Tuyển Tập Thơ

Lượt đọc: 32 | 0 Đánh giá: 0/10 Sao
★★★★★★★★★★
★★★★★★★★★★
« Lùi Tiến »
Vii

❊ ❊ ❊

Khi một người bạn gọi tôi từ đường cái

Và ghì cương ngựa chậm lại đầy ý tứ

Tôi chẳng đứng yên nhìn quanh

Những ngọn đồi tôi chưa kịp vun xới,

Rồi hét vọng lại từ chỗ mình đang đứng: "Có chuyện gì thế?"

Không, không phải lúc để chuyện trò.

Tôi cắm cuốc xuống nền đất tơi xốp,

Lưỡi cuốc hướng lên, cán cao năm thước,

Rồi lững thững bước đi: Tôi tiến về phía bức tường đá

Để thăm hỏi người bạn.

Có ba người ở đồng cỏ cạnh con suối

Đang gom những luống cỏ, vun thành đống,

Mắt họ luôn ngước nhìn về phía tây

Nơi một đám mây viền nắng bất thường

Đang lù lù tiến đến với một lưỡi dao vĩnh cửu

Nhấp nháy xuyên qua lồng ngực nó. Đột nhiên

Một người phụ việc, cắm chiếc chĩa xuống đất,

Bỏ đi khỏi cánh đồng, về nhà. Một người ở lại.

Gã nông dân thành phố không hiểu nổi chuyện gì.

"Có gì không ổn vậy?"

"Điều ông vừa nói đó."

"Tôi đã nói gì nào?"

"Về chuyện chúng tôi đang phải cố công."

"Vun cỏ khô à?—vì sắp có mưa ư?

Tôi đã nói điều đó từ hơn nửa giờ trước rồi.

Tôi tự nói với mình cũng nhiều như nói với ông vậy."

"Ông không biết đâu. Nhưng James là một gã khờ lớn xác.

Gã tưởng ông định chê bai công việc của gã.

Đó là điều mà một gã nông dân thông thường sẽ nghĩ.

Tất nhiên, James sẽ mất thời gian để nghiền ngẫm nó

Trước khi hành động: giờ gã mới kịp phản ứng đấy."

"Gã là đồ khờ nếu hiểu tôi theo cách đó."

"Đừng để bụng làm gì. Ông vừa mới phát hiện ra

một điều đấy.

Người lành nghề sẽ không thích bị ai bảo

phải làm việc tốt hơn hay nhanh hơn đâu—hai điều đó đấy.

Tôi cũng kỹ tính như bất kỳ ai thôi:

Rất có thể tôi cũng sẽ đối xử với ông y như vậy.

Nhưng tôi biết ông không hiểu phong cách của chúng tôi.

Ông chỉ đang nói ra những gì trong đầu mình,

Những gì trong đầu tất cả chúng tôi, và ông đâu có ngụ ý gì đâu.

Để tôi kể ông nghe một chuyện đã từng xảy ra:

Tôi từng làm ở Salem, nhà một người

Tên là Sanders cùng với một nhóm bốn năm người nữa

Đang làm cỏ. Chẳng ai ưa gã chủ cả.

Gã thuộc loại người mà giới thể thao gọi là con nhện,

Với những cánh tay chân gầy guộc chao đảo

Từ cái thân hình khòm khòm to gần bằng cái bánh bích quy.

Nhưng sức làm việc thì thôi! gã đó có thể làm việc, nhất là

Nếu làm vậy mà ép được thêm việc

Từ những người làm thuê. Tôi không phủ nhận

Gã cũng rất khắt khe với chính mình. Tôi chẳng thấy

Gã có giờ nghỉ nào—ít nhất là cho chính gã.

Ánh sáng ban ngày hay ánh đèn dầu với gã đều như nhau:

Tôi từng nghe gã đập phá trong kho thóc suốt cả đêm.

Nhưng điều gã thích là có người để đốc thúc.

Ai gã không dẫn dắt được thì gã đi theo sau

Và thúc ép, như cách ông biết đấy, lúc cắt cỏ—

Cứ bám lấy gót chân họ và dọa cắt cụt chân họ.

Tôi đã thấy chán ngấy mấy trò bắt nạt của gã

(Chúng tôi gọi đó là trò bắt nạt). Tôi đã quan sát gã.

Vậy nên khi gã bắt cặp với tôi trên cánh đồng cỏ

Để chất xe hàng, tôi tự nhủ, coi chừng rắc rối đấy.

