Có chú nhóc sinh ra từ một vùng quê nghèo (mà ở nước ta quê nào chẳng nghèo!). Bạn bè chú mang nhiều cái tên mà bạn bè thành phố bây giờ không khỏi lấy làm lạ. Nào là thằng Còi, thằng Cọc, thằng Đẹt… Chú nhóc cũng có tên là Cọt. Thiếu ăn làm cho những cậu nhóc này không lớn nổi, mãi sau này cũng không lớn nổi.

Củ khoai củ sắn nuôi cậu lớn lên, còn mớ khoai mớ sắn thì nuôi cậu ăn học. Củ sắn (khoai mì) rất thương người nghèo.

Dựng cây sắn làm hàng rào, nửa năm sau nhổ lên đã đầy củ. Đặt một mẩu cành sắn xuống góc vườn, chỉ mấy tháng sau đã có cái ăn.

Nhưng sắn cũng nghiệt ngã với người nghèo. Say sắn là cảm giác khó chịu nhất cậu từng biết. Cậu nhóc cũng chứng kiến những cô bác chết vì ngộ độc sắn, nhất là những củ sắn đắng. Cậu cũng chứng kiến bà lão hàng xóm khóc như mưa khi con lợn nhà bà chết vì ăn sắn.

Cậu nhóc đã tự hứa với lòng mình sẽ học hành giỏi giang, sau này sẽ nghiên cứu để trồng những củ sắn không còn đắng, những cây sắn không có độc tố.

Bao cậu nhóc cũng đã tự hứa với lòng mình như vậy.

Bao thế hệ cậu nhóc tự hứa với lòng mình như vậy. Ở bao quê nhà như vậy.

Rồi họ lớn khôn. Họ trưởng thành, đỗ đạt, họ làm cán bộ, làm nhà khoa học, cả làm quan to…

Đôi khi họ cũng về quê nhà nhưng không còn nhớ củ sắn đắng ở quê nhà.

Đôi khi họ đọc báo cũng biết ở nơi này nơi kia, người này người kia chết vì ăn sắn, nhập viện vì sắn. Nhưng họ cũng đã quên lời tự hứa năm xưa.

Nhưng, có một người rất giàu, ở ngôi rất cao và ở rất xa, vẫn không quên củ sắn đắng. Người ấy ở Mỹ mà vẫn nhìn thấy củ sắn đắng mọc tận châu Phi. Đó là Bill Gates. Ông tài trợ cho một dự án nghiên cứu cải thiện chất lượng của cây sắn, củ sắn, để hạ độc tố Cyanide đến mức vô hại, nhất là ở trong củ sắn đắng, giúp cho những người dân nghèo ở châu Phi đỡ phần tủi cực. Và dĩ nhiên cũng giúp cho cả những người dân nghèo ở quê nhà của cậu nhóc hiện vẫn đang còn bữa sắn bữa khoai.

Bill Gates rất giàu. Cậu nhóc không lấy làm tự ti xấu hổ, vì Bill Gates là tỉ phú số một.

Bill Gates rất tài giỏi. Cậu nhóc không xấu hổ, vì Microsoft là vô song.

Bill Gates rất thông minh. Cậu nhóc không xấu hổ, vì ông vua phần mềm là độc nhất vô nhị.

Nhưng Bill Gates nhìn thấy củ sắn đắng và không quên củ sắn đắng. Điều ấy làm cậu nhóc xấu hổ. Bởi Bill Gates hơn cậu ở phía không ngờ nhất: Trái tim. Buồn ơi, trái tim của cậu đã khuyết tật mất một phía quê nhà!

Có rất nhiều người con của quê nhà vẫn thường trở về quê nhà nhưng lòng dạ thì đã ra đi vĩnh viễn. Buồn ơi! Đôi khi trong những giấc mơ đêm, cậu thảng thốt hỏi lòng, những người mẹ nơi quê nhà có hú gọi ba hồn bảy vía những đứa con xa?