầu tiên. Chính đà này đã giúp chúng tôi thiết lập được sự tín nhiệm sớm và đủ rầm rộ để lan truyền chiến dịch. Với một nền tảng tài trợ vững chắc như vậy, chúng tôi chắc chắn đạt được mục tiêu đề ra. Câu hỏi duy nhất là khi nào và bao nhiêu?

Sự rầm rộ. Tạo ra sự rầm rộ rất có ý nghĩa. Mọi người cần một lý do thuyết phục để tham gia chiến dịch, và đặc biệt là khi vừa ra mắt. Trong trường hợp ARKYD, chúng tôi bắt đầu khơi gợi sự tò mò trong cộng đồng nhiều tuần trước khi khởi động chiến dịch, tạo sự hứng thú với những gợi ý về “điều gì đó hoành tráng sắp xuất hiện”. Sau đó chúng tôi sử dụng nguồn lực của mình và của những đối tác liên kết để quảng bá cuộc họp báo trực tiếp tại Bảo tàng máy bay ở Seatlle. Chúng tôi đã tổ chức trước thời hạn, đảm bảo rằng 400 người hâm mô nhiệt huyết (trong phạm vi Seattle) có mặt tại sự kiện. Đối với những người tham gia thông qua live stream, chúng tôi sẽ tặng một chiếc áo thun độc quyền cho những ai cam kết tài trợ trong khi buổi công bố đang diễn ra (khoảng 1 giờ đồng hồ).

Phía sau những hoạt động đó, chúng tôi làm việc với các mối quan hệ của mình. Một hiểu lầm phổ biến trong huy động vốn cộng đồng là cho rằng hầu hết những người tài trợ cho bạn là người lạ. Thật ra huy động vốn cộng đồng thường là sự kết hợp giữa các chiến lược huy động vốn thông thường (tìm kiếm nguồn vốn từ chính mối quan hệ của bạn) và chiến lược huy động vốn cộng đồng (tìm kiếm các nhà tài trợ ẩn danh từ công chúng).

Kết nối truyền thông. Sai lầm chính mà hầu hết mọi người mắc phải khi thực hiện huy động vốn cộng đồng chính là họ cho rằng chỉ cần đăng tải chiến dịch của mình lên Indiegogo và Kickstarter là đủ. Không phải vậy. Chính bạn, chứ không phải nền tảng đó, chịu trách nhiệm cho lượng truy cập vào trang web chiến dịch của bạn. Lượng truy cập càng lớn thì bạn càng huy động được nhiều tiền. Đơn giản như vậy đấy.

Ngoài phương tiện truyền thông mạng xã hội và liên hệ trực tiếp thông qua email, các liên kết và những người ủng hộ, một cơ chế quan trọng khác để đẩy lưu lượng truy cập chính là truyền thông kỹ thuật số – những bài viết và blog online có liên kết trực tiếp đến trang chiến dịch của bạn. Đây là một số ý tưởng.

Tiếp cận những người biết bạn. Nếu bạn hoặc công ty của bạn đã từng có mặt trên truyền thông trước đây, hãy tạo một danh sách những phương tiện truyền thông quen thuộc với bạn. Liên hệ và tóm tắt trước cho họ. Trang bị cho họ bộ tài liệu báo chí (press kit) hoặc đường dẫn đến hình ảnh hoặc nội dung mà họ có thể sử dụng dễ dàng.

Tạo một danh sách những nhà báo và blogger liên quan. Những blogger nào quan tâm đến lĩnh vực của bạn? Chiến dịch Đồng hồ Pebble đã làm được điều này một cách thành thạo. “Chúng tôi tìm đến từng blogger một trong không gian blog tiện ích công nghệ và đánh giá mức độ thường xuyên mà họ viết về các dự án Kickstarter và lập một danh sách khoảng 80 người,” Migicovsky nói. “Tiếp đến chúng tôi tạo một danh sách 60-70 nhà báo truyền thông hàng đầu mà chúng tôi sẽ liên hệ ngay khi dự án Kickstarter của mình khởi động.”

Pebble đã chọn Engadget làm đối tác truyền thông ra mắt độc quyền. Họ trao đổi để Engadget là người đầu tiên viết chuyên sâu về câu chuyện của mình. Việc hợp tác đã thành công. Những bài viết mới liên tiếp ra đời dựa trên bài của Engadget và chiến dịch được lan truyền.

