Lịch sử xác thực của người Cherokee bắt đầu từ năm 1540. Vào thời điểm ấy, ta thấy họ đã định cư tại vùng núi Carolina và Georgia — nơi họ vẫn sinh sống và được biết đến mãi về sau. Những nhà thám hiểm Tây Ban Nha đầu tiên đã không thể tiến sâu vào lục địa như vậy, và người đặt chân vào lãnh thổ của họ đầu tiên là De Soto, khi ông ngược dòng Savannah trong cuộc tìm kiếm vàng vô vọng vào tháng Năm năm đó.

Khi dừng chân tại Cofitachiqui — một thị trấn da đỏ quan trọng bên hạ lưu sông Savannah do một vị “nữ vương” cai trị — người Tây Ban Nha đã tìm thấy rìu và nhiều vật dụng bằng đồng khác. Một số có sắc độ đẹp hơn và trông như thể đã được pha lẫn vàng, dẫu họ không có cách nào kiểm chứng điều này. Khi hỏi chuyện, họ được cho biết rằng thứ kim loại ấy xuất phát từ một tỉnh miền núi sâu trong nội địa gọi là Chisca, nhưng vùng đất đó được miêu tả là thưa dân và đường sá thì ngựa không thể qua lại được. Trước đó không lâu, khi tiến qua miền đông Georgia, họ cũng từng nghe về một tỉnh giàu có và trù phú tên là Coça nằm về phía tây bắc; và nay, cư dân Cofitachiqui lại cho họ biết rằng Chiaha, thị trấn gần nhất của tỉnh Coça, nằm cách đó mười hai ngày đường đi sâu vào đất liền. Vì cả người lẫn vật nuôi đều đã kiệt sức vì đói khát và đường sá hiểm trở, lại thêm việc người da đỏ hoặc không thể hoặc không chịu cung cấp đủ lương thực cho nhu cầu của họ, De Soto bấy giờ quyết định chưa vượt núi vội, mà sẽ tiến thẳng đến Coça để nghỉ ngơi và hồi sức trước khi dấn thân vào các cuộc thám hiểm xa hơn. Trong lúc ấy, ông cũng hy vọng sẽ thu thập được những thông tin cụ thể hơn về các mỏ quặng. Do mục đích tối quan trọng của cuộc viễn chinh là tìm kiếm các mỏ khoáng sản, nhiều sĩ quan coi sự thay đổi kế hoạch này là một sai lầm; họ ủng hộ việc cứ ở lại cho đến khi mùa màng mới chín rồi mới trực chỉ hướng núi. Tuy nhiên, vì vị tướng quân là “một con người cương quyết và ít lời,” chẳng một ai dám đứng lên phản đối quyết định của ông. Tỉnh Coça chính là lãnh thổ của người da đỏ Creek, được người Cherokee gọi là Ani′-Kusa, bắt nguồn từ Kusa hay Coosa, kinh đô cổ xưa của họ; trong khi đó, Chiaha chính là Chehaw, một trong những thị trấn chính của người Creek nằm trên sông Chattahoochee. Cofitachiqui có lẽ là kinh đô của người da đỏ Uchee.

Hành vi ngang ngược của người Tây Ban Nha đã khiến vị nữ vương da đỏ phẫn nộ đến mức bà từ chối cung cấp hướng đạo sinh và người khiêng vác. Trước tình hình đó, De Soto đã bắt giam bà nhằm ép bà phải trực tiếp làm người dẫn đường, đồng thời dùng bà làm con tin để buộc thần dân của bà phải tuân lệnh. Thế nhưng, thay vì dẫn người Tây Ban Nha đi theo con đường ngắn nhất hướng về phía tây, bà lại dẫn họ đi vòng vèo xa khỏi lộ trình cho đến khi tìm được cơ hội trốn thoát, mặc cho họ tự xoay xở tìm đường rời khỏi chốn núi non hiểm trở.