Tôi xếp hàng và vun cao lên; lão Sanders

Chải nó xuống bằng cái cào rồi nói: 'Được đấy.'

Mọi chuyện vẫn ổn cho đến khi chúng tôi tới kho thóc

Với một xe hàng lớn cần đổ xuống khoang.

Ông hiểu đấy, đó là công việc nhẹ nhàng

Cho người đứng trên cao, chỉ việc hất xuống

Cỏ khô rồi dồn nó xuống hàng loạt,

Trong khi ở trên đống cỏ thì việc này tốn sức lắm.

Ông sẽ không nghĩ một gã cần phải bị giục nhiều

Trong hoàn cảnh đó, phải không?

Nhưng lão khờ đó chộp lấy cái chĩa bằng cả hai tay,

Và ngước nhìn lên từ hố sâu với bộ râu xồm xoàm,

Hét lớn như một đại úy quân đội, 'Để nó xuống đi!'

Tôi nghĩ bụng, ông nói thật đấy à? 'Ông vừa nói cái gì vậy?'

Tôi hỏi to, để cho chắc chắn không nhầm lẫn,

'Ông nói, Để nó xuống đi à?' 'Đúng, để nó xuống.'

Gã nhắc lại, nhưng giọng nhẹ hơn.

Đừng bao giờ nói điều tương tự với một người đàn ông,

Nếu gã còn coi trọng bản thân mình. Chúa ơi, tôi thà

Giết lão còn hơn là bỏ qua tên đệm của lão.

Tôi đã chất hàng và biết rõ chỗ nào để tìm nó.

Tôi nhẹ nhàng nhặt hai ba chĩa cỏ xung quanh

Như đang suy tính, rồi tôi cắm phập vào

Và đổ cả xe lên người lão thành mười đống.

Tôi nhìn qua bên cạnh một lần trong đám bụi

Và thấy lão đang bơi giữa đống cỏ,

Cố giữ đầu mình ở phía trên. 'Đồ khốn,' tôi nói,

'Thế là xong đời ông!' Lão rít lên như một con chuột bị bóp chết.

Đó là lần cuối tôi thấy hoặc nghe thấy lão.

Tôi dọn sạch xe hàng và lái đi để hạ hỏa.

Khi tôi ngồi phủi hạt cỏ khỏi cổ mình,

Và kiểu như đang chờ đợi để được hỏi về chuyện đó,

Một trong mấy cậu thanh niên cất tiếng, 'Lão già đâu rồi?'

'Tôi để lão ở trong kho thóc dưới đống cỏ rồi.

Nếu muốn tìm lão, mấy cậu cứ việc ra đó mà đào.'

Họ nhận ra từ cách tôi phủi cổ

Nhiều hơn mức cần thiết là hẳn có chuyện chẳng lành.

Họ lao về phía kho thóc; tôi ở nguyên tại chỗ.

Sau đó họ kể lại cho tôi nghe. Đầu tiên họ cào cỏ,

Một đống lớn, ra sàn kho thóc.

Chẳng thấy gì! Họ lắng nghe tiếng lão. Chẳng nghe tiếng sột soạt nào.

Tôi đoán họ nghĩ tôi đã đâm lão vào thái dương

Trước khi chôn lão, nếu không thì tôi đã không thể xoay xở được.

Họ đào bới thêm. 'Đi canh chừng vợ lão

Đừng cho vào kho thóc.' Ai đó nhìn qua cửa sổ,

Và chết tiệt thật, lão đang ở trong bếp

Ngồi thụp xuống một cái ghế, với cả hai chân

Thọc vào trong lò nướng, vào ngày nóng nhất mùa hè đó.

Nhìn từ phía sau, lão tỏ vẻ chán ghét đến tột độ

Chẳng ai dám làm phiền lão cả,

Hay để lão biết là lão đang bị theo dõi.

Rõ ràng là tôi đã không chôn sống lão

(Có lẽ tôi đã húc lão ngã); nhưng chỉ riêng việc tôi cố

Chôn lão thôi đã làm tổn thương lòng tự trọng của lão rồi.

Lão đã trốn vào nhà để khỏi phải gặp tôi.

Lão tránh mặt chúng tôi suốt cả buổi chiều.

Chúng tôi tự chăm sóc đống cỏ của lão. Chúng tôi thấy lão

Một lúc sau đang hái đậu trong vườn:

Lão không thể nhịn được việc phải làm gì đó."