11. KẾ HOẠCH THỰC THI HẰNG TUẦN – GẮN KẾT, GẮN KẾT, GẮN KẾT

Giữ liên lạc với những nhà tài trợ và tài trợ tiềm năng trong suốt chiến dịch là cực kỳ quan trọng. Bắt đầu kết nối trước khi ra mắt chiến dịch và duy trì đều đặn. Theo nghiên cứu được thực hiện bởi Indiegogo năm 2012, những dự án được cập nhật thường xuyên – bài viết trên blog, video,… – huy động được vốn nhiều hơn 218% so với những dự án không thực hiện điều đó. Con số thậm chí còn lớn hơn thế. Với số lượng lớn các kênh truyền thông hiện có và việc sử dụng đơn giản một cách đáng kinh ngạc, việc kết nối cộng đồng chưa bao giờ dễ dàng đến thế.

Tại sao sự gắn kết lại quan trọng đến vậy? Đầu tiên, những nhà tài trợ quan tâm đến tiền của họ. Họ muốn biết tình hình cập nhật của dự án. Đây là những khách hàng đầu tiên của bạn, vì vậy việc giữ nhiệt huyết của họ nên là ưu tiên hàng đầu. Điều này đặc biệt đúng trong chiến dịch gây quỹ cố định, khi sự đóng góp của họ chỉ được tiến hành khi đạt được số tiền huy động mục tiêu. Suốt chặng đường của chiến dịch, những người ủng hộ không hài lòng luôn có thể hạ số tiền tài trợ hoặc thậm chí hủy bỏ cam kết – việc giữ được sự gắn kết của họ là rất quan trọng.

Thứ hai, những người ủng hộ gắn kết sẽ mời bạn bè của họ cùng tham gia. Phần lớn lượng vốn huy động được thông qua gây quỹ cộng đồng đến từ những lời giới thiệu. Và lời giới thiệu tốt nhất đến từ chính những người đã tài trợ cho chiến dịch, khi họ vẫn tiếp tục hào hứng về tiềm năng của nó.

Thứ ba, hơn 10% số vốn huy động được trong chiến dịch ARKYD của chúng tôi đến từ việc bán gia tăng (upsell). Điều này có nghĩa là trong chiến dịch, những người tài trợ không chỉ đóng góp, họ còn quyên thêm tiền cho gói cam kết cao hơn. Việc bán gia tăng này phần lớn là do những hoạt động gắn kết cao. Hãy nghiên cứu kỹ hơn nhé.

Khuyến mãi và thi đấu. Mọi người cũng thích vui chơi. Một trong những chiến lược thành công nhất mà chúng tôi đã sử dụng cho ARKYD chính là thiết kế một cuộc thi trên Freelancercom. Chúng tôi đã hợp tác với Matt Barrie bằng việc đưa ra phần thưởng trị giá 7.000 đô-la cho thiết kế áo thun đẹp nhất liên quan đến chiếc kính thiên văn ARKYD. Chúng tôi kỳ vọng có được vài trăm bài dự thi. Sau đó Matt đã gửi email cho danh sách của anh – tất cả tám triệu người. Trước khi biết đến con số này, chúng tôi đã có hơn 2.500 thiết kế chất lượng cao và một số lượng khổng lồ sự kết nối. Thêm vào đó, cuộc thi thiết kế áo thun đã mang một đặc quyền khác – nhằm thúc đẩy doanh số bán hàng tăng cao.

Lưu ý bên lề: Khi thiết kế quảng cáo, hãy đảm bảo sự thống nhất giữa cuộc thi với sứ mệnh cuối cùng của chiến dịch. Chúng tôi đã cho chạy thử một vài cuộc thi trong các cộng đồng không quen thuộc với hình thức huy động vốn cộng đồng và Internet – chúng đều thất bại.

Live-stream. Trong suốt thời điểm ra mắt ARKYD, chúng tôi đã tổ chức một loạt đợt live-stream dành cho việc hỏi và trả lời cùng những gương mặt nổi tiếng của chúng tôi, trong đó tôi đã phỏng vấn Rainn Wilson, Bill Nye và Brent Spiner. Những sự kiện này giúp cho chiến dịch minh bạch hơn, tạo ra sự gắn kết sâu đậm hơn, kêu gọi mọi người đến với trang chiến dịch, và cuối cùng là tăng con số tài trợ lên mức khủng.