Rời khỏi Cofitachiqui, họ quay đầu hướng về phía bắc, đi qua một số thị trấn thuộc quyền cai trị của nữ vương. Tại đây, dẫu đang là tù nhân, bà vẫn được người da đỏ khắp nơi tỏ lòng kính trọng và tuân phục sâu sắc, sẵn sàng cung cấp mọi sự trợ giúp mà người Tây Ban Nha buộc bà phải đòi hỏi cho mục đích của họ. Chỉ vài ngày sau, họ đến “một vùng tên là Chalaque” — lãnh thổ của người da đỏ Cherokee, có lẽ nằm bên lưu vực sông Keowee, nhánh nguồn phía đông của sông Savannah. Nơi đây được miêu tả là vùng đất nghèo nàn lương thực nhất mà họ từng thấy; cư dân sinh sống bằng củ quả dại, thảo mộc và thú rừng săn được bằng cung tên. Họ trần trụi, gầy gò và không có máu hiếu chiến. Vùng đất này lại vô cùng dồi dào gà tây hoang dã (“gallinas”), thứ mà người dân hào phóng ban tặng cho những vị khách lạ, có thị trấn đã tặng họ tới bảy vịt trời—à nhầm, bảy trăm con. Một tù trưởng cũng tặng De Soto hai bộ da hươu như một món quà trọng đại. Garcilaso, khi viết lại dựa trên lời kể của một cựu binh gần năm mươi năm sau đó, cho biết rằng người “Chalaques” đã bỏ hoang thị trấn của họ khi thấy bóng dáng người da trắng để trốn chạy lên núi, chỉ để lại những cụ già, phụ nữ và những người gần như đã mù lòa. Dù khi ấy hãy còn quá sớm để thu hoạch vụ mùa mới, sự nghèo khó của dân chúng có lẽ chỉ là bề ngoài nhiều hơn thực chất, xuất phát từ sự miễn cưỡng không muốn chia sẻ bất kỳ phần lương thực dự trữ nào cho những kẻ tha hương không mời mà đến. Do người Tây Ban Nha đang rất cần ngô cho bản thân và bầy ngựa, họ không dừng chân lâu mà vội vã lên đường. Chỉ vài ngày sau, họ đã đến Guaquili — cái tên chỉ được nhắc đến bởi Ranjel, người không nêu rõ đây là một thị trấn hay một tỉnh, tức lãnh thổ của một bộ lạc. Có lẽ đây chỉ là một thị trấn nhỏ. Tại đây, họ được chào đón một cách thân thiện; người da đỏ dâng tặng họ một ít ngô, rất nhiều gà tây hoang dã cùng với một loài chó nhỏ kỳ lạ được nuôi để ăn thịt và không hề sủa. Họ cũng được cung cấp người để giúp mang vác hành lý. Cái tên Guaquili mang âm hưởng của tiếng Cherokee và có thể liên quan đến từ wa′gulĭ′ (“chim bắt cô hồn”), uwâ′giʻlĭ (“bọt nước”) hoặc giʻlĭ (“chó”).

Tiếp tục hành trình hướng về phía bắc, một hoặc hai ngày sau, họ đặt chân đến tỉnh Xuala — nơi chúng ta nhận ra chính là lãnh thổ của người Suwali, Sara hoặc Cheraw, nằm ở vùng chân núi thuộc thượng nguồn sông Broad bang Bắc Carolina. Garcilaso, người chưa từng mục sở thị nơi này, mô tả nó là một vùng đất trù phú; trong khi bản tường thuật của Elvas và Biedma lại đồng thuận rằng đây là một vùng địa hình gồ ghề, đứt gãy, thưa dân và nghèo nàn về lương thực. Theo Garcilaso, nơi đây nằm dưới quyền cai trị của nữ vương xứ Cofitachiqui, dẫu bản thân nó vẫn là một tỉnh độc lập riêng biệt. Thị trấn chính nằm cạnh một con suối nhỏ chảy xiết, nép mình sát chân núi. Vị tù trưởng đã tiếp đón họ niềm nở, dâng tặng ngô, loài chó nhỏ đã nhắc đến ở trên, giỏ đựng đồ và cử người gánh vác hộ. Vùng đất xung quanh lộ rõ những dấu hiệu về các mỏ vàng hơn bất kỳ nơi nào họ từng đi qua trước đó.