"Ông không cảm thấy nhẹ nhõm khi biết ông ta không chết à?"

"Không! mà cũng không biết nữa—thật khó nói.

Tôi đã thực sự muốn giết lão đấy chứ."

"Ông đã chọn một cách kỳ cục thật. Lão có đuổi việc ông không?"

"Đuổi việc tôi à? Không! Lão biết tôi đã làm đúng mà."

Lancaster đã sinh ra ông ta—một thị trấn nhỏ bé như vậy,

Một người đàn ông vĩ đại đến thế. Thị trấn không thường thấy ông

Những năm gần đây, mặc dù ông vẫn giữ trang trại cũ

Và gửi các con về đó cùng với mẹ chúng

Để chạy nhảy hoang dã vào mùa hè—hơi hoang dã một chút.

Đôi khi ông tham gia cùng chúng một hai ngày

Và gặp lại những người bạn cũ mà ông chẳng thể nào gần gũi được.

Họ gặp ông ở cửa hàng bách hóa vào ban đêm,

Bận bịu với những lá thư quan trọng,

Mở một lá thư đã in khi ông trò chuyện.

Họ có vẻ sợ hãi. Ông không muốn như vậy:

Mặc dù là một học giả vĩ đại, ông là một người dân chủ,

Nếu không phải ở tấm lòng, thì ít nhất là về nguyên tắc.

Gần đây khi lên Lancaster

Chuyến tàu của ông bị trễ nên lỡ mất chuyến tàu khác

Và phải chờ bốn tiếng tại ga Woodsville

Sau mười một giờ đêm. Quá mệt mỏi

Để nghĩ đến việc ngồi chờ suốt quãng thời gian tra tấn đó,

Ông tìm đến khách sạn để kiếm một chiếc giường.

"Không còn phòng," nhân viên trực đêm nói. "Trừ khi——"

Woodsville là nơi của những tiếng rít, những ánh đèn lập lòe

Và những chiếc xe rung lắc ầm ĩ—và chỉ có một khách sạn.

"Ông nói 'trừ khi'."

"Trừ khi ông không ngại

Chia sẻ phòng với người khác."

"Ai vậy?"

"Một người đàn ông."

"Tôi hy vọng là vậy. Loại người nào?"

"Tôi biết anh ta: anh ta ổn. Đàn ông thì là đàn ông thôi.

Tất nhiên giường riêng, ông hiểu chứ."

Nhân viên trực đêm chớp mắt và thách thức ông.

"Ai là người đang ngủ trên ghế văn phòng kia?

Có phải anh ta vừa từ chối cơ hội của tôi không?"

"Anh ta sợ bị cướp hoặc bị sát hại.

Ông nói sao?"

"Tôi cần một cái giường."

Nhân viên trực đêm dẫn ông lên ba tầng cầu thang

Và xuống một hành lang hẹp đầy những cánh cửa,

Tại cánh cửa cuối cùng, anh ta gõ cửa và bước vào,

"Lafe, có một anh chàng muốn chia sẻ phòng với anh đây."

"Bảo anh ta vào đi. Tôi không sợ anh ta đâu,

Tôi chưa say đến mức không tự lo được cho mình."

Nhân viên trực đêm đặt một cái khung giường ở phía dưới chân.

"Đây sẽ là chỗ của ông. Chúc ngủ ngon," anh ta nói, rồi đi.

"Lafe là tên anh, phải không?"

"Đúng, Layfayette.

Ông đoán đúng ngay từ đầu rồi đấy. Còn tên ông?"

"Magoon.

Bác sĩ Magoon."

"Một bác sĩ à?"

"Ừm, một giáo viên."

"Giáo sư 'cầu kỳ phức tạp' à?

Khoan đã, có điều này tôi chưa nghĩ ra lúc này

Mà tôi đã định hỏi người đầu tiên

Biết chút gì đó mà tôi tình cờ gặp.

Tôi sẽ hỏi ông sau—đừng để tôi quên đấy."

Vị Bác sĩ nhìn Lafe rồi quay đi.

Một con người? Hay một con thú. Cởi trần từ thắt lưng trở lên,

Anh ta ngồi đó, nhăn nheo và bóng loáng dưới ánh đèn,

Loay hoay cài cúc chiếc áo sơ mi hồ cứng.