12. ĐƯA RA NHỮNG QUYẾT ĐỊNH DỰA TRÊN DỮ LIỆU VÀ NHỮNG MẸO CUỐI CÙNG

Các chi tiết nằm trong dữ liệu. Khi các chiến dịch huy động vốn cộng đồng trở nên phổ biến, những xu hướng nhỏ hơn và sự lặp lại bắt đầu xuất hiện. Biết cách tận dụng thông tin này có thể giúp đẩy mạnh chiến dịch của bạn. Đây là một số sự lặp lại cần tìm kiếm.

Thời điểm. Thời điểm là yếu tố quyết định trong huy động vốn cộng đồng. Và có hai trình tự thời gian cần chú ý: thời điểm thị trường và thời điểm ra mắt.

Thời điểm thị trường nghĩa là thế giới phải sẵn sàng đón nhận giải pháp của bạn. Tại sao Pebble lại thành công? Bởi vì công chúng khao khát những chiếc đồng hồ thông minh với giá cả vừa túi tiền. Hãy chú ý đến các xu hướng phát triển. Chú ý kỹ đến sự gia tăng doanh thu của những sản phẩm tương tự và nghiên cứu. Một trong những cách tốt nhất để thử nghiệm thị trường chính là hỏi 100 người bạn, gia đình, đồng nghiệp, và – đặc biệt quan trọng – những người hoàn toàn xa lạ, xem họ nghĩ gì về sản phẩm/ dịch vụý tưởng của bạn. Hãy thực hiện điều này kỹ càng trước khi chính thức ra mắt.

Thời điểm ra mắt phụ thuộc vào lịch trình sinh hoạt của mọi người. Có ít người sử dụng máy tính hơn trong dịp hè và cuối tuần. Hãy tính toán thời gian dành cho các kỳ nghỉ ở trường, các buổi hành đạo, và thậm chí là lịch thi đấu thể thao để chọn thời điểm ra mắt tốt nhất.

Lưu lượng truy cập Internet cao hơn vào đầu tuần. Việc ra mắt vào thứ Sáu, thứ Bảy, hoặc Chủ nhật là lựa chọn tệ hại theo quan điểm của giới truyền thông, vì vậy nếu bạn không thể ra mắt chiến dịch vào thứ Hai đến thứ Năm thì hãy hoãn lại vài ngày. Đừng đánh mất bước đà đầu tiên do chọn sai thời điểm. Hầu hết hoạt động huy động vốn cộng đồng đạt cao điểm ngay khi vừa bắt đầu và giai đoạn kết thúc của chiến dịch, còn yên ắng hơn giai đoạn giữa. Hãy hoạch định dựa theo đó.

Lướt sóng xu hướng. Xu hướng có ảnh hưởng lớn, thậm chí là quan trọng đến thời điểm ra mắt chiến dịch của bạn. Hãy kiểm tra Googlecomtrends và lướt sóng xu hướng – nghĩa là cưỡi sóng một từ khóa thời thượng ngay khi nó được lan truyền. Định vị chính xác bản thân và bạn sẽ lướt sóng khi nó dâng lên đỉnh điểm. Hãy lợi dụng sự phổ biến của thuật ngữ để tăng lưu lượng truy cập cho chiến dịch của bạn. Trong chiến dịch ARKYD của chúng tôi, đây chính là lý do đằng sau ý tưởng chụp ảnh selfie trên vũ trụ. Chúng tôi chưa tin vào ý tưởng này cho đến khi tìm kiếm từ khóa “selfie” trên Google Trends. Dựa trên số lượng tìm kiếm toàn cầu, chúng tôi nhận thấy từ khóa này đang phổ biến nhanh chóng, vì vậy chúng tôi đã quyết định thử. Và quyết định đó hoàn toàn chính xác.