Tại đây, De Soto rẽ về phía tây, băng qua một dãy núi cao ngất, có lẽ chính là dãy Blue ridge, rồi xuống đến sườn bên kia gặp một con suối chảy theo hướng ngược lại — có thể là một trong những phụ lưu thượng nguồn của sông French Broad. Dù khi ấy đã là cuối tháng Năm, họ vẫn cảm thấy vô cùng buốt giá giữa chốn núi non. Sau vài ngày di chuyển như thế, vào khoảng cuối tháng, họ đến thị trấn Guasili hay Guaxule. Vị tù trưởng và những bô lão đã ra tận nơi cách xa một đoạn để chào đón họ, khoác trên mình những chiếc áo choàng bằng da đẹp đẽ, đội mũ cắm lông vũ theo phong cách bản địa. Trước khi đến được điểm này, nữ vương đã xoay xở trốn thoát cùng với ba nô lệ của người Tây Ban Nha; và tung tích cuối cùng người ta nghe về bà là bà đang trên đường trở về quê hương cùng với một trong những kẻ đào ngũ trong vai trò người chồng mới. Điều khiến De Soto đau lòng nhất trong chuyện này là bà đã mang theo một hộp ngọc trai nhỏ — thứ mà ông từng định tước đoạt trước khi phóng thích bà, nhưng lại tạm thời để lại cho bà nhằm “tránh khiến bà hoàn toàn bất mãn.”

Guaxule được miêu tả là một thị trấn vô cùng lớn, được bao quanh bởi vô số khe suối nhỏ trên núi hòa quyện lại để tạo thành con sông lớn mà người Tây Ban Nha xuôi dòng sau khi rời khỏi nơi này. Cũng giống như ở những nơi khác, người da đỏ đã tiếp đón người da trắng bằng sự ân cần và lòng hiếu khách — đến mức cái tên Guaxule đã trở thành đồng nghĩa với sự may mắn trong tâm trí đoàn quân. Bên cạnh những thứ khác, họ còn tặng người Tây Ban Nha 300 con chó làm thức ăn, dẫu theo bản tường thuật của Elvas, chính người da đỏ lại không hề ăn thịt chúng. Các sĩ quan cấp cao của cuộc viễn chinh được bố trí ở tại “nhà của tù trưởng” — mà ta hiểu chính là nhà hội đồng của bộ lạc, tọa lạc trên một ngọn đồi cao với một con đường dẫn thẳng lên đỉnh. Qua quá trình nghiên cứu kỹ lưỡng các bản tường thuật, có thể thấy “ngọn đồi” này không đâu khác chính là gò đất Nacoochee vĩ đại nằm ở quận White, bang Georgia, cách thành phố Clarkesville ngày nay vài dặm về phía tây bắc. Nơi này nằm trong lãnh thổ của người Cherokee, và thị trấn có lẽ là một khu định cư của bộ lạc ấy. Từ đây, De Soto cử những sứ giả đi trước báo tin cho vị tù trưởng xứ Chiaha về sự xuất hiện của đoàn quân, nhằm đảm bảo có sẵn lượng ngô cần thiết khi ông đặt chân tới.

Rời khỏi Guaxule, họ xuôi theo dòng sông — mà chúng ta xác định chính là sông Chattahoochee — và sau hai ngày thì đến Canasoga hay Canasagua, một thị trấn biên thùy của người Cherokee. Khi họ đến gần thị trấn, người da đỏ đã ra đón họ, mang theo những giỏ “dâu tằm”, nhưng có lẽ hợp lý hơn là quả thanh lương trà thơm ngon của vùng núi phía nam vốn chín vào đầu mùa hè, trong khi dâu tằm phải muộn hơn mới chín.

Từ đây, họ tiếp tục xuôi dòng con sông ngày một lớn dần, đi qua một vùng đất hoang vu từng là lãnh thổ tranh chấp giữa người Cherokee và người Creek. Khoảng năm ngày sau khi rời Canasagua, họ được các sứ giả đón tiếp và hộ tống đến Chiaha, thị trấn đầu tiên thuộc tỉnh Coça. De Soto đã băng qua tiểu bang Georgia, bỏ lại sau lưng vùng đất của người Cherokee, và giờ đây đang ở giữa xứ Lower Creeks, vùng lân cận thành phố Columbus, Georgia ngày nay. Những cuộc phiêu lưu tiếp theo của ông sau khi băng qua sông Chattahoochee để tiến vào Alabama và xa hơn nữa là điều chúng ta không cần bận tâm làm gì.

Trong lúc nghỉ ngơi tại Chiaha, De Soto đã gặp một vị tù trưởng — người xác nhận những điều mà người Tây Ban Nha từng nghe trước đó về các mỏ khoáng sản ở tỉnh Chisca. Vị này cho biết ở đó có “quá trình luyện đồng” và một loại kim loại khác có sắc độ tương tự nhưng mềm hơn, do đó ít được sử dụng hơn. Tỉnh này nằm về phía bắc của Chiaha, đâu đó ở vùng thượng Georgia hoặc phần giáp ranh của Alabama hay Tennessee — những vùng núi non mà ở đâu người ta cũng tìm thấy đồng nguyên chất. Thứ khoáng sản thứ hai, mà người Tây Ban Nha hiểu lầm là vàng, có lẽ chỉ là quặng pirit sắt, dẫu vẫn có một vài bằng chứng cho thấy người da đỏ đôi khi tình cờ tìm thấy và chế tác các cục vàng nugget.