"Tôi đang chuyển sang cỡ áo lớn hơn.

Dạo này tôi thấy bứt rứt; từ 'bứt rứt' chưa nói hết được.

Tối nay tôi vừa tìm ra vấn đề là gì:

Tôi cứ nghẹt thở như một cái cây vườn

Khi nó mọc quá cỡ so với cái nhãn tên thắt chặt.

Tôi cứ đổ lỗi cho đợt nóng chúng ta vừa trải qua.

Chẳng qua là do tôi cứ khờ khạo chần chừ,

Không chịu thừa nhận mình đã mọc thêm một cỡ.

Số mười tám đấy. Ông mặc cỡ mấy?"

Vị Bác sĩ nghẹn ngào cổ họng.

"Ồ—à—mười bốn—mười bốn."

"Mười bốn! Ông nói thật đấy à!

Tôi nhớ hồi mình còn mặc cỡ mười bốn.

Nghĩ lại thì chắc ở nhà tôi

Còn hơn một trăm cái cổ áo, cỡ mười bốn.

Lãng phí quá. Ông nên lấy chúng đi.

Của ông cả đấy, cứ tự nhiên; để tôi gửi cho ông.

Sao ông lại đứng đó trên một chân như vậy?

Ông chẳng tiến xa hơn chỗ Kike để lại đâu,

Ông cứ làm như ước gì mình không đến đây vậy.

Ngồi xuống hoặc nằm xuống đi bạn; ông làm tôi thấy lo đấy."

Vị Bác sĩ vội vã lùi lại,

Và tựa lưng vào gối để phòng thủ.

"Đừng làm thế, với đôi giày đó trên chiếc giường trắng của Kike.

Ông không thể nghỉ ngơi kiểu đó được. Để tôi cởi giày cho ông."

"Đừng chạm vào tôi, làm ơn—tôi nói là, đừng chạm vào tôi, làm ơn.

Tôi sẽ không để ông dỗ đi ngủ đâu, anh bạn ạ."

"Tùy ông thôi. Cứ làm theo cách của ông vậy.

'Anh bạn' à? Ông nói chuyện như một giáo sư ấy nhỉ.

Dù sao thì, nói về chuyện ai sợ ai,

Tôi nghĩ tôi có nhiều thứ để mất hơn ông

Nếu có chuyện gì không hay xảy ra.

Ai thèm cắt cái cổ cỡ mười bốn của ông chứ!

Hãy phơi bày mọi thứ ra như một bằng chứng

Của lòng thành thật. Đây là chín mươi đô la.

Nào, nếu ông không sợ."

"Tôi không sợ.

Đây là năm đô: đó là tất cả những gì tôi mang theo."

"Tôi có thể lục soát ông không?

Ông đang di chuyển sang chỗ nào đấy? Ngồi yên.

Tốt hơn ông nên giắt tiền xuống dưới người

Và nằm đè lên nó giống như tôi vẫn làm

Khi ở cùng những người mà tôi không tin tưởng vào ban đêm."

"Anh sẽ tin tôi nếu tôi đặt nó ở đó

Ngay trên tấm phủ giường—rằng tôi tin anh?"

"Ông sẽ nói thế, Mister Man.—Tôi là người đi thu tiền.

Chín mươi đô này không phải của tôi đâu—ông đừng nghĩ thế.

Tôi thu gom từng đô la một

Khắp vùng cho tờ Weekly News,

Xuất bản ở Bow. Ông biết tờ Weekly News chứ?"

"Biết tờ đó từ khi tôi còn trẻ."

"Thế thì ông biết tôi rồi.

Giờ chúng ta đang hợp nhau rồi đấy—đang nói chuyện.

Tôi là kiểu như 'Cái gì đó' cho tờ báo ở tiền tuyến.

Công việc của tôi là tìm xem mọi người muốn gì:

Họ trả tiền cho nó, nên họ có quyền nhận được nó.

Fairbanks, anh ta bảo với tôi—anh ta là biên tập viên—

Hãy cảm nhận tâm tư của công chúng—anh ta nói thế.

Nhiều việc đổ lên đầu tôi khi mọi thứ đã được nói ra.

Vấn đề duy nhất là chúng tôi không đồng ý

Về chính trị: Tôi là người Đảng Dân chủ Vermont—

Ông biết đó là gì rồi đấy, kiểu cứng rắn không lay chuyển;

Tờ News thì luôn là Đảng Cộng hòa.