Bán hàng gia tăng. Một trong những cách tốt nhất để tạo đà trong suốt chiến dịch là tập hợp những người ủng hộ để gia tăng sự đóng góp của họ. Việc sử dụng kỹ thuật bước một chân vào cửa (foot-in-the-door technique) này trong suốt giai đoạn lưu lượng truy cập cao có thể gia tăng doanh thu một cách đáng kể. Nhưng đừng cầu xin những người ủng hộ bạn mua thêm; thay vào đó hãy cộng thêm giá trị tương tác ở mỗi mức thưởng để những nhà tài trợ trở thành một phần đáng kể trong phong trào của bạn khi họ nâng cấp.

Trọng tâm toàn cầu. Với Internet, những chiến dịch huy động vốn cộng đồng không còn là vấn đề cục bộ nữa. Đối với ARKYD, chúng tôi đã dịch trang web chiến dịch của mình sang đa ngôn ngữ để phục vụ khán giả quốc tế. Hơn 20% doanh thu của chúng tôi đến từ các nước châu Âu. 3% doanh thu đến từ Trung Quốc. 68.000 người ủng hộ Pebble đến từ khắp nơi trên thế giới qua Internet. “Tin tức của chúng tôi lan rộng từ Bắc Mỹ đến Canada, sang châu Âu rồi đến Bỉ và Hà Lan, qua Trung Đông đến Singapore, Indonesia, Trung Quốc và Nhật Bản,” Migicovsky nói. “Nói chung, số liệu thống kê cho thấy khoảng 50% đến từ những nơi khác trên thế giới. [Và] đó không chỉ là những nước sử dụng tiếng Anh.” Nói cách khác, hãy nghiên cứu và hiểu thị trường toàn cầu. Hãy chuẩn bị chiến dịch của bạn cho phù hợp.

Đặt câu hỏi và lắng nghe cộng đồng của bạn: Các chiến dịch không có giai đoạn bất động. Không phải là khởi động và quên nó đi; mà là khởi động và trở nên bận rộn. Bạn bận rộn với các dữ liệu. Bạn phải liên tục đánh giá các ý kiến của khách hàng và thực hiện các cải tiến liên tục dựa trên thông tin thu thập được. Đưa ra các quyết định dựa trên dữ liệu trong suốt chiến dịch có thể cải thiện đáng kể cơ hội thành công của bạn. Dưới đây là một vài mách nước nho nhỏ:

Việc lắng nghe cộng đồng của bạn không chỉ giúp huy động vốn cho chiến dịch mà còn nhận được phản hồi quan trọng về sản phẩmdịch vụ mà bạn đang cung cấp cũng như cơ cấu giải thưởng hợp lý để sử dụng. Khi thu thập dữ liệu, bạn cần nắm được hai điều: Mọi người muốn gì? Họ sẵn sàng trả bao nhiêu cho nó? Như dự kiến, các cuộc khảo sát có hiệu quả trong bối cảnh này. Đôi khi việc hỏi thẳng khách hàng và cộng đồng chính xác điều bạn muốn biết thường là cách tiếp cận tốt nhất. Vì vậy hãy nhớ:

1. Phân khúc khán giả. Bằng cách liên hệ với những nhóm người cụ thể trong cộng đồng của bạn, bạn có thể đưa ra những kết luận tốt hơn.

2. Chỉ đặt một câu hỏi. Mọi người rất bận rộn. Việc trả lời một câu hỏi thì đơn giản và không mất nhiều thời gian. Hãy hỏi đúng câu hỏi.

3. Hãy ý thức rằng mọi người có xu hướng chọn những điều cực trị khi trả lời khảo sát. Đến bước thật sự đóng góp, chỉ một tỷ lệ phần trăm nhỏ sẽ đưa ra con số mà họ đã chọn trong lúc khảo sát.

Đó là những tổng kết quan trọng. Sẽ có thêm nhiều thông tin hơn tại website wwwAbundanceHubcom. Lời khuyên cuối cùng của tôi trích từ lời khuyên của những người bạn tại Nike: Hãy cứ làm đi. Một làn sóng huy động vốn cộng đồng lớn đang đến, và nó sẽ còn tăng gấp mười lần trong vòng bảy năm tới. Đừng bỏ lỡ nó. Hãy chọn một dự án, một sản phẩm hoặc một dịch vụ, và hãy bận rộn xây dựng chiến dịch cho riêng bạn.

Nguồn: TVE-4U
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 19 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.