Do đó, hai binh sĩ đã được cử đi bộ cùng với các hướng dẫn viên người da đỏ để tìm kiếm vùng Chisca và xác thực tính chân thực của những câu chuyện đó. Họ tái hội quân một thời gian sau khi cuộc hành trình tiếp tục, và theo lời kể của sử gia chép sử Elvas, họ báo cáo rằng những hướng dẫn viên đã dẫn họ băng qua một vùng đất nghèo nàn ngô, gồ ghề và qua những ngọn núi cao đến mức đoàn quân không thể nào theo nổi; vì thế, khi con đường trở nên dài đằng đẵng và ngập ngụa khó khăn, họ đã quay đầu trở về sau khi đặt chân đến một thị trấn nghèo nàn nhỏ bé chẳng thấy có chút giá trị gì. Họ mang theo một tấm da bò rừng bison mà người da đỏ ở đó đã tặng — tấm da đầu tiên mà người da trắng từng có được, được miêu tả trong biên niên sử cổ kính kỳ lạ là “một tấm da bò mỏng như da bê, với lớp lông tựa như lớp len mềm nằm giữa loại len thô và len mịn của cừu.”

Bản tường thuật đầy hào hứng của Garcilaso lại mang đến một ấn tượng có phần khác biệt. Theo tác giả này, các trinh sát đã trở về với đầy sự nhiệt huyết trước sự màu mỡ của vùng đất, đồng thời báo cáo rằng các mỏ quặng thuộc loại đồng hảo hạng, bên cạnh những dấu hiệu của cả vàng và bạc; trong khi hành trình của họ từ thị trấn này sang thị trấn khác là một chuỗi liên tiếp những bữa yến tiệc và lòng hiếu khách của người da đỏ. Dù thế nào đi nữa, De Soto không hề thực hiện thêm nỗ lực nào để tiếp cận các mỏ quặng của người Cherokee, mà tiếp tục hành trình hướng về phía tây xuyên qua lãnh thổ người Creek, sau khi đã trải qua tổng cộng một tháng trời giữa vùng núi non.