Fairbanks, anh ta bảo với tôi, 'Giúp chúng tôi năm nay đi,'

Ý anh ta là 'chúng tôi' theo phe của họ. 'Không,' tôi nói,

'Tôi không thể và sẽ không làm. Các anh đã ở vị trí đó đủ lâu rồi:

Đã đến lúc các anh phải quay lại và thúc đẩy chúng tôi.

Các anh sẽ phải trả tôi nhiều hơn mười đô một tuần

Nếu muốn tôi bầu cho Bill Taft.

Tôi nghi ngờ là mình có làm được việc đó không nữa.'"

"Anh có vẻ định hình chính sách của tờ báo đấy."

"Ông thấy đấy, tôi thân với mọi người, biết rõ tất cả bọn họ.

Tôi gần như biết trang trại của họ rõ như họ vậy."

"Anh lái xe đi khắp nơi? Công việc hẳn là thú vị."

"Đó là công việc, nhưng tôi không thể nói là không vui.

Điều tôi thích nhất là bố cục của các trang trại khác nhau,

Đi từ những vạt rừng ra đến trang trại,

Hoặc qua một ngọn đồi hay vòng qua một khúc cua bất ngờ.

Tôi thích thấy người ta ra ngoài vào mùa xuân,

Cào sân, làm việc gần nhà.

Sau đó họ ra xa hơn ở ngoài đồng.

Đôi khi mọi thứ đều đóng cửa ngoại trừ kho thóc;

Cả gia đình đều ở tít ngoài đồng cỏ phía sau.

Có một xe cỏ khô đang tới—khi nó tới.

Và muộn hơn nữa, tất cả họ đều bị lùa vào trong:

Các cánh đồng bị gặt trọc như bãi cỏ, các mảnh vườn

Trọc lốc chỉ còn đất, những cây táo

Chỉ còn là những cành roi và cột gỗ. Chẳng có ai ở quanh.

Tuy nhiên, ống khói vẫn nhả khói đều đặn.

Còn tôi thì ngả lưng và rong ruổi. Tôi chỉ cầm cương

Khi có ai đó đang tới, và con ngựa cái

Tự dừng khi nó thích: Tôi bảo nó khi nào thì đi.

Tôi đã làm hư con Jemima theo nhiều cách.

Nó đã quen với việc rẽ vào mọi nhà

Như thể nó bị vẹo cột sống vậy,

Dù tôi chẳng có việc gì ở đó cả.

Nó nghĩ tôi là người hòa đồng. Có lẽ tôi cũng vậy.

Tuy nhiên, hiếm khi tôi xuống xe trừ khi đến bữa ăn.

Mọi người tiếp đãi tôi từ ngay bậc cửa nhà bếp,

Cả gia đình từ lớn đến nhỏ."

"Người ta có thể cho rằng họ có lẽ không vui

Khi thấy anh như cách anh thấy họ đâu."

"Ồ,

Vì tôi muốn lấy một đô la của họ. Tôi không muốn

Bất cứ thứ gì họ không có. Tôi không bao giờ đòi nợ.

Tôi ở đó, và họ có thể trả nếu họ thích.

Tôi chẳng đi đâu có mục đích cả: Tôi tình cờ ghé qua.

Tiếc là không có cốc để mời ông uống nước.

Tôi uống ngay từ chai—không phải kiểu của ông.

Tôi mời ông nhé——?"

"Không, không, không, cảm ơn."

"Tùy ông thôi. Vậy thì xin nâng ly với ông nhé.—

Và giờ tôi đi một lát đây.

Có lẽ ông sẽ thấy thoải mái hơn khi tôi đi vắng—

Nằm xuống đi—thả lỏng người và chợp mắt chút đi.

Nhưng trước đã—để xem nào—tôi định hỏi ông điều gì nhỉ?

Mấy cái cổ áo đó—tôi nên gửi cho ai đây,

Giả sử ông không thức khi tôi quay lại?"

"Thật lòng đấy, bạn hiền, tôi không thể để anh làm thế. Anh—có thể cần chúng đấy."

"Không cho đến khi tôi teo lại, lúc đó thì chúng lỗi mốt rồi."

"Nhưng thực sự—tôi có quá nhiều cổ áo rồi."

"Tôi không biết mình muốn ai nhận chúng hơn nữa.

Chúng chỉ đang ngả vàng ở đó thôi.

Nhưng ông là bác sĩ, như người ta vẫn nói.

Tôi sẽ tắt đèn đây. Ông đừng đợi tôi:

Tôi mới bắt đầu đêm nay thôi. Ông ngủ chút đi.

Tôi sẽ gõ cửa theo kiểu này và ngó vào

Khi tôi quay lại để ông biết là ai.

Chẳng có gì tôi sợ bằng những người hay hoảng loạn cả.

Tôi không muốn ông bắn vào đầu tôi đâu.

Tôi đang làm gì khi mang theo chai rượu này chứ?

Thôi được rồi, ông ngủ đi."

Anh ta đóng cửa lại

Vị Bác sĩ trượt người xuống gối một chút.

"Ông hẳn phải thấy những gì tôi thấy trên đường

Đến ngôi làng, qua bãi cỏ nhà Mortenson hôm nay:

Quả việt quất to bằng đầu ngón tay cái,

Xanh màu trời thực sự, và nặng trĩu, và sẵn sàng gõ nhịp

Trong cái xô sâu hoắm của người đầu tiên ghé tới!

Và tất cả chín cùng lúc, không phải quả xanh quả chín

Mà là tất cả đều chín! Ông hẳn phải thấy!"

"Tôi không biết ông đang nói đến phần nào của bãi cỏ."

"Ông biết chỗ họ phát quang khu rừng chứ—để tôi xem—

Đó là hai năm trước—hay không!—có thể là

Chỉ mới chừng đó thôi sao?—và mùa thu năm sau

Lửa cháy lan và thiêu rụi tất cả trừ bức tường."

"Chà, thời gian đâu mà bụi cây kịp mọc.

Dù sao thì với việt quất, bao giờ cũng thế:

Có thể chẳng có lấy một bóng dáng nhỏ nhoi

Của chúng ở bất cứ đâu dưới bóng cây thông,

Nhưng cứ dọn cây thông đi, ông có thể đốt

Toàn bộ bãi cỏ cho đến khi không còn lấy một cây dương xỉ

Hay một ngọn cỏ nào, chưa kể đến cành cây,

Và úm ba la, chúng mọc lên dày đặc quanh ông

Khó giải thích y như trò ảo thuật vậy."

"Chắc là chúng béo tốt nhờ than củi đấy.

Đôi khi tôi nếm được vị muội than trong chúng.

Và thực ra thì vỏ chúng có màu đen mun:

Màu xanh chỉ là làn sương từ hơi thở của gió,

Một lớp mờ đi ngay khi tay chạm vào,

Và còn ít hơn cả lớp rám nắng trên người người hái."

"Ông nghĩ Mortenson có biết mình đang có gì không?"

"Có thể lão biết mà không quan tâm, nên cứ để con chim chewink

Đến hái hộ—ông biết lão ta thế nào mà.

Lão sẽ không lấy lý do là chúng thuộc sở hữu của lão

Để ngăn cản chúng ta những người khác."

"Tôi tự hỏi sao ông không gặp Loren xem."

"Điều tuyệt nhất là tôi đã gặp. Ông biết không,

Tôi vừa xong việc ở cánh đồng

Và vượt qua bức tường ra đường cái,

Thì ai đi ngang qua, với một xe chở đầy

Những đứa nhóc nhà Loren đang líu lo

Chính là Loren, ông bố thân thiện, đang đi dạo."

"Vậy là lão thấy ông à? Lão làm gì? Lão có cau mày không?"

"Lão chỉ gật đầu lên xuống.

Ông biết cách lão luôn đi ngang qua một cách lịch sự rồi đấy.

Nhưng lão đang nghĩ một điều to tát—tôi có thể thấy qua ánh mắt lão—

Mà nếu diễn đạt ra, có lẽ đại ý là:

'Ta đã để những quả mọng đó ở đó, ta nghi ngờ một cách khôn ngoan,

Để chín quá lâu rồi. Ta thật đáng trách.'"

"Lão ấy có vẻ tháo vát hơn một vài người tôi biết."

"Lão có vẻ tháo vát; và chẳng phải lão cần thế sao,

Với những cái miệng của lũ trẻ nhà Loren cần nuôi?

Người ta bảo lão nuôi chúng lớn bằng quả dại,

Như chim vậy. Chúng tích trữ rất nhiều.

Chúng ăn quanh năm, và những quả không ăn hết

Thì đem bán ở cửa hàng để mua giày đi."