Không có bất kỳ ghi chép nào về một nỗ lực thứ hai nhằm thâm nhập vào lãnh thổ Cherokee trong suốt hai mươi sáu năm sau đó. Vào năm 1561, người Tây Ban Nha chính thức chiếm quyền kiểm soát vịnh Santa Elena, nay là Saint Helena, gần Port Royal trên bờ biển Nam Carolina. Năm tiếp theo, người Pháp thực hiện một nỗ lực định cư bất thành tại chính nơi này; và đến năm 1566, Menendez đảm bảo sự hiện diện của người Tây Ban Nha bằng cách thiết lập tại đó một pháo đài mà ông gọi là San Felipe. Vào tháng Mười một năm ấy, Đại úy Juan Pardo được cử đi cùng một đội quân xuất phát từ pháo đài để thám hiểm nội địa. Được tháp tùng bởi tù trưởng xứ “Juada” (mà qua biên niên sử của Vandera, ta biết được phải là “Joara”, tức nhóm người da đỏ Sara đã được nhắc đến trong biên niên sử về De Soto), ông tiến sâu đến tận lãnh thổ của bộ lạc ấy và xây dựng một pháo đài tại đó; nhưng do tuyết phủ kín các ngọn núi, ông thấy việc tiến xa hơn là không khôn ngoan nên đã quay về, để lại một viên trung sĩ cùng ba mươi binh sĩ trấn thủ đồn bốt này. Chẳng bao lâu sau khi trở về, ông nhận được một bức thư từ viên trung sĩ thông báo rằng tù trưởng xứ Chisca — vùng khai mỏ giàu có mà De Soto từng nghe tới — tỏ thái độ cực kỳ thù địch với người Tây Ban Nha, và trong một trận chiến gần đây, lực lượng của viên trung sĩ đã tiêu thụ đời một ngàn người da đỏ đồng thời thiêu rụi năm mươi căn nhà mà bản thân họ hầu như không tổn hại gì. Hoặc viên trung sĩ hoặc nhà biên niên sử của ông chắc chắn phải là một kẻ nói dối không chớp mắt, bởi người ta quả quyết rằng tất cả những chiến tích này chỉ được thực hiện với vỏn vẹn mười lăm con người. Ngay sau đó, cũng theo câu chuyện ấy, viên trung sĩ đã dẫn theo hai ngày đường hành quân khoảng hai mươi người tiến vào vùng núi để đối đầu với một vị tù trưởng thù địch khác, người mà ông ta tìm thấy trong một thị trấn được rào chắn kiên cố bằng lũy cọc; và sau một trận chiến khốc liệt, ông cùng binh lính của mình đã tấn công chiếm lấy và thiêu rụi nơi này, tiêu diệt một rưỡi ngàn người da đỏ mà không mất dù chỉ một mạng người. Dưới chỉ thị từ viên chỉ huy cấp trên, viên trung sĩ cùng tốp lính nhỏ bé của mình tiếp tục tiến hành thám hiểm những vùng đất xa hơn bên kia; và khi đi theo con đường được chỉ dẫn là dẫn đến lãnh thổ của một vị tù trưởng lớn, sau bốn ngày hành quân vất vả, họ đã đến thị trấn của ông ta mang tên Chiaha (trong bản dịch thủ mكتب có nhầm lẫn thành Chicha), chính là nơi mà De Soto từng dừng chân nghỉ ngơi. Nơi đây được miêu tả vào thời điểm đó là đã được cọc rào bao bọc và phòng thủ vô cùng kiên cố, với một con sông sâu ở mỗi bên, đồng thời được bảo vệ bởi hơn ba ngàn chiến binh dũng mãnh, hoàn toàn không có sự hiện diện của phụ nữ hay trẻ em nào. Có lẽ, rút kinh nghiệm từ những trải nghiệm trước đó với người Tây Ban Nha, người da đỏ đã đưa gia đình rời khỏi thị trấn, đồng thời triệu tập các chiến binh từ các thị trấn Creek lân cận để sẵn sàng ứng phó với mọi tình huống bất ngờ. Tuy nhiên, cũng như trước đây, họ chào đón những vị người da trắng bằng lòng hiếu khách tuyệt vời nhất; và đoàn người Tây Ban Nha tiếp tục hành trình suốt mười hai ngày qua lãnh thổ của cùng bộ lạc ấy cho đến khi đến được thị trấn chính (Kusa?), nơi theo lời mời của vị tù trưởng, họ đã dựng một pháo đài nhỏ và chờ đợi sự xuất hiện của Pardo — người được kỳ vọng sẽ dẫn theo một lực lượng lớn hơn từ Santa Elena, và ông đã thực sự đến vào mùa hè năm 1567, được chào đón nồng nhiệt với mọi biểu hiện hiếu khách từ các tù trưởng Creek. Pháo đài thứ hai này được cho là cách pháo đài ở xứ Sara một trăm bốn mươi dặm biển (leagues), trong khi pháo đài xứ Sara lại cách Santa Elena một trăm hai mươi dặm biển. [chú ý: "league" ở đây dịch thoáng là dặm hoặc giữ nguyên dặm biển/lê-gơ, dùng "dặm biển" cho trang trọng].

Vào mùa hè năm 1567, theo thỏa thuận từ trước, Đại úy Pardo rời pháo đài Santa Elena cùng một phân đội quân nhỏ, và sau một tuần đường di chuyển, mỗi đêm ngủ lại tại một thị trấn da đỏ khác nhau, đã đến “Canos, nơi người da đỏ gọi là Canosi, và một cái tên khác là Cofetaçque” (chính là Cofitachiqui trong biên niên sử De Soto), được miêu tả là tọa lạc tại một vị trí thuận lợi để trở thành một thành phố lớn, cách Santa Elena năm mươi dặm biển. Con đường thuận tiện nhất để đến đây là đi theo con đường sông (sông Savannah) chảy qua thị trấn, hoặc qua một con sông khác mà họ đã đi qua xa hơn về phía sau mười dặm biển. Tiếp tục hành trình, họ qua các vùng Jagaya, Gueza và Arauchi, rồi đến Otariyatiqui hay Otari — nơi mà ta có thể tìm thấy gốc từ â′tărĭ hoặc â′tălĭ trong tiếng Cherokee có nghĩa là “ngọn núi”. Nơi này có lẽ là một khu định cư biên thùy của người Cherokee, và theo nhà biên niên sử cổ đại, vị tù trưởng cùng ngôn ngữ của họ cai quản một vùng đất vô cùng tốt tươi. Từ đây, một con đường mòn chạy về hướng bắc dẫn đến Guatari, Sauxpa và Usi — tức là người Wateree, Waxhaw (hoặc Sissipahaw?) và Ushery hoặc Catawba.

Rời khỏi Otariyatiqui, họ tiến đến Quinahaqui, rồi rẽ sang bên trái để đến Issa — nơi họ tìm thấy các mỏ tinh thể (mica?). Tiếp đó, họ đến Aguaquiri (chính là Guaquili trong biên niên sử De Soto) rồi tới Joara, “gần vùng núi non, nơi Juan Pardo từng đặt chân đến cùng viên trung sĩ trong chuyến đi đầu tiên của mình.” Điều này, như đã được lưu ý từ trước, chính là Xuala trong biên niên sử De Soto, lãnh thổ của người da đỏ Sara, nằm dưới chân dãy núi Blue ridge, tọa lạc về phía đông nam của thành phố Asheville, Bắc Carolina ngày nay. Vandera xác định khoảng cách từ đây đến Santa Elena là một trăm dặm biển, trong khi Martinez, như đã dẫn lời trước đó, lại cho rằng khoảng cách ấy là một trăm hai mươi dặm biển. Sự chênh lệch này không quá quan trọng bởi cả hai con số đều chỉ là ước tính. Từ đó, họ tiếp tục đi “ dọc theo các dãy núi” để đến Tocax (Toxaway?), Cauchi (Nacoochee?) và Tanasqui — rõ ràng là các thị trấn của người Cherokee, dẫu các hình thái tên gọi không thể xác định chính xác — và sau khi nghỉ ngơi ba ngày tại địa điểm cuối cùng này, họ tiếp tục lên đường “đến Solameco, hay còn gọi là Chiaha,” nơi viên trung sĩ đã đợi sẵn họ. Lực lượng hợp nhất sau đó tiếp tục hành trình xuyên qua Cossa (Kusa), Tasquiqui (Taskigi) và các thị trấn Creek khác cho đến tận Tascaluza, vùng đất Alabama, rồi từ đó quay trở lại Santa Elena mà hình như đã nhận được sự đón tiếp thân thiện ở mọi nơi dọc theo lộ trình. Từ Cofitachiqui cho đến Tascaluza, họ đã đi qua một cung đường gần như y hệt với lộ trình mà De Soto từng chinh phục vào năm 1540.

Giờ đây, chúng ta đối mặt với một khoảng trống lớn kéo dài gần một thế kỷ. Shea có nhắc đến một ghi chép về một sứ đoàn truyền giáo Tây Ban Nha được thành lập giữa lòng người Cherokee vào năm 1643 và vẫn còn hoạt động hưng thịnh khi được một lữ khách người Anh ghé thăm mười năm sau đó; nhưng vì thông tin của ông hoàn toàn bắt nguồn từ tác phẩm ngụy tạo của Davies, và mặt khác không có bất kỳ sứ đoàn nào như vậy được đề cập bởi Barcia trong bất kỳ năm nào trong số đó, chúng ta có thể coi câu chuyện này là ngụy tạo. Tuy nhiên, công tác truyền giáo đầu tiên trong bộ lạc dường như là của Priber, diễn ra gần một thế kỷ sau đó. Dẫu vậy, từ lâu trước khi thế kỷ mười sáu khép lại, sự tồn tại của các mỏ vàng và các kim loại khác trên lãnh thổ Cherokee đã là một kiến thức phổ biến đối với người Tây Ban Nha ở St. Augustine và Santa Elena, và đã có hơn một cuộc viễn chinh được chuẩn bị để thám hiểm nội địa. Vô số dấu vết của các hoạt động khai mỏ cổ xưa, cùng với tàn tích của các giếng mỏ cũ và các công trình phòng thủ rõ ràng mang nguồn gốc châu Âu, cho thấy những phát hiện này đã được tiếp nối triệt để, mặc cho chính sách của Tây Ban Nha luôn tìm cách che giấu thực tế ấy với thế giới bên ngoài. Thật khó để có thể ước tính mức độ ảnh hưởng lâu dài mà mối tương tác sớm sủa với người Tây Ban Nha này đã để lại lên người Cherokee, nhưng chắc chắn nó không hề nhỏ chút nào.