"Ai quan tâm người ta nói gì? Đó là một cách sống tốt,

Chỉ cần lấy những gì thiên nhiên sẵn lòng ban tặng,

Không cần ép buộc thiên nhiên bằng cày bừa."

"Tôi ước ông thấy cái kiểu cúi chào vĩnh viễn của lão—

Và cái dáng vẻ của lũ trẻ! Chẳng đứa nào quay lại nhìn,

Và chúng trông thật nghiêm nghị—lo lắng một cách ngớ ngẩn."

"Tôi ước mình biết được một nửa những gì bầy trẻ đó biết

Về nơi mọi loại quả và thứ khác mọc,

Quả nam việt quất trong đầm lầy và quả mâm xôi trên đỉnh

Ngọn núi rải rác đá tảng, và khi nào chúng sẽ trĩu quả.

Tôi gặp chúng một ngày và mỗi đứa có một bông hoa

Cắm vào giỏ quả, tươi như cơn mưa rào;

Một loại kỳ lạ nào đó—chúng bảo tôi nó chưa có tên."

"Tôi từng kể ông nghe lần nọ, không lâu sau khi chúng ta đến,

Tôi suýt chọc cho lão Loren tội nghiệp phải bật cười

Bằng cách đến hỏi lão, trong số tất cả mọi người trên đời,

Liệu lão có biết chỗ nào có quả để hái không.

Tên khốn, lão bảo lão sẽ rất vui

Nếu biết. Nhưng năm đó thật tệ.

Có vài quả—nhưng chúng đã hết sạch.

Lão không nói chúng ở đâu. Lão tiếp tục:

'Tôi chắc—tôi chắc là vậy'—lịch sự hết mức có thể.

Lão nói với vợ ở cửa, 'Để anh xem nào,

Marne, mình có biết chỗ nào hái quả ngon không nhỉ?'

Lão phải cố hết sức mới giữ được khuôn mặt nghiêm túc."

"Nếu lão nghĩ tất cả quả mọc dại đều là của lão,

Lão sẽ thấy mình nhầm rồi. Này nhé, để thử cho biết,

Chúng ta sẽ hái trong bãi cỏ của nhà Mortenson năm nay.

Chúng ta sẽ đi vào buổi sáng, nếu trời trong,

Và nắng chiếu ấm áp: những bụi cây hẳn còn ướt.

Đã lâu lắm rồi tôi chưa hái quả nên gần như quên mất

Chúng ta từng hái quả thế nào: chúng ta nhìn quanh một cái,

Rồi biến mất như những gã khổng lồ dưới lòng đất,

Và chẳng thấy hay nghe gì về nhau nữa,

Trừ khi ông bảo tôi rằng tôi đang làm một chú chim

Sợ hãi xa tổ, và tôi bảo đó là ông.

'Chà, một trong hai chúng ta thôi.' Vì cứ càu nhàu, nó bay

Quanh quẩn trên đầu chúng ta. Rồi một lúc sau

Chúng ta hái quả, cho đến khi tôi sợ ông đã đi lạc cả dặm,

Và tôi tưởng mình đã mất ông. Tôi hét lên một tiếng

Quá to so với khoảng cách của ông, hóa ra là vậy,

Vì khi ông đáp lại, giọng ông thấp

Như đang nói chuyện—ông đứng ngay cạnh tôi, ông biết đấy."

"Chúng ta sẽ không có chỗ đó cho riêng mình để tận hưởng đâu—

Không thể nào, khi cả bầy nhóc nhà Loren kéo đến.

Chúng sẽ ở đó vào ngày mai, hoặc thậm chí tối nay.

Chúng sẽ không thân thiện lắm đâu—có thể chúng sẽ lịch sự—

Với những người mà chúng coi là không có quyền

Hái ở chỗ chúng đang hái. Nhưng chúng ta sẽ không phàn nàn.

Ông hẳn phải thấy nó trông thế nào dưới mưa,

Những quả quả trộn lẫn với nước trong những lớp lá,

Như hai loại trang sức, một cảnh tượng dành cho kẻ trộm."

Brown sống tại một trang trại cao ngất

Mà ai đi xa cả dặm cũng trông thấy

Chiếc đèn lồng của anh khi làm công việc

Vào mùa đông sau ba giờ rưỡi chiều.

Và hẳn nhiều người đã thấy anh thực hiện

Cuộc hạ sơn hoang dại của mình vào một đêm,

Băng qua các lô đất, qua các bức tường, qua mọi thứ,

Vẽ nên những vòng tròn ánh sáng đèn lồng.

Giữa nhà và kho thóc, cơn gió lốc

Chộp lấy anh bằng thứ gì đó anh đang mặc

Và thổi anh ra trên lớp vỏ băng cứng

Bao bọc cả thế giới, thế là anh đi tong!

Các bức tường đều bị vùi lấp, cây cối thì thưa thớt:

Anh chẳng thấy chỗ nào bám víu trừ khi anh nện

Một cái lỗ vào đâu đó bằng gót chân mình.

Nhưng mặc dù anh liên tục cố gắng

Và dậm chân và tự nhủ vài điều,

Và đôi khi thứ gì đó dường như lay chuyển,

Anh vẫn chẳng có điểm tựa nào, mà vẫn tiếp tục

Cuộc hành trình trượt xuống từ cánh đồng này sang cánh đồng khác.

Đôi khi anh lao đi với đôi tay dang rộng

Như đôi cánh, xoay tròn trong cảnh tượng

Trên trục dài hơn của mình, và

Với vẻ đĩnh đạc không hề nhỏ.

Nhanh hơn hay chậm hơn tùy lúc,

Ngồi hay đứng tùy ý,

Tùy theo việc anh sợ mạo hiểm

Cổ mình, hay nghĩ đến việc giữ gìn quần áo,

Anh không bao giờ để rơi chiếc đèn lồng.

Và vài người thốt lên khi thấy từ xa

Những hình ảnh anh vẽ ra với nó,

"Tôi tự hỏi những tín hiệu đó là gì

Mà Brown làm vào giờ này của đêm!

Anh ta đang ăn mừng chuyện gì lạ lùng đây.

Tự hỏi liệu anh ta đã bán trang trại,

Hay được làm Chủ hội Nông dân rồi."

Anh loạng choạng, anh chao đảo, anh nhấp nhô, anh khựng lại;

Anh ngã xuống và làm chiếc đèn lồng kêu lạch cạch

(Nhưng giữ cho ánh sáng không bị tắt).

Thế là nửa đường anh đã chiến đấu với trận chiến đó

Chẳng thể tin nổi vận xui của chính mình.

Và rồi trở nên chấp nhận

Mọi thứ, anh buông xuôi tất cả

Và trượt xuống như một đứa trẻ chơi trượt tuyết.

"Chà—tôi—chịu——" đó là tất cả những gì anh nói,

Khi đứng trên đường dọc bờ sông,

Anh nhìn ngược lên con dốc trơn trượt

(Dài hai dặm) về phía nơi ở của mình.

Đôi khi với tư cách một chuyên gia

Về xe hơi, tôi được hỏi liệu tôi

Có nói rằng nguồn lực của chúng ta đã cạn kiệt không,

Và đây là câu trả lời chân thành của tôi:

Người Yankee vẫn là chính họ như xưa nay.

Đừng nghĩ rằng Brown đã từ bỏ hy vọng

Về việc trở về nhà chỉ vì

Anh không thể leo lên con dốc trơn trượt đó;

Hay thậm chí nghĩ đến việc đứng đó

Cho đến khi đợt tan băng tháng Giêng

Làm mất đi lớp băng bóng loáng trên mặt đất.

Anh cúi đầu khuất phục trước quy luật tự nhiên,

Rồi đi đường vòng bằng đôi chân của mình,

Theo cách của người của chúng ta;

Không quá bận tâm đến những người mà,

Vào thời điểm đó, trong giờ đó,

Hẳn trông có vẻ như con đường

Anh đang đi là đi thẳng ra xa

Khỏi hướng anh định đến—

Tôi nói là, anh không quá bận tâm đến họ.

Nhưng giờ anh chớp mắt ba lần;

Rồi lắc chiếc đèn lồng, nói, "Dầu

Sắp hết rồi!" và chọn con đường dài về nhà

Bằng đường cái, mất vài dặm đường.

Nguồn: Việt Nam Thư Quán dịch từ Project Gutenberg
Được bạn: Mọt Sách đưa lên
vào ngày: 1 tháng 11 năm 2026

« Lùi Tiến »

Truyện bạn đang đọc dở dang

💬 Thảo luận

Chưa có bình luận nào — hãy là người đầu tiên chia sẻ cảm nhận của bạn!

Đăng nhập để tham gia bình luận.